CEZA MUHAKEMESİ HUKUKUNDA HÂKİM
I. CEZA MUHAKEMESİ SİSTEMLERİ
21
E. Mer’i Hukukumuzda Muhakeme Sistemi ve Bu Sistemde
Ceza Muhakemesinin Amacı
30
II. CEZA MUHAKEMESİ MAKAMLARI VE SÜJELERİ
31
B. İddia Makamı ve Süjesi
33
C. Savunma Makamı ve Süjesi
36
D. Yargılama Makamı ve Süjesi
37
1. Yargılama Makamları ve Makamın Süjesi Olarak Hâkim
37
2. Hâkimde Bulunması Gereken Vasıflar
38
b. Yargılama İşlemi Olarak Karar ve Hüküm
52
(1) Karar ve Hükmün Tanımı, Konusu, Unsurları
52
(2) Karar ve Hükmün Ortaya Çıkış Süreci
53
8 Ceza Muhakemesi Hukukunda Hâkimin Tarafsızlığı
(i) Genel Olarak Karar ve Hükmün Oluşumu
53
(ii) Ceza Muhakemesinde Karar ve Hükmün
CEZA HÂKİMİNİN TARAFSIZLIĞI
I. HÂKİMİN TARAFSIZLIĞI KAVRAMI
55
A. Tarafsızlık Kavramının Tanımı
55
1. Tarafsızlık Kavramı ve Ceza Muhakemesi Hukukunda
2. Medeni ve İdari Muhakeme Hukukunda Hâkimin
B. Tarafsızlık Kavramının Normatif Temeli
59
2. Uluslararası Sözleşmeler
60
a. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi
60
b. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi
60
c. Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi
61
d. Bangalor Yargı Etiği İlkeleri
62
a. 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu
63
b. 2802 Sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu
64
C. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi
Kararlarında Hâkimin Tarafsızlığı
65
1. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Kararlarında Hâkimin
2. Anayasa Mahkemesi Kararlarında Hâkimin Tarafsızlığı
66
II. HÂKİMİN TARAFSIZLIĞININ MUHATABINA GÖRE TASNİFİ
67
B. Ceza Davasının Süjeleri Nezdinde Hâkimin Tarafsızlığı
(Tarafsızlığın Usûlî/Prosedürel Boyutu)
67
C. Toplum Nezdinde Hâkimin Tarafsızlığı (Tarafsızlığın
Kamusal/Politik Boyutu)
68
D. Hâkimlik Mesleği Bakımından Hâkimin Tarafsızlığı
(Tarafsızlığın Etik Boyutu)
69
III. HÂKİMİN TARAFSIZLIĞINI ETKİLEYEN ÖZEL DURUMLAR
70
A. Hâkimin Karar Verme Faaliyetini Etkileyen Faktörler
70
2. Bilinçsiz Önyargılar
71
3. Değerler ve Değer Yargıları
72
4. Basının/Medyanın ve Kamuoyunun/Kitlelerin Etkisi
73
5. Önyargıların ve Dış Baskıların Hâkim Üzerindeki Etkisi
ve Tarafsızlık Beklentisi
75
6. Siyasal Odakların ve Siyasi Düşüncelerin Karar Verme
B. Hâkimin Takdir Yetkisinin Sınırı
78
2. Hakkaniyete ve Eşitlik İlkesine Uygun Davranma
78
3. Gerekçe Yoluyla Denetim
79
C. Vicdani Kanaatin Sınırı
80
D. Hâkimin Dış Görünüşü
81
E. Hâkimin Mevcut veya Önceki Mensubiyetleri
83
HÂKİMİN TARAFSIZLIĞININ GÜVENCELERİ
1. Hâkimin Yasaklı Olduğu Hâller
88
b. Yasaklılık Sebepleri
88
(1) Suçtan Zarar Görmüş Olmak
88
(2) Evlilik, Vesayet, Kayyımlık İlişkisi
89
(3) Üstsoy, Altsoy, Evlatlık İlişkisi
90
(4) Üçüncü Derece Dahil Kan Hısımlığı – İkinci Derece
(5) Cumhuriyet Savcılığı, Adlî Kolluk Görevi, Müdafilik,
(6) Tanıklık veya Bilirkişilik
92
(7) Yargılamaya Katılamayacak Hâkim
94
10 Ceza Muhakemesi Hukukunda Hâkimin Tarafsızlığı
(i) Karar veya Hükme Katılan Hâkim
94
(ii) Soruşturma İşlemleri Yapan Hâkim
96
(iii) Yargılamanın Yenilenmesi Durumunda
(8) Hakimler ve Savcılar Kanunu’nda Yer Alan Yasaklılık
2. Hâkimin Tarafsızlığının Şüpheye Düştüğü Hâller
99
b. İhsâs–ı Rey Kavramı ve İhsâs–ı Reyin Gündeme
(2) Hâkimin Yargılama Dışındaki Açıklamaları ve
(3) Hâkimin Yargılama Sırasında Bağlantılı Bir Suçla İlgili
(4) Suçun/Fiilin Niteliğinin Değişmesi
105
(5) Görevsizlik Kararı
106
(6) Koruma Tedbirlerine İlişkin Kararlar
109
(7) Basit Yargılama Usûlünden Normal Muhakemeye
(8) Aynı Gerekçe ile Tekrar Eden İşlem Tesisi
114
(9) CMK m. 307/2–Son Cümlesinin Eleştirisi Üzerine
115
c. Tarafsızlığı Şüpheye Düşüren Diğer Sebepler
116
(1) Hâkimin Önceki Kararlarının Gerekçeleri ve Önceki
(2) Hâkimin Önceki Sosyal Medya Paylaşımları
118
(3) Çekinme Talebi Reddedilen Hâkim
119
C. Ret Hakkı Bulunan Kişiler
120
D. Ret Talebinin Süresi
122
1. Yasaklılık Sebebiyle Ret İstemi
122
2. Tarafsızlığı Şüpheye Düşüren Hâl Sebebiyle Ret İstemi
122
E. Ret Talebi, Dilekçenin İçeriği ve İspat Meselesi
123
F. Ret Talebinin İncelenmesi
125
1. Talebi İncelemeye Yetkili Makam
125
2. Talebin Geri Çevrilmesi
126
3. Talebin İncelenmesi
126
4. İncelemenin Sonucu ve Kanun Yolları
128
G. Reddi İstenen Hâkimin Yapabileceği İşlemler
129
II. HÂKİMİN ÇEKİNMESİ
130
A. Çekinme Sebebi ve Zamanı
130
B. Çekinme Talebi, Talebin İncelenmesi, Çekinen Hâkimin
Yapabileceği İşlemler
130