İdare Hukuku Ders Kitabı Prof. Dr. Müzeyyen Eroğlu Durkal, Doç. Dr. Aynur Hasoğlu, Doç. Dr. Asuman Çapar, Dr. Öğr. Üyesi Seyithan Kaya, Dr. Öğr. Üyesi Gözde Ülker, Dr. Öğr. Üy  - Kitap
1. Baskı, 
Eylül 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
784
Barkod:
9786253612559
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Kitabın Fiyatı:
1.400,00
İndirimli (%10):
1.260,00
24 saat içerisinde temin edilir.
Kitabın Açıklaması
İdare hukuku en genel hali ile yürütme erkinin içerisinde yer alan idarenin faaliyetleri ve bu faaliyetlere uygulanan hukuk dalı olarak tanımlanabilecektir. Bu kapsamda bir kavramın idari olması İdare Hukuku kurallarının uygulanmasını ve dolayısıyla da bir uyuşmazlık söz konusu olduğunda kural olarak o uyuşmazlığın idari yargı kolunda görülmesi ve giderilmesini gerektirmektedir. Kamu hukukunun bir dalı olarak İdare Hukukuna ilişkin temel konuları anlaşılır bir dille ele aldığımız çalışmamız güncel mevzuat göz önünde bulundurularak ve yargı kararlarıyla zenginleştirilerek kaleme alınmıştır.
Çalışma özellikle hukuk fakültesi lisans öğrencilerine yönelik olarak hazırlanmış olup aynı zamanda başta Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, idari yargı hâkimlik sınavı ve Kamu Personeli Seçme Sınavına girecek adaylar ve tüm hukukçular açısından da faydalı olacağı düşünülmektedir.
Kitabın Konu Başlıkları
.
İdare Hukukunun Temel Kavramları (İdare Kavramı ve İdare Hukuku)
.
İdare Hukukuna ve İdari Teşkilata Hâkim Olan İlkeler
.
Türk İdari Teşkilatı
.
İdari İşlemler
.
İdarenin Sözleşmeleri – Kamu İhaleleri
.
Kamu Hizmeti
.
Kolluk
.
Kamu Malları
.
İdarenin Mal Edinme Usulleri
.
Kamu Görevlileri
.
İdarenin Sorumluluğu
.
İdari Usul İlkeleri
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İçindekiler
Önsöz 
5
Kısaltmalar 
27
1. BÖLÜM
İDARE HUKUKUNUN TEMEL KAVRAMLARI
(İDARE KAVRAMI VE İDARE HUKUKU)
I. İDARE 
29
A. İDARE KAVRAMI 
29
B. KAMU İDARESİ–ÖZEL İDARE AYIRIMI 
30
C. İDARE HUKUKUNDA İKİLİ AYIRIM: İDARE ORGANI VE İDARİ FONKSİYON AYIRIMI 
32
1. İdare Organı: Organik (Yapısal/Teşkilat) Anlamda İdare 
32
2. İdari Fonksiyon: İşlevsel (Maddi, Fonksiyonel) Anlamda İdare 
34
a. İdari Fonksiyonun Yasama Fonksiyonundan Ayrımı 
34
b. İdari Fonksiyonun Yargı Fonksiyonunda Ayrımı 
35
c. İdari Fonksiyonun Hükümet (Siyasi) Fonksiyonunda Ayrımı 
35
3. İdari Fonksiyonun Temel Özellikleri 
35
a. Amacı Kamu Yararıdır 
35
b. Konusu Kamu Hizmetleridir 
36
c. Üstün ve Ayrıcalıklı Yetkiler (Kamu Gücü/Kudreti) Kullanılarak Yerine Getirilir 
36
d. İdari İşlem ve Eylemlerle Yürütülür 
36
e. Kendiliğinden (Re’sen) Harekete Geçer ve İcra Edilir 
36
f. Sürekli ve Kesintisiz Bir Devlet Fonksiyonudur 
36
g. İdare Hukukuna Tabi Olup Uyuşmazlıkları Kural Olarak İdari Yargıda Çözülür 
37
4. Organik (Yapısal/Teşkilat) ve İşlevsel (Maddi, Fonksiyonel) İdarenin Kesişmesi ve Sınırları 
37
5. Organik (Yapısal/Teşkilat) ve İşlevsel (Maddi, Fonksiyonel) İdarenin Ortak Özellikleri 
39
II. İDARE HUKUKU 
39
A. İDARE HUKUKUNUN DOĞUŞU VE KISA TARİHSEL GELİŞİMİ 
39
B. İDARE HUKUKUNUN TANIMI 
42
C. İDARE HUKUKUNUN KONUSU 
45
D. İDARE HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ 
47
1. Yeni (Genç) Bir Hukuk Dalıdır 
48
2. Bağımsız (Müstakil/Özerk) Bir Hukuk Dalıdır 
48
3. Tedvin (Kodifiye) Edilmemiş Bir Hukuk Dalıdır 
48
4. İçtihadi Bir Hukuk Dalıdır 
48
5. Statü Hukukudur (Kuralsal/Nizami Niteliktedir) 
49
6. İşlemleri Tek Taraflı ve İcraidir 
49
7. Kamu Yararı Düşüncesi Egemendir 
49
8. Uyuşmazlıkları Kural Olarak Bağımsız İdari Yargıda Çözümlenir 
50
E. İDARE HUKUKUNUN KAYNAKLARI 
50
1. Yazılı Kaynaklar 
51
a. Anayasa 
52
b. Kanunlar 
54
c. Uluslararası Andlaşmalar 
56
d. (Eski Dönem) Kanun Hükmünde Kararnameler 
57
e. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri 
60
aa. Olağan Dönem Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ve Anayasal Sınırları 
62
bb. Olağanüstü Dönem (OHAL) Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri 
65
cc. Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Yargısal Denetimi 
65
dd. Olağanüstü Dönem (OHAL) CBK’lerinin Denetimsizliği 
66
ee. CBK ve Cumhurbaşkanı Kararı (Bireysel İşlem) Ayrımı 
66
ff. Geçiş Dönemi Rejimi (Geçici Madde 21/F Güvencesi) 
67
f. Yönetmelikler 
68
aa. Yönetmeliğin Anayasal Dayanağı ve 2017 Reformunun Etkisi 
68
bb. Yönetmelik Çıkarma Yetkisi (Yetki Unsuru) 
69
cc. Yönetmeliklerin Şekil/Usul Kuralları 
70
dd. Yönetmeliklerin Yargısal Denetimi 
72
g. Adsız Düzenleyici İşlemler (Genelge, Yönerge, Tebliğ, Sirküler, Tamim vb.) 
73
2. Yazılı Olmayan Kaynaklar: Örf ve Adet Hukuku ile İdari Teamül 
77
3. Yardımcı Kaynaklar 
77
a. Yargısal İçtihatlar (Mahkeme Kararları) 
78
b. Doktrin (Öğreti/Bilimsel İçtihatlar) 
78
4. Hukukun Genel İlkeleri 
80
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
81
2. BÖLÜM
İDARE HUKUKUNA VE İDARİ TEŞKİLATA HÂKİM OLAN İLKELER
I. İDARE HUKUKUNA HÂKİM OLAN İLKELER 
83
A. TEMEL İLKE: HUKUK DEVLETİ 
83
1. Hukuk Devletinin Terminolojisi 
83
2. Hukuk Devletinin Tanımı 
84
3. Hukuk Devletinin Unsurları 
85
a. Hukuk Devletinin Maddi Unsurları 
86
b. Hukuk Devletinin Şekli Unsurları 
87
B. SOSYAL DEVLET 
92
1. Sosyal Devletin Kavramsal Çerçevesi, Ekonomiye Müdahale ve Planlama Ödevi 
92
2. Kamu Hizmetlerinde “Meccanilik” (Bedelsizlik) İlkesi ve Ücretlendirme 
93
3. Sosyal ve İktisadi Ödevlerin Sınırı: Mali Kaynakların Yeterliliği 
94
4. İdarenin Mali Sorumluluğunda “Kusursuz Sorumluluk” Boyutu 
94
5. Sosyal Devletin Hedefleri ve Alt İlkeleri 
94
C. EŞİTLİK 
96
1. Eşitlik İlkesinin Anayasal Temeli ve İdareyi Bağlayıcılığı 
96
2. Eşitlik İlkesinin Kavramsal Boyutları: Mutlak ve Nispi Eşitlik 
97
a. Mutlak (Şekli/Aritmetik) Eşitlik/Kanun Önünde Eşitlik 
97
b. Nispi (Maddi/Hukuksal/Geometrik) Eşitlik 
98
3. Sosyal Devletin Gereği Olarak Pozitif Ayrımcılık ve Dağıtıcı Adalet 
99
4. Eşitlik İlkesinin İdare Hukukundaki Başlıca Yansımaları 
99
a. Kamu Hizmetlerinin Sunumunda ve Yararlanmada Eşitlik (Tarafsızlık) 
99
b. Kamu Görevlerine (Memuriyete) Girişte Eşitlik 
101
c. Düzenleyici İşlemlerde Eşitlik ve İdarenin Kendi Kurallarına Uyması 
103
d. Kamu Külfetleri Karşısında Eşitlik ve Kusursuz Sorumluluk 
103
D. İDARENİN KANUNİLİĞİ 
104
1. İdarenin Kanuniliği İlkesinin Boyutları (Etkileri) 
104
a. Kanuna Saygı (Kanuna Aykırı Olmama / İntra Legem) İlkesi 
104
b. Kanuni Dayanak (Kanuna Dayanma / Secundum Legem) İlkesi 
105
2. Kanuni İdare İlkesinin Teorik Temelleri 
106
a. Yürütmenin Türevselliği ve Yasama Yetkisinin Devredilmezliği 
106
b. Egemenlik Yetkisi 
107
c. Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlandırılması Rejimi 
107
3. İdarenin Kanuniliğinin Uygulama Alanı 
107
a. İdarenin Kanunla Kurulması (Teşkilatın Kanuniliği) 
107
b. İdarenin Görev ve Yetkilerinin Kanunla Belirlenmesi 
107
II. İDARİ TEŞKİLATA HÂKİM OLAN İLKELER 
108
A. MERKEZDEN YÖNETİM (MERKEZİYET) İLKESİ 
108
1. Tanım 
108
2. Merkezden Yönetimin Türleri (Siyasi ve İdari Merkeziyetçilik) 
108
3. Merkezden Yönetimin Özellikleri 
109
4. Merkezden Yönetimin Faydaları 
109
5. Merkezden Yönetimin Sakıncaları 
110
6. Yetki Genişliği İlkesi: Tanımı ve Özellikleri 
111
a. Tanım 
111
b. Özellikleri 
112
B. YERİNDEN YÖNETİM (ADEM–İ MERKEZİYET) İLKESİ 
113
1. Yerinden Yönetim (Adem–i Merkeziyet) İlkesinin Tanımı ve Terminolojisi 
113
a. Tanım 
113
b. Terminoloji Sorunu 
113
2. Yerinden Yönetimin Türleri 
114
3. İdari Yerinden Yönetim Türlerinin Karşılaştırılması 
114
4. Yerinden Yönetimin Özellikleri 
115
5. Yerinden Yönetimin Faydaları 
117
6. Yerinden Yönetimin Sakıncaları 
117
7. Merkezden ve Yerinden Yönetimin Karşılaştırmalı Değerlendirilmesi 
118
C. İDARENİN BÜTÜNLÜĞÜ İLKESİ 
121
1. Hiyerarşi Kavramı 
122
2. Hiyerarşi Yetkisinin Özellikleri 
122
3. Hiyerarşik Amirler 
124
4. Hiyerarşik Yetkinin Kapsamı (Kişiler ve İşlemler Üzerindeki Yetkiler) 
125
a. Kişiler (Memurlar) Üzerindeki Yetkiler 
125
b. Kanunsuz Emir 
127
c. İşlemler Üzerindeki Yetkiler 
129
5. Hiyerarşiye Tabi Olmayanlar 
133
6. İdari Vesayet Kavramının Tanımı ve Anayasal Çerçevesi 
134
7. İdari Vesayetin Özellikleri 
136
8. Vesayet Makamlarının Kişiler ve İşlemler Üzerindeki Yetkileri 
139
a. Kişiler Üzerindeki Vesayet Yetkileri 
140
b. İşlemler Üzerindeki Vesayet Yetkileri 
143
aa. İşlemden Önceki (Önleyici) Vesayet Yetkileri 
144
bb. İşlemden Sonraki (Düzeltici/Tamamlayıcı) Vesayet Yetkileri 
145
9. Vesayetin İçermediği Yetkiler 
150
10. Hiyerarşi ile İdari Vesayet Yetkisinin Karşılaştırmalı Değerlendirilmesi 
151
D. KAMU TÜZEL KİŞİLİĞİ 
152
1. Kişilik Kavramı ve Tüzel Kişilerin Karşılaştırması 
152
a. Kişilik Kavramı 
152
b. Özel Hukuk ve Kamu Hukuku Tüzel Kişilerinin Karşılaştırması 
153
c. Şematik Olarak Kişiler 
155
2. Kamu Tüzel Kişilerinin Kurulma ve Sona Erme Şekilleri 
155
a. Anayasa Hükmü ile Kurulma 
155
b. Kanun ile Kurulma 
156
c. Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) ile Kurulma 
156
d. İdari İşlem (Karar) ile Kurulma 
157
e. Sona Erme 
157
3. Kamu Tüzel Kişiliği Ölçütleri 
157
a. Kuruluş Biçimi 
158
b. Kamu Gücü Ayrıcalıklarına Sahip Olma (Üstün Yetkiler) 
158
c. Mal ve Gelirlerin Statüsü 
158
d. Personelin Statüsü 
158
e. Kamu Yararı Amacı 
158
4. Kamu Tüzel Kişilerinin Türleri 
159
a. Devlet Tüzel Kişiliği 
159
b. Mahalli İdareler (Kamu İdareleri) 
159
c. Kamu Kurumları (Hizmet Yönünden Yerinden Yönetimler) 
159
d. Kamu Kurumu Niteliğinde Meslek Kuruluşları 
160
5. Kamu Tüzel Kişiliğine Sahip Olmanın Sonuçları 
160
a. Tek Taraflı İcrai İşlem Yapabilme ve Re’sen İcra 
160
b. Düzenleyici İşlem Yapma Yetkisi 
160
c. Mülkiyet Hakkına Müdahale (Kamulaştırma) 
160
d. Malların ve Alacakların Statüsü (Haczedilemezlik) 
161
e. Personel Rejimi 
161
f. Yargı Yolu 
161
g. İdari Denetim/İdari Vesayet 
161
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
162
3. BÖLÜM
TÜRK İDARİ TEŞKİLATI
I. TÜRK İDARİ TEŞKİLATI 
165
II. MERKEZDEN YÖNETİM TEŞKİLATI (MERKEZİ YÖNETİM) 
166
III. MERKEZ (BAŞKENT) TEŞKİLATI 
167
A. CUMHURBAŞKANI VE CUMHURBAŞKANLIĞI TEŞKİLATI 
168
1. Cumhurbaşkanı 
169
a. Cumhurbaşkanının Seçilmesi 
170
b. Cumhurbaşkanının Görev ve Yetkileri 
170
2. Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı 
173
a. Cumhurbaşkanı Yardımcılığı 
176
b. Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği 
178
c. Cumhurbaşkanı Özel Kalem Müdürlüğü 
179
d. Cumhurbaşkanlığı Ofisi 
180
e. Cumhurbaşkanlığı Politika Kurulları 
184
f. Cumhurbaşkanlığına Bağlı, Cumhurbaşkanı ile İlgili veya İlişkili Kurum ve Kuruluşlar 
187
g. Devlet Denetleme Kurulu 
188
B. BAKANLIKLAR 
189
C. BAŞKENTTEKİ YARDIMCI KURULUŞLAR 
194
1. Danıştay 
194
2. Sayıştay 
196
3. Milli Güvenlik Kurulu 
196
4. Ekonomik ve Sosyal Konsey 
197
IV. TAŞRA TEŞKİLATI 
198
A. İL GENEL İDARESİ 
200
1. Vali 
202
a. Valinin Atanması 
202
b. Valinin Görev ve Yetkileri 
204
2. İl İdare Şube Başkanları (İl Müdürleri) 
210
3. İl İdare Kurulu 
212
B. İLÇE İDARESİ 
216
1. Kaymakam 
216
a. Kaymakamın Atanması 
216
b. Kaymakamın Görev ve Yetkileri 
217
2. İlçe İdare Şube Başkanları (İlçe Müdürleri) 
219
3. İlçe İdare Kurulu 
220
C. BUCAK İDARESİ 
220
D. BÖLGE İDARESİ 
221
III. YERİNDEN YÖNETİM TEŞKİLATI 
222
I. YER YÖNÜNDEN YERİNDEN YÖNETİM (MAHALLİ İDARELER) 
224
A. İL ÖZEL İDARESİ 
227
1. İl Özel İdaresinin Görev ve Yetkileri 
227
2. İl Özel İdaresinin Organları 
229
a. İl Genel Meclisi 
230
b. İl Encümeni 
231
c. Vali 
232
3. İl Özel İdaresinin Bütçesi 
233
4. İl Özel İdaresi Üzerinde Kullanılabilen İdari Vesayet Yetkileri 
234
a. İl Genel Meclisinin Feshi ve Sonuçları 
234
b. İl Genel Meclisi Kararlarının Kesinleşmesi 
235
c. Görevden Uzaklaştırma 
235
d. Meclisin Bilgi Edinme ve Denetim Yolları 
236
B. BELEDİYE İDARESİ 
238
1. Belediyenin Kurulması 
239
2. Belediyenin Görev ve Yetkileri 
240
3. Belediyenin Organları 
242
a. Belediye Meclisi 
243
aa. Belediye Meclisinin Görev ve Yetkileri 
243
bb. Belediye Meclisinin Bilgi Edinme ve Denetim Yolları 
244
cc. Belediye Meclis Kararlarının Kesinleşmesi 
246
b. Belediye Encümeni 
248
c. Belediye Başkanı 
249
aa. Belediye Başkanının Görev ve Yetkileri 
249
bb. Belediye Başkanlığının Sona Ermesi 
250
4. Belediye Üzerinde Kullanılabilen İdari Vesayet Yetkileri 
252
a. Belediye Meclisinin Feshi 
252
b. Belediye Organlarının ve Üyelerinin Görevden Uzaklaştırılması 
252
C. BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ 
253
1. Büyükşehir Belediyesinin Görevleri 
254
2. Büyükşehir Belediyesinin Organları 
258
a. Büyükşehir Belediye Meclisi 
258
b. Büyükşehir Belediye Encümeni 
259
c. Büyükşehir Belediye Başkanı 
259
3. Büyükşehir Belediyesinin Bütçesi 
260
D. KÖY İDARESİ 
261
1. Köy İdaresinin Kurulması 
261
2. Köy İdaresinin Görevleri 
262
3. Köy İdaresinin Organları 
264
4. Köy İdaresinin Bütçesi 
264
5. Köy İdaresi Üzerinde İdari Vesayetin Görünümü 
265
II. HİZMET YÖNÜNDEN YERİNDEN YÖNETİM KURULUŞLARI (KAMU KURUMLARI) 
266
A. İDARİ KAMU KURUMLARI 
267
B. İKTİSADİ KAMU KURUMLARI (KAMU İKTİSADİ TEŞEBBÜSLERİ–KİT) 
267
C. SOSYAL KAMU KURUMLARI 
269
D. BİLİMSEL–TEKNİK–KÜLTÜREL KAMU KURUMLARI 
269
III. KAMU KURUMU NİTELİĞİNDEKİ MESLEK KURULUŞLARI 
269
IV. DÜZENLEYİCİ VE DENETLEYİCİ KURUMLAR (BAĞIMSIZ İDARİ OTORİTELER) 
273
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
283
4. BÖLÜM
İDARİ İŞLEMLER
I. İDARENİN FAALİYET ARAÇLARI 
285
A. İDARENİN EYLEMLERİ 
285
1. İdarenin İdari Olmayan Eylemleri 
286
2. İdari Eylemler 
290
B. İDARENİN SÖZLEŞMELERİ 
295
C. İDARİ İŞLEM KAVRAMI VE TANIMI 
296
II. İDARİ İŞLEMİN ÖZELLİKLERİ 
300
A. İDARİ FONKSİYON KAPSAMINDA TESİS EDİLMESİ 
301
B. TEK YANLI OLMASI 
304
C. KAMU GÜCÜ KULLANILMASI 
305
Ç. HUKUKA UYGUNLUK KARİNESİNDEN YARARLANMASI 
306
D. KAMU YARARI AMACINA YÖNELİK OLMASI 
306
E. İCRAİ OLMASI 
306
1. İcrailik Kavramı 
307
2. Resen İcra Edilebilirlikten Farkı 
309
3. İcrai Olmayan İşlemler 
311
a. Hazırlık İşlemleri 
311
aa. Raporlar 
312
ab. Teklifler 
314
ac. Tutanaklar 
314
ad. Görüşler 
314
b. Bildirici İşlemler 
317
c. İç Düzen İşlemleri 
319
d. Tebligat İşlemleri 
321
III. İDARİ İŞLEMİN TÜRLERİ 
322
A. MADDİ BAKIMDAN İDARİ İŞLEMLER 
322
1. Düzenleyici İşlem 
323
a. Cumhurbaşkanı Kararnameleri 
324
b. Yönetmelikler 
330
c. İdarenin Diğer Düzenleyici İşlemleri (Adsız Düzenleyici İşlemler) 
335
2. Birel (Bireysel) İşlem 
338
a. Şart (Koşul) İşlem 
338
b. Sübjektif (Öznel) İşlem 
339
3. Genel Karar 
339
B. İRADENİN AÇIKLANMA ŞEKLİ BAKIMINDAN İDARİ İŞLEMLER 
341
1. Sarih (Açık) İdari İşlem 
341
2. Zımni (Örtülü) İdari İşlem 
341
C. İRADE AÇIKLAYANLARIN SAYISI BAKIMINDAN İDARİ İŞLEMLER 
342
1. Basit (Tek) İradeli İdari İşlem 
343
2. Birleşik İradeli İdari İşlem 
343
a. Kolektif İşlem 
343
b. Karma İşlem (Birleşme İşlem) 
344
Ç. HUKUKİ ETKİSİ BAKIMINDAN İDARİ İŞLEMLER 
345
1. Emredici – Yapıcı (İnşai) – Belirleyici İdari İşlemler 
345
2. Yararlandırıcı – Yükümlendirici – Garanti Edici İdari İşlemler 
346
3. Sürekli – Geçici Etkili İdari İşlemler 
347
IV. İDARİ İŞLEMİN UNSURLARI 
347
A. YETKİ UNSURU 
348
1. Yetkinin Özellikleri 
348
a. Yetkinin Kamu Düzeninden Olması 
348
b. Yetkisizliğin Asıl Yetkinin İstisna Olması 
349
c. Yetkinin Yükümlülük Olması 
350
d. Yetkisizliğin Sonradan Düzeltilememesi 
350
e. Yetkide Paralellik İlkesi 
350
2. Yetki Unsurunun Çeşitleri 
351
a. Kişi Bakımından Yetki 
352
b. Konu Bakımından Yetki 
354
c. Yer Bakımından Yetki 
358
d. Zaman Bakımından Yetki 
360
3. Yetki Kullanımının İstisnaları (Yetkisizliği Gideren Haller) 
363
a. Yetki Devri 
364
aa. Yetki Devrinin Tanımı ve Kapsamı 
364
ab. Yetki Devrinin Geçerlilik Şartları 
366
ac. Yetki Devrinin Hukuki Sonuçları 
369
b. İmza Devri 
371
ba. İmza Devrinin Tanımı 
371
bb. İmza Devrinin Geçerlilik Şartları 
372
bc. İmza Devrinin Hukuki Sonuçları 
372
c. Vekalet 
374
ca. Vekalet Verme 
375
cb. Vekâleten Atama 
376
cc. Tedviren Görevlendirme 
378
d. Fiili Memur Teorisi 
380
da. Görünüş Teorisi 
381
db. Zaruret Hali 
382
e. Cari İşlerin Yürütülmesi 
382
4. Yetki Unsurundaki Hukuka Aykırılıklar ve Yaptırımları 
383
a. Fonksiyon Gaspı 
383
b. Yetki Gaspı 
386
c. Yetki Tecavüzü 
387
d. Ağır ve Bariz Yetki Tecavüzü 
388
B. ŞEKİL / USUL UNSURU 
389
1. Tanımı ve Kapsamı 
389
2. Şekilde / Usulde Paralellik İlkesi 
392
3. Şekil / Usul Unsuru Sakatlıkları ve Yaptırımları 
392
C. SEBEP UNSURU 
395
1. İdari İşlemin Sebebinin Mevzuatta Düzenlenme Şekilleri 
395
a. Sebebi Açıkça Gösterilen İşlemler 
395
b. Sebebi Belirsiz Kavramlarla Gösterilen İşlemler 
396
c. Sebebi Gösterilmeyen İşlemler 
396
2. Sebep Unsurundaki Sakatlıklar ve Yaptırımları 
397
3. Sebep İkamesi 
398
4. Sebeplerin Çokluğu 
401
D. KONU UNSURU 
402
1. Tanımı ve Kapsamı 
402
2. Bağlı Yetki– Takdir Yetkisi 
403
3. Konu Unsurundaki Sakatlıklar ve Yaptırımları 
405
a. İmkânsız Olan Haller 
406
b. Mevzuata Aykırı Haller 
406
c. Ölçülülük İlkesine Aykırı Haller 
408
d. Konu Unsuruna Aykırı Diğer Haller 
409
da. Kazanılmış Hak – Müesses Durum Kavramı 
409
db. Haklı Beklenti – Eksik Düzenleme Kavramı 
410
E. AMAÇ UNSURU 
412
1. Tanımı ve Kapsamı 
412
2. Amaç Sakatlıkları ve Yaptırımları 
413
V. İDARİ İŞLEMLERİN SONA ERMESİ 
415
A. İDARİ İŞLEMİN KENDİLİĞİNDEN SONA ERMESİ 
415
B. İDARİ İŞLEMİN MAHKEME KARARI İLE İPTAL EDİLMESİ 
416
C. İDARİ İŞLEMİN VARLIĞINA İDARE TARAFINDAN SON VERİLMESİ 
417
1. İdari İşlemin Kaldırılması 
417
2. İdari İşlemin Geri Alınması 
421
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
428
5. BÖLÜM
İDARENİN SÖZLEŞMELERİ – KAMU İHALELERİ
I. İDARE HUKUKU AÇISINDAN SÖZLEŞME KAVRAMI 
435
II. İDARİ SÖZLEŞMELER – İDARENİN ÖZEL HUKUK SÖZLEŞMELERİ AYRIMI 
436
A. İDARENİN ÖZEL HUKUK SÖZLEŞMELERİ 
436
B. İDARİ SÖZLEŞMELER 
439
III. TÜRK HUKUKUNDA İDARİ SÖZLEŞMELERİN TÜRLERİ 
443
A. KAMU HİZMETİ İMTİYAZ SÖZLEŞMELERİ 
444
B. İLTİZAM SÖZLEŞMELERİ 
446
C. MÜŞTEREK EMANET SÖZLEŞMELERİ 
447
D. KAMU İSTİKRAZ SÖZLEŞMELERİ 
448
E. İDARİ HİZMET SÖZLEŞMELERİ 
448
IV. SÖZLEŞMELERİN AKDEDİLMESİ – KAMU İHALESİ 
449
A. GENEL OLARAK 
449
B. KAMU İHALELERİNE HAKİM OLAN İLKELER 
450
C. İHALE USULLERİ 
456
1. Devlet İhale Kanunu’nda Düzenlenen İhale Usulleri 
456
2. Kamu İhale Kanunu’nda Düzenlenen İhale Usulleri 
457
D. İHALENİN AŞAMALARI 
458
1. Hazırlık Aşaması 
459
2. İhale Aşaması 
461
3. Sözleşme Aşaması 
463
E. ELEKTRONİK KAMU ALIMLARI PLATFORMU 
464
F. İHALE KAYNAKLI UYUŞMAZLIKLARIN ÇÖZÜM YOLLARI 
465
V. İDARİ SÖZLEŞMELERDE TARAFLARIN HAK VE BORÇLARI 
467
VI. İDARİ SÖZLEŞMELER ÜZERİNDE GERÇEKLEŞEN YENİ OLAYLARIN ETKİSİ 
468
A. MÜCBİR SEBEP 
468
B. FEDÜPRENS TEORİSİ 
469
C. ÖNGÖRÜLEMEZLİK TEORİSİ 
470
VII. İDARENİN SÖZLEŞMELERİNİN SONA ERMESİ 
471
VIII. İDARENİN SÖZLEŞMELERİNDEN KAYNAKLANAN UYUŞMAZLIKLARDA YARGISAL DENETİM 
472
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
474
6. BÖLÜM
KAMU HİZMETİ
I. KAMU HİZMETİ KAVRAMI 
477
II. KAMU HİZMETİNİN KURULMASI VE KALDIRILMASI 
480
III. KAMU HİZMETLERİNİN TEMEL İLKELERİ 
481
A. SÜREKLİLİK / DEVAMLILIK İLKESİ 
482
B. UYARLAMA / DEĞİŞKENLİK İLKESİ 
483
C. EŞİTLİK İLKESİ 
484
D. KAMU HİZMETİNİN BEDELSİZLİĞİ / MECCANİLİK İLKESİ 
485
IV. KAMU HİZMETLERİNİN TÜRLERİ 
487
V. KAMU HİZMETİNİN GÖRÜLME USULLERİ 
489
A. KAMU HİZMETİNİN DOĞRUDAN İDARE TARAFINDAN GÖRÜLMESİ 
489
B. KAMU HİZMETİNİN ÖZEL KİŞİLER TARAFINDAN GÖRÜLMESİ 
490
1. Tek Taraflı Görevlendirme Usulü – Ruhsat Usulü 
491
2. Sözleşme İle Görevlendirme Usulü 
492
a. İmtiyaz Usulü 
492
aa. İmtiyaz Kavramı ve Özellikleri 
492
ab. İmtiyaz Konusunda Yasal Düzenlemeler 
493
ac. Tarafların Yetki ve Sorumlulukları 
495
b. İltizam Usulü 
496
c. Müşterek Emanet Usulü 
497
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
498
7. BÖLÜM
KOLLUK
I. KAVRAMSAL OLARAK KOLLUK 
501
II. KOLLUK – KAMU DÜZENİ İLİŞKİSİ 
502
III. KAMU DÜZENİNİN UNSURLARI 
504
A. GENEL GÜVENLİK 
505
B. GENEL SAĞLIK 
506
C. DİRLİK VE ESENLİK 
507
D. GENEL AHLAK 
508
E. KAMUSAL ESTETİK 
509
F. İNSAN ONURU 
510
IV. KOLLUK TÜRLERİ 
510
A. ADLİ KOLLUK – İDARİ KOLLUK AYRIMI 
510
B. ADLİ VE İDARİ KOLLUĞUN ÖZELLİKLERİ 
512
V. İDARİ KOLLUK TÜRLERİ 
514
A. GENEL İDARİ KOLLUK 
515
1. Polis 
515
2. Jandarma 
515
3. Sahil Güvenlik 
516
4. Çarşı ve Mahalle Bekçileri 
517
B. ÖZEL İDARİ KOLLUK 
518
VI. KOLLUK İŞLEMLERİ 
519
A. DÜZENLEYİCİ KOLLUK İŞLEMLERİ 
519
B. BİREYSEL KOLLUK İŞLEMLERİ 
520
C. KOLLUK EYLEMLERİ 
520
VII. KOLLUK USULLERİ 
521
A. SERBESTLİK USULÜ 
521
B. BİLDİRİM USULÜ 
521
C. İZİN USULÜ 
522
VIII. TEMEL HAK VE HÜRRİYETLER BAĞLAMINDA KOLLUK YETKİLERİNİN SINIRLARI 
523
A. ANAYASAL SINIRLAR 
524
1. Kanunla Düzenleme 
524
2. Anayasada Belirtilen Sebeplere Dayanılması 
524
3. Ölçülülük İlkesi 
525
B. DOĞRUDAN KOLLUK FAALİYETİNDEN KAYNAKLANAN SINIRLAR 
526
IX. İDARİ KOLLUK TEDBİRLERİNE UYMAMANIN MÜEYYİDELERİ 
527
X. ÖZEL GÜVENLİK 
528
XI. KOLLUK GÖZETİM KOMİSYONU 
530
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
532
8. BÖLÜM
KAMU MALLARI
I. KAMU MALI KAVRAMI 
535
II. KAMU MALLARININ SINIFLANDIRILMASI 
538
A. TAHSİS AMACINA GÖRE KAMU MALLARI 
539
1. Sahipsiz Mallar 
539
2. Orta Malları 
540
3. Hizmet Malları 
541
B. DİĞER SINIFLANDIRMALAR 
542
III. KAMU MALLARININ ÖZELLİKLERİ 
543
A. KAMU MALLARI DEVİR VE FERAĞ EDİLEMEZ 
543
B. KAMU MALLARI HACZEDİLEMEZ 
544
C. KAMU MALLARI ZAMANAŞIMI İLE KAZANILAMAZ 
546
D. KAMU MALLARININ TAPUYA TESCİL ZORUNLULUĞU YOKTUR 
546
E. KAMU MALLARI KAMULAŞTIRILAMAZ 
547
F. KAMU MALLARI VERGİ, RESİM, HARÇ VE BENZERİ MALİ YÜKÜMLÜLÜKLERE TABİ DEĞİLDİR 
547
G. KAMU MALLARI ÖZEL OLARAK KORUNUR 
547
IV. KAMU MALLARINDAN YARARLANMA 
548
A. GENEL YARARLANMA 
549
1. Serbestlik İlkesi 
549
2. Eşitlik İlkesi 
549
3. Yararlanmanın Karşılıksız Olması İlkesi 
550
B. ÖZEL YARARLANMA 
550
1. İzne Bağlılık İlkesi 
551
2. Ücretlilik İlkesi 
551
3. Yararlanmanın Geçiciliği İlkesi 
551
V. KAMU MALI NİTELİĞİNİN KAZANILMASI VE KAYBEDİLMESİ 
551
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
554
9. BÖLÜM
İDARENİN MAL EDİNME USULLERİ
I. DEVLETLEŞTİRME 
555
II. İSTİMVAL 
557
III. GEÇİCİ İŞGAL 
558
IV. KAMULAŞTIRMA 
559
A. KAMULAŞTIRMANIN TEMEL İLKELERİ 
560
B. KAMULAŞTIRMANIN UNSURLARI 
560
1. Yetki Unsuru 
561
2. Şekil Unsuru 
562
3. Sebep Unsuru 
563
4. Konu Unsuru 
563
5. Amaç Unsuru 
565
C. KAMULAŞTIRMANIN AŞAMALARI 
565
1. İdari Aşama 
566
2. Yargısal Aşama 
569
a. Adli Yargı Aşaması 
570
aa. Maddi Hataların Düzeltilmesi Davası 
570
ab. Bedel Tespiti ve Tescil Davası 
571
ac. Kamulaştırma Bedelinin Ödenmesine İlişkin Esaslar 
572
b. İdari Yargıda İptal Davası Açılması 
574
D. KAMULAŞTIRMADAN VAZGEÇME 
575
1. İdarenin Tek Yanlı Olarak Kamulaştırmadan Vazgeçmesi 
575
2. Anlaşma Yoluyla Kamulaştırmadan Vazgeçme 
575
E. KAMULAŞTIRMADA MALİKİN GERİ ALMA HAKKI 
575
F. KAMULAŞTIRMASIZ EL KOYMA 
577
1. Hukuki El Koyma 
578
2. Fiili El Koyma 
578
G. ACELE KAMULAŞTIRMA 
579
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
581
10. BÖLÜM
KAMU GÖREVLİLERİ
I. KAMU GÖREVLİSİ KAVRAMI 
583
A. KAMU KESİMİNDE BİR TEŞKİLATA BAĞLI OLARAK İSTİHDAM EDİLME 
585
B. KAMU KESİMİNDE GÖREVİ BİR MESLEK OLARAK YERİNE GETİRME 
585
C. İDARE İLE GÖREVLİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN KAMU HUKUKU REJİMİNE TABİ OLMASI 
586
II. KAMU KESİMİNDE İSTİHDAM BİÇİMLERİ 
587
A. MEMURLAR 
587
B. SÖZLEŞMELİ PERSONEL 
590
C. DİĞER KAMU GÖREVLİLERİ 
591
D. KAMU KESİMİNDE GÖREV YAPAN İŞÇİLER 
592
III. MEMURLUK MESLEĞİNE HAKİM OLAN TEMEL İLKELER 
593
A. SINIFLANDIRMA İLKESİ 
593
B. KARİYER İLKESİ 
595
C. LİYAKAT İLKESİ 
596
IV. MEMURLUĞA GİRME 
597
A. MEMURLUĞA GİRİŞTE GEÇERLİ OLAN İLKELER 
597
1. Serbestlik İlkesi 
598
2. Eşitlik İlkesi 
598
3. Görevin Gerektirdiği Niteliklerden Başka Niteliğin Aranmaması İlkesi 
600
B. MEMUR OLABİLMEK İÇİN ARANAN ŞARTLAR 
601
1. Genel Şartlar 
603
a. Türk Vatandaşı Olmak 
603
b. DMK’nin 40. Maddesindeki Yaş Şartlarını Taşımak 
604
c. DMK’nin 41. Maddesindeki Öğrenim Şartlarını Taşımak 
604
d. Belli Suçlardan Mahkumiyeti Bulunmamak 
604
e. Kamu Haklarından Mahrum Bulunmamak 
607
f. Askerlik Durumu İtibarıyla Aranan Şartları Sağlamak 
608
g. Görevini Yapmasını Engelleyebilecek Akıl Hastalığı Bulunmamak 
608
2. Özel Şartlar 
608
C. MEMURLUĞA GİRME SÜRECİ 
608
1. Memurluğa Atanma Aşamaları 
609
a. Kadroların Duyurulması 
609
b. Sınav Aşaması 
609
c. Atama İşlemi 
609
d. Göreve Başlama 
609
2. Aday Memurluk ve Asaleten Atanma 
610
V. MEMURLARIN HAKLARI 
613
A. GÜVENLİK VE HİZMET HAKKI 
613
B. ÜCRET HAKKI 
614
C. İLERLEME VE YÜKSELME HAKKI 
615
D. İZİN HAKKI 
616
1. Yıllık İzin 
616
2. Mazeret İzni 
617
a. Doğum İzni 
617
b. Babalık, Evlenme ve Ölüm İzni 
617
c. Kadın Memura Süt İzni 
617
d. Çocuğun Rahatsızlığı Durumunda İzin 
617
e. Diğer Mazeretler Sebebiyle İzin 
618
f. Yarım Zamanlı Çalışma 
618
3. Hastalık ve Refakat İzni 
619
4. Aylıksız İzin 
619
E. SOSYAL HAKLAR 
620
F. MÜRACAAT VE ŞİKAYET HAKKI 
621
G. İSNAT VE İFTİRALARA KARŞI KORUNMA HAKKI 
622
VI. MEMURLARIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
622
A. İŞ BAŞINDA BULUNMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
623
B. SADAKAT YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
623
C. TARAFSIZ DAVRANMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
625
D. EMİRLERE UYMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
625
E. MAL BİLDİRİM YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
626
F. EŞYALARI TESLİM YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
627
G. KIYAFET YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
627
VII. MEMURLARIN TABİ OLDUĞU YASAKLAR 
628
A. BAŞKA GÖREV ALMA YASAĞI 
628
B. SİYASİ FAALİYETTE BULUNMA YASAĞI 
629
C. TİCARİ FAALİYETTE BULUNMA YASAĞI 
631
D. HEDİYE ALMA VE MENFAAT SAĞLAMA YASAĞI 
632
E. GİZLİ BİLGİLERİ AÇIKLAMA VE BASINA DEMEÇ VERME YASAĞI 
633
F. TOPLU EYLEMDE BULUNMA YASAĞI 
634
VIII. MEMURLARIN SORUMLULUKLARI 
637
A. HUKUKİ SORUMLULUK 
637
1. İdareye Verilen Zarardan Dolayı Hukuki Sorumluluk 
637
2. Üçüncü Kişilere Verilen Zararlardan Dolayı Hukuki Sorumluluk 
640
a. Hizmet Kusuru Halinde Sorumluluk 
640
b. Kişisel Kusur Halinde Sorumluluk 
641
B. CEZAİ SORUMLULUK 
642
1. Görevi Sebebiyle İşlenen Suçlara İlişkin Soruşturma 
642
a. 4483 Sayılı Kanun’un Kapsamı 
642
b. 4483 Sayılı Kanun’a Göre Soruşturma Usulü 
644
c. Ön inceleme 
645
d. Ön İnceleme Yapanların Yetkisi ve Rapor 
646
e. Süre 
647
f. İtiraz 
647
g. Soruşturma İzninin Gönderileceği Merci 
647
2. Görevi Haricinde İşlenen Suçlara İlişkin Soruşturma 
648
C. DİSİPLİN SORUMLULUĞU 
648
1. Disiplin Hukukuna Hakim Olan İlkeler 
649
a. Kanunilik İlkesi 
649
b. Savunma Hakkı Tanınması 
650
c. Şüpheden Sanık Yararlanır İlkesi 
652
d. Ölçülülük İlkesi 
653
e. Gizlilik İlkesi 
654
f. Aynı Fiil Sebebiyle Birden Fazla Disiplin Yaptırımı Uygulanması Yasağı 
655
g. Hukuka Aykırı Delillerin Kullanımı 
656
2. Disiplin Soruşturması Usulü 
658
3. Disiplin Suç ve Cezaları 
660
4. Disiplin Suçlarında Tekerrür ve Tevhiden Cezalandırma 
663
5. Disiplin Suç ve Cezalarında Zamanaşımı 
665
6. Disiplin Cezası Vermeye Yetkili Amir ve Kurullar 
666
7. Disiplin Cezasına Karşı Başvuru Yolları 
667
a. İdari Başvuru (İtiraz) 
668
b. Yargısal Başvuru 
669
8. Disiplin Cezası Verilmesinin Sonuçları 
670
9. Disiplin Cezasının Ortadan Kalkması 
671
IX. MEMURLUK STATÜSÜNDE KISINTI YAPAN DURUMLAR 
672
A. KADRO AÇIĞI 
672
B. GÖREVDEN (MEMURİYETTEN) UZAKLAŞTIRMA 
672
X. MEMURİYETİN SONA ERMESİ 
674
A. İSTİFA (GÖREVDEN ÇEKİLME) 
675
B. GÖREVDEN ÇEKİLMİŞ (MÜSTAFİ) SAYILMA 
676
C. MEMURLUKTAN ÇIKARMA (İHRAÇ) 
679
D. BAĞDAŞMAZLIK 
681
E. MEMURİYET KOŞULLARINDA EKSİKLİK 
681
F. EMEKLİLİK 
682
G. ÖLÜM 
684
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
685
11. BÖLÜM
İDARENİN SORUMLULUĞU
I. GENEL OLARAK SORUMLULUK 
689
A. İDARENİN HUKUKİ SORUMLULUĞU KAVRAMI VE TEMELİ 
690
B. İDARENİN SORUMLULUĞUNUN GELİŞİMİ 
693
1. Fransız Hukukunda 
693
2. Türk Hukukunda 
694
II. İDARE HUKUKUNDA SORUMLULUK TÜRLERİ 
696
A. HİZMET KUSURU (KUSUR SORUMLULUĞU) 
696
1. Tanımı 
696
2. Özellikleri 
698
3. Hizmet Kusuru Teşkil Eden Haller 
700
a. Hizmetin Hiç İşlememesi 
701
b. Hizmetin Geç İşlemesi 
702
c. Hizmetin Kötü İşlemesi 
703
d. Hukuka Aykırılık ve Kusur 
704
4. Kusurun Derecelendirilmesi (Ağır Kusur– Basit Kusur Ayrımı) 
707
5. Hizmet Kusuru– Kişisel Kusur– Salt Kişisel Kusur ve Görev Kusuru 
711
B. KUSURSUZ SORUMLULUK 
714
1. Tanımı ve Özellikleri 
714
2. Kusursuz Sorumluluk Türleri 
715
a. Risk (Tehlike) İlkesi 
716
aa. Tehlikeli Şeyler, Yöntemler ve Durumlar 
716
bb. Mesleki Risk 
718
cc. Sosyal Risk 
721
b. Kamu Külfetleri Karşısında Eşitlik (Fedakârlığın Denkleştirilmesi) İlkesi 
725
aa. Tanımı ve Özellikleri 
725
bb. İlkenin Uygulama Alanları 
728
IV. İDARENİN SORUMLULUĞUNUN ŞARTLARI 
731
A. İDARİ FAALİYET 
732
B. ZARAR 
733
1. Zararın Şartları 
734
2. Zarar Türleri 
736
C. İLLİYET BAĞI 
738
V. İDARENİN SORUMLULUĞUNU ETKİLEYEN (KALDIRAN YA DA AZALTAN) HALLER 
739
A. MÜCBİR SEBEP 
739
B. BEKLENMEYEN HAL 
747
C. ZARAR GÖRENİN KUSURU 
749
D. ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN KUSURU 
752
VI. ZARARIN TAZMİN EDİLMESİ 
754
A. SORUMLU İDARENİN BELİRLENMESİ 
754
B. ZARARIN TAZMİNİNE İLİŞKİN İLKELER 
757
1. Nakden Tazmin İlkesi 
757
2. Sorumluluk Oranında Tazmin İlkesi 
758
3. Taleple Bağlılık İlkesi 
758
4. Tam Tazmin İlkesi 
759
5. Denkleştirme İlkesi 
759
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
761
12. BÖLÜM
İDARİ USUL İLKELERİ
I. HUKUKİ GÜVENLİK İLKESİ 
765
II. GEREKÇE İLKESİ 
771
III. DİNLENİLME HAKKI 
773
IV. BAŞVURU YOLLARININ GÖSTERİLMESİ İLKESİ 
774
V. BİLGİ EDİNME HAKKI 
775
A. BİLGİ EDİNME HAKKININ KAPSAMI 
775
1. Bilgi Edinme Başvuru Hakkı Olanlar 
775
2. Talep Edilebilecek Bilgi ve Belgeler 
776
3. İdarelerin Bilgi Verme Yükümlülüğü 
777
B. BİLGİ EDİNME USULÜ 
777
1. Başvuru Dilekçesi 
777
2. Bilgi veya Belgeye Erişim Süreleri 
778
3. Başvuruların Cevaplandırılması 
778
C. BİLGİ EDİNME HAKKININ SINIRLARI 
778
D. BİLGİ EDİNME DEĞERLENDİRME KURULUNA İTİRAZ 
781
E. BİLGİ EDİNME HAKKININ İHLALİ 
782
BÖLÜM KAYNAKÇASI 
783