1.4. DAMPİNG KAVRAMINI AÇIKLAYAN GÖRÜŞLER
33
1.4.1. Piyasalar Arasında Fiyat Farklılaştırması Görüşü
34
1.4.2. Karşılaştırmalı Üstünlük Görüşü (Klasik Teori)
35
1.4.3. Maliyetin Altında Satış Görüşü
36
1.4.4. Damping Yapanın Amacını Esas Alan Görüş
37
1.5.1. İki Farklı Piyasanın Bulunması
39
1.5.2. Malın Geri İthalat Olanağının Bulunmaması
40
1.5.3. Piyasalar Arasında Fiyat Farklılaştırmasına Gidilmesi
43
1.6. TANIMA DAHİL OLMAYAN UNSURLAR
44
1.6.2. Damping Yapanın Uyruğu
46
1.6.3. Dampingin Süresi
46
1.6.4. Ulusal Piyasada Fiyat Farklılaştırması
47
1.6.6. Hizmet (İş görme) Edimleri
49
1.7. DAMPİNG MEVZUATININ TARİHSEL GELİŞİMİ
50
1.7.1. Uluslararası Damping Mevzuatı
50
1.7.1.2. GATT Öncesi Dönemde Çeşitli Ülkelerdeki Öncü Damping
1.7.1.2.2. Yeni Zelanda, Avustralya ve İngiltere
53
1.7.1.2.3. Amerika Birleşik Devletleri
56
1.7.1.3.1. GATT’ın Doğuşu
58
1.7.1.3.2. GATT’ın VI. Maddesi ve Kapsamı
60
1.7.1.3.3. Tarihsel Süreç ve GATT Müzakere Turları
62
1.7.1.3.3.1. Kennedy Turu
63
1.7.1.3.3.2. Tokyo Turu
66
1.7.1.3.3.3. Uruguay Turu
67
1.7.1.3.4. Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması 1994’ün VI.
Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Anlaşma
69
1.7.1.4. Dünya Ticaret Örgütü Dönemi
71
1.7.1.4.1. Genel Olarak
71
1.7.1.4.2. DTÖ’de Anlaşmazlıkların Halli Mekanizması
74
1.7.1.4.2.1. Anlaşmazlıkların Halli Organı
74
1.7.1.4.2.2. Anlaşmazlıkların Halli Usulü ve Aşamaları
75
1.7.1.4.2.2.1. İstişare Aşaması
76
1.7.1.4.2.2.2. Panel Aşaması
77
1.7.1.4.2.2.3. Temyiz Aşaması
79
1.7.1.4.2.2.4. Kararların Bağlayıcılığı ve Karar Sonrası Süreç
80
1.7.2. Ulusal Damping Mevzuatı
83
1.7.2.1. Mevzuat Öncesi Dönem
83
1.7.2.2. İthalâtta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun
86
1.7.2.3. İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında 99/13482 Sayılı
1.7.2.4. İthalâtta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik
88
1.7.2.5. Türkiye’nin Taraf Olduğu İkili Anlaşmalar
89
1.7.2.5.1. Türkiye ve AB Arasındaki Anlaşmalar
89
1.7.2.5.2. AB Üyesi Olmayan Ülkelerle Yapılan Serbest Ticaret
1.8. DAMPİNGİN NEDENLERİ
94
1.9. DAMPİNGİN ETKİLERİ
96
1.9.1. İthalatçı Ülkeye Etkisi
96
1.9.1.1. İthalatçı Ülkenin Yerli Sanayisine Etkileri
96
1.9.1.2. İthalatçı Ülkenin Tüketicilerine Etkileri
98
1.9.1.3. Doktrindeki Değerlendirmeler
99
1.9.2. İhracatçı Ülkeye Etkisi
101
1.9.3. Dampingli Malı İhraç Eden Üçüncü Ülkelere Etkisi
101
1.10. DAMPİNGİN TÜRLERİ
102
1.10.1. Süresine Göre Sınıflandırma
102
1.10.1.1. Dönemsel–Arızi (Sporadic) Damping
103
1.10.1.2. Kısa Süreli (Short–run) Damping
104
1.10.1.3. Uzun Süreli –Kalıcı (Long–run) Damping
105
1.10.2. Kanunu Dolanma Yöntemine Göre Sınıflandırma
107
1.10.2.1. Dolaylı Damping
107
1.10.2.2. Montaj Dampingi
109
1.10.2.3. Gizli Damping
110
1.10.3. Damping Yapanın Amacına Göre Sınıflandırma
112
1.10.3.1. Saldırı Amaçlı (Offensives) Damping
112
1.10.3.1.1. Pazara Girebilmek veya Pazar Payını Genişletmek Amaçlı
112
1.10.3.1.2. Yıkıcı (Predatory) Damping
113
1.10.3.2. Savunma Amaçlı Damping
115
1.10.4. Damping Yapanların Sayısına Göre Sınıflandırma
115
1.10.4.1. Bireysel Damping
115
1.10.4.2. Kartel Dampingi
115
1.10.5. Dampingin Konusuna Göre Sınıflandırılması
116
1.10.6. Ortaya Çıkış Biçimine Göre Sınıflandırma
117
1.10.6.1. Üçüncü Ülke Dampingi
117
1.10.6.2. Navlun Dampingi
119
1.10.6.3. Girdi Dampingi
120
1.11. DAMPİNG BENZERİ KAVRAMLAR VE FARKLARI
120
1.11.1. Satış Dampingi
121
1.11.2. Sosyal Damping
122
1.11.3. Kur Farkı (Döviz Kuru) Dampingi
124
1.11.4. Düşük Fiyatlı İthalat
126
2.1.3. “Benzer Mal” Kavramının Rekabet Hukukundaki “İlgili Pazar” ve
“İkame Mal” Kavramları ile Karşılaştırılması
134
2.2.2. Normal Değerin Belirlenmesi
139
2.2.3. Normal Değerin Belirlenmesinde Uygulanan Yöntemler
141
2.2.3.1.1. Normal Değere Esas Alınacak İç Piyasa Fiyatının Tespiti
141
2.2.3.1.2. Normal Ticari İşlem Şartı
143
2.2.3.1.2.2. Değerlendirme
150
2.2.3.1.3. Fiyatların Karşılaştırmaya Elverişli Olması
151
2.2.3.2. Alternatif Yöntemler
154
2.2.3.2.1. Benzer Malın Üçüncü Bir Ülkeye İhraç Fiyatını Esas Alan
2.2.3.2.2. Üretim Maliyetine Makul Bir Kâr Marjının Eklenmesi Esasına
Dayanan Yöntem (Oluşturulmuş Normal Değer)
158
2.2.4.1. Piyasa Ekonomisi Uygulamayan Ülkelerden Yapılan İthalatta
2.2.4.1.1. Genel Olarak
163
2.2.4.1.2. Piyasa Ekonomisi Uygulamayan (Non–market Economy)
2.2.4.1.3. Piyasa Ekonomisi Uygulamayan Ülkelerden Yapılan
Dampingli İthalatta Özel Düzenleme Uygulanmasının Nedeni
167
2.2.4.1.4. Piyasa Ekonomisi Uygulamayan Ülkelerden Yapılan
Dampingli İthalatta Normal Değer Hesaplaması
169
2.2.4.1.5. Vekil Ülkenin (Surrogate Country) Seçimi
174
2.2.4.2. Üçüncü Ülke Üzerinden Yapılan İhracatta Normal Değerin
2.3.4. İstisna: Oluşturulan İhraç Fiyatı
179
2.4. ADİL KARŞILAŞTIRMA
182
2.4.2. Adil Karşılaştırmayı Etkileyen Faktörler
183
2.4.2.1. Adil Fiyat Karşılaştırmasını Etkileyen Fiziksel Özelliklerdeki
2.4.2.2. Adil Fiyat Karşılaştırmasını Etkileyen Fiziksel Özellikler Dışındaki
2.4.2.2.1. Vergilendirmeler
186
2.4.2.2.2. İndirimler ve miktar iskontoları
188
2.4.2.2.3. Ticaretin Seviyesi
189
2.4.2.2.4. Taşıma Giderleri
190
2.4.2.2.4.1. Genel Olarak Taşıma Giderleri ve Fiyat Karşılaştırmasına
2.4.2.2.4.2. Uluslararası Ticarette Başlıca Teslim Yöntemleri
191
2.4.2.2.5. Paketleme Masrafları
193
2.4.2.2.6. Kredi Masrafları ve Ödeme Koşulları
193
2.4.2.2.7. Satış Sonrası Servis Hizmetleri Maliyeti
194
2.4.2.2.8. Komisyon Ödemeleri
194
2.4.2.2.9. Diğer Hususlar
195
2.5.2. Damping Marjını Hesaplama Yöntemleri
198
2.5.2.1. Ağırlıklı Ortalamaların Karşılaştırılması
200
2.5.2.2. İşlem Bazında Karşılaştırılma
202
2.5.2.3. İstisnai Yöntem: Normal Değerin Ağırlıklı Ortalamasının Her
İşlemdeki İhracat Fiyatı ile Karşılaştırılması
205
2.5.2.4. Değerlendirme
207
2.5.3. Damping Marjının Hesaplanmasında Kurulun Yaklaşımı
209
2.5.4. Sıfırlama Yöntemi (Zeroing)
211
2.5.4.1. Tanımı ve Uygulaması
212
2.5.4.2. Değerlendirme ve Türkiye Uygulaması
215
2.5.5. Damping Marjının Hesaplanmasında Bireysellik İlkesi ve Örnekleme
2.5.5.1. Damping Marjının Bireysel Olarak Hesaplanması
216
2.5.6. İhmal Edilebilir Damping Marjı (De Minimis)
222
DAMPİNG SORUŞTURMASI, YERLİ ÜRETİM DALI, ZARAR VE NEDENSELLİK BAĞI
3.2. SORUŞTURMAYA YETKİLİ MERCİİ
226
3.2.1. İthalat Genel Müdürlüğü
227
3.2.2. İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu
228
3.2.2.1. Kurulun Yapısı
228
3.2.2.2. Kurulun Görevleri
230
3.2.2.3. Kurulun Çalışma Usul ve Esasları
232
3.3. SORUŞTURMA SÜRECİ
235
3.3.1. Soruşturmanın Re’sen Başlatılması
235
3.3.2. Soruşturmanın Şikâyet Başvurusu ile Başlatılması
236
3.3.2.1. Şikâyet Başvurusunun Şekli
236
3.3.2.2. Şikâyet Başvurusunun İçeriği
237
3.3.2.3. Şikâyet Hakkı
241
3.3.2.4. Tek Bir Yerli Üreticinin Şikâyet Hakkı Üzerine Bir Değerlendirme
244
3.3.2.5. Yeterli Delil
245
3.3.3. İnceleme Süreci
247
3.3.3.1. Delillerin Doğruluğu ve Yeterliliğinin Denetlenmesi
248
3.3.3.2. Şikâyetin Üretim Dalı Tarafından veya Üretim Dalı Adına
3.3.4. Soruşturmanın Açılıp Açılmayacağına İlişkin Nihai Karar
251
3.3.4.1. Soruşturmanın Açılmaması
252
3.3.4.2. Soruşturmanın Açılması
253
3.3.5. Soruşturma Süresi
255
3.3.6. Soruşturma Kime Karşı Açılır?
256
3.3.7. Bilgilerin Toplanması ve Doğrulanması
257
3.3.7.1. Bilgilerin Toplanması
257
3.3.7.2. Bilgilerin Doğrulanması
259
3.3.8. İşbirliğine Gelinmemesi
262
3.3.9. İlgili Tarafların Dinlenmesi ve Bilgilendirilmesi
265
3.3.9.1. İlgili Taraflar
265
3.3.9.2. İlgili Tarafların Dinlenmesi
268
3.3.9.3. İlgili Tarafların Bilgilendirilmesi
269
3.3.10. Gizli Bilgi ve Gizli Bilgilerin Korunması
272
3.4. YERLİ ÜRETİM DALI, ZARAR, KUSUR ve NEDENSELLİK BAĞI
275
3.4.1. Yerli Üretim Dalı
275
3.4.2.2. Zarar Tespiti
279
3.4.2.3. Zarar Türleri
284
3.4.2.3.1. Maddi (Önemli) Zarar
284
3.4.2.3.1.1. Dampingli İthalatın Hacmi
285
3.4.2.3.1.2. Dampingli İthalatın Fiyatlar Üzerindeki Etkisi
286
3.4.2.3.1.2.1. Türkiye’deki Fiyatların Altında Satış
288
3.4.2.3.1.2.2. Fiyatların Düşmesi
290
3.4.2.3.1.2.3. Fiyatların Bastırılması
291
3.4.2.3.1.3. Dampingli İthalatın Yerli Üretim Dalı Üzerindeki Etkisi
292
3.4.2.3.2. Maddi (Önemli) Zarar Tehdidi
294
3.4.2.3.3. Bir Üretim Dalının Kurulmasının Fiziki Olarak Gecikmesi
296
3.4.4. Nedensellik Bağı
299
3.4.4.1. Nedensellik Bağının Kurulması
300
3.4.4.2. Dampingli İthalat Dışındaki Nedenlerin Dışlanması
301
DAMPİNGE KARŞI ALINACAK ÖNLEMLER VE YARGISAL DENETİM
4.1.2. Hukuki Niteliği, Amacı ve Miktarı
306
4.1.3. Türleri ve Süresi
309
4.1.4. İlgililere Duyurulması ve Bilgilendirme
311
4.1.5. Geçici Önlemlerin Kaldırılması veya Kesin Önleme Dönüştürülmesi
312
4.2.1. Fiyat Taahhütleri
314
4.2.1.1. Genel Olarak
314
4.2.1.2. Amacı ve Niteliği
315
4.2.1.3. Türleri ve Uygulanması
317
4.2.1.3.1. Fiyatların Yeniden Düzenlenmesi
317
4.2.1.3.2. Dampingli İhracatın Durdurulması
319
4.2.1.4. Taahhütlerin İhlali
319
4.2.2. Dampinge Karşı Vergi
321
4.2.2.1.1. Damping Marjını Geçememesi
322
4.2.2.1.2. Bireysel Olması
323
4.2.2.1.3. Zorunlu Olması
326
4.2.2.2. Anayasaya Uygunluğu ve Hukuki Niteliği
327
4.2.2.6. Geriye Etkili Olarak Uygulanması
335
4.3. GÖZDEN GEÇİRME SORUŞTURMALARI
338
4.3.1. Ara Gözden Geçirme Soruşturması
339
4.3.2. Nihai Gözden Geçirme Soruşturması
342
4.3.3. Yeni İhracatçı İçin Gözden Geçirme Soruşturması
344
4.4. İADE SORUŞTURMALARI
345
4.5. ATLATMA VE ATLATMANIN ÖNLENMESİ USULLERİ
347
4.5.1. Önlemlerin Etkisiz Kılınmasına Karşı Soruşturma
349
4.5.2. Soruşturmanın Yeniden Açılması
353
4.6. YARGISAL DENETİM
356
4.6.1. İdari Yargı Yolu
356
4.6.2. Adli Yargı Yolu
360
4.6.2.1. Dampinge Karşı Özel Hukuk Yaptırımlarının Uygulanabilirliği
361
4.6.2.2. Damping ve Haksız Rekabet Hukuku
365
4.6.2.2.1. Genel Olarak
365
4.6.2.2.2. Dampingin TTK’nın Haksız Rekabet Hükümleri Doğrultusunda
4.6.2.2.2.1. Dampingin Aldatıcılığı veya Dürüstlük Kuralına Aykırılığı
367
4.6.2.2.2.2. Dampingin Rakipler Arasında veya Tedarik Edenlerle
Müşteriler Arasındaki İlişkileri Etkilemesi
369
4.6.2.2.2.3. Doktrindeki Görüşler ve Değerlendirme
371
4.6.2.2.3. Damping Nedeniyle Açılabilecek Haksız Rekabet Davaları
374
4.6.2.2.3.1. Davacı Sıfatı
374
4.6.2.2.3.2. Davalı Sıfatı
376
4.6.2.2.3.3. Zamanaşımı
377
4.6.2.2.4. Yetkili Hukukun Tayini
379
4.6.2.2.5. Değerlendirme
380
4.6.2.3. Damping ve Rekabet Hukuku
382
4.6.2.3.1. Genel Olarak
382
4.6.2.3.2. Damping Hukuku ve Rekabet Hukuku Arasındaki İlişki
384
4.6.2.3.3. Damping Hukuku ile Rekabet Hukukunun Karşılaştırması
385
4.6.2.3.4. Dampingin 4054 sayılı RKHK Doğrultusunda
4.6.2.3.4.1. Genel Olarak
387
4.6.2.3.4.2. Yıkıcı Fiyatlandırma Kapsamında Değerlendirme
392
4.6.2.3.5. Korumacı Yaklaşım Karşısında Tüketici ve Kamu Menfaati
395