DENETİM KAVRAMI, VERGİ DENETİMİ VE VERGİ DENETİM YOLLARI
GENEL OLARAK DENETİM KAVRAMI VE VERGİ DENETİMİ
I. GENEL OLARAK DENETİM KAVRAMI
27
B. Denetimin İşlevi–Amacı
31
C. Denetim Yapma Zorunluluğu–Gerekliliği
34
E. Denetim Kavramıyla İlişkili Kavramlar
37
1. Denetimin Amacı ve Konusu Yönünden Denetim Türleri
43
a. Mali Tabloların Denetimi (Finansal Denetim)
43
e. Performans Denetimi
50
2. Denetçi ile İşletme Arasındaki Örgütsel İlişki Yönünden Denetim Türleri
53
aa.Bağımsız Dış Denetim
56
F. Denetçi ve Denetçi Türleri
58
1. Bağımsız Denetçiler
60
A. Mali Denetim ve Vergi Denetimi Ayrımı
68
2. Vergi Denetiminin Tanımı
72
3. Vergi Denetiminin Amaçları
74
VERGİ İDARESİNİN DENETİM VE BİLGİ EDİNME YOLLARI
I. VERGİ İDARESİNİN MÜKELLEFİ DENETİM YOLLARI
82
1. Yoklamanın Amaçları
83
2. Yoklamanın Kapsamı ve Yoklama Memurlarının Yetkileri
85
3. Yoklama Yapmaya Yetkili Olanlar
86
4. Yoklamanın Planlanması ve Yürütülmesinden Sorumlu Merci ve Yoklamanın
5. Yoklama Yapanların Kimlik İbrazı Mecburiyeti
88
7. Yoklama Sonuçları ve Yoklama Fişi
91
9. Etkin Bir Yoklamanın Sağladığı Fonksiyonlar
94
B. Yaygın ve Yoğun Vergi Denetimi
95
II. VERGİ İDARESİNİN BİLGİ EDİNME YOLLARI
98
A. Arama (Aramalı İnceleme)
98
1. Aramalı Vergi İncelemesini Gerektiren Olayların Kaynakları
100
a. Alınan Duyumlar (İhbarlar)
100
b. Yapılan Olağan Vergi İncelemeleri
100
c. Yapılan Aramalı Vergi İncelemeleri
101
2. Aramalı Vergi İncelemesi Yapılabilmesinin Şartları
101
a. İhbarda Bulunulmuş Olması
101
b. Yapılan İnceleme Sırasında Mükellefin Vergi Kaçırdığına Dair Emareler
Tespit Edilmiş Olması
103
c. Vergi İncelemesi Yapmaya Yetkili Olanların Arama Talebinde
d. Sulh Ceza Hâkimi Tarafından Verilmiş Bir Arama Kararının Bulunması
104
3. Arama Hazırlıkları, Arama Kararının Uygulanması ve Arama Süreci
105
a. Arama İşlemlerine Yönelik Olarak Önceden Yapılması Gereken
b. Arama İşlemlerinin Yapılması
106
c. Aramada Güvenlik Tedbirinin Alınması
106
e. Kimlik Gösterilmesi ve Arama Kararının Okunması
107
f. Suç Delillerine El Konulması
107
4. Aramada Elde Edilen Belgelerin Konulduğu Yerlerin ve Kapların Açılması ile
5. Tutanak Düzenlenmesi
108
6. Aramalı İncelemelerde Usul
108
7. Aramalı İncelemede Elde Edilen Defter ve Belgeler Üzenindeki Vergi
İncelemesinin Yürütülmesi ve Tamamlanma Süresi
109
8. Genel Hükümlerin Uygulanması
111
9. İhbarcının İhbar İkramiyesi İstemesi Halinde Yapılacak İşlemler
111
10. İhbar İkramiyesinin Niteliği ve Vergilendirilmesi
112
11. Aramalı Vergi İncelemelerinde Mükellefin Hakları ve Ödevleri
113
a. Aramalı Vergi İncelemelerinde Mükellefin Hakları
113
b. Aramalı Vergi İncelemelerinde Mükellefin Ödevleri
116
12. Aramalı İncelemenin Sonuçları
117
1. Bilgi Toplama Uygulamasının İşlevleri
120
2. Bilgi İsteme Yetkisine Sahip Olanlar
122
3. Bilgi İstemede Usul
123
4. Bilgi Vermek Zorunda Olanlar ve Olmayanlar
124
5. Münferit Somut Olaylar Hakkında Talep Üzerine Bilgi Verme
125
6. Sürekli Bilgi Verme
126
7. Elektronik Ortamda Bilgi Verme
127
8. Bilgi Vermekten Çekinme Hakkı Olanlar, İstenebilecek ve İstenemeyecek
9. Bilgi Vermekten Çekinenlere Uygulanacak Yaptırımlar ve Söz Konusu
Yaptırımların Uygulanma Şartları
130
10. İstihbarat Arşivi ve Veri Ambarı (VERİA) Sistemi
131
11. Uluslararası Anlaşmalar Gereğince Bilgi Değişimi
133
C. VERGİ İDARESİNİN VERGİLENDİRME İŞLEMLERİNİ VE VERGİ İDARESİ
PERSONELİNİ DENETİM YOLLARI
136
1. Teftiş (İç Denetim)
136
2. Soruşturma (Tahkikat)
138
GENEL OLARAK VERGİ İNCELEMESİ, TÜRKİYE’DE VERGİ İNCELEMESİ VE VERGİ İNCELEMESİNDE İDARİ YAPI
GENEL OLARAK VERGİ İNCELEMESİ, BAZI ÜLKELERDE VERGİ İDARESİ VE VERGİ İNCELEMESİ
I. GENEL OLARAK VERGİ İNCELEMESİ
143
A. VERGİ İNCELEMESİNİN TANIMI, AMACI VE ÖNEMİ
143
1. Vergi İncelemesinin Tanımı
143
2. Vergi İncelemesinin Amacı
147
3. Vergi İncelemesinin Önemi
151
B. VERGİ İNCELEMESİNİN KAPSAMI
152
1. Vergi Türleri Bakımından
152
2. İncelemeye Tabi Olan Mükellefler Bakımından
155
3. Zaman ya da İncelenen Dönem Bakımından
160
C. VERGİ İNCELEMESİNİN HUKUKİ NİTELİĞİ
166
D. VERGİ İNCELEMESİNİN İŞLEVLERİ
170
1. Araştırma ve Bulma İşlevi
171
E. VERGİ İNCELEMESİNİN TÜRLERİ
177
1. İncelemenin Kapsamı ya da Genişliği Bakımından
178
d. Örnekleme İnceleme
182
2. İncelemenin Devamlılığı Bakımından
183
b. Devresel (Dönemsel) İnceleme
183
c. Arızi İnceleme (Özel İnceleme)
184
3. İncelemenin Akış Yönü Bakımından
184
a. Geriye Doğru İnceleme
185
b. İleriye Doğru İnceleme
185
4. İncelenen Mükellef Sayısı Bakımından
186
b. Münferit (Bireysel) İnceleme
187
5. İncelemenin Kaynağı Bakımından
187
b. Olağandışı İnceleme
188
bb. Karşıt İnceleme (Çapraz Kontrol)
189
6. İncelemenin Yöntemi–Şekli Bakımından
190
a. Normal Vergi İncelemesi
190
b. Aramalı Vergi İncelemesi
190
c. Vergi İadesi İncelemeleri
191
7. İncelemenin Yapıldığı Yer Bakımından
191
b. İş Yerinde İnceleme
192
8. Yapılan İncelemenin İlgili Olduğu Dönem Bakımından
192
a. Geçmişe Dönük İncelemeler
192
b. Cari Dönem İncelemeleri
192
F. VERGİ İNCELEMESİNDE KULLANILAN BAŞLICA İNCELEME TEKNİKLERİ
193
1. Fiili ve Kaydi Envanter İncelemesi
194
2. Randıman İncelemesi
197
3. Karşıt İnceleme (Çapraz Kontrol)
200
4. İşletmenin Mali Tablolarının Analizi
202
a. Karşılaştırmalı Tablolar Analiz (Yatay Analiz)
204
b. Yüzde Yöntemi ile Analiz (Dikey Analiz–Dikey Yüzdeler Analizi)
205
c. Trend Analizi (Eğilim Yüzdeleri Yöntemiyle Analiz)
205
d. Rasyo Analizi (Oran Analizi–Oranlar Yönetimiyle Analiz)
206
5. Mali Analiz Tekniklerinin Vergi İncelemelerinde Kullanılması
207
6. Vergi İncelemesi ile Revizyonun Karşılaştırılması
208
II. BAZI ÜLKELERDE VERGİ İDARESİ VE VERGİ İNCELEMESİ
209
A. Amerika Birleşik Devletleri (ABD)
209
1. Amerikan Gelir (İç) İdaresi (Internal Revenue Service–IRS)
209
2. Amerika Birleşik Devletleri’nde Vergi İncelemesi
211
1. Almanya’da Vergi Makamları
214
2. Almanya’da Vergi İncelemesi
214
1. Fransa Vergiler Genel İdaresi
217
2. Fransa’da Vergi İncelemesi
218
1. İngiltere Gelir ve Gümrük İdaresi (HM Revenue and Customs – HMRC)
220
2. İngiltere’de Vergi İncelemesi
221
TÜRKİYE’DE VERGİ İNCELEMESİ
I. VERGİ İNCELEMESİNİN YAPILMA ZAMANI
223
II. İNCELEMEYE ALINACAK MÜKELLEFLERİN BELİRLENMESİ
225
III. VERGİ İNCELEME YETKİSİ VE VERGİ İNCELEMESİNE YETKİLİ OLANLAR
231
A. VUK’a Göre Vergi İncelemesi Yapmaya Yetkili Olanlar
232
1. VUK’un 135’inci Maddesine Göre Vergi İncelemesi Yapmaya Yetkili Olanlar
232
2. VUK’un 75’inci Maddesine Göre Vergi İncelemesi Yapmaya Yetkili Olanlar
233
B. Özel Kanunlara Göre Vergi İncelemesine Yetkili Olanlar
234
C. Vekâleten Görev Yapanların Vergi İncelemesi Yetkileri
236
D. Yeminli Mali Müşavirlerin (YMM) İnceleme Yetkisi Karşısındaki Durumları
237
IV. İNCELEMENİN YAPILACAĞI YER
238
A. Vergi İncelemesinin Dairede Yapılması
239
1. 7338 sayılı Kanunla Yapılan Değişiklik Öncesinde İncelemenin Yapılacağı Yer
239
2. 7338 sayılı Kanunla Yapılan Değişiklik Sonrasında İncelemenin Yapılacağı Yer
240
B. Vergi İncelemesinin Mükellefin İşyerinde Yapılması
241
V. VERGİ İNCELEME SÜRECİNİN AŞAMALARI
242
A. İnceleme Görevinin Verilmesi, İşe ve İncelemeye Başlama
243
1. Vergi İncelemesi Görevinin Verilmesi
243
2. İncelemeye Hazırlık Evresi
244
b. İnceleme Dosyası Oluşturulması
245
3. İncelemeye Başlama
246
VI. BAŞLANILMIŞ BİR VERGİ İNCELEMESİNİN TAMAMLANMA SÜRESİ
248
VII. İNCELEME TUTANAKLARININ TÜRLERİ VE İNCELEME
TUTANAKLARININ MAHİYETİ
254
A. İncelemeye Başlama Bildirimi
256
B. Defter ve Belge Teslim Alma Tutanağı
257
C. Vergi İnceleme Tutanağı
258
D. Tutanakların İhtirazi Kayıtla İmzalanması
261
E. Defter ve Belge İade Tutanağı
264
F. Vergi İnceleme Sürecinde Düzenlenen Tutanakların Hukuki Niteliği ve Vergiyi
Doğuran Olayın Tespitinde Delil Olma Özelliği
266
VIII. VERGİ İNCELEMELERİ SONUCUNDA DÜZENLENEBİLECEK RAPOR
TÜRLERİ VE MAHİYETLERİ
268
A. Vergi İnceleme Raporu (VİR)
271
B. Vergi Tekniği Raporu (VTR)
274
C. Vergi Suçu Raporu (VSR)
275
D. İncelemenin Tamamlanma Tarihi
276
E. Rapor Değerlendirme Komisyonları ve Vergi İnceleme Raporlarının Mevzuata
IX. VERGİ İNCELEME SÜRECİNDE ÖZELLİKLİ DURUMLAR
283
A. Daha Önce İncelenen Matrahın Yeniden İncelenmesi Hususu
283
B. İncelemenin Önceden Mükellefe Haber Verilip Verilmemesi Hususu
285
C. Vergi İncelemesinin Kapsamının Genişletilmesi
287
D. İzaha Davet Kurumu
289
1. İzaha Davet Uygulamasının Hukuki Dayanağı ve Amacı
289
2. İzaha Davet Uygulamasının Hukuki Niteliği ve Diğer Uygulamalarla
Benzerlik ve Farklılıkları
294
3. İzaha Davet Uygulamasına İlişkin Performans Göstergeleri
296
X. VERGİ İNCELEME SÜRECİNDE İSPAT VE DELİL
298
B. Vergi İnceleme Sürecinde Kullanılabilecek İspat Araçları
300
XI. VERGİ İNCELEME SÜRECİNDE MÜKELLEF HAKLARI
302
B. Türkiye’de Mükellef Hakları
303
C. Vergi İnceleme Sürecinde Mükellef Haklarının Gerekliliği
305
D. Vergi İnceleme Sürecinde Mükellef Hakları
306
1. Vergi İnceleme Elemanının Kimliğini Görme Hakkı
307
2. İnceleme Konusunu, Gerekçesini ve Kapsamını Öğrenme Hakkı
307
3. İncelemenin Mükellefin İşyerinde Yapılmasını İsteme Hakkı
307
4. Yasal Defter ve Belgelerin Kendisinden Yazılı Olarak İstenmesini
5. İnceleme İçin İstenen Yasal Defter ve Belgelerini İbraz Etmek İçin Ek Süre
6. Mükellefin Talebi Üzerine İşyerinde Yapılan İncelemelerde Resmi Mesai
Saatleri Dışında İnceleme Yapılmamasını İsteme Hakkı
309
7. İşyerinde Yapılan İncelemelerde İnceleme Kapsamında Alınan Emniyet
Tedbirlerinin İşyerinde Yürütülen Faaliyetleri Aksatmamasını İsteme Hakkı
309
8. Fiili Envanterin Yapılması Sırasında Zorunlu Olarak Gerçekleşen Giderlerin
Kendisine Ödenmesini İsteme Hakkı
310
9. İnceleme Sırasında Düzenlenen Tutanaklara İtiraz ve/veya Görüşlerinin
Yazılmasını, İbraz Ettiği Özelgelere Tutanakta Yer Verilmesini İsteme Hakkı
310
10. İnceleme Sırasında Düzenlenen Tutanaklardan Bir Nüsha Alma Hakkı
311
11. İncelemenin Her Aşamasında Bilgi Alabilme Hakkı
311
12. İnceleme Sırasında Temsilci Bulundurma Hakkı
312
13. Taslak Tutanak Talep Hakkı
312
14. Vergi İncelemesinin Süresinde Bitirilmesini İsteme Hakkı
313
15. Vergi İncelemesinin Süresinde Bitirilmemesinin Nedenini Öğrenme Hakkı
313
16. Rapor Özeti Talep Etme Hakkı
314
17. Rapor Değerlendirme Komisyonlarınca Dinlenme Talep Hakkı
314
18. Mali Tatile İlişkin Hükümlerden Yararlanma Hakkı
315
19. İnceleme Sırasında ve Sonrasında Vergi Mahremiyetinin Sağlanmasını İsteme
20. Vergi İnceleme Raporlarının Mevzuata Uygun Olmasını İsteme Hakkı
316
21. Vergi İncelemesinin Tamamlandığına İlişkin Resmi Bir Yazıyı İsteme Hakkı
316
22. İncelemenin “Kabul” İle Sonuçlanması Halinde Durumun Yazıyla Mükellefe
23. İzaha Davet Hakkı
317
XII. VERGİ İNCELEME SONUÇLARINA KARŞI MÜKELLEFİN SAHİP
OLDUĞU BAŞVURU YOLLARI
318
A. Uzlaşma Talebinde Bulunma
319
B. Cezalarda İndirimden Yararlanma
323
C. Vergi ve Vergi Cezalarında Düzeltme Talebinde Bulunma
325
D. Şikâyet Yoluyla Hazine ve Maliye Bakanlığına Müracaat
327
E. Yargı Yoluna Başvurma
329
TÜRKİYE’DE VERGİ İDARESİ VE VERGİ İDARESİNİN DENETİM VE İNCELEME ORGANLARI
I. VERGİ İDARESİNİN ÖRGÜTLENMESİ
332
A. Hazine ve Maliye Bakanlığı (HMB)
334
1. Hazine ve Maliye Bakanlığının Görev ve Yetkileri
336
2. Hazine ve Maliye Bakanlığının Teşkilat Yapısı
338
a. Hazine ve Maliye Bakanlığının Merkez Teşkilatı
338
b. Hazine ve Maliye Bakanlığının Taşra Teşkilatı
340
B. Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB)
341
1. Gelir İdaresi Başkanlığının Teşkilatı Yapısı
341
a. Gelir İdaresi Başkanlığının Merkez Teşkilatı
341
b. Gelir İdaresi Başkanlığının Taşra Teşkilatı
343
aa.Önceki Hali: Vergi Dairesi Başkanlıkları
343
bb.Şimdiki Hali: Defterdarlıklar
344
II. VERGİ İDARESİNİN DENETİM VE İNCELEME ORGANLARI
345
A. Vergi Denetim Kurulu (VDK) Başkanlığı
345
1. Vergi Denetim Kurulu Bakanlığının Statüsü ve Yapısı
346
2. Vergi Denetim Kurulunun Amacı, Misyonu ve Vizyonu
350
3. Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı (VDK)’nın Görev ve Yetkileri
350
B. Vergi Denetim Kurulu Danışma Komisyonu (VDKDK)
351
C. Vergi Müfettişleri ve İncelemeye Yetkili Diğer Elemanlar
352
1. Vergi Müfettişlerinin Unvana Göre Dağılımı
355
2. VDK Aktif Denetim Gücü Dağılımı
355
D. Mali Suçlar Araştırma Kurulu (MASAK) Başkanlığı
356
F. Mükellef Hakları Kurulu
360
G. Risk Analizi Daire Başkanlığı
360
2. HMB’nin Yapay Zekâ Destekli Risk Analiz Programları
364
VERGİ İNCELEMESİ MÜESSESESİNİN SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
I. VERGİ İDARESİNİN KURUMSAL YAPISI VE ORGANİZASYONUNDAN
KAYNAKLANAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
366
A. Örgütlenme Yapısından Kaynaklanan Sorunlar
367
B. Vergi İdaresinin Denetim Odaklı Olarak Örgütlenmemesi
368
C. Etkin Bir Vergi Denetimi Sisteminin Oluşturulamaması
370
D. İç ve Dış Denetim Tam Olarak Birbirinden Ayrılmamış Olması
374
E. Vergilendirme ve Vergi İnceleme Sürecinde Hukuk Devleti İlkesinin
Yeterince Gözetilmemesi
375
F. Vergilendirme ve Vergi Denetim Sürecinde Teknolojik İmkânlardan
Yeterince Yararlanılmaması
377
G. Vergi İnceleme Oranlarının Düşük Olması
379
H. Uzun Dönemli Bir Vergi Politikası ve Rasyonel Bir Vergi İnceleme
Stratejisinin Bulunmaması
381
I. Vergi İdaresinin Vergi Yargısında Kendisini Yeterince Temsil Edememesi
385
İ. Vergi Yönetim ve Denetim Birimleriyle Yargı Organları Arasındaki
J. Vergilendirme ve İnceleme Sürecindeki Belirsizliklere Yönelik
Hukuki Güvence İhtiyacı
392
K. Vergi İdaresinin Yargı Kararlarına Uyum Gösterme Konusunda Direnç
L. Takdir Komisyonlarının Verimsiz Çalışması ve Etkinlik Sorunu
398
M. Kurumlar Arası Koordinasyon Eksikliği ve Bilgi Paylaşımındaki Yetersizlikler
401
II. VERGİ İNCELEME SÜRECİNİN İŞLEYİŞİNDEN VE DENETİM
UYGULAMALARINDAN KAYNAKLANAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
405
A. Vergi İnceleme Sürecinin Hukuki Bir Süreç Olduğu Hususunun Göz Ardı
B. Denetimde Sektörel Uzmanlaşma ve İş Bölümünün Tam Olarak
C. Uzlaşma Kurumunun Varlığı ve Uzlaşma Kurumunun Uygulanmasıyla Vergi
İncelemesinin Etkinliğinin Azaltılması
409
D. Vergi İncelemelerinin Rehberlik ve Eğitim Fonksiyonunu
Yeterince Yerine Getirememesi
416
E. Vergi İncelemesinde Teminat İstenmesi Uygulamasında
Uygulama Birliğinin Olmaması
419
F. İnceleme Elemanlarının Dış Etkilere Maruz Kalması
424
G. Aramalı İncelemenin Mükellef Haklarına Saygılı ve Günün Koşullarına
Uygun Şekilde Düzenlenmesi Gerekliliği
425
H. Vergi Tekniği Raporlarının Vergi/Ceza İhbarnamesi ile Tebliğ Edilmemesi
427
I. Bilmeden Sahte Belge Kullanma Uygulamasının Vergi İncelemelerini
İ. Vergi İncelemesinde Cari Yıl Denetimine Odaklanılması ve Zamanaşımı
Süresinin Kısaltılması Gereği
431
J. Denetim Dışı Amaçlar ile Rasyonel Olmayan Vergi İncelemelerinin Yapılması
434
K. Veraset ve İntikal Vergisi İncelemelerinin Etkinliği Sorunu
436
III. VERGİ MEVZUATI VE HUKUKİ DÜZENLEMELERDEN KAYNAKLANAN SORUNLAR
A. Vergi Sistemini Oluşturan Kanunların Sayıca Çok Olması ve İçeriklerinin
B. Vergi Usul Kanunu’nda Mükellef Haklarının Yeterince Açık Düzenlenmemesi
441
C. Vergi Güvenlik Müesseselerinin Sayı ve Fonksiyon Olarak Yetersiz Olması
443
D. Vergi Kanunlarının Çok Sık Değişmesi
447
E. Yeni Getirilen Vergisel Düzenlemeler İçin Hazırlık Süreci Tanınmaması
450
F. Vergi Cezalarının Etkinliği Sorunu
455
G. Özelge (Mukteza) Uygulamasının Kötüye Kullanılarak Vergi İncelemesinin
H. Basit Usulde Vergilendirmenin Yarattığı Sorunlar
462
I. Form Ba ve Form Bs Bildirimi Verilmesi Uygulamasına Son Verilmesi
462
IV. VERGİ SİSTEMİNİN EKONOMİK YAPISINDAN KAYNAKLANAN SORUNLAR VE
A. Vergi Kayıp ve Kaçağının Önlenememesi
464
B. Vergi İncelemelerinin Daha Çok Kayıtlı Mükellefler Üzerinde Yoğunlaşması
466
C. Vergi Sisteminin Niteliği Nedeniyle Gelir ve Giderlerin Tam
D. Gerçek Matrahlar Üzerinden Vergi Ödeme Alışkanlığının Olmaması
474
E. Ekonomide Para (Nakit) Akışının Kontrol Edilmesi Gerekliliği
475
F. Vergisel Bağışıklıkların Yaygın Olması
476
G. Sosyal Medya Gelirlerinin Tespiti ve Denetimi Sorunu
478
H. Verginin Mali Fonksiyonunu Engelleyen Unsurların Varlığı
483
I. Beyan Esasının Etkinlik Sorunu ve Vergi İncelemesine Etkisi
485
İ. Kayıt Dışı Ekonominin Vergi İncelemesinin Etkinliğine Olumsuz Etkisi
487
V. VERGİ İNCELEME PERSONELİNE İLİŞKİN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
489
A. İnceleme Elemanının Nicelik ve Nitelik Olarak Yetersiz Olması
489
B. Yetişmiş İnceleme Elemanlarının Etkin ve Verimli Kullanılamaması
491
C. İnceleme Elemanlarının Özlük Haklarının Yetki ve Sorumluluklarla
D. İnceleme Elemanlarının Kurum Aidiyetinin Sağlanamaması ve Kurumsal
Kültürün Geliştirilememesi
494
E. VDK’da Personel Devir Hızının Yüksek Olması
496
F. Vergi İnceleme Elemanlarının Yetkinliği Sorunu
497
G. Sosyal ve Fiziki Mekân ile İmkânların Yetersizliği
499
VI. VERGİ SİSTEMİNİN SOSYOLOJİK VE KURUMSAL BOYUTUNDAN
KAYNAKLANAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
500
A. Vergi Bilincinin Düşük ve Vergi Ahlakının Yetersiz Olması
500
B. Toplumdaki Cezasızlık Algısının Vergi Suçlarının İşlenmesi Bakımından
Yarattığı Olumsuzluklar
505
C. Mükelleflerin Vergiye Gönüllü Uyum Düzeylerinin Düşüklüğü
509
D. Değer Yargılarının Değişmesi ve Bireyselleşmenin Artması
513
E. Toplumda Vergi Denetim Sistemine İlişkin Adalet Algısının Oluşmaması
514
F. Belge ve Kayıt Düzenin Yetersizliği ve Bu Durumun İncelemeyi Olumsuz
G. Vergi İdaresi ile Mükellef Arasında Karşılıklı Güvene Dayalı İlişki
VII. VERGİ İNCELEME SİSTEMİNİN ETKİNLİĞİNİN ARTIRILMASINA YÖNELİK
A. Vergi Sisteminin Yalın Hale Getirilmesi
521
B. Vergi ve Matrah Artırımı ile Mali Af Uygulamalarının Sınırlandırılması
522
C. İhbar Müessesesinin Yeniden Düzenlenmesi ve Etkinliğinin Arttırılması
526
D. İnceleme Sonucuna Göre Uyumlu Mükelleflerin Ödüllendirilmesi
530
E. Özel Harcamaların Denetiminde Etkinlik Sağlanması: “Kişisel Harcama
G Mükellef Psikolojisini Dikkate Alarak Vergi Denetiminin Etkinliğinin
H. Vergi Dairesinin Etkinliğinin Arttırılması
537
I. Mevzuat Değişiklikleri Nedeni ile Ortaya Çıkan Eğitim İhtiyacının