Ayırt Etme Gücünün Geçici Kaybının Sorumluluğa ve Hukuki İşlemlere Etkisi Safiye Tamer  - Kitap

Ayırt Etme Gücünün Geçici Kaybının Sorumluluğa ve Hukuki İşlemlere Etkisi

1. Baskı, 
Haziran 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
212
Barkod:
9786253779436
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
530,00
Temin süresi 2-3 gündür.
Kitabın Açıklaması
Ayırt etme gücüne ilişkin akademik çalışmalarda konu ağırlıklı olarak ayırt etme gücünün sürekli kaybı çerçevesinde değerlendirilmiştir. Ayırt etme gücünün geçici kaybı ise genellikle farklı konuların incelenmesi sırasında sınırlı şekilde ele alınmıştır. Bununla birlikte ayırt etme gücünün sürekli kaybına ilişkin açıklamalar, ayırt etme gücünün geçici kaybına özgü bazı hukuki sorunlara çözüm üretmekte yetersiz kalmaktadır. Bu hukuki sorunların başında geçici kayıp hâlinde ayırt etme gücünün yokluğuna rağmen belirli şartlarla haksız fiil sorumluluğunun doğması gelir. Öte yandan hukuki işlemlerin geçerliliği bakımından da ayırt etme gücünün bulunduğu ve bulunmadığı anların tespiti özel önemi haizdir. Bu anın tespiti, ayırt etme gücünü geçici olarak ortadan kaldıran her bir sebep bakımından ayrı bir incelemeyi gerekli kılmaktadır.
Bu gerekçelerle ayırt etme gücünün geçici kaybının bağımsız bir şekilde ele alınması zorunluluğu doğmuştur. Bu çalışma ayırt etme gücünün geçici kaybının kavramsal çerçevesini ortaya koymak ve özellikle geçici kayıp hâlinin başlangıç ile sona erme anının tespitinde ortaya çıkan hukuki sorunlara çözüm üretmek amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Ayırt Etme Gücü, Ayırt Etme Gücünü Ortadan Kaldıran Hâller ve Ayırt Etme Gücünün İspatı
.
Ayırt Etme Gücünün Geçici Kaybı ve Ayırt Etme Gücünü Geçici Olarak Kaybeden Kişinin Haksız Fiil Sorumluluğu
.
Ayırt Etme Gücünün Geçici Kaybının Hukuki İşlemlere Etkisi
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 
5
İÇİNDEKİLER 
7
KISALTMALAR 
13
GİRİŞ 
15
I. BÖLÜM
AYIRT ETME GÜCÜ, AYIRT ETME GÜCÜNÜ ORTADAN KALDIRAN HÂLLER VE AYIRT ETME GÜCÜNÜN İSPATI
A. AYIRT ETME GÜCÜ 
19
1. Ayırt Etme Gücünün Tanımı ve Kapsamı 
20
a. Kavram 
20
b. Akla uygun biçimde davranma yeteneği 
22
(1) Davranışların neden ve sonuçlarını değerlendirme
yeteneği 
23
(2) Meydana getirilen iradeye uygun olarak hareket etme
yeteneği 
26
2. Ayırt Etme Gücünün Nispi (Göreceli) Niteliği 
27
a. Zamansal açıdan 
28
b. İşlemin içeriği bakımından 
31
B. AYIRT ETME GÜCÜNÜ ORTADANKALDIRAN HÂLLER 
32
1. Yaş Küçüklüğü 
33
a. Küçüklerde bilişsel gelişim evreleri 
34
b. Yaş gruplarına göre yaş küçüklüğünün ayırt etme gücüne
etkisi 
36
2. Akıl Hastalığı 
38
a. Akıl hastalığının tıbbi yönü 
39
b. Akıl hastalığının ayırt etme gücüne etkisi 
41
8 İçindekiler
3. Akıl Zayıflığı 
43
a. Zihin yetersizliği 
45
(1) Bilimsel açıdan zihin yetersizliği 
46
(2) Zihin yetersizliğinin ayırt etme gücüne etkisi 
48
b. Demans 
50
(1) Bilimsel açıdan demans 
50
(2) Demansın ayırt etme gücüne etkisi 
52
4. Sarhoşluk 
55
a. Kavram 
55
b. Kronik alkolizm ve ayırt etme gücüne etkisi 
56
5. Benzer Sebepler 
58
C. AYIRT ETME GÜCÜNÜN İSPATI 
61
1. Ayırt Etme Gücü Karinesi ve İspat Yükü 
61
2. İspat Araçları 
66
a. Tanık ifadesi ve tıbbi belgeler 
67
b. Bilirkişi görüşü 
68
II. BÖLÜM
AYIRT ETME GÜCÜNÜN GEÇİCİ KAYBI VE AYIRT ETME GÜCÜNÜ GEÇİCİ OLARAK KAYBEDEN KİŞİNİN HAKSIZ FİİL SORUMLULUĞU
A. AYIRT ETME GÜCÜNÜN GEÇİCİ KAYBI KAVRAMI 
73
B. AYIRT ETME GÜCÜNÜN GEÇİCİ KAYBINA YOL AÇAN HÂLLER 
76
1. Akıl Hastalığı, Akıl Zayıflığı ve Yaş Küçüklüğü Açısından
Değerlendirme 
77
a. Akıl hastalığı bakımından 
77
b. Akıl zayıflığı bakımından 
80
c. Yaş küçüklüğü bakımından 
81
2. Ayırt Etme Gücünü Geçici Olarak Ortadan Kaldıran Sarhoşluk 
82
a. Kavram 
82
b. Sarhoşluğun ayırt etme gücü üzerindeki etkisi 
84
c. Sarhoşluk hâlinin süresi 
86
3. Hipnoz 
87
a. Bilimsel açıdan hipnoz 
88
b. Hipnozun ayırt etme gücüne etkisi 
89
c. Hipnozun etki süresi 
90
4. Uyurgezerlik 
91
a. Bilimsel açıdan uyurgezerlik 
92
b. Uyurgezerliğin ayırt etme gücüne etkisi 
93
c. Uyurgezerliğin etki süresi 
94
5. Baygınlık ve Koma 
95
a. Bilimsel açıdan baygınlık ve koma kavramları 
95
b. Baygınlık ve koma hâllerinin ayırt etme gücüne etkisi 
96
C. AYIRT ETME GÜCÜNÜ GEÇİCİOLARAK KAYBEDEN KİŞİNİN
HAKSIZ FİİL SORUMLULUĞU 
97
1. Ayırt Etme Gücü Bulunmayan Kişilerin Haksız Fiil Sorumluluğu 
97
2. Ayırt Etme Gücünün Geçici Kaybından Doğan Sorumluluk 
101
a. Hukuki niteliği 
101
b. Sorumluluğun şartları 
103
(1) Zarar verenin ayırt etme gücünü geçici olarak
kaybetmiş olması 
103
(2) Somut olayda haksız fiilin kusur hariç diğer
unsurlarının mevcut olması 
107
i. Hukuka aykırı fiil 
107
ii. Zarar 
108
iii. İlliyet bağı 
109
(3) Zarar verenin ayırt etme gücünü kaybetmede kusuru
bulunmadığını ispat edememesi 
109
c. Zararı giderme yükümlülüğü 
115
(1) Ayırt etme gücünü geçici olarak kaybeden kişinin
tazmin sorumluluğu 
115
(2) Ayırt etme gücü kaybına sebep olan üçüncü kişilerin
sorumluluğu 
115
3. Hakkaniyet Sorumluluğunun Uygulama Alanı 
120
a. Hakkaniyet sorumluluğu 
120
b. Ayırt etme gücünü geçici olarak kaybeden kişinin
hakkaniyet gereği sorumlu tutulması 
127
III. BÖLÜM
AYIRT ETME GÜCÜNÜN GEÇİCİ KAYBININ HUKUKİ İŞLEMLERE ETKİSİ
A. AYIRT ETME GÜCÜNÜN GEÇİCİOLARAKKAYBEDİLMESİNİN
HUKUKİİŞLEMLER ÜZERİNDEKİ ROLÜ 
129
1. Hukuki İşlem Kavramı ve Hukuki İşlemin Kurucu Unsurları 
129
a. Kavram 
130
b. Hukuki işlemin kurucu unsurları 
131
(1) İrade 
132
i. İşlem iradesi 
133
ii. Açıklama iradesi 
134
iii. Fiil iradesi 
135
(2) Açıklama 
136
2. Hukuki Sonuç Doğurmama Yaptırımının (TMK m. 15) Hukuki
Niteliğinin Belirlenmesi 
137
a. Hukuki işlemlerde yokluk, kesin hükümsüzlük ve iptal
edilebilirlik kavramları 
139
(1) Yokluk 
140
(2) Kesin hükümsüzlük 
141
(3) İptal edilebilirlik 
143
b. TMK m. 15’in yorumundan ayırt etme gücünü geçici olarak
kaybeden kişinin hukuki işlemlerine uygulanacak yaptırıma
ilişkin yapılan çıkarımlar 
145
(1) Hukuki sonuç doğurmama yaptırımı (TMK m. 15) 
146
(2) Ayırt etme gücünün kusurlu bir davranışla
kaybedilmesinin etkisi 
152
3. Ayırt Etme Gücünü Geçici Olarak Kaybeden Kişilerin
Sözleşmeden Doğan Sorumluluğu 
153
a. Ayırt etme gücünü geçici olarak kaybeden kişinin culpa in
contrahendo sorumluluğu 
154
b. Sözleşmenin kurulmasından sonra ayırt etme gücünün
geçici olarak kaybedilmesi 
158
B. AYIRT ETME GÜCÜNÜN GEÇİCİ KAYBININ ÇEŞİTLİ HUKUKİ
İŞLEMLER BAKIMINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ 
160
1. Evliliğin Nispi Butlanına Yol Açan Bir Sebep Olarak Ayırt Etme
Gücünün Geçici Kaybı 
161
a. TMK m. 148 açısından ayırt etme gücünden geçici
yoksunluk kavramı 
161
b. Ayırt etme gücünden geçici yoksunluk durumuna bağlanan
nispi butlan yaptırımının hukuki niteliği 
164
(1) Ayırt etme gücünün geçici kaybı nedeniyle evlenmenin
nispi butlanı 
165
(2) Evlenmenin nispi butlanının kesin hükümsüzlük ve
iptal edilebilirlik yaptırımlarından ayrılması 
167
2. Ayırt Etme Gücünün Geçici Kaybının Taşınmaz Mülkiyetinin
Devrine Etkisi 
171
a. Taşınmaz mülkiyetinin devri 
172
(1) Geçerli hukuki sebep 
172
(2) Tescil talebi ve tescilin yapılması 
173
b. Taşınmaz mülkiyetinin devrinin sebebe bağlı (illî) niteliği 
174
(1) Borçlandırıcı işlem ve tasarruf işlemi kavramları 
174
(2) Sebebe bağlılık ilkesi 
175
c. Ayırt etme gücünün geçici kaybı hâlinde taşınmaz
mülkiyetinin devrinin hukuki akıbeti 
177
3. Ayırt Etme Gücünün Geçici Kaybının Ölüme Bağlı Tasarrufların
Geçerliliğine Etkisi 
180
a. Ölüme bağlı tasarrufların geçerliliğinde ehliyet koşulu ve
ayırt etme gücü 
181
b. Ayırt etme gücünün yokluğu sebebiyle iptal (TMK m. 557) 
182
(1) Ayırt etme gücünün geçici kaybının iptal sebebi olarak
kabulü 
182
(2) Vasiyetname ve miras sözleşmesi bakımından ayırt
etme gücünün geçici kaybı 
185
c. Sağlararası işlemlerle karşılaştırma: Kesin hükümsüzlük
karşısında iptalin özelliği 
189
(1) Talebe bağlı iptal ile kesin hükümsüzlüğün farkı 
190
(2) İptal yaptırımının favor testamenti ilkesi ışığında
değerlendirilmesi 
191
SONUÇ 
195
KAYNAKÇA 
201