Tıp Hukuku (2 Cilt) Genel Hükümler – Özel Hükümler Prof. Dr. Hakan Hakeri - Kitap

Tıp Hukuku (2 Cilt)

Genel Hükümler – Özel Hükümler

28. Baskı, 
Ocak 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
1762
Barkod:
9786253816216
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Yayınevi:
Seçkin Yayıncılık
Fiyatı:
3.100,00₺
24 saat içerisinde temin edilir.
Diğer Baskılar
27. baskı
Ekim 2024
3.050,00₺
2.050,00₺ (%33)
Kitabın Açıklaması
Bu kitap tıbbi müdahalenin hukukunu incelemektedir. Böylece değişik tıbbi müdahaleler bakımından hukuki sorunlar, sağlık çalışanlarının hak ve yükümlülükleri, hastaların hak ve yükümlülükleri ile hatalı tıbbi uygulamalar nedeniyle tazminat ve idari sorumluluk konuları sistematik bir yapı içinde, kapsamlı ve bilimsel olarak ele alınmaktadır.
Kitapta tıp hukukunun teorik ve pratik bütün konuları ele alınmış, tıp hukukuyla ilgili teorik ve uygulamadaki tüm sorulara cevap verilmeye çalışılmıştır. Uygulamaya yönelik kitaplardan farklı olarak konular sistematik olarak ele alındığından, uygulamacıların aradıkları hususları bu konular içinde bulması gerekmektedir.
Tıp hukukunun teorik altyapısının kurulması için bir adım daha atılarak, genel hükümler ve özel hükümler şeklinde iki cilt halinde hazırlanan kitabın bu baskısına güncel yeni kaynaklar eklenmiştir.
Kitap içerisindeki § işareti, söz konusu yargı kararının tam metnine karekod okutarak ulaşabileceğinizi göstermektedir.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Sağlık Çalışanları Hakları ve Hasta Hakları
.
Tıp Hukukunun Temel Kavram ve Kurumları
.
Tıbbi Müdahalenin Hukuka Uygunluğunun Şartları
.
Hekim ve Hastaların Yükümlülükleri
.
Tıbbi Müdahalelerde Mahremiyet
.
Özellik Arzeden Tıbbi Müdahaleler
.
Tıbbi Müdahalelere Uygulanacak Sözleşmeler
.
Hatalı Tıbbi Uygulama ve Tazminat Sorumluluğu
.
Anayasa Mahkemesi'ne Bireysel Başvuru
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
Kısa İçindekiler
CİLT I
GENEL HÜKÜMLER
1. Bölüm
TIP HUKUKUNA GİRİŞ
§ 1. ÖN AÇIKLAMALAR 
37
§ 2. TARİHSEL GELİŞİM 
44
§ 3. HUKUKSAL KAYNAKLAR 
50
2. Bölüm
MESLEK ETİĞİ, DİSİPLİN VE TIP HUKUKU EĞİTİMİ
§ 1. MESLEK ETİĞİ 
57
§ 2. MESLEKİ DİSİPLİN 
69
§ 3. SAĞLIK HİZMETLERİNDE TANITIM 
85
§ 4. TIP HUKUKU EĞİTİMİ 
91
3. Bölüm
HASTA VE SAĞLIK ÇALIŞANI HAKLARI
§ 1. HASTA HAKLARI 
93
§ 2. SAĞLIK ÇALIŞANLARININ HAKLARI VE HAK ARAMA YOLLARI 
123
4. Bölüm
TIP HUKUKUNDA BAZI KAVRAMLAR
§ 1. TEMEL KAVRAMLAR 
169
§ 2. SAĞLIK PERSONELİ KAVRAMI 
177
§ 3. EMBRİYO KAVRAMI VE HUKUKİ STATÜSÜ 
182
§ 4. TIP HUKUKUNDA “ÇOCUK” KAVRAMI 
185
§ 5. TIBBİ UYGULAMA HATASI (MALPRAKTİS) 
194
§ 6. ÇEKİNİK (DEFANSİF) TIP 
194
5. Bölüm
TIP HUKUKUNUN TEMEL KURUM VE KURULLARI
§ 1. BİRİNCİ, İKİNCİ VE ÜÇÜNCÜ BASAMAK SAĞLIK HİZMET SUNUCULARI 
197
§ 2. ÖZEL HASTANELER 
199
§ 3. KLİNİK KONUKEVİ 
202
§ 4. ETİK KURULLAR 
203
§ 5. YÜKSEK SAĞLIK ŞURASI 
212
§ 6. ADLİ TIP KURUMU 
213
§ 7. SAĞLIK MESLEKLERİ KURULU 
215
§ 8. MESLEKİ SORUMLULUK KURULU 
221
§ 9. MESLEK KURULUŞLARI 
223
§ 10. KLİNİK PSİKOLOG, HEMŞİRE, EBE, FİZYOTERAPİST VB. SAĞLIK MESLEK MENSUPLARININ AÇTIĞI SAĞLIK MESLEK HİZMET BİRİMLERİ 
229
6. Bölüm
TEMEL İLKELER
§ 1. HEKİMLİK MESLEĞİNİN İCRASINDA MESLEKİ ÖZERKLİK 
239
§ 2. DİKEY VE YATAY İŞ BİRLİĞİ 
269
§ 3. TIP HUKUKUNDA ZORUNLULUK HALİ 
297
§ 4. KONSÜLTASYON 
311
§ 5. TIP HUKUKUNDA ETİK VE HUKUKİ İKİLEMLER 
314
7. Bölüm
TIBBİ MÜDAHALENİN HUKUKA UYGUNLUĞUNUN ŞARTLARI
§ 1. GENEL BİLGİLER 
323
§ 2. ŞARTLAR 
325
8. Bölüm
HEKİM VE HASTANIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ
§ 1. HEKİMİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
705
§ 2. HASTANIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
835
CİLT II
ÖZEL HÜKÜMLER
1. Bölüm
TIBBİ MÜDAHALELERDE MAHREMİYET
§ 1. KAVRAM 
887
§ 2. UYGULAMADAKİ SORUNLAR 
892
§ 3. SAĞLIK VERİLERİNİN İŞLENMESİYLE İLİŞKİLİ OLABİLECEKLERİ DEĞERLENDİRİLEN KİŞİSEL VERİLERİ KORUMA KURULU KARARLARI 
945
2. Bölüm
ÖZELLİK ARZEDEN TIBBİ MÜDAHALELER
§ 1. ORGAN VE DOKU NAKLİ 
959
§ 2. İNSAN ÜZERİNDE BİLİMSEL ARAŞTIRMA 
1013
§ 3. ESTETİK MÜDAHALELER 
1065
§ 4. KÖK HÜCRE ÇALIŞMALARI 
1078
§ 5. İNSAN KOPYALAMA 
1092
§ 6. İNSAN DONDURMA 
1097
§ 7. İNSANI GELİŞTİRME ÇALIŞMALARI 
1098
§ 8. GENETİK TANI 
1107
§ 9. CİNSİYET DEĞİŞİKLİĞİNE YÖNELİK TIBBİ MÜDAHALELER 
1126
§ 10. YAPAY DÖLLEME 
1144
§ 11. MİTOKONDRİ DEĞİŞTİRME TEDAVİLERİ 
1177
§ 12. GEBELİĞİN SONA ERDİRİLMESİ 
1180
§ 13. GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TIBBİ MÜDAHALELER 
1188
§ 14. ACİL TIBBİ MÜDAHALELER 
1200
§ 15. KISIRLAŞTIRMA 
1209
§ 16. KİMYASAL HADIM 
1213
§ 17. PALYATİF BAKIM 
1225
§ 18. SAĞLIK TURİZMİ ÇERÇEVESİNDE YABANCI HASTALARA YAPILAN TIBBİ MÜDAHALELER 
1229
§ 19. YAPAY ZEKÂ VE TIBBİ MÜDAHALELER 
1241
§ 20. TELE–TIP (SAĞLIK HİZMETLERİNİN UZAKTAN SUNUMU) 
1247
§ 21. ROBOTİK MÜDAHALELER VE TIP HUKUKU SORUNLARI 
1268
§ 22. PANDEMİ VE TIP HUKUKU SORUNLARI 
1268
§ 23. CESET ÜZERİNDE BİLİMSEL İNCELEME VE ARAŞTIRMA YAPILMASI 
1285
3. Bölüm
HASTA İLE HEKİM ARASINDAKİ İLİŞKİNİN HUKUKSAL NİTELİĞİ
§ 1. HASTA İLE HEKİM ARASINDAKİ İLİŞKİNİN BAŞLANGICI VE SONA ERMESİ 
1289
§ 2. HASTA İLE HEKİM ARASINDAKİ İLİŞKİNİN HUKUKSAL NİTELİĞİ 
1291
4. Bölüm
HATALI TIBBİ UYGULAMA VE TAZMİNAT SORUMLULUĞU
§ 1. HATALI TIBBİ UYGULAMA (MALPRAKTİS) 
1339
§ 2. TAZMİNAT SORUMLULUĞU 
1508
§ 3. TAZMİNAT SORUMLULUĞUNA ALTERNATİF YÖNTEMLER 
1666
5. Bölüm
ANAYASA MAHKEMESİ’NE BİREYSEL BAŞVURU
§ 1. GİRİŞ 
1671
§ 2. TIBBİ HATALARA İLİŞKİN DAVALARDA HUKUKİ BAŞVURU YOLLARININ TÜKETİLMİŞ OLMASI ŞARTI 
1672
§ 3. YAŞAM HAKKI 
1678
§ 4. CEZA SORUŞTURMASI VEYA KOVUŞTURMASININ YAPILAMAMASI 
1684
§ 5. ADİL YARGILANMA HAKKI 
1689
§ 6. AYDINLATMA İHLALLERİ 
1697
§ 7. TAZMİNAT MİKTARININ DÜŞÜK OLMASI VEYA MADDİ TAZMİNATA HÜKMEDİLMEMESİ 
1700
İçindekiler
28. Baskıya Önsöz 
7
27. Baskıya Önsöz 
8
26. Baskıya Önsöz 
10
23. Baskıya Önsöz 
11
20. Baskıya Önsöz 
12
13. Baskıya Önsöz 
13
10. Baskıya Önsöz 
14
1. Baskının Önsözü 
15
Kısa İçindekiler 
17
Kısaltmalar 
31
Giriş 
35
1. Bölüm
TIP HUKUKUNA GİRİŞ
§ 1. ÖN AÇIKLAMALAR 
37
§ 2. TARİHSEL GELİŞİM 
44
§ 3. HUKUKSAL KAYNAKLAR 
50
2. Bölüm
MESLEK ETİĞİ, DİSİPLİN VE TIP HUKUKU EĞİTİMİ
§ 1. MESLEK ETİĞİ 
57
I. Genel Olarak 
57
II. Hekim ve Özel Şirket İlişkileri 
64
III. Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri 
67
§ 2. MESLEKİ DİSİPLİN 
69
I. Genel Olarak 
69
II. Aile Hekimleri ile İlgili Uygulama 
80
III. Kamu Görevlisi Hekimler ile İlgili Uygulama 
81
IV. Aynı Anda Ceza Soruşturma/Kovuşturması Yapılması Durumu 
82
§ 3. SAĞLIK HİZMETLERİNDE TANITIM 
85
§ 4. TIP HUKUKU EĞİTİMİ 
91
3. Bölüm
HASTA VE SAĞLIK ÇALIŞANI HAKLARI
§ 1. HASTA HAKLARI 
93
I. Adalet ve Hakkaniyete Uygun Olarak Faydalanma 
98
II. Bilgi İsteme 
99
III. Sağlık Kuruluşunu Seçme ve Değiştirme 
99
IV. Personeli Tanıma, Seçme ve Değiştirme 
100
V. Öncelik Sırasının Belirlenmesini İsteme 
101
VI. Tıbbi Gereklere Uygun Teşhis, Tedavi ve Bakım 
102
VII. Tıbbi Gereklilikler Dışında Müdahale Yasağı 
102
VIII. Ötanazi Yasağı 
103
IX. Tıbbi Özen Gösterilmesi 
103
X. Genel Olarak Bilgi İsteme 
104
XI. Kayıtları İnceleme 
105
XII. Mahremiyete Saygı Gösterilmesi 
106
XIII. Bilgilerin Gizli Tutulması 
106
XIV. Tıbbi Müdahalede Hastanın Rızası 
107
XV. Alışılmış Olmayan Tedavi Usullerinin Uygulanması 
109
XVI. Aile Planlaması Hizmetleri ve Gebeliğin Sona Erdirilmesi 
110
XVII. Tıbbi Araştırmalarda Hasta Hakları 
110
XVIII. Güvenliğin Sağlanması 
111
XIX. Dini Vecibeleri Yerine Getirebilme ve Dini Hizmetlerden Faydalanma 
111
XX. İnsani Değerlere Saygı Gösterilmesi ve Ziyaret 
112
XXI. Refakatçi Bulundurma 
112
XXII. Hizmetin Sağlık Kurum ve Kuruluşu Dışında Verilmesi 
113
XXIII. Hastaya Yeterli Vakit Ayrılması ve Hastanın Vaktine Riayet Edilmesi 
113
XXIV. Müracaat, Şikâyet ve Dava Hakkı 
113
XXV. Hasta Hakları ile İlgili Kurul ve Birimler 
115
A. Genel Olarak 
115
B. Hasta Hakları Kurulu 
116
C. Hasta Hakları Birimi 
119
XXVI. İnsan Hakları Bağlamında Hasta Hakları 
121
§ 2. SAĞLIK ÇALIŞANLARININ HAKLARI VE HAK ARAMA YOLLARI 
123
I. Hekim Hakları 
123
II. Hak Arama Yolları 
126
A. Haksız Şikâyetlere Karşı Hak Arama Yolları 
126
B. Güvenlik Hakkının İhlaline Karşı Hak Arama Yolları 
136
1. Ceza Hukuku Araçları 
137
a. Genel Olarak 
137
b. Cezaların Artırılması 
143
c. Hükmedilen Hapis Cezasının Ertelenememesi 
148
d. Ceza Muhakemesi Bakımından Özel Düzenlemeler 
149
2. Tazminat Hukuku Araçları 
151
3. Süreç 
151
4. Sağlık Çalışanlarına Karşı İşlenen Suçlarda Uzlaştırma 
152
a. Genel Olarak 
152
b. Sağlık Çalışanlarına Karşı İşlenebilecek Uzlaştırma Kapsamına Giren Suçlar 
152
c. Uzlaştırma Edimi Olarak Neler İstenebilir? 
152
C. Sağlık Çalışanının Meşru Savunma Hakkı Var mıdır? 
153
III. Sağlık Bakanlığı Tarafından Yapılacak Hukuki Yardım 
154
IV. Yüksek Öğretim Kurumları Tarafından Yapılacak Hukuki Yardım 
157
V. Çalışan Hakları ve Güvenliği Uygulamaları Rehberi ve Çalışan Güvenliği Genelgesi 
159
VI. Hekimin Hasta Seçme Hakkı 
160
VI. Sağlık Çalışanının Hizmetten Çekilme Hakkı 
163
A. Genel Olarak 
163
B. Aile Hekimleri Bakımından Uygulama 
166
4. Bölüm
TIP HUKUKUNDA BAZI KAVRAMLAR
§ 1. TEMEL KAVRAMLAR 
169
I. Tıp ve Hukuk 
169
II. Tıp Hukuku ve Biyotıp Hukuku 
169
III. Tıbbi Müdahale 
172
IV. Hekim, Hasta ve Hastalık 
176
§ 2. SAĞLIK PERSONELİ KAVRAMI 
177
§ 3. EMBRİYO KAVRAMI VE HUKUKİ STATÜSÜ 
182
§ 4. TIP HUKUKUNDA “ÇOCUK” KAVRAMI 
185
§ 5. TIBBİ UYGULAMA HATASI (MALPRAKTİS) 
194
§ 6. ÇEKİNİK (DEFANSİF) TIP 
194
5. Bölüm
TIP HUKUKUNUN TEMEL KURUM VE KURULLARI
§ 1. BİRİNCİ, İKİNCİ VE ÜÇÜNCÜ BASAMAK SAĞLIK HİZMET SUNUCULARI 
197
§ 2. ÖZEL HASTANELER 
199
§ 3. KLİNİK KONUKEVİ 
202
§ 4. ETİK KURULLAR 
203
I. Genel Olarak 
203
II. Mevzuatın Gelişimi 
204
III. Etik Kurulların Oluşturulması ve Yapısı 
206
IV. Etik Kurulların Görev ve Yetkileri 
208
V. Etik Kurul Kararlarına Karşı Kanun Yolları 
210
§ 5. YÜKSEK SAĞLIK ŞURASI 
212
§ 6. ADLİ TIP KURUMU 
213
§ 7. SAĞLIK MESLEKLERİ KURULU 
215
§ 8. MESLEKİ SORUMLULUK KURULU 
221
§ 9. MESLEK KURULUŞLARI 
223
I. Tabip Odası 
223
II. Türk Tabipleri Birliği 
223
III. Uzmanlık Derneği 
224
IV. Sendikalar 
226
A. Sağlık Sendikaları 
226
B. Hekim Sendikaları 
228
§ 10. KLİNİK PSİKOLOG, HEMŞİRE, EBE, FİZYOTERAPİST VB. SAĞLIK MESLEK MENSUPLARININ AÇTIĞI SAĞLIK MESLEK HİZMET BİRİMLERİ 
229
6. Bölüm
TEMEL İLKELER
§ 1. HEKİMLİK MESLEĞİNİN İCRASINDA MESLEKİ ÖZERKLİK 
239
I. Genel Olarak 
239
II. Anayasa Mahkemesi ve Danıştay Kararlarında Mesleki Özerklik (Hekimin Yetkisinin Kısıtlanması) 
253
III. Muayene Sayısı ile Muayene Süreleri Çerçevesinde Değerlendirme 
257
IV. Hekimlerin Kamuoyuna Yaptığı Açıklamalar Çerçevesinde Değerlendirme 
260
V. Şifa Garantisi Yasağı 
267
§ 2. DİKEY VE YATAY İŞ BİRLİĞİ 
269
I. Genel Olarak 
269
II. Güven İlkesi 
271
III. Sorumluluk Alanlarının Bölünebilirliği: Bağımsız Sorumluluk Prensibi ve Rutin İşleyiş Teorisi 
281
A. Genel Olarak 
281
B. Hemşirelik Yönetmeliği md. 6/1–d’nin Değerlendirilmesi 
285
IV. Sorumlunun Belirlenmesindeki Güçlükler 
288
A. Tek Hekimin Çalıştığı Muayenehanelerde 
289
B. Birden Fazla Hekimin Müştereken Çalıştığı Polikliniklerde 
289
C. Hekim ve Hemşire İşbirliğinde 
290
D. Danışma (Konsültasyon) ve Vekâlet 
293
E. Başka Yerde Yaptırılan Tetkik ve Tahlil Sonuçlarına Güvenilmesi 
296
F. Ücretsiz Tedavilerde Sorumlunun Belirlenmesi 
296
§ 3. TIP HUKUKUNDA ZORUNLULUK HALİ 
297
I. Kavram 
298
II. İlkyardım Halinde Sorumluluk 
301
III. Hasta Tercihi (Triyaj) Sorunu 
301
A. Genel Olarak 
301
B. Triyajın Çeşitleri 
302
C. Alman Kanun Taslağı 
303
D. Değerlendirme ve Öneriler 
303
IV. Sağlık Çalışanının Kendini Hastalıktan Korumak İçin Tıbbi Müdahaleyi Reddetmesi 
307
V. Sağlık Çalışanlarının Uzmanlık Alanı Dışında Görevlendirilmesi 
308
VI. Korunma Hareketinin Hukuk Düzeni ile Çelişki İçinde Olması 
310
VII. Hastanın Rızasının Olmadığı Hallerde Zorunluluk Hali Kurumunun Uygulanması Sorunu 
310
§ 4. KONSÜLTASYON 
311
§ 5. TIP HUKUKUNDA ETİK VE HUKUKİ İKİLEMLER 
314
I. Kavram 
314
II. İstanbul Protokolü ve Çifte Yükümlülük Kavramı 
314
II. Kanunen Rıza Aranmayan Hallerde Hekimlerin Etik İhlali Nedeniyle Hastanın Rızası Olmadığı Müddetçe Müdahaleden Çekinmesi Sorunu 
317
7. Bölüm
TIBBİ MÜDAHALENİN HUKUKA UYGUNLUĞUNUN ŞARTLARI
§ 1. GENEL BİLGİLER 
323
§ 2. ŞARTLAR 
325
I. Tıbbi Müdahalenin Bir Sağlık Meslek Mensubu Tarafından Yapılması 
325
A. Genel Olarak 
325
B. Hekim Olma Şartı 
326
1. Genel Olarak 
326
2. Uzmanlık Şartı 
331
a. Genel Olarak 
331
b. Yan Dal Uzmanlığı 
341
c. Sertifika ile Yetki Alınması 
341
d. Uzmanlık Alanı Dışında Açıklamalarda Bulunmak 
348
3. Öğrencilerin ve Asistanların Yaptığı Tıbbi Müdahalelerin Hukuka Uygunluğu Sorunu 
349
4. Silahlı Kuvvetler ile Emniyet Genel Müdürlüğünün Sağlık Meslek Mensubu Olmayan Personelinin Yaptığı Tıbbi Müdahaleler 
362
C. Hemşirelerin Görev Alanı 
362
D. Hekim Olmayan Sağlık Çalışanının Müdahalelerinde Hekimlerin Denetim ve Gözetim Yükümlülüğü 
367
E. Gönüllü Sağlık Hizmeti ve Sağlık Gözlemciliği 
367
F. Zorunluluk Hali 
368
G. Sağlık Personeli Olmayan Kimselerin Yaptığı Tıbbi Müdahaleler Nedeniyle Sorumlulukları 
368
II. Aydınlatma ve Rıza 
372
A. Temel Kurallar 
372
B. Aydınlatma 
385
1. Aydınlatma Çeşitleri 
386
a. Otonomi (Karar) Aydınlatması 
386
aa. Temel Sorunlar 
386
bb. Otonomi Aydınlatmasının Çeşitleri 
389
aaa. Genel Olarak 
389
bbb. Teşhis Aydınlatması 
390
ccc. Süreç Aydınlatması 
392
ddd. Alternatifler Konusunda Aydınlatma 
394
eee. Müdahale Yapılmamasının Sonuçları Konusunda Aydınlatma 
397
b. Risk Aydınlatması 
398
c. Tedavi Aydınlatması (Güvenlik Aydınlatması) 
404
aa. Kavram 
404
bb. Teşhise Yönelik Aydınlatma 
406
cc. İlaç ve Tıbbi Malzeme 
407
dd. Araç Kullanmama Uyarısı 
410
2. Aydınlatma Zorunluluğunun Bulunduğu Tıbbi Müdahaleler 
411
3. Özel Durumlarda Aydınlatma 
411
a. Kısırlaştırma 
411
b. Engelli Cenin 
414
c. Tıptaki Yeni Teşebbüsler 
424
d. Müdahaleyi Yapacak Hekim 
426
e. Hekim Hatası 
426
f. Hekimin Tecrübesi 
429
g. Masraflar ve Ekonomik Zorunluluklar 
430
h. Ticari Yarar 
430
ı. Kalite Aydınlatması 
431
i. Hekimin Sağlığı 
431
j. Eser Sözleşmesi Niteliğindeki Tıbbi Müdahalelerde Aydınlatma 
433
k. Aile Hekimliğinde Aydınlatma 
437
l. Aşılar Bakımından Aydınlatma 
437
4. Aydınlatılacak Kişi 
438
a. Genel Olarak 
438
b. Çocuklar Açısından 
441
5. Aydınlatma Yükümlüsü 
442
6. Aydınlatmanın Zamanı 
445
7. Aydınlatmanın Kapsamı 
448
8. Aydınlatmanın Şekli 
455
a. Genel Olarak 
455
b. E–Aydınlatma Formlarının Geçerliliği 
470
c. Elektronik Ortamda Muvafakat (Rıza) 
471
9. Aydınlatmanın Mümkün Olmaması ve Ameliyat Sırasında Aydınlatma 
472
10. Aydınlatma Zorunluluğunun Bulunmadığı Haller Var mıdır? 
473
a. Aydınlatmadan Vazgeçme 
474
b. Hastanın Bilgisinin Bulunması 
475
c. İnternetten Bilgi Edinme İmkanının Olması 
477
d. Risk Aydınlatmasında Riskin Çok Açık Olması 
478
e. Aydınlatmanın Olumsuz Etkide Bulunması 
479
aa. Genel Olarak 
479
bb. Tedavisi Olmayan Hastalığın Bildirilmesi 
483
f. Acil Haller 
483
g. Aydınlatmanın Hasta Bakımından Anlamını Yitirmiş Olması 
484
h. Psikiyatri Hastalarının Aydınlatılması 
484
ı. Aydınlatmanın Uygulanabilir Olmaması 
485
i. Sağlık Çalışanının İnançları Nedeniyle Aydınlatma Yapmak İstememesi 
485
j. Rızanın Aranmadığı Tıbbi Müdahalelerde Aydınlatma Sorunu 
486
11. Aydınlatmanın Geri Alınması, Düzeltilmesi 
486
12. Aydınlatmada Nedensellik Bağı Sorunu 
487
13. Aydınlatmanın Kim Tarafından Hukuki Açıdan Değerlendirileceği Sorunu 
489
14. Hukuka Aykırı Aydınlatmanın Sonuçları 
492
a. Tedavi Aydınlatmasının İhlali Durumunda 
493
b. Otonomi Aydınlatmasının İhlali Durumunda 
493
15. Hatalı Aydınlatma 
498
16. Aydınlatmada İspat Sorunları 
498
C. Rıza 
506
1. Genel Olarak 
509
2. Rıza Açıklaması 
519
3. Rıza Verme Yetkisi (Rıza Ehliyeti) 
521
a. Genel Olarak 
522
b. Çocuklar Bakımından Rıza Ehliyetinin Belirlenmesi 
527
aa. Türk Hukuku 
528
aaa. Genel Olarak 
528
bbb. Çocuk ile Kanuni Temsilcinin İradesinin Farklı Olması 
538
ccc. Ebeveynden Hangisinin Rızasının Geçerli Olacağı Sorunu 
539
ddd. Eşler Arasında Fikir Ayrılığı Çıkması 
540
eee. Veli veya Vasinin Olmadığı veya Bulunmadığı Haller 
541
fff. Kanuni Temsilcinin Rıza Yetkisinin Olmadığı Haller 
542
ggg. Kamu Denetçiliği Kurumu Kararı 
543
hhh. Estetik Müdahalelere Karar Verme Bakımından 
545
ııı Erkek Çocuklarda Sünnete Karar Verme Bakımından 
546
bb. Karşılaştırmalı Hukuk 
547
cc. Doğum Kontrol Hapı Reçete Edilmesinde Ebeveynin Rızası Sorunu 
551
c. Çocuklarda Kanuni Temsilcinin Tıbbi Müdahaleye Rıza Göstermemesi 
553
d. Rıza Yeteneği Bulunmayan Yetişkinlerde Kanuni Temsilcinin Tıbbi Müdahaleye Rıza Göstermemesi 
563
e. Hamile Kadının Tedaviyi Ret Hakkı 
564
f. Yaşamın Sonuna İlişkin Kararlar Bakımından Rıza Ehliyeti 
566
aa. Vesayet Altına Alınmış Erginler 
566
bb. Küçükler 
567
4. Rızanın Kapsamı 
567
5. Rızanın Aranmadığı Haller 
569
a. Acil Haller 
571
b. Kamu Sağlığının Korunmasına İlişkin Düzenlemeler 
572
aa. Genel Olarak 
572
bb. Genel Önleyici Aşı Zorunluluğu 
575
aaa. Genel Olarak 
575
bbb. Hukukumuzdaki Durum 
579
cc. Çocuklardan Topuk Kanı Alma Zorunluluğu 
596
dd. Yurt Dışına Çıkacaklara Zorla Tıbbi Müdahale Yapılması 
596
ee. Yurt Dışından Gelenlere Zorla Tıbbi Müdahale Yapılması 
597
ff. HIV Tetkiki İçin Rıza Sorunu 
597
c. Psikiyatri Hastaları İle İlgili Düzenlemeler 
598
aa. Genel Olarak 
599
bb. Karşılaştırmalı Hukuk 
609
cc. Uluslararası Standartlar 
612
d. Ceza Hukukunun Öngörmüş Olduğu Düzenlemeler 
619
aa. Ceza Hukuku Yaptırımları 
619
bb. Ceza Yargılamasından Kaynaklanan Tıbbi Müdahaleler 
620
cc. Ceza İnfaz Kurumlarındaki Tıbbi Müdahaleler 
625
aaa. Karşılaştırmalı Hukuk 
625
bbb. Türk Hukuku 
632
e. Sağlık Raporuna İtiraz Halinde Muayene Yükümlülüğü 
635
f. Diğer Hukuk Dallarındaki Düzenlemeler 
635
aa. Türk Medeni Kanunu ve Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu Hükümleri 
635
bb. Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun ve Boşanma Davaları 
637
6. Tıbbi Müdahalenin Rızaya Rağmen Hukuka Aykırılığı 
638
7. Ameliyatın Genişletilmesi 
639
8. Bilinci Kapalı Hastalar Açısından Rıza Sorunu 
648
a. Vasinin Karar Vermesi 
648
b. Varsayılan Rıza 
649
c. Önceki İrade Açıklamalarının Geçerliliği (Tıbbi Vasiyet) 
656
aa. Genel Olarak 
656
bb. Karşılaştırmalı Hukuk 
660
d. “Canlandırma Uygulanmasın” (Resüsitasyon Yapılmaması) Talimatları (DNR) 
668
9. Kanun Hükmünü İcra/Üstün Nitelikte Özel Yarar 
670
10. Muhtemel Rıza 
670
11. Rızayı Sakatlayan Haller 
671
12. Rızanın Geri Alınması 
674
13. Rıza Formu 
675
14. Tıbbi Müdahaleye Rıza Gösterilmemesi Halinde Yapılması Gerekenler 
676
D. Aydınlatma ve Rıza Konusundaki Yanılgının Sonuçları 
681
1. Ceza Hukuku Açısından Sonuçları 
681
a. Hukuka Uygunluk Sebeplerinde Yanılma 
681
b. Hukuksal Yanılgı 
683
2. Özel Hukuk Açısından Sonuçları 
683
III. Tıp Biliminin Verilerine Göre Zorunlu ve Bu Verilere Uygun Tıbbi Müdahale 
685
A. Endikasyon (Gereklilik) 
685
1. Kavram 
685
2. Tıbbi Endikasyon Olmaksızın Yapılan Tıbbi Müdahaleler 
695
a. Deneysel Nitelikli Tıbbi Müdahaleler 
696
b. Şekil veya Fonksiyon Değiştirici Tıbbi Müdahaleler 
697
c. Üçüncü Kişi Yararına Yapılan Tıbbi Müdahaleler 
698
d. Sünnet 
698
e. Doğum Kontrolü 
699
3. Değerlendirme 
700
B. Özenli Tıbbi Müdahale 
702
8. Bölüm
HEKİM VE HASTANIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ
§ 1. HEKİMİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
705
I. Genel Olarak 
705
II. Hekimin Özen Yükümlülüğü 
705
III. Hekimin Kişisel Edim Yükümlülüğü 
707
A. Kişisel Edim Kavramı 
707
B. Temsil Edilebilir Edimler 
710
C. Temsil Edilemeyen Edimler 
712
IV. Öykü Alma Yükümlülüğü 
714
A. Kavram 
714
B. Öykü Alma Yükümlülüğünün İçeriği 
715
V. Muayene Yükümlülüğü 
717
A. Muayene Kavramı 
717
B. Hekim Muayenesinin Özel Şekilleri 
718
1. Teşhis Muayenesi 
718
2. Önleyici ve Erken Tanı Muayenesi 
718
3. Kontrol Muayenesi 
718
4. Hükümlü ve Tutukluların Muayenesinde Kelepçe Sorunu 
720
VI. Teşhis Yükümlülüğü 
727
A. Teşhis Kavramı 
727
B. Teşhis Türleri 
727
C. Teşhis Yükümlülüğünün İçeriği 
727
D. Uzaktan Teşhis Yasağı 
731
E. Doğum Öncesi Teşhis 
733
F. Teşhisi Bildirme Yükümlülüğü 
733
G. Teşhisi Kontrol Yükümlülüğü 
734
VII. Tedavi Yükümlülüğü 
734
A. Hekimin Tedavisi 
734
B. Tedavi Yükümlülüğü ve Hukuksal Temelleri 
735
1. Genel Olarak 
735
2. Özel Durumlar 
736
a. Hekimin Hastayı Reddetmesi 
736
b. Acil Durumlar 
737
C. Zamanında Tedavi Yükümlülüğü 
738
D. Uzaktan Tedavi Yasağı 
739
1. Genel Olarak 
739
2. Tele–Tıp 
746
E. Hekimin Tedavi Yükümlülüğünün Sınırları 
746
1. Hastanın Kendi Geleceğini Belirleme Hakkı 
746
2. Hastanın Tedaviyi Ret Hakkı 
746
a. Genel Olarak 
747
b. Tedaviyi Ret Hakkının İçeriği 
750
c. Tedaviyi Ret Halinde Aydınlatma 
752
d. Tedaviyi Ret ile İntihar Ayrımı 
752
e. Tedaviyi Ret ile Pasif Ötanazi Ayrımı 
753
f. Yaşam Destekleyici Tedavinin Reddi 
754
3. Ağır Özürlü Yeni Doğan Çocuklar Bakımından Tedavi Yükümlülüğünün Sınırları 
755
4. AIDS Hastasını Tedavi Yükümlülüğü 
756
5. Hekimin Kürtaj Konusunda Aydınlatma Yapmama veya Kürtajı Ret Hakkı (Vicdani Ret) 
757
6. Hekimin Etkisiz (Beyhude) Tedaviyi Sona Erdirme Hakkı 
762
VIII. Reçete Yazma Yükümlülüğü 
770
A. Kavram 
770
B. Reçetenin Hukuksal Niteliği 
770
C. Reçete Düzenlemenin Hukuksal Dayanağı 
771
D. Reçete Düzenleme Yükümlülüğünün İçeriği 
771
E. Reçetenin Şekli 
772
F. Reçete Türleri 
773
IX. Tıbbi Teknik Kullanma Yükümlülüğü 
774
A. Tıbbi Teknik Standardın Uygulanması Yükümlülüğü 
774
B. Tıbbi Teknik Araçların Bakımı ve Kontrolü 
775
X. Tedaviyi Kesme Yükümlülüğü 
776
A. Tedaviyi Kesme ve Sözleşmeyi Sona Erdirme 
776
B. Tedaviyi Kesme Nedenleri 
776
C. Ölmekte Olan Hastalarda Tedavinin Kesilmesi 
777
XI. Kayıt Tutma Yükümlülüğü 
778
A. Genel Olarak 
778
B. Kayıt Tutma Yükümlülüğünün İçeriği 
782
1. Kayıt Tutma Yükümlülüğünün Amacı 
782
2. Kayıt Tutma Yükümlülüğünün Kapsamı 
784
3. Kayıtların Şekli 
786
4. Kaydın Zamanı 
787
5. Kayıtlar Ne Kadar Süre ile Saklanmalıdır? 
789
6. Kayıtların Silinmesi Yükümlülüğü 
791
C. Kayıt Tutma Yükümlülüğünün İhlalinin Sonuçları 
792
XII. Kayıtları Verme Yükümlülüğü 
799
A. Hukuksal Dayanak 
799
B. Kayıtları İnceleme Hakkının Çeşitleri 
803
1. Dava Dışı İnceleme Hakkı 
803
2. Dava Dolayısıyla İnceleme Hakkı 
804
C. Kayıt İnceleme Hakkına İlişkin Diğer Hususlar 
805
D. Kayıtların Verilmemesine Karşı Hukuksal Yollar 
805
E. Kayıtların Düzeltilmesini İsteme 
807
XIII. Sır Saklama Yükümlülüğü 
808
XIV. Organizasyon Yükümlülükleri 
813
XV. Kullanılan Ürün ve İlaçlarla İlgili Yükümlülükler 
814
A. Genel Olarak 
814
B. Ameliyatlarda Kullanılan Malzemenin Saklanması Yükümlülüğü 
815
XVI. Bilirkişilik Yapma Yükümlülüğü 
815
A. Tıbbi Bilirkişi Olarak Hekim 
816
B. Bilirkişi–Mahkeme İlişkisi 
817
C. Bilirkişiliği Üstlenme Yükümlülüğü 
817
D. Bilirkişilik Yapma Yükümlülüğünün Yerine Getirilmemesinin Sonuçları 
819
E. Tanıklıktan Çekinme 
820
XVII. Ölüm ile İlgili Yükümlülükler 
820
A. Ölüm Vukuunda Yapılacak İşler 
820
B. Ölü Muayenesi Yapmak ve Defin Ruhsatı Düzenlemek 
821
XVIII. Mesleki Bilgisini Geliştirme Yükümlülüğü 
822
XIX. Kimlik Tespiti Yapma Yükümlülüğü 
823
XX. Bildirim Yükümlülüğü 
828
XXI. Mesleki Mali Sorumluluk Sigortası Yaptırma Yükümlülüğü 
829
XXII. Rapor Düzenleme Yükümlülüğü 
829
XXIII. İnsani Değerlere Saygı Gösterme Yükümlülüğü 
835
A. Genel Olarak 
835
B. Tutuklu ve Hükümlülerin Muayenelerine İlişkin Yükümlülükler 
835
§ 2. HASTANIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
835
I. İş Birliği Yükümlülüğü 
836
II. Hastanın Hekimin Tavsiyelerine Uyma Yükümlülüğü 
838
III. Katlanma Yükümlülüğü 
840
A. Kavram 
840
B. Yasal Katlanma Yükümlülükleri 
841
C. Diğer Katlanma Yükümlülükleri 
842
IV. Hastanın Bildirme Yükümlülüğü 
842
V. Ücret Ödeme Yükümlülüğü 
845
VI. Diğer Yükümlülükler 
845
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararları Dizini 
849
Kavramlar Dizini 
851
İçindekiler
Kısa İçindekiler 
869
Kısaltmalar 
883
1. Bölüm
TIBBİ MÜDAHALELERDE MAHREMİYET
§ 1. KAVRAM 
887
§ 2. UYGULAMADAKİ SORUNLAR 
892
I. Sağlık Verilerine Erişim ve Paylaşım Sorunu 
892
A. Sağlık Çalışanlarının Verilere Erişimi 
894
B. Bakanlık Birimlerinin Verilere Erişimi ve E–Nabız 
896
1. Genel Olarak 
896
2. Muayene Bilgi Yönetim Sistemi 
901
C. Mahkeme ve Savcılıklara Bilgi Verilmesi 
904
D. Bilişim Sistemine Erişimden Kaynaklanan Problemler 
904
E. Genel Sağlık Sigortası Verilerinin Paylaşımı ve İşverenle Paylaşım Sorunu 
904
F. İş Sağlığı ve Güvenliği Verilerinin İşlenmesi ile İlglii Sorunlar 
907
G. Hasta Yakınlarıyla Paylaşım 
907
H. Denetim Elemanlarıyla Paylaşım 
908
I. Sağlık Verilerine Avukatların Erişimi 
909
İ. Üçüncü Kişilerin Bilgilendirilmesi (AIDS Hastalığının Eşe Bildirilmesi) 
910
J. Adölesan Gebeliğinin Bilgilendirilmesi 
919
K. Sağlık Verilerinin Bilimsel Amaçla İşlenmesi 
920
L. Mobil Sağlık Uygulamalarında Kişisel Verilerin Korunması 
921
II. Tıbbi Müdahale Sırasında Diğer Sağlık Çalışanlarının Bulunması 
921
III. Tıbbi Müdahale Sırasında Diğer Hasta Yakınının Bulunması 
922
IV. Banko ve Masalarda Dikkat Edilmesi Gerekenler 
922
V. Koğuş Sisteminde Dikkat Edilmesi Gerekenler 
923
VI. Tetkik, Tahlil ve Görüntüleme İşlemlerinde Mahremiyet Sorunu 
923
VII. Tutuklu ve Hükümlülerin Muayeneleri ile Gözaltı Nedeniyle Sağlık Kontrolünde Mahremiyet Sorunu 
924
A. Tutuklu ve Hükümlülerin Muayenelerinde Mahremiyet 
924
B. Gözaltı Nedeniyle Sağlık Kontrolünde Mahremiyet 
928
1. Muayene Öncesi Mahremiyet Sorunları 
928
2. Muayene Sırasında Mahremiyet Sorunları 
928
VIII. Güvenlik Kamerası Kayıtları 
930
IX. Hasta Bilgilendirme Ekranları 
932
X. Aile Hekimliğinde Kayıtların Devri 
933
XI. Hasta Kayıtlarını İnceleme Hakkı 
933
XII. Ölüm Sonrası Hasta Mahremiyetinin Korunması 
933
XIII. Adli Mercilerin Hasta Mahremiyeti İhlalleri 
934
XIV. Kişisel Sağlık Verilerinin Ele Geçirilmesi Nedeniyle Yapılan Şikâyet Hakkında Etkili Soruşturma Yapılmaması 
937
XV. Siber Saldırılar 
941
XVI. Çocuk Hastanın Mahremiyet Hakkı 
941
XVII. Basına Yapılan Açıklamalar 
943
XVIII. Kişisel Sağlık Verilerinin Düzeltilmesi 
943
§ 3. SAĞLIK VERİLERİNİN İŞLENMESİYLE İLİŞKİLİ OLABİLECEKLERİ DEĞERLENDİRİLEN KİŞİSEL VERİLERİ KORUMA KURULU KARARLARI 
945
2. Bölüm
ÖZELLİK ARZEDEN TIBBİ MÜDAHALELER
§ 1. ORGAN VE DOKU NAKLİ 
959
I. Kavram 
959
II. Hukuksal Temel ve Kapsam 
962
III. Organ ve Doku Nakli Çeşitleri 
964
A. Ölülerden (Kadavradan) Organ Nakli 
965
1. Ölüm Halinin Belirlenmesi 
965
a. Türk Hukuku’nda 
965
b. Karşılaştırmalı Hukukta 
971
2. Kişinin Kendi Geleceğini Belirleme Hakkına Saygı Gösterilmesi 
972
3. Beyin Ölümü Tespitinden Sonra Yapılması Gereken İşlemler 
979
4. Otopsi mi Nakil mi? 
981
5. Organ ve Doku Dağıtımı 
987
a. Genel Olarak 
987
b. Tercihli Bağış 
989
c. Öncelikli Nakil 
990
B. Canlılardan Organ Nakli 
990
1. Genel Olarak 
990
2. Akrabalık Şartı 
997
3. Çapraz Nakil 
1003
C. Hayvanlardan Organ Nakli 
1005
IV. Yüz, Kol ve Bacak Nakli 
1007
V. Rahim Nakli 
1009
VI. İstanbul Deklarasyonu 
1010
§ 2. İNSAN ÜZERİNDE BİLİMSEL ARAŞTIRMA 
1013
I. Giriş 
1013
II. Kavram 
1018
III. İnsan Üzerinde Deney ve Denemenin Hukuka Uygunluğuna İlişkin Koşullar 
1021
A. İnsan Üzerinde Bilimsel Araştırma ve Tedavi Yöntemlerinin Kullanılmasının Şartları 
1027
1. Yetişkinler Bakımından Şartlar 
1027
a. Sağlık Bakanlığından İzin Alınması ve Etik Kurulun Uygun Görmesi 
1027
b. Deneyin Önce İnsan Dışı Deney Ortamında veya Yeterli Sayıda Hayvan Üzerinde Yapılmış Olması ve Bu Deneyler Sonucunda Ulaşılan Bilimsel Verilerin İnsan Üzerinde Deneyi Gerekli Kılması 
1028
c. Deneyin İnsan Sağlığı Üzerinde Öngörülebilir Zararlı ve Kalıcı Bir Etki Bırakmaması 
1029
d. İnsan Onuruyla Bağdaşmayacak Ölçüde Acı Verici Yöntemlerin Uygulanmaması 
1030
e. Deneyle Varılmak İstenen Amacın, Bunun Kişiye Yüklediği Külfete ve Kişinin Sağlığı Üzerindeki Tehlikeye Göre Daha Ağır Basması 
1030
f. Aydınlatma ve Rıza Şartı 
1031
aa. Aydınlatma 
1031
bb. Rıza 
1033
g. Menfaat Yasağı 
1034
h. Sigorta Yaptırılması 
1036
ı. Araştırmanın Yapılabileceği Yerler 
1036
i. Özel Durumlarda Araştırma 
1037
aa. Çocuklar 
1038
bb. Gebe, Lohusa ve Emziren Kadınlar Bakımından 
1039
cc. Kısıtlılar Bakımından 
1040
dd. Yoğun Bakımdaki ve Bilinci Kapalı Kişiler Bakımından 
1041
ee. Özgürlüğü Kısıtlanmış Kişiler Bakımından 
1042
ff. Uluslararası Silahlı Çatışmalar Hukuku Bakımından 
1043
2. Çocuklar Üzerinde Deneyin Şartları 
1043
B. İnsan Üzerinde Denemenin Şartları 
1049
1. Yetişkinler Üzerinde Denemenin Şartları 
1050
2. Çocuklar Üzerinde Denemenin Şartları 
1055
3. Özel Düzenlemeler 
1057
IV. İlaç Araştırmalarında Safhalar 
1059
A. Faz I 
1059
B. Faz II 
1060
C. Faz III 
1060
D. Faz IV (Düşük Riskli Bilimsel Çalışma) 
1061
E. İlaç Araştırmaları Safhalarının Ceza Kanunu Bakımından Değerlendirilmesi 
1061
V. İnsan Dokusu veya Ceset Üzerinde Yapılacak Araştırmalar 
1062
VI. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamalarının Klinik Araştırmaları 
1063
§ 3. ESTETİK MÜDAHALELER 
1065
I. Tanım 
1065
II. Estetik Müdahalelerde Hekim–Hasta Arasındaki Hukuksal İlişkinin Niteliği 
1067
II. Estetik Müdahalelerde Eserin Teslimini İspat Sorunu 
1078
§ 4. KÖK HÜCRE ÇALIŞMALARI 
1078
I. Genel Olarak 
1078
II. Kök Hücrenin Niteliği 
1082
A. Kök Hücre Organ mıdır? 
1082
B. Kök Hücre İlaç mıdır? 
1083
C. Kök Hücre Kan veya Kan Ürünü müdür? 
1084
III. Kök Hücre Çalışmaları ve Hukuksal Durum 
1084
A. Kavram 
1084
1. Yetişkin Kök Hücre Çalışmaları 
1084
2. Embriyonik Kök Hücre Çalışmaları 
1085
B. Sağlık Bakanlığı Genelgesi 
1087
C. Diğer Hukuksal Sorunlar 
1090
1. İnsan Üzerinde Deney ve Deneme Suçu Bakımından Değerlendirme 
1090
2. Disiplin Sorumluluğu 
1091
D. Değerlendirme 
1092
§ 5. İNSAN KOPYALAMA 
1092
§ 6. İNSAN DONDURMA 
1097
§ 7. İNSANI GELİŞTİRME ÇALIŞMALARI 
1098
§ 8. GENETİK TANI 
1107
I. Kavram 
1107
II. Türleri 
1109
A. Doğum Öncesi Tanı 
1109
B. Yeni Doğanın Taranması 
1110
C. Hastalık Teşhisi 
1110
D. Taşıyıcıların Belirlenmesi 
1110
E. Adli Tıp Testleri 
1110
III. Genel Prensipler 
1111
IV. Tanı İşlemlerinin Hukuksal Niteliği 
1117
V. Hukuksal Sorumluluk 
1119
VI. Yasaklar ve Yaptırım 
1120
VII. Kanuni Düzenleme Zorunluluğu 
1123
A. Giriş 
1123
B. Temel Düşünceler 
1124
C. Öneriler 
1125
§ 9. CİNSİYET DEĞİŞİKLİĞİNE YÖNELİK TIBBİ MÜDAHALELER 
1126
I. Genel Olarak 
1126
II. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararları 
1130
III. Kanuni Düzenleme 
1131
§ 10. YAPAY DÖLLEME 
1144
I. Kavram 
1144
II. Yapay Dölleme Sözleşmesinin Hukuki Niteliği 
1146
III. Yapay Döllemenin Şartları 
1147
IV. Yapay Döllemenin Kuralları 
1151
V. Yapay Dölleme Neticesinde Oluşan Embriyonun ve Dünyaya Gelen Çocuğun Hukuksal Statüsü 
1153
A. Yapay Dölleme Neticesinde Ana Rahmi Dışında Oluşturulan Embriyonun Hukuksal Durumu 
1153
B. Yapay Dölleme Neticesinde Meydana Gelen Çocuğun Hukuksal Durumu 
1153
VI. Yapay Döllemeye İlişkin Yasaklar ve Yaptırımlar 
1154
VII. Merkezlerin Sorumluluğu 
1156
VIII. Üreme Hücreleri ve Embriyoların Dondurulması ve DNA Analizi Zorunluluğu 
1157
IX. Taşıyıcı Annelik 
1161
A. Kavram 
1161
B. Etik Açıdan Taşıyıcı Annelik 
1162
C. Dini Açıdan Taşıyıcı Annelik 
1163
D. Karşılaştırmalı Hukukta Taşıyıcı Annelik 
1164
E. Taşıyıcı Annelikte Çocuk ile Genetik Anne Arasındaki Hukuki İlişki 
1169
F. Olması Gereken Hukuk 
1176
§ 11. MİTOKONDRİ DEĞİŞTİRME TEDAVİLERİ 
1177
§ 12. GEBELİĞİN SONA ERDİRİLMESİ 
1180
§ 13. GELENEKSEL VE TAMAMLAYICI TIBBİ MÜDAHALELER 
1188
I. Giriş 
1188
II. Hukuki Durum 
1189
A. Genel Bir Mevzuat İhtiyacı 
1189
B. Karşılaştırmalı Hukuktaki Durum 
1190
C. Ülkemizdeki Mevcut Durum 
1191
D. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Alanındaki Mevcut Düzenleme ve Öneriler 
1193
1. Tıbbi Müdahaleyi Yapma Yetkisi 
1194
2. Aydınlatma 
1195
3. Endikasyon 
1197
4. Alternatif veya Tamamlayıcı Tedavi Yöntemlerinin Giderlerinin Devlet Tarafından Ödenmesi Sorunu 
1200
§ 14. ACİL TIBBİ MÜDAHALELER 
1200
§ 15. KISIRLAŞTIRMA 
1209
§ 16. KİMYASAL HADIM 
1213
I. Kavram 
1213
II. Karşılaştırmalı Hukuk 
1214
III. Ülkemizdeki Tartışmalar 
1217
IV. Mevzuat 
1221
§ 17. PALYATİF BAKIM 
1225
§ 18. SAĞLIK TURİZMİ ÇERÇEVESİNDE YABANCI HASTALARA YAPILAN TIBBİ MÜDAHALELER 
1229
I. Uluslararası Sağlık Turizmi Kavramı ve Şartları 
1229
II. Uygulamadaki Sorunlar 
1230
A. Genel Olarak 
1230
B. Aydınlatma 
1231
C. Sözleşme ve Uygulanacak Hukuk Sorunu 
1232
D. Görevli Mahkeme 
1240
III. Uluslararası Sağlık Turizmi Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri 
1240
§ 19. YAPAY ZEKÂ VE TIBBİ MÜDAHALELER 
1241
§ 20. TELE–TIP (SAĞLIK HİZMETLERİNİN UZAKTAN SUNUMU) 
1247
I. Genel Olarak 
1247
II. Mevzuatımızda Tele–Tıbba Müsaade Edilen Haller 
1254
III. Tele–Tıp’ta Hekim ile Hasta Arasındaki İlişkinin Hukuki Niteliği 
1267
§ 21. ROBOTİK MÜDAHALELER VE TIP HUKUKU SORUNLARI 
1268
§ 22. PANDEMİ VE TIP HUKUKU SORUNLARI 
1268
I. Sorun 
1268
II. Kamu Sağlığının Korunmasına İlişkin Düzenlemeler 
1271
A. Umumi Hıfzıssıhha Kanunu 
1271
1. Genel Olarak 
1271
2. Yurt Dışından Gelenlere Zorla Tıbbi Müdahale Yapılması ve Karantinaya Alınması 
1273
B. Türk Medeni Kanunu 
1274
C. İdari Tedbirler 
1277
1. İl İdaresi Kanunu 
1277
2. Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu 
1278
3. Ceza Muhakemesi Kanunu 
1278
4. Genelgeler 
1279
III. Kişisel Veriler Bakımından Değerlendirme 
1282
§ 23. CESET ÜZERİNDE BİLİMSEL İNCELEME VE ARAŞTIRMA YAPILMASI 
1285
3. Bölüm
HASTA İLE HEKİM ARASINDAKİ İLİŞKİNİN HUKUKSAL NİTELİĞİ
§ 1. HASTA İLE HEKİM ARASINDAKİ İLİŞKİNİN BAŞLANGICI VE SONA ERMESİ 
1289
§ 2. HASTA İLE HEKİM ARASINDAKİ İLİŞKİNİN HUKUKSAL NİTELİĞİ 
1291
I. Genel Olarak 
1291
A. Bağımsız Çalışan Hekim ile Hasta Arasındaki İlişkinin Hukuksal Niteliği 
1291
1. Genel Olarak 
1291
a. Vekâlet Sözleşmesi 
1291
b. Eser Sözleşmesi 
1293
c. Vekâletsiz İşgörme 
1297
d. Haksız Fiil 
1298
2. Yeni Tüketici Kanunu ile Ortaya Çıkan Hukuki Durum 
1299
B. Aile Hekimi ile Hasta Arasındaki İlişkinin Hukuksal Niteliği 
1300
C. Hastane ile Hasta Arasındaki İlişkinin Hukuksal Niteliği 
1300
1. Özel Hastane ile Hasta Arasındaki İlişkinin Hukuksal Niteliği 
1300
a. Genel Olarak 
1300
b. Özel Sağlık Kuruluşlarında Hizmet Alımı Yoluyla Çalıştırılan Hekimler Bakımından 
1307
2. Kamu Hastanesi ile Hasta Arasındaki İlişkinin Hukuksal Niteliği 
1312
D. Şehir Hastanelerinde Hasta ile İlişkinin Hukuksal Niteliği 
1314
E. Hasta ile Hekim Arasındaki Hukuki İlişkinin Belirlenmesi ve Sonuçları 
1316
II. Görevli Yargı Yeri 
1320
A. Genel Olarak 
1320
B. Yargıtay Kararları 
1324
C. Görevli Mahkeme 
1330
1. Bağımsız Çalışan Hekimler Bakımından 
1330
2. Özel Hastaneler Bakımından 
1331
3. Kamu Hastaneleri Bakımından 
1332
a. Genel Olarak 
1332
b. Sigortaya Karşı Dava Açılması Durumunda 
1335
4. Afiliye Hastaneler Bakımından 
1337
4. Bölüm
HATALI TIBBİ UYGULAMA VE TAZMİNAT SORUMLULUĞU
§ 1. HATALI TIBBİ UYGULAMA (MALPRAKTİS) 
1339
I. Genel Olarak 
1339
II. Tıbbi Standart 
1345
A. Kavram 
1345
B. Tıbbi Standartın Devlet Tarafından Belirlenmesi 
1357
C. Tıbbi Standartların Uzmanlık Dernekleri Rehberleri ile Belirlenmesi 
1358
D. Tıbbi Standarttan Sapma: Yeni Yöntemler 
1359
E. Tıbbi Standarttan Sapma: SUT 
1363
F. Tıbbi Standartlara Aykırı Açıklamaların İfade Hürriyeti Kapsamında Tartışılması 
1363
G. Tıbbi Standarda Aykırılığın İspatı 
1367
III. Uygulama Hatası (Tıbbi Hata) 
1368
A. Kavram 
1368
B. Komplikasyon Malpraktis Ayrımı 
1373
C. Hata (Malpraktis) Örnekleri 
1375
1. Teşhis Hatası 
1380
a. Genel Olarak 
1380
b. Eksik Ön Muayene ve Yetersiz Hasta Öyküsü Alma 
1386
c. Teşhise Yönelik Gerekli Tetkiklerin Yapılmaması 
1388
2. Tedavi Hatası 
1391
a. Müdahalenin Yapılmaması 
1393
aa. Genel Olarak 
1393
bb. Defansif Tıp 
1395
b. Müdahalenin Geç Yapılması 
1395
c. Hasta Vücudunda Yabancı Madde Unutulması 
1397
d. Yanlış Tedavi Yöntemi Seçme 
1403
e. Gerekli Testlerin ve Tetkiklerin Yapılmaması 
1404
f. İlaç Tedavisinde Oluşan Tıbbi Uygulama Hataları 
1406
g. Hasta Karıştırma, Yanlış Taraf Cerrahisi 
1409
h. Ölçüsüz Tıbbi Müdahale 
1411
ı. Bir Komplikasyonun Fark Edilememesi 
1412
i. Hatalı Ameliyat Tekniği 
1412
j. Teknik Aletlerin Kullanılmasında Yapılan Hatalar 
1412
k. Derhal Hastaneye Yapılması Gereken Sevkin Yapılmaması, Uzman Hekime Çok Geç Danışılması 
1413
l. Sevk Kararı ve Sevk Koşullarının Sağlanmaması 
1414
m. Enfeksiyon ve Hijyen Kurallarına Uyulmaması 
1415
n. Üçüncü Kişileri Uyarmama 
1420
o. Kayıt ve Testleri İncelemeden Tıbbi Müdahale Yapılması 
1421
ö. Konsültasyon İstenmemesi 
1421
p. Müşahede Altında Tutmama 
1423
r. Başarısız Kısırlaştırma 
1423
3. Komplikasyon Yönetimi 
1424
4. Tedavi Sonrası Yükümlülüklerin İhlali 
1426
5. Organizasyon Kusuru 
1430
a. Genel Olarak 
1430
b. Özel Hastaneler 
1454
c. Sağlık Bakanlığı Açısından Organizasyon Kusuru 
1458
d. Sağlık Bakanlığı Açısından Denetim Kusuru 
1463
6. Üstlenme Kusuru 
1468
a. Genel Olarak 
1468
b. İlk Ameliyat 
1480
7. Hemşirelerin Yaptığı Hatalar 
1482
8. Uygulamadan Ağır Hata Örnekleri 
1485
9. Hekimin Uygulama Hatasını Hastaya Bildirme Yükümlülüğü 
1486
D. Hatalı Tıbbi Uygulamanın Belirlenmesi (Bilirkişi) 
1486
1. Genel Olarak 
1486
2. Uzman Mütalaası/Uzman Görüşü 
1499
3. Yüksek Sağlık Şurası 
1503
§ 2. TAZMİNAT SORUMLULUĞU 
1508
I. Özel Hukuk Bakımından Tazminat Sorumluluğu 
1509
A. Genel Olarak 
1509
B. Tazminat Sorumluluğunun Şartları 
1510
1. Hukuka Aykırılık 
1510
2. Kusur 
1511
3. Zarar 
1513
4. Nedensellik Bağı 
1514
C. Tazminat Türleri 
1518
1. Maddi Tazminat 
1520
2. Manevi Tazminat 
1527
3. İstenmeden Dünyaya Gelen Çocuk Nedeniyle Tazminat 
1532
D. Hastanın Kusurunun Tazminata Etkisi 
1539
E. Sağlık Çalışanının Maddi Durumunun Tazminata Etkisi 
1541
F. İfa Yardımcısının Fiilinden Sorumluluk 
1541
G. İddianın Genişletilmesi Yasağı 
1543
H. Zamanaşımı 
1544
I. Sorumsuzluk Anlaşmaları 
1551
İ. Ceza ve İdare Mahkemesi Kararının Etkisi 
1552
II. İdare Hukuku Bakımından Tazminat Sorumluluğu 
1559
A. Tazminatın Şartları 
1561
1. Zarar 
1561
a. Zararın Nitelikleri 
1561
aa. Zarar Gerçek ve Kesin Olmalıdır 
1561
bb. Zarar Özel Olmalıdır 
1564
cc. Zarar Para ile Takdir Edilebilir Olmalıdır 
1565
b. Zararın Kapsamı 
1565
aa. Maddi Zarar 
1565
aaa. Ölüm Nedeniyle Oluşan Zarar 
1566
(1) Tedavi Giderleri 
1566
(2) Cenaze Giderleri 
1566
(3) Ölenin Yardımından Yoksunluk Zararı 
1566
bbb. Yaralama Nedeniyle Oluşan Zarar 
1567
bb. Manevi Zarar 
1569
aaa. Ölüm Nedeniyle Oluşan Zarar 
1569
bbb. Yaralama Nedeniyle Oluşan Zarar 
1569
ccc. Danıştay’ın Kusur Bulunmamasına, Nedensellik Bağı Kurulamamasına Rağmen veya Kayıtların Eksikliği Nedeniyle Manevi Tazminata Hükmettiği Haller 
1570
2. Kusur 
1578
a. Genel Olarak 
1578
b. Ceza Davasında Belirlenen Kusur Oranlarının Esas Alınıp Alınamayacağı Sorunu 
1586
3. Nedensellik Bağı 
1587
B. İdareye Başvuru ve Zamanaşımı 
1591
C. Ceza Mahkemesi Kararının Etkisi 
1594
D. Sağlık Çalışanının İdare Aleyhine Açılan Davaya Katılması 
1596
E. Rücu 
1597
1. Rücuun Şartları 
1597
2. Hakkaniyet İndirimi 
1602
3. Rücu Alanında 7406 Kanunla Getirilen Sistem 
1605
a. Genel Olarak 
1605
b. Mesleki Sorumluluk Kurulu 
1614
F. Tazminat Talebinin Reddi Halinde Vekâlet Ücreti 
1616
G. Tazminat Davasının Uzun Sürmesi Nedeniyle Makul Sürede Yargılanma Hakkının İhlali 
1616
III. İspat 
1617
A. Genel Olarak 
1617
B. İspat Vasıtaları 
1620
1. İkrar 
1622
2. Tanık 
1622
3. Beyana Karşı Beyan 
1625
C. Tıp Hukukunda İspat Kolaylıkları 
1626
1. Genel Olarak 
1626
2. Tamamen Kontrol Edilebilir Riskler 
1628
3. Rıza Alma ve Aydınlatma Yükümlülüğünün İhlali 
1629
4. Kayıt Yükümlülüğünün İhlali 
1629
5. Uzmanlık Niteliklerinin Eksikliği 
1636
6. Ağır hata 
1636
7. İlk Görünüş İspatı/Hayatın Olağan Akışı Kıstası 
1637
D. İş Birliği Durumunda İspat Sorunları 
1645
E. İspat ve Adli Tıp Kurumu 
1648
IV. Arabuluculuk 
1649
V. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası 
1651
A. Genel Olarak 
1651
B. Doğrudan Sigortacıya Başvurma 
1663
C. Tahkime Başvuru 
1664
D. Hekimin Sigortacısının Yanlış Tespit Edilmesi 
1665
§ 3. TAZMİNAT SORUMLULUĞUNA ALTERNATİF YÖNTEMLER 
1666
5. Bölüm
ANAYASA MAHKEMESİ’NE BİREYSEL BAŞVURU
§ 1. GİRİŞ 
1671
§ 2. TIBBİ HATALARA İLİŞKİN DAVALARDA HUKUKİ BAŞVURU YOLLARININ TÜKETİLMİŞ OLMASI ŞARTI 
1672
§ 3. YAŞAM HAKKI 
1678
§ 4. CEZA SORUŞTURMASI VEYA KOVUŞTURMASININ YAPILAMAMASI 
1684
I. Genel Olarak 
1684
II. Kişisel Sağlık Verilerinin Korunması Bakımından 
1686
§ 5. ADİL YARGILANMA HAKKI 
1689
I. Genel Olarak 
1689
II. Gerekçeli Karar Hakkı 
1690
1. Genel Olarak 
1690
2. Bilirkişi Değerlendirmeleri Açısından Gerekçeli Karar Hakkı 
1693
§ 6. AYDINLATMA İHLALLERİ 
1697
§ 7. TAZMİNAT MİKTARININ DÜŞÜK OLMASI VEYA MADDİ TAZMİNATA HÜKMEDİLMEMESİ 
1700
Küçük Sözlük 
1703
Yararlanılan Kaynaklar 
1707
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararları Dizini 
1749
Kavram Dizini 
1751
HakkımızdaUluslararası Yayınevi BelgesiKaynakça Dosyası Kişisel Verilerin Korunması ÜyelikSiparişlerimİade Politikasıİletişim
 
Ana Sayfa
Kategori
Sipariş
Sepetim
Profil