İşçinin Ücreti ve Korunması Dr. Demet Belverenli  - Kitap

İşçinin Ücreti ve Korunması

1. Baskı, 
Haziran 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
540
Barkod:
9786253610166
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
1.250,00
24 saat içerisinde temin edilir.
Kitabın Açıklaması
İş sözleşmesinin asli unsurlarından birini teşkil eden ücret; işçinin emeğinin karşılığı olmanın ötesinde, ekseriyetle kendisi ve ailesi için yegâne geçim kaynağıdır. Sıradan bir alacak gibi nitelendirilemeyecek olan ücretin korunması hem bir ihtiyaç hem de bir zorunluluktur. Bir ödemenin ücret vasfını haiz olup olmadığının tespiti ücreti koruyucu düzenlemelerin uygulanabilmesi bakımından önem arz etmektedir.
Bu nedenle eserde öncelikle ücret kavramı ve ücretin muhtelif görünüm şekilleri açıklanmaktadır. Kavramsal boyutuyla ücretin korunması; işçi ve ailesinin geçimlerini sağlamaları amacıyla ücretin; işveren, üçüncü kişiler veya işçinin bizzat kendisinin işlemleriyle belirli bir sınırın altına indirilememesi, en azından büyük bir bölümünün zamanında ve uygun şartlarda işçinin eline geçmesinin sağlanmasını ifade etmektedir. Ücretin korunması konusunu çok boyutlu bir yaklaşımla ele alan bu eserde; ücretin rehin ve temlik gibi işçinin kendi tasarruflarına; takas, kesinti, azalma sonucunu doğuran değişiklikler ve işverenin ödeme güçlüğü başta olmak üzere işveren kaynaklı olaylara veya işlemlere ve haciz ve iflas hallerinde üçüncü kişilerin müdahalelerine karşı geliştirilen hukuki koruma mekanizmaları titizlikle incelenmektedir. Ücretin korunmasında büyük önem taşıyan ücretin tam ve zamanında ödenmesi ile ödenmemesinin hukuki sonuçları konuları da detaylı bir biçimde işlenmektedir.
Eser, "İşçinin Ücreti ve Korunması" konusunda son derece geniş iş mevzuatındaki esasların ötesine geçerek İcra ve İflas Kanunu, Türk Ticaret Kanunu gibi çeşitli kanunlardaki özel düzenlemeleri de inceleme konusu yapması, Türk hukukunun yanı sıra karşılaştırmalı hukuktaki teorik tartışmalara ve yargı kararlarına da geniş ölçüde yer vermesi sebebiyle hem akademisyenler hem de uygulayıcılar için kapsamlı bir başvuru kaynağı niteliği taşımaktadır.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Ücret Kavramı ve Ücret Şekilleri
.
Ücretin İşçi, İşveren ve Üçüncü Kişilerin İşlemlerine Karşı Korunması
.
Ücretin Ödenmesi ve Ödenmemesine Bağlanan Hukuki Sonuçlar
Kitabın İçindekileri
İçindekiler
Sunuş 
7
Önsöz 
9
Kısaltmalar 
19
Giriş 
23
Birinci Bölüm
ULUSAL VE ULUSLARARASI HUKUKTA ÜCRET
I. ÜCRET KAVRAMI 
25
II. ÜCRETİN ÖZELLİKLERİ 
29
A. İş Karşılığı Ödenme 
29
B. İşveren veya Üçüncü Kişilerce Ödenme 
32
C. Para veya Parasal Değeri Olan Bir Menfaatle Ödenme 
35
D. Dönemsel Bir Ödeme Olma 
35
III. ÜCRETİN GÖRÜNÜM ŞEKİLLERİ 
37
A. Ücret Şekillerinin Çeşitliliği ve Tasnif Sorunu 
37
B. Ücret Şekilleri 
41
1. Zamana Göre Ücret 
41
a. Genel Olarak 
41
b. Zamana Göre Ücretin Görünüm Şekilleri 
43
(1) Saat Ücreti 
43
(2) Günlük Ücret 
43
(3) Haftalık Ücret 
44
(4) Aylık Ücret 
44
2. Verime Göre Ücret 
46
a. Genel Olarak 
46
b. Akort Ücret 
51
c. Götürü Ücret 
54
3. Yüzde Usulü Ücret ve Bahşişler 
55
a. Yüzde Usulü Ücret 
55
b. Bahşiş 
59
4. Prim 
64
5. İkramiye 
70
a. Hukuki Niteliği 
70
b. Hüküm ve Sonuçları 
79
c. Yasadan Kaynaklanan İkramiye Hakkı ve Sınırı 
91
(1) 6772 Sayılı Kanun’daki Düzenlemeler 
91
(2) Gazetecilerin İkramiye Hakkı 
94
6. Komisyon Ücreti (Provizyon) 
99
a. Tanımı ve Hukuki Niteliği 
99
b. Türleri 
101
c. Hükümleri 
103
7. İşin Sonucundan Pay Alma 
114
C. Ücrete İlişkin Diğer Ayrımlar 
118
1. Çıplak–Giydirilmiş Ücret 
118
2. Net–Brüt Ücret 
121
3. Nakdi–Ayni Ücret 
122
IV. MEVZUATTA VEYA SÖZLEŞMELERDE YER ALAN BAZI ÖDEMELERİN HUKUKİ NİTELENDİRMESİ 
123
A. Jestiyon Primi 
123
B. Sefer Primi 
126
C. Emek Zammı 
132
D. Toplum Yararına Program Kapsamında Yapılan Ödeme 
134
E. Bonus 
136
V. ÜCRET OLARAK KABUL EDİLMEYEN BAZI ÖDEMELER 
138
A. Transfer Ücreti 
138
B. Asgari Geçim İndirimi 
140
C. Huzur Hakkı 
141
VI. ULUSLARARASI BELGELERDE ÜCRETE İLİŞKİN DÜZENLEMELER 
143
A. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi 
143
B. Birleşmiş Milletler Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi 
143
C. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 
144
D. Gözden Geçirilmiş Avrupa Sosyal Şartı 
145
E. Uluslararası Çalışma Örgütü Belgelerinde Ücret 
146
1. Genel Olarak 
146
2. Philadelphia Bildirgesi 
151
3. Türkiye Tarafından Onaylanan Uluslararası Çalışma Örgütü Sözleşmeleri 
151
a. 29 Sayılı Zorla Çalıştırma Sözleşmesi 
151
b. 94 Sayılı Kamu İşverenleriyle Yapılacak Sözleşmelerdeki Çalışma Şartlarına İlişkin Sözleşme 
152
c. 95 Sayılı Ücretin Korunması Sözleşmesi 
153
d. 26 Sayılı Asgari Ücreti Belirleme Yöntemi Hakkında Sözleşme 
156
e. 99 Sayılı Tarımda Asgari Ücret Tespit Mekanizması Hakkında Sözleşme 
157
f. 100 Sayılı Eşit Değerde İş İçin Erkek ve Kadın İşçiler Arasında Eşit Ücret Sözleşmesi 
158
g. 111 Sayılı İş ve Meslekte Ayrımcılığa İlişkin Sözleşme 
159
4. Türkiye Tarafından Onaylanmayan Uluslararası Çalışma Örgütü Sözleşmeleri 
160
a. 173 Sayılı İşverenin Ödeme Güçlüğüne Düşmesi Durumunda İşçilik Alacaklarının Korunmasına İlişkin Sözleşme 
160
b. 109 Sayılı Deniz İşkolunda Ücretler, Çalışma Süreleri ve Personel Temini Hakkında Sözleşme 
164
c. Denizcilik Çalışma Sözleşmesi 
166
5. 85 Sayılı Ücretin Korunması Hakkında Tavsiye Kararı 
170
F. Avrupa Birliği Belgeleri 
171
1. Roma Antlaşması 
171
2. 2008/94 Sayılı İşverenin Ödeme Güçlüğüne Düşmesi Halinde İşçi Alacaklarının Korumasına İlişkin Yönerge 
172
İkinci Bölüm
ÜCRETİN KORUNMASI
I. ÜCRETİN KORUNMASI KAVRAMI 
179
II. ÜCRETİN İŞÇİNİN KENDİ İŞLEMLERİNE KARŞI KORUNMASI 
181
A. Ücretin Devredilmesi 
181
B. Ücretin Rehnedilmesi 
188
III. ÜCRETİN İŞVERENİN İŞLEMLERİNE KARŞI KORUNMASI 
190
A. Ücretten İndirim Yapılamaması 
190
1. Genel Olarak 
190
2. Ücret Değişikliklerinin İşK m. 22 Kapsamında Değerlendirilmesi 
196
a. Çalışma Koşulları ve Esaslı Değişiklik Kavramları 
196
b. Ücrette Doğrudan veya Dolaylı Olarak Yapılan Değişiklikler 
198
c. İşçinin Değişikliğe İtiraz Etmemesi Durumunun Değerlendirilmesi 
202
3. Ücrete İlişkin Değişiklik Kayıtları ve Geçerliliği 
205
a. Genel Olarak Değişiklik Kayıtları 
205
b. Ücrete İlişkin Değişiklik Kayıtlarının Geçerliliği 
217
4. Ücrete İlişkin Değişiklik Sözleşmesi 
229
B. Ücretin Takas Edilmesi 
233
1. Takas Kavramı ve Hukuki Niteliği 
233
2. Takas ile Mahsup Arasındaki Fark 
234
3. Takasın Şartları 
235
4. Ücretin Takas Edilmesine İlişkin Sınırlamalar 
237
a. İşçinin Rızası ile Yapılan Takas 
238
b. Kasten Verilen Zarar Nedeniyle Yapılan Takas 
241
5. Takas Hakkının Kullanılması 
244
C. Ücret Kesme Cezası 
246
1. Genel Olarak 
246
2. Ücret Kesme Cezası Uygulanması İçin Gerçekleşmesi Gereken Koşullar 
249
a. Ücret Kesme Cezasının Belirliliği 
249
b. Ücret Kesme Cezasının Miktarı 
253
c. Ücret Kesme Cezasının İşçiye Bildirilmesi ve İşçinin Savunmasının Alınması 
255
3. Ücret Kesme Cezası Verme Süresi 
256
4. Kesinti Yapacak Kişi 
258
5. Ücret Kesme Cezasının Diğer Yaptırımlarla Birleşmesi 
258
6. Ücretten Yapılan Ceza Kesintilerinin Kullanılması 
259
7. Ücret Kesme Cezasına İlişkin Düzenlemelere Aykırı Davranılması 
261
8. Deniz İş Kanunu’na Göre Ücret Kesme Cezası 
264
D. Zarar İhtimaline Karşı veya Zarar Karşılığı Ücretten Kesinti Yapılması 
264
E. Gazeteciye Peşin Ödenen Ücretin İade Edilmemesi 
270
F. İşçinin Ücret Garanti Fonundan Yararlanma İmkânı 
272
1. Genel Olarak 
272
2. Fondan Yararlanma Koşulları 
273
a. İşverenin Ödeme Güçlüğüne Düşmesi 
273
b. İşçinin İşsizlik Sigortası Kanunu Kapsamında Sigortalı Sayılması 
277
c. İşçinin Son Bir Yıl İçerisinde Aynı İşyerinde En Az Bir Gün Çalışmış Olması 
278
d. İşçinin Alacak Belgesi ile Birlikte Türkiye İş Kurumu’na Başvurması 
281
e. Fonda Yeterli Kaynak Bulunması 
283
3. Fondan Karşılanacak Ücret 
284
4. Fonun Yapısı, Finansmanı ve İşleyişi 
286
5. Ücretin Garanti Fonu Vasıtasıyla Korunmasına İlişkin Uluslararası Düzenlemeler ve Türk Hukukunun Uygunluğu 
288
6. Mukayeseli Hukukta Ücretin Garanti Fonu Vasıtasıyla Korunması 
291
a. Alman Hukuku 
291
b. İsviçre Hukuku 
293
c. Avusturya Hukuku 
294
d. Birleşik Krallık Hukuku 
295
G. İşçinin Ücreti Üzerindeki Tasarruf Yetkisinin İşverence Kısıtlanamaması 
296
H. İşverenin Ödeme Güçsüzlüğüne Düşmesi Halinde Teminat Talebi 
299
I. Alt İşveren İşçilerinin Ödenmeyen Ücretlerinin Kontrolü ve Hak Edişlerden Kesilmesi 
300
IV. ÜCRETİN ÜÇÜNCÜ KİŞİLERİN İŞLEMLERİNE KARŞI KORUNMASI 
304
A. Ücretin Haczi 
304
1. Genel Olarak 
304
2. Ücretin Haczine İlişkin Yasal Düzenlemeler 
305
3. Uygulanacak Yasa Hükmünün Belirlenmesi 
306
4. Haciz Konusu Yapılabilecek Miktar 
308
5. Haciz Konusu Ücret 
312
6. Ücretin Haczine İlişkin Önceden Yapılan Anlaşmalar 
315
7. Ücret Haczinde Usul 
316
8. Ücret Haczine İştirak 
318
9. Cebri İcra Kanunu Taslağı’ndaki Ücret Haczi Hükümlerinin Değerlendirilmesi 
319
B. Ücretin Ayrıcalıklı (İmtiyazlı) Alacaklardan Olması 
322
1. İflas Halinde Ücret Ayrıcalığı 
322
2. Konkordato Halinde Ücret Ayrıcalığı 
329
3. Haciz Halinde Ücret Ayrıcalığı 
334
4. Olağanüstü Durumlarda Ücret Ayrıcalığı 
338
5. Gemi Adamının Ücretinin Ayrıcalıklı Olması (Gemi Alacaklısı Hakkı) 
339
6. Ücret Ayrıcalığına ilişkin Uluslararası Düzenlemeler ve Türk Hukukunun Uygunluğu 
341
7. Mukayeseli Hukukta Ücret Ayrıcalığı 
344
Üçüncü Bölüm
ÜCRETİN ÖDENMESİ VE ÖDENMEMESİNE BAĞLANAN
HUKUKİ SONUÇLAR
I. ÜCRETİN ÖDENMESİ 
347
A. Ödeme Yeri 
347
1. Ödemenin Yapılabileceği Yerler 
347
2. Ödemenin Yapılamayacağı Yerler 
350
B. Ödeme Şekli 
351
1. Ücretin Nakden Ödenmesi 
351
a. Genel Olarak 
351
b. Türk Parasıyla Ödeme 
353
2. Ücretin Ayni Olarak Ödenmesi 
360
a. Sözleşmeden Doğan Ayni Ödeme 
360
(1) Genel Olarak 
360
(2) Ayni Ödeme Kapsamında Özellik Arz Eden Durumlar 
363
(a) Kripto Varlıklar Aracılığıyla Ödeme Yapılması 
363
(b) Hisse Senedi Katılım Programları 
369
b. Kanundan Doğan Ayni Ödeme 
379
C. Ödeme Zamanı 
381
1. İşin İfasından Sonra Ödenmesi 
381
2. Belirli ve Sabit Aralıklarla Ödenmesi 
382
3. İş Günlerinde Ödenmesi 
388
4. Ödeme Zamanı Gelmeden Ödenmesi 
389
a. İş Sözleşmesinin Sona Ermesi Halinde Ödeme Yapılması 
389
b. Avans Ödenmesi 
390
(1) Genel Olarak 
390
(2) Avans Ödenmesinin Koşulları 
391
(a) İşçinin Zorunlu İhtiyacının Bulunması 
391
(b) Yapılacak Ödemenin İşvereni Sıkıntıya Düşürmemesi 
393
(c) Avansın işçinin hizmetiyle orantılı olması 
393
(3) Avans Ödenmesinin Hükümleri 
394
(4) Avans Ödenmemesi Halinde İşçinin Hakları 
395
II. ÜCRETE İLİŞKİN ZAMANAŞIMI 
396
A. Zamanaşımı Süresi 
396
B. Zamanaşımı Süresinin Başlangıcı 
398
C. Zamanaşımının İleri Sürülmesi 
401
D. Zamanaşımının Hükümleri 
406
E. Zamanaşımının Durması ve Kesilmesi 
406
F. Zamanaşımı Sürelerinin Kesinliği ve Zamanaşımından Feragat 
410
III. ÜCRETİN ÖDENDİĞİNİN İSPATI 
414
A. Ücretin Ödendiğini İspat Yükü 
414
B. Ücretin Ödenmesinde İspat Vasıtaları 
415
1. Genel Olarak 
415
2. Makbuz 
420
3. Ücret Hesap Pusulası 
422
4. Ücret Ödeme Defteri 
425
5. Ücret Bordrosu 
426
6. Banka Kayıtları 
429
7. Yüzdelerin Belgelenmesi 
432
8. İbraname 
432
a. Tanım ve Yasal Düzenleme 
432
b. İbranamenin Geçerlilik Koşulları 
435
c. İbranamenin Geçersizliğinin Ücretin Ödendiğinin İspatına Etkisi 
438
9. Dijital Gelişmelerin Ücrete İlişkin Belgelerin İspat Gücü Bakımından Etkisi 
443
IV. ÜCRETİN MİKTARI VE ASGARİ ÜCRET 
447
V. ÜCRETİN TAM VE ZAMANINDA ÖDENMEMESİNİN HUKUKİ SONUÇLARI 
451
A. Haklı Nedenle Fesih Hakkı 
451
1. Haklı Nedenle Fesih Hakkının Kullanılması 
451
a. Fesih Hakkını Kullanım Süresi 
454
b. Fesih Hakkını Kullanma Şekli ve Sonuçları 
455
B. İşçinin İş Görmekten Kaçınma Hakkı 
457
1. Genel Olarak 
457
2. İş Görmekten Kaçınma Hakkının Hukuki Niteliği 
459
3. İş Görmekten Kaçınma Hakkının Kullanımı İçin Gereken Şartlar 
460
a. İşçinin Ödenmesi Gereken Bir Ücret Alacağının Varlığı 
460
b. Ücretin Ödenmesinin Belirli Bir Süre Gecikmiş Olması 
462
c. Ücretin Ödenmemesinin Mücbir Sebep Dışında Bir Nedenden Kaynaklanması 
464
d. İş Görmekten Kaçınmanın İşçinin Kişisel Kararına Dayanması 
466
4. İş Görmekten Kaçınma Hakkının Kullanımı 
466
a. Hakkın Kullanım Şekli 
466
b. Haktan Yararlanacak İşçiler 
468
5. İş Görmekten Kaçınmanın Hukuki Sonuçları 
471
a. İş Görmekten Kaçınmanın Grev Sayılmaması 
471
b. İş Görmekten Kaçınan İşçilerin Yerine Yeni İşçi Alınamaması ve Bu İşlerin Başkasına Yaptırılamaması 
471
c. İş Görmekten Kaçınan İşçilerin İş Sözleşmelerinin Feshedilememesi 
472
d. İşçinin Ücret Hakkı 
473
C. İcra Takibi, Arabuluculuk ve Dava Hakkı 
476
D. Faiz Talep Hakkı 
481
Sonuç 
487
Kaynakça 
501
Kavramlar Dizini 
539