Fıkha Giriş ve Fıkıh – Ahlak İlişkisi Doç. Dr. Mustafa Ünal  - Kitap

Fıkha Giriş ve Fıkıh – Ahlak İlişkisi

1. Baskı, 
Şubat 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
154
Barkod:
9786253777234
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
270,00
Temin süresi 2-3 gündür.
Kitabın Açıklaması
Fıkıh dini kaynaklı, müstakil, evrensel, sürekli, fakihlerin içtihatları ile gelişen bir sistemdir. Bu sistemin tarihi dönemleri, hükümleri, konusu ve kaynakları hakkında büyük bir literatür ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada tüm bu konular, fıkıh ilmi ile yeni tanışanlara öz biçimde açıklamaya çalışılmıştır.
Ahlâk hakkındaki tartışmalar tarih boyunca devam etmiş, günümüzde ise çok daha ön plana çıkmıştır. Bugün dünyada ortak bir ahlâk ve hukuk belirlemek üzerine fikirler üretilmekte, bilimsel toplantılar yapılmaktadır.
Ancak ahlâkın kaynağı hususunda birden fazla fikir bulunmakta ve tek fikir üzerinde görüş birliğine varılamamaktadır. Bundan dolayı evrensel bir hukuk sistemi oluşturulması da çok zor bir amaç olarak görülmektedir. Bununla birlikte İslâm'da ahlâkın kaynağının vahye dayanması insanları aynı kaynak etrafında bir araya getirmektedir. İslâm'ın ahlâk ve fıkıh sisteminin evrensel bir nitelik taşıması bugün devam eden tartışmalara ışık tutabilecek önemli bir niteliktir. Bu nedenle ahlâk ve fıkıh arasındaki bağlantının anlaşılması büyük önem arz etmektedir. Çalışmanın son bölümünde bu husus konu edilmiştir.
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 
5
İÇİNDEKİLER 
7
KISALTMALAR 
13
BİRİNCİ BÖLÜM
TEMEL KAVRAMLAR
Bir Hadis 
16
I. DİN 
18
II. KANUN KOYUCU 
22
A. Genel Olarak Egemenlik ve Yasama 
22
B. Aslî Kanun Koyucu 
23
1. Şâriʿi Mübin 
23
28 
(صلى الله عليه وسلم) Resulullah 2.
C. Bağlı Yetki ile Yasama Faaliyeti 
29
1. Devlet Başkanı 
29
2. Müçtehitler 
30
III. İBÂDET 
31
IV. AHLÂK 
33
A. Genel Olarak Ahlâkın Tarifi 
33
B. Ahlâkın Kaynağı 
34
V. FIKIH 
35
A. Genel Olarak Fıkhın Tarifi 
35
B. Fıkıh ve Hukuk 
38
C. Fıkıh ve İslâm Hukuku 
41
D. Fıkıh ve Müslümanların Fıkhı (Toplumların Fıkhı) 
42
E. Fıkıh ve Şeriat 
42
İKİNCİ BÖLÜM
FIKIH SİSTEMİ
Bir hadis 
46
I. FIKIH SİSTEMİNİN ÖZELLİKLERİ 
47
A. Dini Kaynaklı Olması 
47
B. Müstakil Bir Hukuk Sistemi Olması 
49
C. Evrensel ve Sürekli Olması 
51
D. Fakihlerin İçtihatlarıyla Gelişmiş Olması 
52
E. Meseleci Bir Yöntemle Doğmuş ve Gelişmiş Olması 
53
F. Fıkıh ve Diğer Hukuk Sistemleri 
54
1. Genel Olarak 
54
2. Fıkıh ve Roma Hukuku 
56
III. FIKHIN OLUŞUMU VE TARİHİ DEVİRLER 
61
A. Resulullah (صلى الله عليه وسلم (Dönemi 
61
B. Sahabe Dönemi 
64
C. Tabiin Dönemi 
66
D. Müçtehit İmamlar Dönemi (Olgunluk Dönemi) 
67
1. Hanefî Mezhebi 
71
2. Mâlikî Mezhebi 
73
3. Şafiî Mezhebi 
75
4. Hanbeli Mezhebi 
76
E. İstikrar (Tahric–Taklit) Dönemi 
78
F. Kanunlaştırma ve Yeni İçtihat Dönemi 
81
IV. FIKIHTA HÜKÜMLER 
82
A. Şerʿı – Amelî Hükümler ̂ 
82
1. Teklifî Hüküm 
82
a. Dünyevî Maksadı Önceleyen Teklifî Hükümler 
83
aa. İnʿikâd 
83
bb. Sıhhat 
83
cc. Butlân 
83
dd. Fesâd 
84
ee. Nefâz 
84
ff. Lüzum 
85
b. Uhrevî Maksadı Önceleyen Teklifî Hükümlere Göre
Mükelleflerin Fiilleri 
85
aa. Farz 
85
bb. Vacib 
86
cc. Mendub 
86
dd. Haram 
87
ee. Tahrîmen Mekrûh 
88
ff. Tenzîhen Mekrûh 
88
gg. Mubâh 
88
2. Vadʿı Hu ̂ ̈kümler 
89
V. FIKHIN KONUSU 
90
A. Genel Olarak 
90
B. Hükmün Konusunun Şartları 
90
C. Hükmün Konusunun Tasnifi 
90
1. Genel Olarak 
90
2. Allah Haklarını İlgilendiren Fiiller 
91
3. Kul Haklarını İlgilendiren Fiiller 
91
4. Karma Nitelikli Haklar 
91
a. Ağırlıklı Olarak Allah Haklarını İlgilendiren Fiiller 
91
b. Ağırlıklı Olarak Kul Haklarını İlgilendiren Fiiller 
92
VI. FIKHIN KAYNAKLARI 
92
A. Asli Deliller 
93
1. Kitap 
93
2. Sünnet 
95
a. Rivayet Edilmesi Bakımından Sünnet 
97
aa. Mütevâtir Haber 
97
bb. Meşhur Haber 
98
cc. Âhâd Haber (Haber–i Vâhid) 
98
b. Resulullah’ın (صلى الله عليه وسلم (Sıfatları ve Sünnetin Bağlayıcılığı 
99
aa. Sünnet–i Hüda 
99
bb. Sünnet–i Zevaid 
99
cc. Hasâisu’n–Nebi 
99
3. İcmâ 
100
B. Fer’î Deliller 
102
1. Kıyas 
102
2. İstihsan 
104
3. İstıslah 
108
4. İstıshâb 
110
5. Sedd–i Zerâi 
111
6. Sahabî Kavli 
113
7. Önceki Şeriatlar (Şerʿu Men Kablenâ) 
114
8. Örf 
116
9. Medine Ehlinin Ameli 
119
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
FIKIH VE AHLÂK İLİŞKİSİ
Bir hadis 
122
I. FIKHA GÖRE YASAMA ve AHLÂK İLİŞKİSİ 
123
A. Fıtrat ve Fıkıh – Ahlâk İlişkisi 
123
B. Asgari Ahlâkın Hukuk Kuralları ile Koruma Altına Alınması 
124
C. İyilik, Samimiyet ve Niyetin Şekle Göre Öncelikli Olması 
125
D. Eyleme Dönüşmeyen Düşünce ve Niyetlerin Önem Arz Etmesi 
127
E. Bütün Fiillerde Dengeli Olunması 
127
F. Eğitim, Denetleme ve Müeyyide Uygulama Mekanizmalarının
Tesis Edilmesi 
128
G. Kötülüğün Yaygınlaştırılmaması 
128
H. İbâdât Alanının Öncelenmesi 
129
I. Kötülüğü Def Etmenin, Menfaat Elde Etmekten Öncelikli Olması 
129
İ. Kötülüğe Giden Yolların Kapatılması 
130
J. Sorumlulukların Yetkilerden Öncelikli Olması 
131
K. Adalet İlkesinin Her Alanda Benimsenmesi 
131
L. Af Yolunun Tutulmasının Adaleti Sağlama Duygusuna Tercih
Edilmesi 
132
M. Kural Koyulurken Ahlâki Bakımdan Daha Düşük Seviyede
Olanların Göz Önüne Alınması 
134
II. AHLÂK ve MASLAHAT İLİŞKİSİ 
134
III. YAPTIRIMI BAKIMINDAN FIKIH VE AHLÂK 
138
IV. FAKİH ve AHLÂK 
141
A. Fakih Tanımı 
141
B. Fakihte Bulunması Gereken Temel Ahlâkî Özellikler 
143
1. Müslüman Olmak ve İlim Sahibi Olmak 
143
2. Âdil Olmak 
143
3. Allah Teâlâ’ya Karşı Huşû İçerisinde Olmak 
144
4. Hükümlerin Barındırdığı Ahlâki Değerleri Tespit Edebilmek 
145
5. Kibirden ve Kendisini Öne Çıkarmaktan Uzak Durmak 
145
6. Maddi Kaygılarla Hareket Etmemek 
145
7. Muhatabın Yakınlığına Göre Fetvada Değişiklik Yapmamak 
146
8. Mahremiyete Saygı Göstermek 
146
9. Şeklî Tutarlılıkla Birlikte Ahlâkî Bütünlüğü Dikkate Almak 
147
KAYNAKÇA 
149