Elektronik Duruşma

İçinde bulunduğumuz dönemde dünya, teknoloji temelli olarak bu tarihe kadar hiç erişilememiş bir hızla dönüşüm içerisine girmiştir. Teknolojik dönüşümün mimarı olan gelişmelerin temelinde ise bilişim teknolojileri yer almaktadır. Bilişim teknolojilerindeki gelişmelere şüphe ile yaklaşılması olağan bir durum olsa da bu gelişmelerin gelecekte bugün olduğundan daha hızlı ve yıkıcı bir şekilde dönüşüme neden olacağı dikkate alındığında bilişim teknolojilerinin sebep olduğu dönüşümü öngörebilmek ve gelecekte yaşanacak dünyayı, içinde bulunduğumuz şartlardan ziyade yarının şartlarıyla değerlendirebilmek oldukça önemlidir.

Dijital dönüşüm, hayatın her alanında olduğu gibi hukuk alanında da etkisini güçlü biçimde hissettirmektedir. Adalete erişim, yargılamanın makul sürede sonuçlandırılması, yargısal faaliyetlerin daha erişilebilir ve daha etkili hale gelmesi gibi beklentiler, bilişim teknolojilerinin ceza muhakemesi bakımından da yeniden değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Ancak ceza muhakemesinin bireyin özgürlüğüne olan doğrudan etkisi, ceza muhakemesinin inceleme konusunu oluşturan cezai uyuşmazlıkların toplum düzenine ilişkin sonuçları ve bilişim teknolojilerine karşı duyulan kuşkular da dikkate alındığında dijital dönüşümün bu alandaki geleceğinin hassas bir şekilde irdelenmesi gerekmektedir.

Kitap, ceza yargılamasında duruşmanın fiziksel mahkeme salonlarından bağımsız olarak elektronik ortamda yapılıp yapılamayacağı sorusundan hareketle kaleme alınmıştır. Çalışmada elektronik duruşmanın, duruşmaya hâkim olan ilkeler ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6'ncı maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı çerçevesinde ceza muhakemesi hukukuna ne ölçüde ve hangi şartlarla entegre edilebileceği incelenmiştir. Özellikle video konferans sistemleri ile yapay zekâ alanındaki gelişmelerin, daha adil, daha şeffaf, daha erişilebilir ve daha hızlı bir ceza yargılamasına yönelik toplumsal beklentilerle kesiştiği noktada, elektronik duruşma artık yalnızca teknik bir yenilik değil, hukuki açıdan ciddi biçimde tartışılması gereken bir mesele haline gelmiştir.