III. ARAŞTIRMANIN YÖNTEMİ
3
TIBBİ MÜDAHALE KAVRAMI, TIBBİ MÜDAHALEDEN DOĞAN HUKUKİ SORUMLULUĞUN TARİHSEL GELİŞİMİ VE TIBBİ MÜDAHALENİN HUKUKA UYGUNLUĞU İÇİN GEREKLİ ŞARTLAR
I. TIBBÎ MÜDAHALE KAVRAMI
7
II. ESKİ HUKUK SİSTEMLERİNDE TIBBÎ MÜDAHALEDEN DOĞAN HUKUKİ
B. Babil’de (Hammurabi Kanunlarında)
15
III. İSLAM Ve OSMANLI HUKUKUNA GÖRE TIBBÎ MÜDAHALENİN HUKUKA
UYGUNLUĞU İÇİN GEREKLİ ŞARTLAR
24
A. Tıbbî Müdahalenin Bir Sağlık Personeli Tarafından Yapılması
27
a. Selçuklularda Hekim Olmak İçin Aranan Kriterler
32
b. Osmanlıda Hekim Olmak İçin Aranan Kriterler
37
bb. Klasik Dönem’de Hekimliğe İlişkin Şartlar
41
aaa. Darüşşifalarda Usta–Çırak Usulü Yetişenler
43
bbb. Tıp Medreselerinden Mezun Olanlar
44
ccc. Üstat Hekimlerden Ders Alma Yoluyla Hekim
ddd. Osmanlı Ülkesine Yabancı Bir Ülkeden Gelen
eee. Klasik Dönemde Ehliyetsiz Hekimlik Yapanlarla
cc. Tanzimat Dönemi ve Sonrasında Hekim Olma Şartları
59
bbb. Tıp Fakültesi Mezunu Olmak
61
ccc. Tanzimat Dönemi Sonrasında Hekimlerin
B. Tedavi Kastıyla Hareket Etmesi
71
C. Tıp Biliminin Verilerine Göre Gerekli ve Bu Verilere Uygun Tıbbî
Müdahalede Bulunulması
77
D. Hastanın Tıbbî Müdahaleye Rızasının (Aydınlatılmış Onamının)
2. Rıza Senetlerinin Tıp Tarihi Açısından Önemi ve Hükümleri
85
3. Tıbbî Müdahaleye Rıza Verme Ehliyeti
92
bb. Çocukların Rıza Ehliyetlerinin Belirlenmesi
93
cc. Çocuklardan Tıbbî Müdahaleye Rıza Alınması
97
c. Tam Ehliyetsizlerde Durum
101
e. Kanuni Temsilcinin Tıbbî Müdahaleye Rıza Vermemesi
103
4. Rıza İradesinin Serbest Olması
104
a. Rızanın Korkutma (İkrah) ile Sakatlanması
106
b. Rızanın Yanılma (Hata) ile Sakatlanması
109
c. Rızanın Aldatma (Hile) İle Sakatlanması
112
6. Rızanın Açıklanma Şekli
116
7. Hastanın Aydınlatılması
117
İSLAM VE OSMANLI HUKUKUNA GÖRE HUKUKA UYGUNLUK BAKIMINDAN
BAZI TIBBİ MÜDAHALELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ
II. ESTETİK AMAÇLI TIBBÎ MÜDAHALELER
121
B. İslam Hukukuna Göre Estetik Amaçlı Tıbbî Müdahaleler
122
C. Osmanlı Hukukunda Estetik Amaçlı Tıbbî Müdahaleler
126
D. Günümüz Türk Hukukunda Estetik Amaçlı Tıbbî Müdahaleler
127
III. STERİLİZASYON (KISIRLAŞTIRMA) VE KASTRASYON (HADIM ETME)
129
B. İslam Hukukuna Göre Sterilizasyon ve Hadım Etme
129
C. Osmanlı Hukukunda Sterilizasyon ve Hadım Etme
133
D. Günümüz Türk Hukukunda Sterilizasyon ve Hadım Etme
135
IV. GEBELİĞİN SONA ERDİRİLMESİ
139
B. İslam Hukukunda Gebeliğin Sona Erdirilmesi
140
C. Osmanlı Hukukunda Gebeliğin Sona Erdirilmesi
148
D. Günümüz Türk Hukukunda Gebeliğin Sona Erdirilmesi
165
B. İslam Hukukunda Sünnet (Hitan)
167
C. Osmanlı Hukukunda Sünnet (Hitan)
171
D. Günümüz Türk Hukukunda Sünnet (Hitan)
178
B. İslam Hukukunda Otopsi
180
C. Osmanlı Hukukunda Otopsi
184
D. Osmanlıda Adli Otopsi
185
E. Günümüz Türk Hukukunda Otopsi ve Adli Otopsi
188
VII. VÜCUTTAN BİR PARÇANIN KESİLMESİ
191
VIII. YAPAY UZUV (PROTEZ) TAKMA VE KOPAN PARÇANIN TEKRAR YERİNE
IX. ORGAN VE DOKU NAKLİ
196
B. Ötanazi ile Öjeni Ayrımı
207
C. İslam ve Osmanlı Hukukunda Ötanazi
208
İSLAM VE OSMANLI HUKUKUNA GÖRE TIBBİ MÜDAHALEDEN DOĞAN SORUMLULUK TÜRLERİ, HUKUKİ SORUMLULUK NEDENLERİ VE SORUMLULUĞUN SONUÇLARI
I. GENEL OLARAK İSLAM VE OSMANLI HUKUKUNDA TIBBİ MÜDAHALEDEN
DOĞAN SORUMLULUK TÜRLERİ
215
II. HEKİMİN VEYA SAĞLIK PERSONELİNİN HUKUKİ SORUMLULUĞU
232
A. Hekim ile Hasta Arasındaki İlişkinin Hukuki Niteliği
233
1. Hekim ile Hasta Arasında Sözleşmeden Kaynaklanan Bir İlişkinin
a. Tedavi (Hekimlik) Sözleşmesinin Hukuki Niteliği
236
aa. Tedavi Sözleşmesinin Sui Generis Bir Sözleşme Olduğu
bb. Tedavi Sözleşmesine Düzenlenmiş Sözleşme
Hükümlerinin Uygulanması Gerektiği Görüşü
238
aaa. Emanet Sözleşmesi
239
bbb. İstısna (Eser) Sözleşmesi
240
ccc. Vekâlet Sözleşmesi
242
ddd. Cuâle Sözleşmesi
248
eee. İcare–i Ademi (İş) Sözleşmesi
251
b. Tedavi Sözleşmesinin Tanımı, Şekli, Kuruluşu, Tarafları ve
cc. Sözleşmenin Tarafları
254
dd. Tarafların Borçları
255
aaa. Hekimin Tedavi Sözleşmesinden Doğan Borçları
255
aaaa. İşi Özenle Yapma Borcu (Teşhis Koyma ve
Uygun Tedaviyi Seçip Uygulama Borcu)
256
bbbb. Hastayı Aydınlatma Borcu
260
cccc. Sadakat Gösterme ve Sır Saklama Borcu
265
dddd. Tazmin Sorumluluğu
266
bbb. Hastanın Borçları
269
aaaa. Ücret Ödeme Borcu
269
bbbb. İşbirliği Yapma ve Hekimin Tavsiyelerine
2. Hekim ile Hasta Arasındaki İlişkinin Bir Sözleşmeye Dayanmaması
273
a. Vekâletsiz İş Görme İlişkisi
273
b. Haksız Fiil İlişkisi
276
B. Hekimin Hukuki Sorumluluğunun Nedenleri
280
1. Sorumluluğun Kaynağı
280
a. Sözleşmeden Kaynaklanan Sorumluluk
282
aa. Sözleşmenin İhlali (Borca Aykırılık)
284
aaaa. Kusurun Türleri
302
bbb. Hekimin Meslek Kusuru
313
b. Sözleşme Dışı Sorumluluk
324
aa. Vekaletsiz İş Görmeden Kaynaklanan Sorumluluk
324
bb. Haksız Fiil İlişkisinden Kaynaklanan Sorumluluk
326
aaa. Hukuka Aykırılık
328
bbb. Kusur, Zarar ve İlliyet Bağı
330
ccc. Sorumsuzluk Anlaşması
331
2. Sorumluluğun Sonuçları
334