Aklama Suçuyla Mücadelede Yükümlülükler ve Yaptırımlar Hasibe Baler  - Kitap

Aklama Suçuyla Mücadelede Yükümlülükler ve Yaptırımlar

1. Baskı, 
Mart 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
410
Barkod:
9786253817725
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
1.000,00
24 saat içerisinde temin edilir.
Kitabın Açıklaması
Suç gelirlerinin aklanması, terörizmin finansmanı ve kitle imha silahlarının yayılmasının finansmanı; hukukun üstünlüğü ilkesini aşındıran, finansal sistemin bütünlüğünü zedeleyen ve uluslararası barış ile güvenliği derinden tehdit eden faaliyetlerdir. Bu suçlar, yasadışı gelirlerin finansal sisteme entegrasyonu yoluyla suç ekonomilerinin sürekliliğini sağlamakta, terör örgütlerinin operasyonel ve lojistik kapasitelerini güçlendirmekte ve kitle imha silahlarının yayılması suretiyle küresel ölçekte telafisi mümkün olmayan güvenlik riskleri doğurmaktadır.
Bu eser, suç gelirlerinin aklanmasıyla mücadelede Türkiye'de ve uluslararası alanda oluşturulan hukuki ve kurumsal çerçeveyi, teorik ve pratik boyutlarıyla kapsamlı bir değerlendirmeye tabi tutmaktadır. Bu doğrultuda 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında getirilen yükümlülükleri ve yaptırım rejimini ayrıntılı bir biçimde incelemektedir. Bu çerçevede müşterinin tanınması, şüpheli işlem bildirimi, uyum programı, sıkılaştırılmış tedbirler başta olmak üzere yükümlülere getirilen çok sayıda yükümlülük, hem mevzuat temelli hem de uygulama pratiği dikkate alınarak kapsamlı bir şekilde analiz edilmektedir. Kitapta ayrıca söz konusu yükümlülüklerin ihlali halinde uygulanacak idari ve adli yaptırımlar, yükümlülük denetimi süreçleri, tekerrür hükümleri ve kanun yolları ayrıntılı bir biçimde ele alınmaktadır.
Güncel mevzuat ve uygulama örnekleri ışığında hazırlanan eser; yükümlüler, uyum ve denetim alanında çalışanlar ve bu alana ilgi duyan tüm okuyucular için güvenilir ve kapsamlı bir başvuru kaynağı niteliği taşımaktadır.
Kitabın Konu Başlıkları
.
5549 sayılı Kanun ve MASAK Mevzuatı
.
Müşterinin Tanınması
.
Şüpheli İşlem Bildirimi
.
Uyum Programı
.
Sıkılaştırılmış Tedbirler (Kripto Varlıklar, PEP'ler, POS vd.)
.
Yükümlülük Denetimi
.
Adli ve İdari Yaptırımlar
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İçindekiler
Önsöz 
7
Tablo Listesi 
17
Kısaltmalar 
19
Birinci Bölüm
MALİ SUÇLARLA MÜCADELEDE ULUSAL VE ULUSLARARASI HUKUKİ ÇERÇEVE
I. MALİ İSTİHBARAT BİRİMİ 
21
A. Mali Suçların Önlenmesinde Mali İstihbarat Birimlerinin Önemi 
21
B. MASAK’ın Kuruluşu 
24
C. MASAK’ın Görev ve Yetkisi 
24
II. 5549 SAYILI SUÇ GELİRLERİNİN AKLANMASININ ÖNLENMESİ HAKKINDA KANUN 
26
A. Genel Olarak 
26
B. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerini Aklama Suçu, Aşamaları ve Yöntemleri 
26
1. Suçtan Kaynaklanan Malvarlığı Değerlerini Aklama Suçu 
26
a. Suç Tipi Hakkında Genel Bilgiler 
26
b. Suçun Unsurları 
28
c. Etkin Pişmanlık 
31
d. Yaptırım 
32
2. Aklama Aşamaları 
32
a. Yerleştirme (Placement) Aşaması 
32
b. Ayrıştırma (Layering) Aşaması 
33
c. Bütünleştirme (Integration) Aşaması 
34
3. Aklama Yöntemleri 
35
a. Şirinler (Smurfing) Yöntemi 
35
b. Parçalama (Structuring) Yöntemi 
37
c. Nakit Kaçakçılığı (Cash Smugling) 
38
d. Paravan ve Hayali Şirketlerin Kurulması 
40
e. Vergi Cennetleri ve Kıyı Bankacılığı Yöntemi 
42
f. Ticaret Temelli Aklama (Trade Based Money Laundering) 
44
g. Döviz Büroları Aracılığıyla Suç Gelirlerinin Aklanması 
46
h. Havala veya Yeraltı Bankacılığı Sistemi Aracılığıyla Suç Gelirlerinin Aklanması 
47
j. Nakit Ağırlıklı Çalışan İşyerleri Aracılığıyla Suç Gelirlerinin Aklanması (Cash–Intensive Business) 
48
k. Kripto Varlıklar Aracılığıyla Suç Gelirlerinin Aklanması 
50
C. 5549 Sayılı Kanun Kapsamında İkincil Mevzuat 
60
III. 6415 SAYILI TERÖRİZMİN FİNANSMANININ ÖNLENMESİ HAKKINDA KANUN 
63
A. Genel Olarak 
63
B. Terörizmin Finansmanı Suçu ve Yöntemleri 
64
1. Terörizmin Finansmanı Suçu 
64
2. Terörizmin Finansmanı Yöntemleri 
67
a. Devlet Destekli Terörizmin Finansmanı 
68
b. Yasal Olmayan Finansman Kaynakları Kullanımı Yoluyla Terörizmin Finansmanı 
70
c. Yasal Faaliyetlerin Kötüye Kullanımı Yoluyla Terörizmin Finansmanı 
72
d. Halk Desteği Yoluyla Terörizmin Finansmanı 
75
3. Malvarlığının Dondurulması 
76
a. Malvarlığının Dondurulması Kararının Verilmesi 
76
b. Dondurulan Malvarlığının İcrası ve Yönetimi 
80
C. 6415 Sayılı Kanun ve İkincil Mevzuat 
81
IV. 7262 SAYILI KİTLE İMHA SİLAHLARININ YAYILMASININ FİNANSMANININ ÖNLENMESİNE İLİŞKİN KANUN 
83
V. ULUSLARARASI SGA/TF DÜZENLEMELERİ 
85
A. Uluslararası Sözleşmeler 
85
1. Uyuşturucu ve Psikotrop Maddelerin Kaçakçılığına Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi (Viyana Konvansiyonu) 
85
2. Sınıraşan Örgütlü Suçlara Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi (Palermo Konvansiyonu) 
86
3. Suçtan Kaynaklanan Gelirlerin Aklanması, Araştırılması, Ele Geçirilmesi ve El Konulmasına İlişkin Sözleşme (Strasbourg Konvansiyonu) 
87
4. Suç Gelirlerinin Aklanması, Araştırılması, El Konulması, Müsaderesi ve Terörizmin Finansmanına İlişkin Avrupa Konseyi Sözleşmesi (Varşova Sözleşmesi) 
87
5. Terörizmin Finansmanının Önlenmesine Dair Uluslararası Sözleşme 
88
B. Mali Eylem Görev Gücü (FATF) 
88
1. Genel Olarak FATF 
88
2. FATF’nin 40 Tavsiyesi 
89
3. 11 Immediate Outcome–IO (Kısa Vadeli Sonuç) 
93
4. FATF’nin Yapısı ve Karşılıklı Değerlendirme Raporları (Mutualuation Report–MER) 
96
C. Avrupa Birliği Direktifleri 
99
1. 91/308/EEC Direktifi (Birinci AML Direktifi) 
99
2. 2001/97/EC Direktifi (İkinci AML Direktifi) 
100
3. 2005/60/EC Direktifi (Üçüncü AML/CFT Direktifi) 
101
4. Directive (EU) 2015/849 (Dördüncü AML/CFT Direktifi) 
102
5. Directive (EU) 2018/843 Direktifi (Beşinci AML/CFT Direktifi) 
103
6. Directive (EU) 2024/1640 Direktifi 
104
D. Egmont Group 
106
F. Diğer Kuruluşlar 
108
İkinci Bölüm
5549 SAYILI KANUN KAPSAMINDA YÜKÜMLÜLER
I. YÜKÜMLÜ KAVRAMI 
111
II. FİNANSAL KURULUŞLAR 
112
III. FİNANSAL OLMAYAN BELİRLİ İŞ VE MESLEKLER (FOBİM) 
113
IV. DİĞER YÜKÜMLÜLER 
116
V. 2025 ULUSAL RİSK DEĞERLENDİRMESİ KAPSAMINDA YÜKÜMLÜLÜLERİN RİSKLERİ 
119
A. URD Kapsamında SGA/TF Riskleri ve Riskli Sektörler 
119
1. URD Kapsamında SGA/TF Riskleri 
119
2. Yüksek Riskli Sektörler 
121
3. Orta–Yüksek Riskli Sektörler 
121
4. Orta Riskli Sektörler 
122
5. Orta–Düşük Riskli Sektörler 
123
6. Düşük Riskli Sektörler 
123
B. URD Kapsamında KİSYF Riskleri ve Riskli Sektörleri 
123
Üçüncü Bölüm
5549 SAYILI KANUN KAPSAMINDA YÜKÜMLÜLÜKLER
I. 5549 SAYILI KANUN KAPSAMINDA GENEL OLARAK YÜKÜMLÜLÜKLER 
127
II. MÜŞTERİNİN TANINMASI YÜKÜMLÜLÜĞÜ (CUSTOMER DUE DILIGENCE) 
131
A. Kimlik Tespiti Yükümlülüğü (Know Your Customer–KYC) 
133
1. Gerçek Kişilerde Kimlik Tespiti 
135
a. Müşteriden Alınması Gereken Bilgiler ve Teyit Belgeleri 
135
b. Kimlik Teyidinde Kullanılan Resmi Kimlik Hükmündeki Kimlik Belgeleri 
138
c. Kimlik Teyidinde Kullanılan Bakanlıkça Uygun Görülen Kimlik Belgeleri 
139
d. Adres Teyidinde Kullanılan Başkanlıkça Uygun Görülen Diğer Belge ve Yöntemler 
140
e. Teyide Esas Belgelerin İbrazı ve Saklanması 
141
2. Ticaret Siciline Kayıtlı Tüzel Kişilerde Kimlik Tespiti 
143
a. Müşteriden Alınması Gereken Bilgiler ve Teyit Belgeleri 
143
b. Yurt Dışında Yerleşik Tüzel Kişilerde Kimlik Tespiti 
146
c. Teyide Esas Belgelerin İbrazı ve Saklanması 
147
3. Diğer Kişilerde Kimlik Tespiti 
147
a. Genel Olarak 
147
b. Başkası Adına Hareket Edenlerde Kimlik Tespiti 
148
B. Uzaktan Kimlik Tespiti 
150
1. Genel Olarak Uzaktan Kimlik Tespiti 
150
2. Uzaktan Kimlik Tespitine İlişkin Usul ve Esaslar 
151
3. Yükümlüler İtibarıyla Uzaktan Kimlik Tespiti 
154
4. Uzaktan Kimlik Tespitinde Alınması Gereken Bilgiler ve Teyit Usulleri 
154
C. Basitleştirilmiş Tedbirler (Simplified Measures/Simplified Due Diligence–SDD) 
157
1. Genel Olarak Basitleştirilmiş Tedbirler 
157
2. Basitleştirilmiş Tedbirlerin Uygulanabileceği Durumlar 
159
D. Başkası Hesabına Hareket Edenlerde Kimlik Tespiti 
165
1. Duyuru Asma Yükümlülüğü 
166
2. Yazılı Beyan Alma Yükümlülüğü 
167
E. Gerçek Faydalanıcının Tanınması (Beneficial Ownership) 
167
1. Müşterinin Ticaret Siciline Kayıtlı Tüzel Kişi Olması Halinde Gerçek Faydalanıcının Tespiti 
168
2. Müşterinin Diğer Tüzel Kişiler ile Tüzel Kişiliği Olmayan Teşekküller Olması Halinde Gerçek Faydalanıcının Tespiti 
171
F. Özel Dikkat Gerektiren İşlemler 
172
G. Teknolojik Risklere Karşı Tedbir Alınması 
173
H. Riskli Ülkelerle İlişkiler (Higher Risk Countries) 
174
J. Müşteri Durumunun ve İşlemlerin İzlenmesi 
174
K. Üçüncü Tarafa Güven (Reliance on Third Parties) 
175
1. Genel Olarak Üçüncü Tarafa Güven İlkesi 
175
2. Üçüncü Tarafa Güven İlkesinin Şartları 
177
L. Muhabirlik İlişkisi (Correspondent Relationship) 
177
1. Genel Olarak Muhabirlik İlişkisi 
177
2. Yurt Dışı Muhabirlik İlişkisi Şartları 
180
M. Elektronik Transferler (Wire Transfers) 
181
N. Kripto Varlık Transferleri (Virtual Asset Transfers) 
186
O. Sıkılaştırılmış Tedbirler (Enhanced Measures/Enhanced Customer Due Diligence Measures (EDD)) 
190
1. Genel Olarak Sıkılaştırılmış Tedbirler 
190
2. Kamusal Nüfuz Sahibi Kişilere (Politically Exposed Person–PEP) Yönelik Getirilen Sıkılaştırılmış Tedbirler 
191
3. Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılara Yönelik Getirilen Sıkılaştırılmış Tedbirler 
194
a. Uyum Yönetmeliği Kapsamında KVHS’lere Yönelik Alınması Gereken Sıkılaştırılmış Tedbirler 
194
aa. Finansal Kuruluşların Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılarla İş İlişkisi Tesisinde Alması Gereken Sıkılaştırılmış Tedbirler 
194
bb. Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Müşterileriyle İş İlişkisi Tesisinde Alması Gereken Sıkılaştırılmış Tedbirler 
195
b. 29 No.lu Tebliğ Kapsamında Alınması Gereken Sıkılaştırılmış Tedbirler 
195
aa. Seyahat Kuralı 
195
bb. Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılarında Bekleme Kuralı 
197
cc. Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılarında Limit Kuralı 
198
dd. Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılarının Alması Gereken Diğer Tedbirler 
200
4. Terminal Hizmetine (Point of Sale–POS Hizmeti) Yönelik Getirilen Sıkılaştırılmış Tedbirler 
201
5. Uzaktan Kimlik Tespitine Yönelik Getirilen Sıkılaştırılmış Tedbirler 
204
Ö. Müteakip İşlemlerde Kimlik Tespiti 
206
P. İşlemin Reddi ve İş İlişkisinin Sona Erdirilmesi 
207
III. ŞÜPHELİ İŞLEM BİLDİRİMİ YÜKÜMLÜLÜĞÜ (SUSPICIOUS TRANSACTION REPORT) 
207
A. Genel Olarak Şüpheli İşlem Bildirimi 
207
1. Şüpheli İşlem Bildirimi Nedir? 
208
2. Şüpheli İşlemleri Kim Bildirir? 
211
a. Uyum Görevlisi Atanması Zorunlu Olan Yükümlülerde Bildirim 
211
b. Diğer Yükümlülerde Bildirim 
212
3. Şüpheli İşlem Bildirimi Ne Zaman ve Nasıl Bildirilir? 
213
a. Şüpheli İşlemin Bildirim Zamanı 
213
b. ŞİB Formu ve Gönderimi 
214
aa. ŞİB Formunun İçeriği 
214
bb. ŞİB Formunun Elektronik ve Posta Yoluyla Gönderimi 
217
B. İşlemlerin Ertelenmesi 
218
1. Şüpheli İşlem Bildirimlerine İstinaden İşlemin Ertelenmesi 
220
2. Başkanlıkça Tespit Edilen Malvarlıklarına İlişkin İşlemin Ertelenmesi 
222
3. Yurtdışı Muadil Kurumlardan Alınan Talepler Neticesinde İşlem Ertelenmesi 
222
C. Şüpheli İşlem Bildiriminin Gizliliği 
223
D. Yükümlüler İtibarıyla Şüpheli İşlem Bildirimi Rehberleri 
223
IV. EĞİTİM, İÇ DENETİM, KONTROL VE RİSK YÖNETİM SİSTEMLERİ İLE DİĞER TEDBİRLER 
229
A. Uyum Programının Kapsamı (Compliance Program) 
229
1. Uyum Programı Oluşturacak Yükümlüler 
231
2. Kurum Politikası ve Prosedürleri 
232
a. Kurum Politikası ve Prosedürlerinin Oluşturulması 
232
b. Kurum Politikası ve Prosedürlerinin İçeriği 
233
3. Risk Yönetimi Faaliyetlerinin Yürütülmesi 
236
a. Risk Yönetim Politikasının Oluşturulması 
236
b. Risk Temelli Yaklaşım (Risk–Based Approach–RBA) 
239
c. Müşteri, Ürün/Hizmet/İşlem ve Coğrafi/Ülke Riskleri 
240
aa. Müşteri Riski 
241
bb. Ürün/Hizmet/İşlem Riski 
243
cc. Coğrafi/Ülke Riski 
245
d. Risk Skorlaması 
246
e. Yüksek Derecede Riskli Gruplara Yönelik İlave Tedbirler 
246
4. İzleme ve Kontrol Faaliyetlerinin Yürütülmesi (Ongoing Monitoring) 
248
a. İzleme ve Kontrol Faaliyetlerinin Önemi 
248
b. Uyum Yönetmeliği Kapsamında İzleme ve Kontrol Faaliyetleri 
249
c. İzleme ve Kontrol Faaliyetlerinde Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 
250
5. Uyum Görevlisi ve Uyum Birimi (Compliance Officer and Compliance Unit) 
251
a. Uyum Görevlisi ve Uyum Görevlisi Yardımcısının Atanması 
251
b. Uyum Görevlisinin Görev, Yetki ve Sorumlulukları 
255
c. Uyum Görevlisinin ve Uyum Görevlisi Yardımcısının Görevinden Ayrılması 
257
d. Uyum Birimi/Departmanı 
258
6. Eğitim Faaliyetlerinin Yürütülmesi 
258
a. Eğitim Politikası ve Eğitim Faaliyetleri 
258
b. Eğitim Konuları ve Eğitim Sonuçlarının Bildirimi 
260
7. İç Denetim Faaliyetlerinin Yürütülmesi 
262
8. Uyum Programı Kapsamında Yönetim Kurulunun Yetki ve Sorumluluğu 
264
B. Finansal Grup 
266
1. Finansal Grubun Mahiyeti 
266
2. Finansal Grubun Uyum Programı 
269
3. Finansal Grubun Uyum Görevlisi ve Uyum Birimi 
270
4. Grup İçi Bilgi Paylaşımı 
272
C. Münhasıran Uyum Görevlisi Atayacak Yükümlüler 
274
1. Münhasıran Uyum Görevlisinin Atanması ve Görevinden Ayrılması 
275
2. Münhasıran Uyum Görevlisinin Görev, Yetki ve Sorumlulukları 
277
D. FOBİM’lerin Sorumlulukları 
277
V. DEVAMLI BİLGİ VERME YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
278
VI. BİLGİ VE BELGE VERME YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
279
VII. MUHAFAZA VE İBRAZ YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
280
VIII. ELEKTRONİK TEBLİGAT YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
281
Dördüncü Bölüm
YÜKÜMLÜLÜK DENETİMİ VE YAPTIRIMLAR
I. YÜKÜMLÜLÜK DENETİMİ 
283
A. Denetimin Kapsamı 
285
B. Denetim Elemanının Görevlendirilmesi ve Yetkileri 
287
C. Denetim Raporları 
288
II. YAPTIRIMLAR 
291
A. Kabahatler 
292
1. Müşterinin Tanınması, Şüpheli İşlem Bildirimi ve Devamlı Bilgi Verme Yükümlülüklerinin İhlalinde İdari Para Cezası 
293
2. Elektronik Tebligat Yükümlülüğünün İhlalinde İdari Para Cezası 
297
3. Eğitim, İç Denetim, Kontrol ve Risk Yönetim Sistemleri ile Diğer Tedbirlerin İhlali Halinde İdari Para Cezası 
297
4. Tekerrür 
300
5. Kanun Yolu 
304
B. Suçlar 
304
1. Şüpheli İşlem Bildirimi Gizliliğinin İhlali Halinde Adli Ceza 
305
a. 5549 Sayılı Kanun Kapsamında Şüpheli İşlem Bildiriminin Gizliliği 
307
b. Yükümlülerin Korunması 
308
c. ŞİB Gizliliğinin İhlali Halinde Adli Ceza 
309
2. Bilgi ve Belge Verme Yükümlülüğünün İhlali Halinde Adli Ceza 
309
3. Muhafaza ve İbraz Yükümlülüğünün İhlali Halinde Adli Ceza 
310
4. Başkası Hesabına İşlem Yapıldığının Beyan Edilmemesi Halinde Adli Ceza 
310
5. Sırrın İfşaı Halinde Adli Ceza 
312
Kaynakça 
315
Ekler 
325
Kavram Dizini 
407