Devletin Konut Kira Sözleşmelerine Müdahalesi Yusuf Kaya Temizkök  - Kitap

Devletin Konut Kira Sözleşmelerine Müdahalesi

1. Baskı, 
Mart 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
311
Barkod:
9786253777401
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
680,00
Temin süresi 2-3 gündür.
Kitabın Açıklaması
Çalışmanın birinci bölümünde sözleşme hürriyetinin Türk anayasa hukukundaki yeri ve sözleşme hürriyetinin anayasa yargısındaki konumu incelenecektir. Sözleşme hürriyetine ilişkin olarak Türk anayasa hukuku literatürüne kazandırılmış eserlerden ve Anayasa Mahkemesi'nin güncel kararlarından yararlanılacaktır. Fakat bu hususlardan önce sözleşme hürriyetinin tarihçesine kısaca değinmek gerekmektedir.
Anayasa Mahkemesi'nin konut kira sözleşmelerine müdahale teşkil eden hükümlere ilişkin kararlarının tam olarak anlaşılabilmesi için çalışmanın ikinci bölümünde, devletin konut kira sözleşmesine kanundaki hangi sınırlamalarla nasıl müdahale ettiği ve böylelikle koruma mekanizmasını nasıl sağladığı incelenmektedir. İnceleme yapılırken 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'ndan yararlanılacak, uygun düştüğü ölçüde bu müdahalelere ilişkin olarak Yargıtay'ın kararlarına yer verilecektir. Ancak borçlar hukuku doktrininde yer alan akademik tartışmalar, konut kiralarıyla ilgili karşılaştırmalı hukuk verileri ve ayrıca konut kira sözleşmelerine doğrudan müdahale etmeyen 6098 sayılı Kanun hükümleri bu çalışmaya konu edilmemektedir.
Üçüncü bölümünde sözleşme hürriyetini etkileyen devletin konut kira sözleşmelerine yönelik müdahalesinin anlamı, kapsamı, gerekçeleri, müdahale biçimleri ve anayasa yargısı denetimi incelenmektedir. Bu incelemenin yapılacak olmasında, devletin müdahalesinin anayasaya uygunluğunun doktrinde yeterince araştırılmamış olmasının etkili olduğu söylenebilir.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Genel Olarak Sözleşme Hürriyeti
.
Genel Olarak Konut Kira Sözleşmeleri
.
Devletin Konut Kira Sözleşmelerine Müdahalesi ve Anayasa Mahkemesi Denetimi
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ VE TEŞEKKÜR 
5
İÇİNDEKİLER 
7
KISALTMALAR LİSTESİ 
13
GİRİŞ 
17
BİRİNCİ BÖLÜM
GENEL OLARAK SÖZLEŞME HÜRRİYETİ
I. SÖZLEŞME HÜRRİYETİNİN TANIMI 
27
A. Şeklî Anlamda Sözleşme Hürriyeti 
29
B. Maddî Anlamda Sözleşme Hürriyeti 
30
II. SÖZLEŞME HÜRRİYETİNİN TARİHÎ GELİŞİMİ 
32
A. Sözleşme Hürriyetinin Batı’daki Gelişimi 
32
B. Sözleşme Hürriyetinin Türk Hukukundaki Gelişimi 
40
1. Klasik Dönem Osmanlı Hukukunda Sözleşme Hürriyeti 
40
2. Tanzimat Döneminde Sözleşme Hürriyeti 
41
3. Cumhuriyet Döneminde Sözleşme Hürriyeti 
42
III. SÖZLEŞME HÜRRİYETİNİN UNSURLARI 
44
A. Sözleşme Yapma Hürriyeti 
44
B. Sözleşmenin Tarafını Belirleme Hürriyeti 
45
C. Sözleşmenin İçeriğini Belirleme Hürriyeti 
45
D. Sözleşmenin Şeklini Belirleme Hürriyeti 
46
E. Sözleşmeyi Sona Erdirme Hürriyeti 
46
IV. SÖZLEŞME HÜRRİYETİNİN ANAYASA HUKUKUNDAKİ KAPSAMI 
47
A. Anayasal Sınır Teorisi 
47
1. 48’inci Maddenin İkinci Fıkrasının, Sözleşme Hürriyetinin Anayasal
Sınırı Olduğu Görüşü 
50
2. 48’inci Maddenin İkinci Fıkrasının, Sözleşme Hürriyetinin Anayasal
Sınırı Olmadığı Görüşü 
51
B. Ontolojik Sınır Teorisi 
54
C. Objektif (Nesnel) Sınır Teorisi 
55
V. SÖZLEŞME HÜRRİYETİNİN SINIRLANMASI 
58
A. Sözleşme Hürriyetinin Olağan Dönemde Sınırlanması 
59
1. Kanunîlik Şartı 
61
2. Sebebe Bağlılık Şartı 
62
3. Anayasanın Sözüne ve Ruhuna Uygunluk Şartı 
65
4. Ölçülülük İlkesine Uygunluk Şartı 
68
5. Demokratik Toplum Düzeninin Gereklerine Uygunluk Şartı 
72
6. Öze Dokunmama Şartı 
77
7. Laik Cumhuriyetin Gereklerine Aykırı Olmama Şartı 
80
B. Sözleşme Hürriyetinin Olağanüstü Dönemde Sınırlanması 
81
C. Sözleşme Hürriyetinin Yabancılar Açısından Sınırlanması 
87
VI. SÖZLEŞME HÜRRİYETİNİN KÖTÜYE KULLANILAMAMASI 
91
VII. SÖZLEŞME HÜRRİYETİNİN KORUNMASI 
95
A. Sözleşme Hürriyetinin Milletlerarası Hukukta Korunması 
97
1. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 
98
2. Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı 
102
B. Sözleşme Hürriyetinin İç Hukukta Korunması 
103
1. Sözleşme Hürriyetinin Dava Yoluyla Korunması 
104
a. Sözleşme Hürriyetinin Adlî Yargıda Korunması 
104
b. Sözleşme Hürriyetinin İdarî Yargıda Korunması 
105
2. Sözleşme Hürriyetinin Anayasa Yargısında Korunması 
106
a. Sözleşme Hürriyetinin Bireysel Başvuru Yoluyla Korunması 
106
b. Sözleşme Hürriyetinin Norm Denetimi Yoluyla Korunması 
108
3. Sözleşme Hürriyetinin 6701 Sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik
Kurumu Kanunu Kapsamında Korunması 
110
İKİNCİ BÖLÜM
GENEL OLARAK KONUT KİRA SÖZLEŞMELERİ
I. KONUT KAVRAMI 
113
II. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİNİN TANIMI 
115
III. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİNİN UYGULAMA ALANI 
115
IV. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİNİN ÖZELLİKLERİ 
116
A. Tam İki Tarafa Borç Yükleyen Bir Sözleşme Olması 
116
B. Sürekli Borç Doğuran Bir Sözleşme Olması 
116
C. Rızaî Bir Sözleşme Olması 
117
D. Kural Olarak Şekle Tâbi Olmaması 
117
V. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİNİN UNSURLARI 
117
A. Konutun Kullanımının Devri 
118
B. Konut Kira Bedeli 
118
C. Tarafların Anlaşması 
119
VI. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİNİN YORUMLANMASI 
120
VII. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİNİN TAMAMLANMASI 
121
VIII. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİNİN UYARLANMASI 
121
IX. TARAFLARIN EDİM YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
126
A. Konut Kiralayanının Edim Yükümlülükleri 
127
1. Kiralanan Konutu Konut Kiracısına Teslim Etme Yükümlülüğü 
127
2. Konut Kiracısının Güvenliğini Sağlama Yükümlülüğü 
127
3. Vergi ve Benzeri Yükümlülüklere Katlanma Yükümlülüğü 
128
4. Konut Kiralayanının Ayıp Nedeniyle Sorumluluğu 
128
5. Konut Kiralayanının Zapt Nedeniyle Sorumluluğu 
133
B. Konut Kiracısının Edim Yükümlülükleri 
134
1. Konut Kira Bedelini Ödeme Yükümlülüğü 
135
a. Konut Kira Bedelinin İlk Defa Belirlenmesi 
137
b. Yenilenen Kira Dönemlerinde Kira Bedellerinin Belirlenmesi 
139
c. Kira Tespit Davası 
141
2. Kiralanan Konutu Özenle Kullanma ve Komşulara Saygı Gösterme
Yükümlülüğü 
142
3. Konutun Temizlik ve Bakım Giderlerini Ödeme Yükümlülüğü 
144
4. Ayıbın Giderilmesine ve Kiralanan Konutun Gösterilmesine Kat–
lanma Yükümlülüğü 
145
5. Konutu Geri Verme Yükümlülüğü 
146
a. Konutu Gözden Geçirme ve Konut Kiracısına Ayıpları Bildirme
Yükümlülüğü 
147
b. Konutun Erken İadesi (Erken Tahliye) 
148
X. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİYLE İLGİLİ ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER 
149
A. Konut Kira Sözleşmesinin Tapuya Şerhi 
149
B. Kiralanan Konutta Yenilik ve Değişiklik Yapılması 
150
C. Alt Kira Sözleşmesi 
151
D. Kullanım Hakkının Devri 
152
E. Konut Kira Sözleşmesinin Devri 
153
F. Takastan Feragat Yasağı 
153
G. Bağlantılı Sözleşme 
154
H. Konut Kiracısının Güvence Vermesi 
154
XI. KONUT KİRA SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ 
155
A. Genel Hükümlere Göre Fesih Hakkının Kullanımı Nedeniyle Sona Erme 
156
B. Bildirim Yoluyla Sona Erme 
157
1. Belirli Süreli Konut Kira Sözleşmelerinde 
157
2. Belirsiz Süreli Konut Kira Sözleşmelerinde 
158
3. Aile Konutu Olarak Kullanılan Taşınmazlarda 
159
C. Dava Yoluyla Sona Erme 
160
1. Konut Kiralayanından Kaynaklanan Tahliye Sebepleri 
161
a. Gereksinim Nedeniyle Tahliye 
161
b. Yeniden İnşa veya İmar Nedeniyle Tahliye 
162
2. Yeni Malikin Gereksinimi Nedeniyle Tahliye 
163
3. Konut Kiracısından Kaynaklanan Tahliye Sebepleri 
164
a. Tahliye Taahhüdü Nedeniyle Tahliye 
164
b. İki Haklı İhtar Nedeniyle Tahliye 
165
c. Oturmaya Elverişli Bir Konutun Bulunması Nedeniyle Tahliye 
166
D. Yeniden Kiralama Yasağı 
167
1. Gereksinim Nedeniyle Tahliyede 
168
2. Yeniden İnşa ve İmar Nedeniyle Tahliyede 
168
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
DEVLETİN KONUT KİRA SÖZLEŞMELERİNE MÜDAHALESİ VE ANAYASA MAHKEMESİ DENETİMİ
I. DEVLETİN KONUT KİRA SÖZLEŞMELERİNE MÜDAHALESİNİN ANLAMI 
171
II. DEVLETİN KONUT KİRA SÖZLEŞMELERİNE MÜDAHALESİNİN KAPSAMI 
172
III. DEVLETİN KONUT KİRA SÖZLEŞMELERİNE MÜDAHALESİNİN GEREKÇELERİ 
173
IV. DEVLETİN KONUT KİRA SÖZLEŞMELERİNE MÜDAHALESİNİ BELİRLEYEN
ANAYASAL DEĞERLER 
175
A. Sosyal Devlet İlkesi 
176
B. Mülkiyet Hakkı 
178
C. Kamu Yararı 
182
D. Ailenin Korunması 
185
E. Ayrımcılık Yasağı 
186
V. DEVLETİN KONUT KİRA SÖZLEŞMELERİNE MÜDAHALESİNİN BİÇİMLERİ 
192
A. Yasamanın Konut Kira Sözleşmelerine Müdahalesi 
192
1. Mülga 3780 Sayılı Millî Korunma Kanunu 
193
2. Mülga 6570 Sayılı Gayrimenkul Kiraları Hakkında Kanun 
198
3. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu 
208
a. Türk Lirası Olarak Belirlenen Konut Kira Bedeli Artış Oranına
Yönelik Müdahale 
210
b. Yabancı Para Olarak Belirlenen Konut Kira Bedeli Artış Oranına
Yönelik Müdahale 
212
c. Konut Kira Bedeli Artış Oranlarına Yönelik % 25 Sınır ile Müda–
hale 
213
d. 6098 Sayılı Kanun’un 27’nci Maddesinin Birinci Fıkrasının 1982
Anayasası’nın 13’üncü Maddesi Karşısında Durumu 
214
4. 6458 Sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu 
217
5. 6701 Sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu 
218
6. 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 
219
7. 7464 Sayılı Konutların Turizm Amaçlı Kiralanmasına ve Bazı Kanun–
larda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 
223
B. Yürütmenin Konut Kira Sözleşmelerine Müdahalesi 
224
1. Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi 
226
2. Yönetmelik 
228
3. Adsız Düzenleyici İşlemler 
231
a. 32 Sayılı Karar 
232
b. 2008–32/34 Numaralı Tebliğ 
237
c. 2018–32/51 Numaralı Tebliğ 
239
d. 2018–32/52 Numaralı Tebliğ 
240
e. Kamu İdarelerinin Taşınmaz Kiralamalarına İlişkin Genelge 
241
C. Yargının Konut Kira Sözleşmelerine Müdahalesi 
243
V. DEVLETİN KONUT KİRA SÖZLEŞMELERİNE MÜDAHALESİNİN ANAYASAL
DENETİMİ 
249
A. Norm Denetimi 
249
1. 1961 Anayasası Döneminde 
249
2. 1982 Anayasası Döneminde 
253
B. Bireysel Başvuru 
266
1. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin Bireysel Başvuru Kararları 
267
2. Anayasa Mahkemesi’nin Bireysel Başvuru Kararları 
273
SONUÇ 
279
KAYNAKÇA 
291