Hukuk Fakülteleri, İİBF'ler ve MYO'lar için Kamu Maliyesi (Mali Hukuk)
 Prof. Dr. Binhan Elif Yılmaz, Prof. Dr. Murat Batı  - Kitap
Hukuk Fakülteleri, İİBF'ler ve MYO'lar için

Kamu Maliyesi (Mali Hukuk)

4. Baskı, 
Ağustos 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
14x21
Sayfa:
304
Barkod:
9786253610715
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
510,00
24 saat içerisinde temin edilir.
Diğer Baskılar
3. baskı
Temmuz 2025
510,00
295,00 (%42)
Kitabın Açıklaması
Uzun yıllar üniversitelerde Kamu Maliyesi derslerini yürüten deneyimli yazarların ders notları, öğrencilerden gelen sorular ve zengin mesleki tecrübeleriyle şekillenen bu eser, gördüğü yoğun ilgi sonucunda art arda yapılan ek baskıların ardından güncellenerek 4. baskısına ulaşmıştır.
Kamunun karmaşık mali yapısını yalın ve anlaşılır bir dille açıklayan eser, temel kavramları, Türkiye'den güncel örnekleri ve ayrıntılı açıklamaları bir araya getirerek zor konuların daha kolay anlaşılmasını amaçlamaktadır.
Bu kitap; üniversitelerin Hukuk, İktisat, İşletme, İktisadi ve İdari Bilimler ile Siyasal Bilgiler Fakültelerinin lisans ve lisansüstü programlarında, Meslek Yüksekokullarında ders kitabı olarak kullanılabileceği gibi; KPSS, İYÖS, Sayıştay Denetçi Yardımcılığı, İdari Yargı Hâkimliği, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik (SMMM) ve benzeri mesleki sınavlara hazırlanan adaylar için de önemli bir başvuru kaynağı niteliğindedir.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Kamu Harcamaları
.
Kamu Gelirleri
.
Kamu Borçlanması
.
Kamu Bütçesi
.
Maliye Politikası
Kitabın İçindekileri
İçindekiler
Dördüncü Baskıya Ön Söz 
5
Giriş 
19
Birinci Bölüm
KAMU HARCAMALARI
1. KAMU HARCAMALARININ TANIMI, KONUSU VE KAPSAMI 
24
1.1. Dar Kapsamlı Kamu Harcamaları Tanımı 
25
1.2. Geniş Kapsamlı Kamu Harcamaları Tanımı 
25
1.3. Kamu Harcamaları Konusunda Klasik ve Modern İktisatçıların Görüşleri 
27
1.3.1. Kamu Harcamaları Konusunda Klasik Görüş 
27
1.3.2. Kamu Harcamaları Konusunda Modern Görüş 
31
2. KAMU HARCAMALARI VE KOLEKTİF İHTİYAÇLAR 
34
2.1. Tam Kamusal Mallar 
34
2.2. Yarı Kamusal Mallar 
37
2.3. Erdemli/Erdemsiz Mallar 
38
2.4. Özel Mal ve Hizmetler 
39
2.5. Kulüp Malları 
39
2.6. Küresel Kamusal Mallar 
40
3. KAMU HARCAMALARININ SINIFLANDIRILMASI 
40
3.1. İdari Sınıflandırma 
41
3.2. İşlevsel (Fonksiyonel) Sınıflandırma 
41
3.3. Ekonomik Sınıflandırma 
42
3.4. Dalton'un 7’li Sınıflandırması 
45
4. KAMU HARCAMALARININ ARTIŞI 
45
4.1. Kamu Harcamalarının Görünürde Artış Nedenleri 
48
4.1.1. Enflasyon 
48
4.1.2. Bütçe Tekniği 
49
4.1.3. Ülke Sınırları ve Nüfus Artışı 
49
4.1.4. Ayni Ekonomiden Nakdi Ekonomiye Geçiş 
49
4.2. Kamu Harcamalarının Gerçek Artış Nedenleri 
50
4.2.1. Savaş ve Savunma Harcamaları 
50
4.2.2. Devlet Anlayışında Meydana Gelen Değişmeler 
51
4.2.3. Bilimsel ve Teknik Alanda Gelişmeler 
51
4.2.4. Nüfus Artışı 
52
4.2.5. Kaynak Mobilizasyonu ve Finansman Yeteneği 
52
4.3. Kamu Harcamalarının Artışını Açıklayan Yaklaşımlar 
53
4.3.1. Kamu Harcamalarının Artışı Yasası – A. Wagner Hipotezi 
53
4.3.2. Musgrave Modeli 
54
4.3.3. Rostow Modeli 
55
4.3.4. Peacock–Wiseman Sıçrama Tezi 
55
4.3.5. Mali Yanılsama Hipotezi 
56
4.3.6. Baumol Hipotezi 
56
4.3.7. Niskanen Modeli 
57
5. KAMU HARCAMALARININ ETKİLERİ 
58
5.1. Kamu Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkileri 
58
5.2. Kamu Harcamalarının Gelir Dağılımı Üzerindeki Etkileri 
61
5.3. Kamu Harcamalarının Ekonomik İstikrar Üzerindeki Etkileri 
63
İkinci Bölüm
KAMU GELİRLERİ
1. KAMU GELİRLERİNİN AYRIMI 
65
1.1. Egemenlik Gücüne Dayalı Olup Olmamasına Göre Kamu Geliri Ayrımı 
67
1.1.1. Egemenlik Gücüne Dayalı Olarak Elde Edilen Kamu Gelirleri 
68
1.1.1.1. Vergi 
68
1.1.1.2. Harçlar 
74
1.1.1.3. Resimler 
78
1.1.1.4. Harcamalara Katılma Payı 
79
1.1.1.5. Şerefiye 
79
1.1.1.6. Parafiskal Gelirler 
80
1.1.1.7. Devalüasyon ve Emisyon Gelirleri 
80
1.1.1.8. Para ve Vergi Cezaları 
86
1.1.1.9. Zorunlu Borçlar 
87
1.1.1.10. Fonlar 
88
1.1.2. Egemenlik Gücüne Dayalı Olmayan Kamu Gelirleri 
88
1.1.2.1. Mülk, Teşebbüs ve Özelleştirme Gelirleri 
89
1.1.2.2. Bağış ve Yardımlar 
89
1.1.2.3. Zorunlu Olmayan Borçlar 
90
1.2. Geliri Elde Eden Birim Açısından Kamu Geliri Ayrımı 
90
1.3. Süreklilik Açısından Kamu Geliri Ayrımı 
91
1.4. Klasik ve Modern Maliyecilere Göre Kamu Geliri Ayrımı 
91
2. VERGİNİN FONKSİYONLARI 
92
3. VERGİLENDİRME TEKNİĞİ 
95
3.1. Vergi Yükümlüsü 
95
3.1.1. Vergi Mükellefi 
96
3.1.2. Vergi Sorumlusu 
98
3.2. Verginin Konusu 
100
3.3. Verginin Matrahı 
101
3.3.1. Vergi Matrahının Tespiti 
102
3.3.2. Vergi Matrahının Tespit Yöntemleri 
102
3.4. Vergi Ehliyeti 
103
3.5. Vergiyi Doğuran Olay 
104
4. VERGİLENDİRME SÜRECİ 
106
4.1. Verginin Tarhı 
106
4.2. Verginin Tebliği 
107
4.3. Verginin Tahakkuku 
107
4.4. Verginin Tahsili 
108
4.4.1. Verginin Tahsil Usulleri 
108
5. VERGİ ORANLARI 
109
5.1. Düz Oranlı Vergiler 
110
5.2. Azalan Oranlı Vergiler 
110
5.3. Artan Oranlı Vergiler 
110
5.3.1. Dilim Usulü Artan Oranlılık 
111
5.3.2. Sınıf Usulü Artan Oranlılık 
113
5.3.3. Gizli Artan Oranlılık 
114
5.3.4. Tersine Artan Oranlılık 
115
6. VERGİ YÜKÜ 
115
6.1. Toplam Vergi Yükü 
115
6.2. Bireysel Vergi Yükü 
117
7. VERGİLERİN SINIFLANDIRILMASI 
117
7.1. Şahsi Vergiler–Objektif Vergiler 
117
7.1.1. En Az Geçim İndirimi 
118
7.1.2. Muafiyet ve İstisnaların Varlığı 
119
7.1.3. Ayırma Kuramı 
119
7.1.4. Artan Oranlılık 
119
7.2. Dolaylı Vergiler–Dolaysız Vergiler 
119
7.3. Kaynağına Göre Sınıflandırma 
120
7.3.1. Gelir Vergileri 
120
7.3.1.1. Kaynak Kuramı 
120
7.3.1.2. Safi Artış Kuramı 
121
7.3.2. Servet Vergileri 
121
7.3.3. Harcama Vergileri 
122
8. VERGİ HARCAMASI 
123
9. VERGİYE KARŞI TEPKİLER 
123
9.1. Verginin İkame ve Gelir Etkisi 
124
9.1.1. Laffer Eğrisi 
125
9.2. Verginin Yansıması 
127
9.2.1. Ramsey Kuralı (Vergileri) 
129
9.3. Vergiden Kaçınma–Vergi Kaçırma 
130
9.3.1. Peçeleme 
131
10. VERGİ GREVİ – VERGİ REDDİ 
133
11. VERGİ BİLİNCİ VE AHLAKI 
135
12. KAMU GELİRLERİNE İLİŞKİN DİĞER KAVRAMLAR 
136
12.1. Vergi Maliyeti 
136
12.2. Vergi Kapasitesi 
136
12.3. Vergi Gayreti 
137
12.4. Verginin Amortismanı ve Kapitalizasyonu 
137
12.5. Vergi Erozyonu 
138
12.6. Vergi Planlaması 
138
12.7. Mali Aldanma 
138
12.8. Mali Zorlanma 
139
12.9. Mali Tatil 
139
12.10. Vergi Tatili 
139
12.11. Çifte Vergilendirme 
140
12.12. Vergi Cennetleri 
140
12.13. Tobin Vergisi 
141
12.14. Vergi Takozu – Vergi Kaması 
142
Üçüncü Bölüm
KAMU BORÇLANMASI
1. BORÇLANMANIN TANIMI, KONUSU VE KAPSAMI 
145
1.1. Kamu Borçlanması ve Özel Borçlanma Ayrımı 
146
1.2. Kamu Borçlanması ve Vergi Ayrımı 
148
1.3. Kamu Borçlanması Konusunda Klasik ve Modern İktisatçıların Görüşleri 
151
1.3.1. Kamu Borçlanması Konusunda Klasik Görüş 
151
1.3.2. Kamu Borçlanması Konusunda Modern Görüş 
154
2. KAMU BORÇLANMASIYLA ULAŞILMASI HEDEFLENEN AMAÇLAR 
155
2.1. Kamu Harcamalarını Finanse Etmek için Borçlanma 
156
2.2. Olağanüstü Harcamaları Finanse Etmek için Borçlanma 
157
2.3. Yatırım Harcamalarını Finanse Etmek için Borçlanma 
157
2.4. Bütçe Denkliğini Sağlamak için Borçlanma 
157
2.5. Borç Ödemek için Borçlanma 
158
2.6. Maliye Politikasının Amaçlarını Gerçekleştirmek için Borçlanma 
159
3. KAMU BORÇLANMASININ HUKUKİ NİTELİKLERİ 
159
4. KAMU BORÇLANMASININ SINIFLANDIRILMASI 
159
4.1. Kamu Borçlarının Vadelerine Göre Sınıflandırılması 
160
4.1.1. Kısa Vadeli Borçlar (Dalgalı Borçlar) 
163
4.1.1.1. Kısa Vadeli Borçlara Başvurulma Nedeni 
164
4.1.1.2. Kısa Vadeli Borç Türleri 
164
4.1.2. Uzun Vadeli Borçlar 
166
4.2. Kamu Borçlarının Kaynağına Göre Sınıflandırılması 
168
4.2.1. İç Borçlar 
168
4.2.2. Dış Borçlar 
169
4.3. Kamu Borçlarının Zorunlu ve Gönüllü Olma Durumuna Göre Sınıflandırılması 
169
4.3.1. Gönüllü (ihtiyari) devlet borçları 
170
4.3.2. Zorunlu (cebri) devlet borçları 
170
5. BORÇLANMA SENETLERİNİ ALANLARA SAĞLANAN MENFAATLER 
171
5.1. Faiz Oranını Dolaylı Yoldan Yükselten Uygulamalar 
171
5.1.1. Borçlanma Faizi 
171
5.1.2. İtfa Primi ve Başabaşın Altında İhraç 
172
5.1.3. Primli ve İkramiyeli İhraç 
172
5.1.4. Vergi Avantajları 
173
5.2. Alacağın Paraya Çevrilmesini Kolaylaştırıcı Önlemler 
173
5.2.1. İhalelerde Teminat Olarak Gösterilmesi 
173
5.2.2. Vergi Ödemelerinde Kullanılması 
174
5.2.3. Vadesinden Önce Paraya Çevrilebilmesi 
174
5.3. Paranın Değerindeki Değişmelere Karşı Önlemler (Altın, Kambiyo ve Fiyat Endeksi) 
174
6. İÇ BORÇLANMA ARAÇLARININ SATIŞ YÖNTEMLERİ 
176
6.1. İhale ile Satış Yöntemi 
176
6.2. TAP (musluk) Yöntemi 
177
6.3. Doğrudan Satış Yöntemi 
178
6.4. Halka Arz Yöntemi 
178
7. DIŞ BORÇLANMANIN SINIFLANDIRILMASI VE VERİLİŞ NEDENLERİ 
179
7.1. Dış Borçların Sınıflandırılması 
179
7.1.1. Proje Kredileri 
179
7.1.2. Program Kredileri 
179
7.1.3. Bağlı (orijinde bağlı) Krediler 
180
7.1.4. Serbest Krediler 
180
7.1.5. Röfinansman Kredileri 
180
7.1.6. Sendikasyon Kredileri (Syndicated Loan–Participation Loan–Union Credit) 
181
7.2. Dış Borçların Veriliş Nedenleri 
181
7.2.1. Borçlanmanın Arz Yönü 
181
7.2.2. Politik Nedenler 
181
7.2.3. Askeri ve Jeostratejik Nedenler 
182
7.2.4. Tarihsel ve Kültürel Nedenler 
182
7.2.5. Yoksulluk ve Afetler 
182
8. KAMU BORÇ YÖNETİMİ 
182
8.1. Olağan Borç Yönetimi 
183
8.2. Olağanüstü Borç Yönetimi 
183
9. TÜRKİYE’DE BORÇ YÖNETİMİNE İLİŞKİN MEVZUAT DEĞİŞİMİNİN KRONOLOJİK SEYRİ 
186
10. KAMU BORÇLANMASINA İLİŞKİN BAZI TEMEL KAVRAMLAR 
190
11. BORÇLANMAYA İLİŞKİN BAZI SORU VE CEVAPLAR 
195
11.1. Hazine İhalesi Nedir? 
195
11.2. İhalelere Kimler Katılır? 
196
11.3. Hazine İhaleleri Ne Zaman Yapılır? 
196
11.4. Satın Alınan Senetler Nerede Saklanır? 
196
11.5. Devlet Tahvili ve Hazine Bonolarını Nasıl Alabilirim? 
197
11.6. Hazine Neden DİBS İhraç Eder? 
197
11.7. Hazine Tarafından Gerçekleştirilen Borçlanma İşlemlerinin Dayanağı Nedir? 
198
11.8. ISIN Kod Nedir? 
198
11.9. Kuponlu ya da Kuponsuz İhraç Ne Demektir? 
198
11.10. STRIPS (Separate Trading of Registered Interest and Principal of Securities) Nedir? 
198
11.11. DİBS’lerde Zamanaşımı Var mı? 
199
11.12. Kira Sertifikası Nedir? 
199
11.13. Piyasa Yapıcılığı Sistemi Nedir? 
199
11.14. Türkiye Brüt ve Net Dış Borç Stoku Neyi İfade Etmektedir? 
200
12. TÜRKİYE’DE KAMU BORÇLARININ GÜNCEL DURUMU 
200
12.1. Brüt Dış Borç Stoku 
201
12.2. İç Borç Stoku 
202
Dördüncü Bölüm
KAMU BÜTÇESİ
1. BÜTÇE KURAMI 
205
1.1. Bütçenin Tanımı 
205
1.2. Bütçenin Tarihi Gelişimi 
206
1.2.1. İngiltere 
207
1.2.2. Fransa 
208
1.2.3. Amerika Birleşik Devletleri 
208
1.2.4. Türkiye’de Bütçenin Gelişim Süreci 
209
1.3. Bütçe Sistemleri 
210
1.3.1. Klasik (Geleneksel) Bütçe Sistemi 
210
1.3.2. Performans Bütçe Sistemi 
211
1.3.3. Program Bütçe Sistemi 
211
1.3.4. Program Bütçe–Performans Bütçe Ayrımı 
212
1.3.5. Planlama–Programlama Bütçe Sistemi (PPBS) 
213
1.3.6. Sıfır Esaslı Bütçe Sistemi 
213
1.3.7. Analitik Bütçe 
213
1.4. Devlet Bütçesinin Dayandığı Temel İlkeler 
214
1.4.1. Genellik İlkesi 
214
1.4.2. Birlik İlkesi 
215
1.4.3. Anlaşılır Olma (Açıklık) İlkesi 
216
1.4.4. Doğruluk İlkesi 
216
1.4.5. Samimiyet İlkesi 
216
1.4.6. Yıllık Olma İlkesi 
216
1.4.7. Denk Olma (Tevzin) İlkesi 
216
1.4.8. Aleniyet (Şeffaflık–Saydamlık) İlkesi 
217
1.4.9. Ön İzin İlkesi 
217
1.5. 5018 sayılı Kanun Uyarınca Kamu Maliyesinin Temel İlkeleri 
218
1.6. 5018 sayılı Kanun Uyarınca Bütçe İlkeleri 
219
1.7. Bütçenin Fonksiyonları 
221
1.8. Bütçeye İlişkin Temel Kavramlar 
222
2. TÜRK BÜTÇE SİSTEMİ 
225
2.1. 5018 Sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununda Yer Alan Bütçeye İlişkin Kavramlar 
225
2.2. Bütçe Türleri ve Kapsamı 
227
2.3. Kamu Kaynağının Kullanılmasının Genel Esasları 
237
2.3.1. Mali Saydamlık 
237
2.3.2. Hesap Verme Sorumluluğu 
237
2.4. Merkezi Yönetim Bütçesinin Hazırlanması 
239
2.4.1. Orta Vadeli Program (OVP) 
240
2.4.2. Bütçe Çağrısı ve Bütçe Hazırlama Rehberi 
240
2.4.3. Gider Bütçesinin Hazırlanması 
241
2.4.4. Plan Bütçe Komisyonunda Görüşülmesi 
243
2.4.5. Genel Kurulda Görüşülmesi 
244
2.5. Geçici Bütçe 
246
2.6. Bütçeden Yapılan Ödeneğin Esasları 
246
2.6.1. Ödeneklerin Kullanılması 
247
2.6.1.1. Yüklenmeye Girişilmesi 
248
2.6.1.2. Ödenekler Tahakkuku 
250
2.6.1.3. Ödeneklerin Ödeme Emrine Bağlanması ve Ödenmesi 
250
2.6.1.4. Ödenemeyen Giderler 
251
2.6.1.5. Ön Ödeme 
252
2.6.1.6. Harcama Yetkisi 
253
2.6.1.7. Muhasebe Yetkilisi 
254
2.6.2. Ödenek Aktarmaları 
256
2.6.3. Yedek Ödenek 
257
2.6.4. Örtülü Ödenek 
257
2.7. Gelirlerin Toplanmasına İlişkin Esaslar 
258
2.7.1. Gelirlerin Dayanakları 
258
2.7.2. Özel Gelirler 
259
2.7.3. Bağış ve Yardımlar 
260
2.8. Bütçe Kapatma Usulleri 
261
2.8.1. Egzersiz (hesap dönemi) Yöntemi 
261
2.8.2. Jestiyon (yönetim dönemi) Yöntemi 
262
2.9. Bütçe Denetimi 
262
2.9.1. Bütçenin Yasama Denetimi 
263
2.9.1.1. Faaliyet Raporları 
263
2.9.1.2. Kesin Hesap Kanunu 
264
2.9.1.3. Genel Uygunluk Bildirimi 
266
2.9.2. Bütçenin İdari Denetimi 
266
2.9.2.1. İç Kontrol 
266
2.9.2.2. Ön Mali Kontrol 
267
2.9.2.3. İç Denetim 
267
2.9.3. Bütçenin Yargısal Denetimi 
270
2.10. Yaptırımlar ve Yetkili Merciler 
272
2.10.1. Ödenek Üstü Harcama 
272
2.10.2. Kamu Zararı 
272
2.10.3. Yetkisiz Tahsil ve Ödeme 
273
2.10.4. Para Cezaları ve Yetkili Merciler 
274
2.10.5. Zamanaşımı 
274
Beşinci Bölüm
MALİYE POLİTİKASI
1. MALİYE POLİTİKASININ DOĞUŞU 
275
2. İKTİSAT POLİTİKALARI 
280
2.1. Para Politikası 
280
2.2. Gelirler Politikası 
281
2.3. Maliye Politikası 
282
3. MALİYE POLİTİKASININ AMAÇLARI VE ARAÇLARI 
283
3.1. Ekonomik İstikrarı Sağlamak 
283
3.2. Ekonomik Büyüme ve Kalkınmayı Sağlamak 
284
3.3. Gelir Dağılımında Adaleti Sağlamak 
285
4. İRADİ VE İRADİ OLMAYAN MALİYE POLİTİKALARI 
288
5. EKONOMİK İSTİKRARI SAĞLAMADA MALİYE POLİTİKASI 
291
5.1. Enflasyonla Mücadelede Maliye Politikası 
292
5.2. Durgunlukla Mücadelede Maliye Politikası 
293
5.3. Stagflasyonla Mücadelede Maliye Politikası 
294
6. EKONOMİK BÜYÜMEYİ SAĞLAMADA MALİYE POLİTİKASI 
295
7. GELİR DAĞILIMINDA ADALETİ SAĞLAMADA MALİYE POLİTİKASI 
297
Kaynakça 
299