Teoride ve Uygulamada Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Arb. Dr. Öğr. Üyesi Fatih Zora, Arb. Dr. Öğr. Üyesi Tacettin Çalık - Kitap
Teoride ve Uygulamada

Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk

1. Baskı, 
Aralık 2025
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
280
Barkod:
9786253776367
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Yayınevi:
Adalet Yayınevi
Fiyatı:
610,00₺
Temin süresi 2-3 gündür.
Kitabın Açıklaması
Çağdaş hukuk sistemlerinde alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin önemi giderek artmakta; bu yöntemler, uyuşmazlıkların hızlı ve tarafların menfaatlerini gözeten bir şekilde çözümlenmesine imkân tanımaktadır. Ayrıca günümüzde bu alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin yaygınlaşması, toplumsal barışın korunmasına ve yargının iş yükünün hafifletilmesine de katkı sağlamaktadır. Bu yöntemlerden biri olan arabuluculuk, ülkemizde yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Özellikle son yıllarda yapılan dava şartı arabuluculuğa ilişkin mevzuat düzenlemeleri sayesinde bu çözüm yöntemi hukuk sistemimizin vazgeçilmez bir parçası haline gelmiştir. Ancak bu uygulama, çok sayıda sorunu ve tartışmayı da beraberinde getirmiştir. Bu bakımdan dava şartı arabuluculuk kurumunun uygulanması sırasında ortaya çıkan sorunlar, doktrindeki tartışmalar ve uygulamadan kaynaklanan farklı yorumlar bu alanın hâlen canlı ve dinamik bir tartışma zemini olduğunu göstermektedir.
Eser bu ihtiyaçtan hareketle hazırlanmıştır. "Teoride ve Uygulamada Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk" kitabı bir yandan arabuluculuğun teorik temellerini ve normatif çerçevesini ele alırken; diğer yandan uygulamada karşılaşılan sorunlara, güncel tartışmalara ve çözüm önerilerine ışık tutmaktadır. Bu sayede eser, yalnızca öğrenciler için değil aynı zamanda arabulucular ve avukatlar gibi uygulayıcılar için de faydalı bir başvuru kaynağı olmayı amaçlamaktadır.
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 
7
İÇİNDEKİLER 
9
KISALTMALAR 
17
BİRİNCİ BÖLÜM
ARABULUCULUĞA GENEL BAKIŞ
1. ARABULUCULUK KAVRAMI VE TANIMI 
19
2. TÜRK HUKUKUNDA ARABULUCULUĞUN TARİHÇESİ 
20
3. ARABULUCULUĞUN UYUŞMAZLIK ÇÖZÜM YÖNTEMLERİ ARASINDAKİ YERİ 
21
A. Uyuşmazlığın Ortaya Çıkışı 
21
B. Uyuşmazlık Çözüm Yöntemlerine Genel Bakış 
22
a. Uyuşmazlıkların Yargılama Yoluyla Çözülmesi 
22
i. Devlet Yargısı 
22
ii. Tahkim Yargısı 
24
iii. Devlet Yargısı ile Tahkim Yargısının Şematik Karşılaştırması 
28
b. Uyuşmazlıkların Alternatif Çözüm Yöntemleri ile Çözülmesi 
28
i. Müzakere 
30
ii. Arabuluculuk 
32
iii. Arabuluculuk–Tahkim (Med–Arb) 
33
C. Arabuluculuğun Diğer Çözüm Yöntemleri ile Şematik Karşılaştırması 
34
a. Arabuluculuğun Yargısal Çözüm Yöntemleri ile Karşılaştırılması 
34
b. Arabuluculuğun Diğer Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yöntemleri ile
Karşılaştırılması 
35
4. ARABULUCULUK HUKUKUNUN KAYNAKLARI 
35
5. ARABULUCULUĞA ELVERİŞLİ UYUŞMAZLIKLAR 
37
İKİNCİ BÖLÜM
ARABULUCULUK TÜRLERİ
1. HUAK’TA YAPILAN TASNİFE GÖRE 
41
A. İhtiyari Arabuluculuk 
42
B. Dava Şartı Arabuluculuk 
42
2. ARABULUCUNUN FONKSİYONUNA GÖRE 
43
A. Kolaylaştırıcı Arabuluculuk 
43
B. Değerlendirici Arabuluculuk 
45
C. Dönüştürücü Arabuluculuk 
45
D. Türk Hukukundaki Durum 
46
3. KANUNİ NİTELİK TAŞIYIP TAŞIMAMASINA GÖRE 
47
A. Adi Arabuluculuk (Kanuni Olmayan Arabuluculuk) 
47
B. Nitelikli Arabuluculuk (Kanuni Arabuluculuk) 
48
4. ARABULUCU SAYISINA GÖRE 
48
A. Tek Arabuluculuk 
48
B. Eş Arabuluculuk 
49
a. Ön Koltuk / Arka Koltuk Eş Arabuluculuğu 
49
b. İş Bölümüne Dayalı Eş Arabuluculuk 
49
c. Sıra ile Yürütülen Eş Arabuluculuk 
49
C. Türk Hukukunda Durum 
49
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ARABULUCULUĞUN TEMEL İLKELERİ
1. GENEL OLARAK 
51
2. İRADİLİK (GÖNÜLLÜLÜK) 
51
3. EŞİTLİK 
53
4. GİZLİLİK 
53
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
ARABULUCU
1. TANIMI, HUKUKİ STATÜSÜ VE FONKSİYONU 
57
2. ARABULUCULUK SİCİLİNE KAYIT ŞARTLARI 
58
3. ARABULUCULUK EĞİTİMİ VE SINAVI 
61
A. Arabuluculuk Eğitimi 
61
B. Sınav 
62
4. ARABULUCUNUN HAKLARI VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
63
A. Arabulucunun Hakları 
63
a. Arabuluculuk Unvanını Kullanma Hakkı 
63
b. Ücret ve Masraf İsteme Hakkı 
63
i. İhtiyari Arabuluculukta Ücret ve Masraf İsteme Hakkı 
63
ii. Dava Şartı Arabuluculukta Ücret ve Masraf İsteme Hakkı 
65
c. Taraflarla Görüşme ve İletişim Kurma Hakkı 
67
B. Arabulucunun Yükümlülükleri 
68
a. Görevini Özenle, Bizzat ve Tarafsız Şekilde Yerine Getirme
Yükümlülüğü 
68
b. Tarafları Aydınlatma Yükümlülüğü 
69
c. Sır Saklama Yükümlülüğü 
69
d. Belge Saklama Yükümlülüğü 
70
e. Reklam Yasağına Uygun Davranma Yükümlülüğü 
71
f. Aidat Ödeme Yükümlülüğü 
71
BEŞİNCİ BÖLÜM
ARABULUCULUK SÜRECİ
1. GENEL OLARAK 
73
2. BİRİNCİ AŞAMA: ARABULUCULUK SÜRECİNİN BAŞLAMASI 
74
A. İhtiyari Arabuluculukta Sürecin Başlaması 
75
a. Arabuluculuk Sözleşmesinin Yapılması 
75
i. Tanımı ve Özellikleri 
75
ii. Hukuki Niteliği 
76
iii. Arabuluculuk Sözleşmesinin Bağlayıcılığı Meselesi 
78
b. Arabulucu Sözleşmesinin Yapılması 
79
i. Tanımı ve Şekli 
80
ii. Hukuki Niteliği 
80
c. UYAP Arabulucu Bilgi Sistemi Üzerinden İhtiyari Arabuluculuk
Dosyası Açılması 
81
d. İhtiyari Arabuluculuk Sürecinin Başlama Anı ve Arabuluculuğun
Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Sürelere Etkisi 
82
B. Dava Şartı Arabuluculukta Sürecin Başlaması 
83
a. Adliye Arabuluculuk Bürosuna Başvuru Yapılması 
83
b. Arabulucunun Belirlenmesi 
85
c. Dava Şartı Arabuluculuğa Başvurulmamasının Hukuki Sonuçları 
87
d. Dava Şartı Arabuluculuk Faaliyetinde Azami Süreler 
87
e. Taraflarla İletişim Kurulması ve Bilgilendirme Yapılması 
89
3. İKİNCİ AŞAMA: ARABULUCULUK TOPLANTILARI (OTURUMLARI) 
92
A. İlk Toplantı 
92
a. Toplantı Şeklinin Belirlenmesi 
92
i. Toplantıların Yüz Yüze Gerçekleştirilmesi 
93
ii. Toplantıların Telekonferans veya Videokonferans Yoluyla
Gerçekleştirilmesi 
95
b. Toplantının Yürütülmesi 
97
i. Arabuluculuk Toplantısında Tanışma, Kimlik Tespiti, Açılış
Konuşması ve Bilgilendirme 
98
ii. Taraflara İlk Sözlerin Verilmesi 
99
iii. Müzakerelerin Yürütülmesi 
101
(1) Müzakere Türleri 
102
(2) Müzakere Sürecine Hâkim Olan Temel İlkeler 
105
(3) Müzakere Teknikleri 
106
(4) Harvard Müzakere Modeli 
108
c. Dava Şartı Arabuluculukta İlk Toplantıya Katılmamanın Sonuçları 
111
B. Diğer Toplantılar 
112
C. Özel Görüşmeler 
113
4. ÜÇÜNCÜ AŞAMA: ARABULUCULUK SÜRECİNİN SONUÇLANMASI 
114
A. Genel Olarak 
114
B. Sürecin Sona Erdiğinin Belgelendirilmesi (Son Tutanağın Düzenlenmesi) 
115
C. Arabuluculuk Sürecini Sona Erdiren Sebepler 
118
a. Sürecin Anlaşma/Kısmi Anlaşma ile Sonuçlanması 
118
i. Anlaşma Belgesinin Düzenlenmesi 
118
ii. Maddi Hukuk Bakımından Anlaşma Belgesinin Hukuki Niteliği 
122
iii. Medenî Usûl Hukuku ve İcra Hukuku Bakımından Anlaşma
Belgesinin Hukuki Niteliği ve Etkileri 
124
iv. Anlaşma Belgesine İlişkin İcra Edilebilirlik Şerhi Alınma Usulü 
127
b. Sürecin Anlaşamama ile Sonuçlanması 
134
i. Görüşme Sonucu Anlaşamama 
135
ii. Görüşme Yapılmadan Anlaşamama 
137
c. Arabuluculuğa Elverişli Olmama 
138
d. Konusuz Kalma–Başvurucunun Vazgeçmesi 
140
e. Sehven/Mükerrer Kayıt 
142
f. Tür Değişikliği 
143
g. Yetkisizlik 
145
h. Arabulucunun Hukuki ve Fiili Nedenlerle Görevini Yapamayacak
Hale Gelmesi 
148
ALTINCI BÖLÜM
ARABULUCULUK SÜRECİNDE TARAFLAR VE TARAFLARIN TEMSİLİ
1. GENEL OLARAK 
151
2. TARAFLARIN KANUNİ TEMSİLİ 
151
A. Gerçek Kişiler Bakımından 
151
a. Genel Olarak 
151
b. Evli Kişilere İlişkin Özel Durum 
153
B. Tüzel Kişiler Bakımından 
154
a. Özel Hukuk Tüzel Kişileri 
154
b. Kamu Hukuku Tüzel Kişileri (İdare) 
154
3. TARAFLARIN İRADİ TEMSİLİ 
157
YEDİNCİ BÖLÜM
DAVA ŞARTI ARABULUCULUK
1. GENEL OLARAK 
159
2. DAVA ŞARTI ARABULUCULUĞA TABİ UYUŞMAZLIK TÜRLERİ 
165
A. İş Hukuku Uyuşmazlıkları 
165
a. Genel Olarak 
165
b. İşçi Alacak ve Tazminatları 
166
c. İşe İade Davaları 
167
d. İşveren Alacak ve Tazminatları 
169
B. Ticari Uyuşmazlıklar 
169
a. Genel Olarak 
169
b. “Ticari Dava” Unsuru 
170
i. Mutlak Ticari Davalar 
170
ii. Nispi Ticari Davalar 
173
c. “Dava Konusunun Para Olması” Unsuru 
174
C. Tüketici Uyuşmazlıkları 
175
a. Genel Olarak 
175
b. Tüketici Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuğa İlişkin Özel
Hükümler 
178
D. Kira İlişkisinden Kaynaklanan Uyuşmazlıklar 
180
E. Taşınır ve Taşınmazların Paylaştırılmasına ve Ortaklığın Giderilmesine
İlişkin Uyuşmazlıklar 
182
F. Kat Mülkiyeti Kanunundan ve Komşu Hakkından Kaynaklanan
Uyuşmazlıklar 
183
G. Tarımsal Üretim Sözleşmesinden Kaynaklanan Uyuşmazlıklar 
184
3. BİRTAKIM DAVA TÜRLERİNE GÖRE DAVA ŞARTI ARABULUCULUĞUN
DEĞERLENDİRİLMESİ 
184
A. Belirsiz Alacak Davası Bakımından 
184
B. Kısmi Dava – Ek Dava Bakımından 
185
C. Dava Yığılması (Objektif Dava Birleşmesi) Bakımından 
186
D. Terditli Dava Bakımından 
188
E. Seçimlik Dava Bakımından 
190
F. Karşı Dava Bakımından 
190
4. DAVA ARKADAŞLIĞI BAKIMINDAN DAVA ŞARTI ARABULUCULUĞUN
DEĞERLENDİRİLMESİ 
191
A. İhtiyari Dava Arkadaşlığı Bakımından 
191
B. Mecburi Dava Arkadaşlığı Bakımından 
193
SEKİZİNCİ BÖLÜM
ARABULUCULUK TEŞKİLATI
1. GENEL OLARAK 
195
2. ARABULUCULUK DAİRE BAŞKANLIĞI 
195
3. ARABULUCULUK KURULU 
197
A. Kurul Üyeleri ve Kurulun İşleyişi 
197
B. Kurulun Görevleri 
199
4. ADLİYE ARABULUCULUK BÜROLARI 
200
DOKUZUNCU BÖLÜM
ARABULUCUNUN SORUMLULUĞU
1. ARABULUCUNUN HUKUKİ SORUMLULUĞU 
203
2. ARABULUCUNUN DİSİPLİN SORUMLULUĞU 
205
3. ARABULUCUNUN CEZAİ SORUMLULUĞU 
208
ONUNCU BÖLÜM
SİNGAPUR SÖZLEŞMESİ (ARABULUCULUK SONUCUNDA YAPILAN MİLLETLERARASI SULH ANLAŞMALARI HAKKINDA BİRLEŞMİŞ MİLLETLER KONVANSİYONU)
1. GENEL OLARAK 
209
2. ÖNEMİ VE ETKİLERİ 
210
3. UYGULAMA ALANI 
212
A. Zaman Bakımından 
212
B. Konu Bakımından 
212
a. Genel Olarak 
212
b. Ticari Bir Uyuşmazlığın Bulunması 
213
c. Arabuluculuk Faaliyeti Sonucunda Elde Edilmiş Bir Sulh
Anlaşmasının Bulunması 
215
d. Sulh Anlaşmasının Yazılı Olması 
217
e. Sulh Anlaşmasının Milletlerarası Nitelik Taşıması 
219
i. Genel Olarak 
219
ii. İş Yerlerinin Farklı Devletlerde Olması Ölçütü 
219
iii. Borcun İfa Yeri Ölçütü 
220
iv. Anlaşma Konusunun En Sıkı İlişki İçinde Olduğu Devlet Ölçütü 
220
v. Sulh Anlaşmasının Milletlerarası Niteliğinin Zaman Bakımından
Değerlendirilmesi 
221
4. SULH ANLAŞMASINA UYULMAMASI DURUMUNDA HUKUKİ YOLLARA
BAŞVURU USULÜ 
222
A. Genel Olarak 
222
B. Başvuru Talebinin Reddi Sebepleri 
222
C. Türk Hukukunda Milletlerarası Sulh Anlaşma Belgelerinin İcrası 
224
ONBİRİNCİ BÖLÜM
ARABULUCULUKTA ETİK İLKELER
1. EŞİTLİĞİ GÖZETME YÜKÜMLÜLÜĞÜ (MADDE 1) 
228
2. KENDİ KARARINI VERME HAKKI (MADDE 2) 
229
3. TARAFSIZLIK (MADDE 3) 
229
4. MENFAAT İLİŞKİSİ VE ÇATIŞMASI (MADDE 4) 
230
5. SÜRECİN NİTELİĞİ VE GÖREVİN ÖZENLE YERİNE GETİRİLMESİ (MADDE 5) 
231
6. GİZLİLİK (MADDE 6) 
232
7. MESLEKİ YETERLİLİK (MADDE 7) 
233
8. UNVAN KULLANIMI, REKLAM VE TANITIM (MADDE 8) 
233
9. ÜCRET VE DİĞER MASRAFLAR (MADDE 9) 
234
10. ARABULUCULUKUYGULAMASININGELİŞTİRİLMESİ(MADDE 10) 
234
KAYNAKÇA 
237
EKLER: DİLEKÇE VE TUTANAK ÖRNEKLERİ 
243
HakkımızdaUluslararası Yayınevi BelgesiKaynakça Dosyası Kişisel Verilerin Korunması ÜyelikSiparişlerimİade Politikasıİletişim
 
Ana Sayfa
Kategori
Sipariş
Sepetim
Profil