Almanya, İsviçre ve Avusturya ile Karşılaştırmalı Arsa Düzenlemeleri (3194 Sayılı İmar Yasası'nın 18. Madde Uygulaması) Dr. Erdal Köktürk, Prof. Dr. Erol Köktürk  - Kitap
Almanya, İsviçre ve Avusturya ile Karşılaştırmalı

Arsa Düzenlemeleri

(3194 Sayılı İmar Yasası'nın 18. Madde Uygulaması)

3. Baskı, 
Temmuz 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
17x25
Sayfa:
1528
Barkod:
9786253610111
Kapak Türü:
Ciltli
Fiyatı:
3.550,00₺
24 saat içerisinde temin edilir.
Diğer Baskılar
2. baskı
Mayıs 2024
3.550,00₺
1.775,00₺ (%50)
1. baskı
Ağustos 2021
3.500,00₺
995,00₺ (%72)
Kitabın Açıklaması
Kitap, güncellenmiş ve yenilenmiş üçüncü baskısını yapmıştır.
Uzun yıllar imar planı uygulamaları, kentsel dönüşüm, taşınmaz değerlemesi, tapu ve kadastro faaliyetleri ile arsa düzenlemeleri konularında çalışan, üniversitelerde, meslek kuruluşlarında ve kamu kurumlarında eğitimler veren, danışmanlık yapan yazarlar tarafından hazırlanan bu eser, Almanya, İsviçre ve Avusturya ile yapılan karşılaştırmalarla Türkiye'de bir ilktir.
Kitapta, 3194 sayılı İmar Yasası'nın 18. Maddesi başta olmak üzere, arsa politikası, arsa düzenlemesinin anlamı, amacı, kapsamı ve tarihçesi, hukuksal dayanakları, kadastro ve tapu sicili ile ilişkileri, yetkili kurumlar, işlem sırası, düzenleme ortaklık payı, dağıtım, ilan, tebliğ, kesinleşme ve tescil yüksek yargı içtihatlarıyla birlikte incelenmiştir.
Eserde, idari yargının ön koşullar ve yetki, şekil, sebep, konu ve amaç yönlerinden denetimine yer verilmiş; yürütmenin durdurulması, iptal, iptal kararlarının uygulanmamasının sonuçları, düzenleme öncesi duruma dönülmesi ve yolsuz tescil konuları ayrıntılı ele alınmıştır.
Bu baskıda, imar planlarının arsa düzenlemesi yoluyla uygulanamamasının sonuçları; ayırma-birleştirme, kamulaştırmasız el koyma, ortaklığın giderilmesi, imar hakkı aktarımı ve trampa başlıkları altında incelenmiştir.
Kitap, "eşit oranlı toprak kesintisi" ilkesi yerine, eşdeğerliğe dayalı "değer eşitliği" sisteminin ülkemiz koşullarına uyarlanmasını önermektedir. Daha ayrıntılı bilgi için yazarların "İmar Planları" ve "Taşınmaz Değerlemesi" kitaplarına bakılabilir..
Kitabın Konu Başlıkları
.
Arsa Politikası
.
Arsa Düzenlemesinin Anlamı, Amacı, Kapsamı ve Tarihçesi
.
Arsa Düzenlemesinin Hukuksal Dayanakları, Kadastro ve Tapu Sicili ile İlişkileri
.
Arsa Düzenlemesinin Yapılmasında ve Onaylanmasında Yetkili Kurumlar, Organlar ve Makamlar
.
Arsa Düzenlemelerinin Yapılmasında İşlem Sırası ve Süreçleri
.
Arsa Düzenlemelerinde Düzenleme Ortaklık Payı (DOP)
.
Arsa Düzenlemelerinde Dağıtım: Düzenlemeye Giren Parsellerin İmar Parsellerine Dağıtılması
.
Arsa Düzenlemelerinde Parselasyon Planlarının İlanı (Duyurulması), Tebliği, Kesinleşmesi, Kadastro Kontrolü ve Tapu Siciline Tescili
.
Arsa Düzenlemelerinin Yargısal Denetimi
.
Arsa Düzenlemelerinin İdari Yargıda Yürütmesinin Durdurulması ve–veya İptali ile Sonrasında Yapılacak İşlemler
.
İmar Planlarının Arsa Düzenlemesi Yoluyla Uygulanamamasının Sonuçları
.
Ülkemizde Arsa Düzenlemelerinin Yeniden Modellenmesi
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İçindekiler
Önsöz 
7
2. Baskıya Önsöz 
11
3. Baskıya Önsöz 
15
Kısaltmalar 
45
Bölüm 01
ARSA POLİTİKASI
01.1. ARSA POLİTİKASININ ANLAMI VE KAPSAMI 
50
01.2. TAŞINMAZ MALLAR POLİTİKASI VE ARAZİ YÖNETİMİ 
56
01.2.1. Taşınmaz Mallar Politikası 
56
01.2.2. Arazi Yönetimi ve Alan Yönetimi 
61
01.2.3. Arazi Stoku 
63
01.2.4. Değerlendirme 
67
01.3. KENT TOPRAĞI VE ARSA İLİŞKİSİ 
69
01.4. NÜFUS GÖSTERGELERİ 
75
01.5. KONUT SORUNU 
77
01.5.1. Uluslararası Belgelerde Sorunun Çerçevesi 
79
01.5.2. Türkiye’de Resmî Belgelerde Konut Sorunu ve Gelinen Nokta 
79
01.5.3. Konutun Finansmanı 
81
01.5.4. Konut Üretimi 
83
01.5.5. Konut Sorunu ve Arsa ile İlişkisi 
84
01.5.6. Değerlendirme 
86
01.6. TÜRKİYE’DE İMAR DÜZENİNİN VE MEVZUATININ NİTELİĞİ 
87
01.7. BİR İTİRAF OLARAK İMAR AFLARI 
89
01.8. ARSA POLİTİKASI İLE MEKÂNSAL PLANLAMA VE ARSA DÜZENLEMESİ İLİŞKİSİ 
94
01.9. ARSA GELİŞTİRME STRATEJİLERİ 
97
01.9.1. Klasik Sunu Planlaması 
99
01.9.2. Belediye Arazilerinin Belediye Tarafından Geliştirilmesi 
99
01.9.3. Belediye Tarafından Kurulan Bir Şirket Tarafından Geçici Edinim 
100
01.9.4. Kentsel Sözleşme veya Tasarım ve Altyapı Planı 
100
01.9.5. Kentsel Geliştirme Önlemleri 
101
01.9.6. Değerlendirme 
101
01.10. KENTSEL TOPRAK REFORMU 
102
01.10.1. Toprak Reformu 
102
01.10.2. Kentsel Toprak Reformu 
103
01.10.3. Diriliş Romanında Tolstoy’un Toprak Reformu’na Yaklaşımı 
109
01.10.4. Henry George'un Topraktaki Özel Mülkiyete Bakışı 
115
01.11. MEKÂNIN ÜRETİMİ 
119
01.12. TÜRKİYE’DE ARSA POLİTİKASININ ARAÇLARI VE YÖNELİMLERİ 
127
01.12.1. Neden Olunan Sorunlar 
129
01.12.2. Sorulması Gereken Sorular 
130
01.12.3. Siyasetçiler ve Yöneticiler Boyutu 
131
01.12.4. Finansman Boyutu 
131
01.12.5. Daha Fazla İş Birliği 
132
01.12.6. Arsa Politikasının Kapsamı 
133
01.12.7. Arsa Politikasının Hedefleri 
134
01.12.8. Arsa Politikasının Araçları 
135
01.12.9. Özel Vurgu 1: Öncelik Boş Bekletilen Arsalar Olmalı 
138
01.12.10. Özel Vurgu 2: Arazi Stoku Politikası 
140
01.12.11. Özel Vurgu 3: Soba Borusu Modelleri Terk Edilmeli 
141
01.12.12. Arsa Politikasının Başarısının Koşulları 
143
01.12.13. Lefebvre’ye Geri Dönüş ve Değerlendirme 
144
01.13. ALMANYA, AVUSTURYA VE İSVİÇRE’DE ARSA POLİTİKASININ TEMEL İLKELERİ 
147
01.13.1. Genel Yaklaşım 
147
01.13.1.1. Kavramlar 
147
01.13.1.2. Arsa Geliştirme ve Arsaları Kentleşme Amacıyla Kullanma Neden Önemli Bir Konudur? 
149
01.13.1.3. İdeal Bir Arsa Piyasası Modeli 
152
01.13.2. Arsa Piyasalarında Var Olan Durum 
153
01.13.2.1. Almanya 
153
01.13.2.2. Avusturya 
160
01.13.2.3. İsviçre 
162
01.13.2.4. Özet 
166
01.14. ARSA POLİTİKASININ EN ÖNEMLİ UYGULAMA ARACI OLARAK ARSA DÜZENLEMELERİNİN ÖNDERLERİ 
170
01.15. ARSA POLİTİKASININ VE İMAR PLANLARININ UYGULANMASINDA CUMHURİYETİN İLK YILLARINDAN BU YANA YAŞANAN ZORLUKLARIN TARİHSEL ARKA PLANI 
177
01.16. DEĞERLENDİRMELER VE SONUÇ 
184
Bölüm 02
ARSA DÜZENLEMESİNİN ANLAMI, AMACI,
KAPSAMI VE TARİHÇESİ
02. ARSA DÜZENLEMESİNİN ANLAMI, AMACI, KAPSAMI VE TARİHÇESİ 
187
02.1. ARSA DÜZENLEMESİNİN ANLAMI VE AMACI 
187
02.1.1. Arsa Düzenlemesinin Anlamı 
187
02.1.2. 3194 Sayılı İmar Yasası’nda Arsa Düzenlemesinin Amacı 
192
02.2. ALMANYA, AVUSTURYA VE İSVİÇRE’DE DÜZENLEMENİN AMACI VE KULLANIM ALANI 
197
02.2.1. Almanya’da Düzenlemenin Amacı ve Kullanım Alanı 
197
02.2.2. Avusturya’da Düzenlemenin Amacı ve Kullanım Alanı 
203
02.3. ALMANYA’DA VE İSVİÇRE’DE DÜZENLEMENİN İLKELERİ 
204
02.3.1. Almanya’da Düzenlemenin İlkeleri 
204
02.3.2. İsviçre’de Düzenlemenin ilkeleri 
205
02.3.2.1. Zürih Kantonu’ndaki Yaklaşım 
205
02.3.2.2. Bern Kantonu’ndaki Yaklaşım 
206
02.4. ARSA DÜZENLEMESİNİN KAPSAMI 
207
02.4.1. Türkiye’de Arsa Düzenlemesinin Kapsamını Belirleyen Etkenler 
207
02.4.2. 3194 Sayılı İmar Yasası’nda Arsa Düzenlemesinin Kapsamı 
209
02.4.3. Arsa Düzenlemesinin Uygulanamayacağı Yerler 
217
02.4.4. İmar Yasası’nın 18. Maddesine Göre Düzenlemenin Kapsamı 
221
02.5. ARSA DÜZENLEMESİNİN TARİHÇESİ 
223
02.5.1. Türkiye’de Arsa Düzenlemesinin Tarihsel Gelişimi 
223
02.5.2. Almanya’da Arsa Düzenlemesinin Tarihsel Gelişimi 
227
02.5.2.1. Arsa Düzenlemelerine Götüren Önsel Gelişmeler 
227
02.5.2.2. Arsa Düzenlemesinin Yasal Altlığa Kavuşturulması Yönündeki Çabalar 
228
02.5.3. Türkiye’de ve Almanya’da Arsa Düzenlemesinin Tarihsel Gelişiminin Karşılaştırılması 
232
Bölüm 03
ARSA DÜZENLEMESİNİN HUKUKSAL DAYANAKLARI, KADASTRO VE TAPU SİCİLİ İLE İLİŞKİLERİ
03.1. ARSA DÜZENLEMESİNİN HUKUKSAL NİTELİĞİ 
238
03.1.1. Arsa Düzenlemesi Nitelik Olarak İmar Planından Farklı Bir İşlemdir 
238
03.1.2. Arsa Düzenlemesi Nitelik Olarak Kamulaştırmadan Farklı Bir İşlemdir 
242
03.1.2.1. Arsa Düzenlemesini Hatalı Değerlendiren ve Eleştiren Görüşler 
242
03.1.2.2. Arsa Düzenlemesini Kamulaştırma Olarak Değerlendiren Anayasa Mahkemesi Kararı 
243
03.1.2.3. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’na ve Anayasa Mahkemesi Kararına Göre Arsa Düzenlemesinin Kamulaştırmadan Farkı 
244
03.1.2.4. Federal Almanya Anayasası ve Almanya Anayasa Mahkemesi Kararına Göre Arsa Düzenlemesinin Kamulaştırmadan Farkı 
249
03.1.3. Arsa Düzenlemesi Nitelik Olarak Mülkiyetin İçeriğini Belirleyen Bir Araçtır 
250
03.1.4. Türk ve Alman Anayasa Mahkemesi Kararlarında Arsa Düzenlemesinin Hukuksal Niteliği 
255
03.1.5. Yargıtay’a Göre Arsa Düzenlemesinin Hukuksal Niteliği 
256
03.2. ARSA DÜZENLEMESİNDE ÖNCELİKLE UYULACAK KURALLAR 
256
03.2.1. Arsa Düzenlemesi İşlemlerinde Birinci Sırada Anayasa Kurallarının ve Anayasa Mahkemesi Kararlarının Uygulanması 
258
03.2.1.1. Genel Çerçeve 
258
03.2.1.2. Arsa Düzenlemesinde Anayasa’nın Etkisi 
260
03.2.2. Arsa Düzenlemesi İşlemlerinde İkinci Sırada 3194 Sayılı İmar Yasası’nın ve Özel Yasaların Uygulanması 
261
03.2.3. Arsa Düzenlemesi İşlemlerinde Üçüncü Sırada 1/1000 Ölçekli Uygulama İmar Planlarının ve Plan Notlarının Temel Alınması 
264
03.2.4. Arsa Düzenlemesi İşlemlerinde Dördüncü Sırada Tüzüklerin, Yönetmeliklerin ve Genelgelerin Uygulanması 
265
03.2.4.1. İmar Yasası ile Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik’te Sayılan Genel Hizmet Alanları Arasında Farklılıklar 
267
03.2.4.2. Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’nün Arsa Düzenlemelerini Genelgelerle Yönlendirmesi 
267
03.2.5. Değerlendirme 
269
03.3. ARSA DÜZENLEMESİNDE TEMEL ALINAN TAPU KAYITLARINI OLUŞTURAN KADASTRO ÇALIŞMALARI 
269
03.3.1. Kadastronun Tanımı 
269
03.3.2. Kadastronun Tarihi 
270
03.3.3. Cumhuriyet Döneminde Kadastro Çalışmalarının Başlatılması ve Tapu Sicilinin Oluşturulması 
276
03.3.4. Arsa Düzenlemesinde Temel Alınan Tapu Kayıtlarını Oluşturan Kadastro Çalışmalarının Değerlendirilmesi 
282
03.4. KADASTRO İLE OLUŞAN TAPU SİCİLİ VE MÜLKİYET SİSTEMİ 
283
03.4.1. Kadastro ile Oluşan Tapu Sicilinin İlkeleri 
283
03.4.2. Tapu Sicilinde Kayıtlı Mülkiyetin Kazanılmasında İyiniyet Unsuru 
287
03.4.3. Tapu Sicilinde Düzeltme 
292
03.4.4. Tapu Sicilinin Tutulmasından Doğan Bütün Zararlarda Devletin Sorumluluğu 
300
03.4.4.1. Tapu Sicilinde İşlem Yapma veya İşlem Yapmaktan Kaçınma 
303
03.4.4.2. Tapu Sicilinde Yapılan İşlemin veya İşlemden Kaçınmanın Hukuka Aykırı Olması 
307
03.4.4.3. Tapu Sicilinin Yolsuz Tutulmasından Dolayı Maddi Bir Zararın Doğması 
308
03.4.4.4. Zarar ile Tapu Sicilinin Yolsuz Tutulması Arasında Bir Nedensellik (İlliyet) Bağının Bulunması 
310
03.4.4.5. Tapu Memurunun Şahsi Sorumluluğu ve Devletin Rücu Hakkı 
311
03.4.5. Türkiye'de Kadastro ile Oluşan Tapu Sicilinin Değerlendirilmesi 
316
03.5. KADASTRONUN SONA ERMESİ, TAPU SİCİLİNİN KESİNLEŞMESİ VE TÜRKİYE’DE İKİNCİ KADASTRO 
319
03.5.1. Kadastronun Sona Ermesi ve Tapu Sicilinin Kesinleşmesi 
319
03.5.2. Türkiye’de İkinci Kadastro 
325
03.6. SAYISALLAŞTIRMA VE YENİLEME SONUCU GRAFİK KADASTRO İLE OLUŞAN TAPU PLANINDAKİ TAŞINMAZLARIN SINIRLARININ DEĞİŞMESİ, YÜZÖLÇÜMLERİNİN ARTMASI VEYA AZALMASI 
327
03.6.1. Grafik Kadastro Sisteminde Sayısallaştırma ve Yenileme Çalışmaları 
327
03.6.1.1. 3402 Sayılı Kadastro Yasası’nın 22. Maddesinin 2. Fıkrasının (a) Bendine Göre Yapılan Çalışmalar 
329
03.6.1.2. 3402 Sayılı Kadastro Yasası’nın “Hataların Düzeltilmesi” Başlıklı 41. Maddesine Göre Uygulamalar 
335
03.6.1.3. 3402 Sayılı Kadastro Yasası’nın “Sayısallaştırma” Başlıklı Ek 1. Maddesine Göre Uygulamalar 
339
03.6.1.4. 2859 sayılı Tapulama ve Kadastro Paftalarının Yenilenmesi Hakkında Yasa’ya Göre Uygulamalar 
339
03.6.2. Tapu Planındaki Taşınmazların Sınırlarının Değişmesi, Yüzölçümlerinin Artması veya Azalması ile İlgili Anayasa Mahkemesi Kararları 
344
03.6.3. 3402 sayılı Kadastro Yasası’nın 41. Madde Uygulamalarında Yüzölçümü Azalmaları ile İlgili Anayasa Mahkemesi Kararları 
345
03.6.4. 3402 Sayılı Kadastro Yasası’nın 22/2–a Maddesi Uygulamalarında Yüzölçümü Azalmaları ile İlgili Anayasa Mahkemesi Kararları 
353
03.6.5. Sayısallaştırma ve Yenileme Sonucu Grafik Kadastro ile Oluşan Tapu Planındaki Taşınmazların Sınırlarının Değişmesi, Yüzölçümlerinin Artması veya Azalmasının Değerlendirilmesi 
358
Bölüm 04
ARSA DÜZENLEMESİNİN YAPILMASINDA VE ONAYLANMASINDA YETKİLİ KURUMLAR, ORGANLAR VE MAKAMLAR
04. ARSA DÜZENLEMESİNİN YAPILMASINDA VE ONAYLANMASINDA YETKİLİ KURUMLAR, ORGANLAR VE MAKAMLAR 
361
04.1. ARSA DÜZENLEMESİNİ YAPMAYA YETKİLİ MESLEK 
361
04.1.1. Yetkinin Önkoşulu 
361
04.1.2. Türkiye’de Yasa ve Yönetmeliklerde Arsa Düzenlemesini Yapmaya Yetkili Meslek 
362
04.1.2.1. 3194 Sayılı İmar Yasası 
362
04.1.2.2. Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik 
363
04.1.2.3. Harita Mühendislik Hizmetlerini Yükümlenecek Müellif ve Müellif Kuruluşlarının Ehliyet Durumlarına Ait Yönetmelik 
363
04.1.2.4. Tescile Konu Olan Harita ve Planlar Yönetmeliği 
364
04.1.2.5. Büyük Ölçekli Harita ve Harita Bilgileri Üretim Yönetmeliği 
364
04.2. ARSA DÜZENLEMESİNİ YAPMA/YAPTIRMA YÖNTEMLERİ 
365
04.2.1. Arsa Düzenlemesi İşinin İdarelerce Kendi Bünyelerinde Görevli Harita Mühendislerine Yaptırılması 
366
04.2.2. Arsa Düzenlemesi İşinin İhale ile Yaptırılması 
372
04.2.2.1. Arsa Düzenlemesi İşinin Kamu İhale Yasası’na Göre Yaptırılması 
372
04.2.2.2. Kamu İhale Sözleşmeleri Yasası’na Göre İhalelere İlişkin Sözleşmelerin Düzenlenmesi ve Uygulanması 
375
04.2.2.3. Harita Mühendislik Hizmetlerini Yükümlenecek Müellif ve Müellif Kuruluşların Ehliyet Durumlarına Dair Yönetmelik 
376
04.2.3. Arsa Düzenlemesi İşinin Taşınmaz Malikleri Tarafından Yapılarak İdareye Sunulması 
380
04.3. ALMANYA’DA, AVUSTURYA’DA VE İSVİÇRE’DE ARSA DÜZENLEMELERİNDE GÖREV VE YETKİ 
383
04.3.1. Almanya’da, Avusturya’da ve İsviçre’de Arsa Düzenlemelerinde Görev ve Yetki 
383
04.3.1.1. Almanya’da Arsa Düzenlemelerinde Görev ve Yetki 
383
04.3.1.2. Avusturya’da Arsa Düzenlemelerinde Görev ve Yetki 
385
04.3.1.3. İsviçre’de Bern Kantonu’nda Arsa Düzenlemelerinde Görev ve Yetki 
385
04.3.2. Almanya’da, Avusturya’da ve İsviçre’de Arsa Düzenlemelerinin Yapılmasında Görevlerin ve Yetkinin Türkiye’deki Uygulamalarla ilgili Değerlendirilmesi 
386
04.4. ARSA DÜZENLEMESİNİN YAPIMINDA VE ONAYLANMASINDA YETKİ 
391
04.4.1. Arsa Düzenlemesinda İdarelere Verilen Yetkinin Dayanağı 
391
04.4.2. İmar Hukukunda Yetkinin Dayandığı Hukuk Alanı 
399
04.4.3. İdarelerin Yargı Yoluyla İmar Planı Yapımına Zorlanamaması 
401
04.5. TÜRKİYE’DE ARSA DÜZENLEMESİNİ ONAYLAMAYA YETKİLİ İDARELER, ORGANLAR, KURULLAR VE MAKAMLAR 
405
04.5.1. Arsa Düzenlemesini Onaylamada Yetkili Organlar, Kurullar ve Makamlar 
405
04.5.2. Arsa Düzenlemesini Onaylamada Yetkili Organlara, Kurullara ve Makamlara Verilen Onaylama Yetkisinin Yasal Dayanakları 
410
04.5.3. 5393 Sayılı Belediye Yasası’na Bağlı İl/İlçe Belediyelerine Verilen Arsa Düzenlemesini Onaylama Yetkisi 
415
04.5.4. Büyükşehirlerde Arsa Düzenlemesinin Yapılmasında ve Parselasyon Planının Onaylanmasında Yetki 
419
04.5.5. 5216 Sayılı Büyükşehir Belediyesi Yasası ile Büyükşehir Belediyelerine ve Büyükşehir İçindeki İlçe Belediyelerine Verilen Arsa Düzenlemesini Onaylama Yetki 
429
04.5.6. Büyükşehirlerin, Yasalarla Büyükşehir Belediyesine Verilmiş Görevlerin ve Hizmetlerin Gerektirdiği İşlerle İlgili Arsa Düzenlemesinin Yapılmasında ve Parselasyon Planının Onaylanmasında Yetkisi 
432
04.5.7. 5302 Sayılı Yasa ile İl Özel İdaresine Verilen Arsa Düzenlemesini Onaylama Yetkisi 
434
04.5.8. 1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na Verilen Arsa Düzenlemesini Onaylama Yetkisi 
436
04.5.9. 3194 Sayılı İmar Yasası ile Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’na Verilen Yetki 
443
04.5.10. 4562 Sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Yasası ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’na Verilen Arsa Düzenlemesini Onaylama Yetkisi 
445
04.5.11. 5393 Sayılı Belediye Yasası’nın 73. Maddesine Göre Yapılan Arsa Düzenlemelerinde Onaylama Yetkisi 
447
04.5.12. 6306 Sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkındaki Yasa Uyarınca Yapılan Arsa Düzenlemelerini Onaylama Yetkisi 
451
04.5.13. TCDD Yasası ile Büyükşehir Belediyelerine ve İl/İlçe Belediyelerine Verilen Yetki 
455
04.4.14. Türkiye’deki Arsa Düzenlemelerinin Görev ve Yetki Bakımından Değerlendirilmesi 
456
04.6. ARSA DÜZENLEMELERİNİN AYRIKLI (İSTİSNAİ) BİR UYGULAMASI: 2981 SAYILI “İMAR AFFI” YASASI’NA GÖRE YAPILAN ARSA DÜZENLEMELERİ 
458
04.6.1. Türkiye'de İmar Aflarını Yaratan Nedenler 
460
04.6.1.1. Konunun Bağlamı 
460
04.6.1.2. Türkiye'de 1948 Yılından Günümüze Kadar Gecekondu ve Kaçak Yapı Süreci 
466
04.6.1.2.1. Özel Parselasyon ve Hisseli Satışlar 
466
04.6.1.2.2. Türkiye’de İmar Affı Yasaları 
474
04.6.1.2.3. Türk Hukuk Sisteminin Tapu Dışı İşlemlere Bakışı 
477
04.6.2. 2981 Sayılı Yasa’nın 10/b, 10/c ve Ek 1. Maddelerine Göre Yapılan Uygulamalar 
483
04.6.2.1. 2981 Sayılı Yasanın İmara Aykırı Ayrıklı (İstisnai) Durumları Hukukileştirmesi 
484
04.6.2.2. Başkasının Arsa veya Arazisi Üzerine Yapılmış Gecekondular Hakkındaki Uygulamalar 
484
04.6.2.3. İmar Mevzuatına Aykırı Yapılara Ruhsat ve Kullanma İzni Verilmesi Uygulamaları 
486
04.6.2.4. Kat İrtifakı Kurulmuş Yapılarda Yapı Ruhsatına Aykırı İnşa Edilmiş Bağımsız Bölümlerin ve Katların Hukukileşmesi 
487
04.6.2.5. Paylı (Hisseli) veya Özel Parselasyona Dayalı Arsa veya Arazilerde, Fiili Kullanma Durumları Dikkate Alınarak Tapu Verilmesi 
490
04.6.2.5.1. Özel Parselasyon Krokisinin Tapu Planı (Kadastro Haritası) Olarak Kabul Edilmesi 
490
04.6.2.5.2. Özel Parselasyon Yapılan Yerlerde Tapu Verme İşleminin İkinci Kadastro Sayılmaması 
491
04.6.2.5.3. Özel Parselasyon Krokisi Üzerinde Kamu Hizmetlerine Ayrılan Yerler 
491
04.6.2.5.4. Danıştay’ın ve Yargıtay’ın Özel Parselasyona Dayalı Yapılan Tescil İş–lemleri ile İlgili Kararlarından Bazıları 
494
04.6.2.6. İmara Aykırı Yapıların, İmar Mevzuatına Uygun İnşa Edilerek Kullanma İzni Alınmış Yapılar Olarak Kabul Edilmesi 
496
04.6.2.7. Gecekondulara Tapu Tahsis Belgesi Verilmesi, Tespit ve Değerlendirme İşlemleri 
499
04.6.2.7.1. Tapu Tahsis Belgesi Verilen Gecekondular ile İlgili İncelemeler 
503
04.6.2.7.2. Tapu Tahsis Belgesinin Tapuya Dönüşmesi ve Verilen İmar Parsellerini Ödeme Koşulları 
504
04.6.2.8. Gecekondu Alanlarında Islah İmar Planı Yapılması 
504
04.6.2.8.1. Islah İmar Planlarının Yapılması Koşulları ve Yetkili İdareler 
505
04.6.2.8.2. Islah İmar Planlarında Bina Yükseklikleri 
506
04.6.2.8.3. Islah İmar Planları ile Uygulama İmar Planları Arasındaki Farklar 
507
04.6.2.9. Islah İmar Planına Dayalı Arsa Düzenlemesi Uygulamaları 
508
04.6.2.9.1. 2981 Sayılı Yasa’nın 10/c Maddesi Uyarınca ve Islah İmar Planına Göre Arsa Düzenlemesi Yapılması 
508
04.6.2.9.2. Paylı (Hisseli) Taşınmazlarda Her Bir Paydaşa (Hissedara) Bağımsız (Müstakil–Ferdileşmiş) İmar Parseli Verilmesi 
509
04.6.2.9.3. 2981 Sayılı Yasa’nın 10/c Uygulamalarında Bedele Dönüştürme 
511
04.6.2.9.4. 2981 Sayılı Yasa’nın 10/c Maddesine Göre “Kanuni İpotek” 
512
04.6.2.9.5. 2981 Sayılı Yasa’nın 10/c Maddesine Göre “Kanuni İpotek” Tesisinde Bazı Taşınmazlar Lehine Yapılan Uygulamalar 
518
04.6.2.9.6. Payları Bedele Dönüştürülerek Tapudan Terkin Edilen Kişilerin Paylarını Kullananlar Aleyhine Kanuni İpotek Bedelinin Artırılması Davası Açması 
518
04.6.2.10. 2981 Sayılı Yasa’da 3194 Sayılı İmar Yasası’na Göre Yapılan Arsa Düzenlemeleri İçin de Hüküm Konulması 
519
04.6.2.11. Uygulamaların Örnek Oluşturmaması 
524
04.6.3. 2981 Sayılı “İmar Affı” Yasası’nın ve Sonuçlarının Değerlendirilmesi 
524
Bölüm 05
ARSA DÜZENLEMELERİNİN YAPILMASINDA
İŞLEM SIRASI VE SÜREÇLERİ
05. ARSA DÜZENLEMELERİNİN YAPILMASINDA İŞLEM SIRASI VE SÜREÇLERİ 
527
05.1. DÜZENLEME SAHALARININ TESPİTİ ESASLARI 
533
05.1.1. Düzenleme Sahalarının Tespitinde Yetkili Organlar 
533
05.1.2. Düzenleme Sahalarının Tespiti Kararı 
538
05.1.3. Almanya’da ve İsviçre’de Arsa Düzenlemesi Bölgesi 
540
05.1.3.1. Almanya’da Arsa Düzenlemesi Bölgesi 
541
05.1.3.2. İsviçre’de Arsa Düzenlemesi Bölgesi 
541
05.1.4. Almanya’da, Avusturya’da ve İsviçre’de Arsa Düzenlemesi Kararı 
542
05.1.4.1. Almanya’da Arsa Düzenlemesi Kararı 
542
05.1.4.2. Avusturya’da Arsa Düzenleme Kararı 
543
05.1.4.3. İsviçre’de Bern Kantonu’nda Arsa Düzenleme Kararı 
544
05.1.5. Almanya’da ve İsviçre’de Arsa Düzenlemesine Katılım 
545
05.1.5.1. Almanya’da Arsa Düzenlemesine Katılım 
545
05.1.5.2. İsviçre’de Arsa Düzenlemesine Katılım 
546
05.2. ARSA DÜZENLEMESİ SINIRININ GEÇİRİLMESİ 
546
05.2.1. Arsa Düzenlemesi Sınırının Geçirilmesinde İlkeler 
546
05.2.2. Arsa Düzenlemesinin Uygulanamayacağı Yerler Düzenleme Sınırının Dışında Bırakılmalıdır 
550
05.2.3. Arsa Düzenlemesinin Yapılabileceği En Küçük Toprak Parçası Bir İmar Adasıdır 
551
05.3. TAPU KAYITLARININ VE PARSEL SINIRLARININ ELDE EDİLMESİ 
553
05.3.1. Arsa Düzenlemesinde Tapu Kayıtlarının Temel Alınması 
553
05.3.2. Tapu Kayıtlarının ve Parsel Sınırlarının Elde Edilmesi 
554
05.3.3. Arsa Düzenlemesine Giren Parsellerin Düzenleme Dışında Bırakılması 
558
05.3.4. Arsa Düzenlemesinde, Taşınmaz Maliklerinde, Ayni ve Şahsi Haklarda, Şerhlerde ve Belirtmelerde Herhangi Bir Düzeltme ve Değişiklik Yapılamaz 
561
05.3.5. Almanya’da ve Avusturya’da Düzenleme Kararının İlanı 
561
05.3.5.1. Almanya’da Arsa Düzenlemesi Kararının İlanı 
562
05.3.5.2. Avusturya’da Arsa Düzenlemesi Kararının İlanı 
563
05.3.6. Almanya’da ve İsviçre’de Durum (Halihazır+Kadastro) Haritası ve Durum Kaydı 
563
05.3.6.1. Almanya’da Durum (Halihazır+Kadastro) Haritası ve Durum Kaydı 
563
05.3.6.2. İsviçre’nin Bern Kantonu’nda Durum (Halihazır+Kadastro) Haritası ve Durum Kaydı 
564
05.3.7. Almanya’da ve İsviçre’de Resmi Sicillerin Düzeltilmesi 
564
05.3.7.1. Almanya’da Resmi Sicillerin Düzeltilmesi 
564
05.3.7.2. İsviçre’nin Bern Kantonu’nda Resmi Sicillerin Düzeltilmesi 
565
05.3.8. Almanya’da ve Avusturya’da Masraflar ve Finansman 
566
05.3.8.1. Almanya’da Masraflar ve Finansman 
566
05.3.8.2. Avusturya’da Masraflar ve Finansman 
566
05.4. TAPU KAYITLARINA BELİRTME YAPILMASI 
567
05.4.1. Türkiye’de Arsa Düzenlemesinin Tapu Kayıtlarında Belirtilmesi 
567
05.4.2. Almanya’da, Avusturya’da ve İsviçre’de Arsa Düzenlemesinin Tapu Kayıtlarında Belirtilmesi 
569
05.4.2.1. Almanya’da Arsa Düzenlemesinin Tapu Kayıtlarında Belirtilmesi 
569
05.4.2.2. Avusturya’da Arsa Düzenlemesinin Tapu Kayıtlarında Belirtilmesi 
570
05.4.2.3. İsviçre’de Arsa Düzenlemesinin Tapu Kayıtlarında Belirtilmesi 
570
05.5. AYIRMA ÇAPI 
571
Bölüm 06
ARSA DÜZENLEMELERİNDE DÜZENLEME ORTAKLIK PAYI (DOP)
06. ARSA DÜZENLEMELERİNDE DÜZENLEME ORTAKLIK PAYI (DOP) 
573
06.1. DÜZENLEME ORTAKLIK PAYININ TANIMI VE AMACI 
577
06.2. DÜZENLEME ORTAKLIK PAYININ KAPSAMI 
579
06.2.1. Danıştay Kararları ile Genel (Umumi) Hizmet Alanı Olduklarına Karar Verilen Yerler 
582
06.2.2. İmar Yasası’nın 18. Maddesinde Sayılanların Dışında ve Onlardan Fazla Olarak Yönetmelikle Genel (Umumi) Hizmet Alanı Olduklarına Karar Verilen Yerler 
584
06.2.3. İmar Yasası’nın 18. Maddesinde Sayılan Genel (Umumi) Hizmet Alanlarının İdari İşlemle Arttırılmasının Bu Kez Doğrudan Yasa ile Öngörülmesi 
586
06.2.4. Arsa Düzenlemelerinde Kamu Tesisleri Arsalarına Tahsis (KOP) 
591
06.2.5. Genel (Umumi) Hizmet Alanlarının Birçoğunun Yerel ve Ortaklaşa Nitelikte Olmaması ve Bazılarının Birden Fazla Kullanım İçermesi 
595
06.2.6. Genel (Umumi) Hizmet Alanlarında Özel Tesis Yapılması 
597
06.3. DÜZENLEME DOLAYISIYLA MEYDANA GELEN DEĞER ARTIŞLARI 
597
06.4. GENEL (UMUMİ) HİZMET ALANLARININ HUKUKSAL NİTELİKLERİ 
601
06.4.1. Yol 
602
06.4.1.1. Yolların Hukuki Niteliği 
602
06.4.1.2. İmar Planlarında Yol Olarak Görünen Yerler 
605
06.4.1.3. Tapuda Kayıtlı Olmayan, Ancak İmar Planlarında Yol Olarak Görünen Yerler 
606
06.4.1.4. Tapuda Gerçek Kişiler ve Özel Hukuk Tüzel Kişileri Adına Kayıtlı Olan ve Aynı Zamanda İmar Planlarında Yol Olarak Görünen Yerler 
606
06.4.1.5. Kadastro Yollarının İmar Planıyla Kamu Malı Niteliğini Yitirmesi 
607
06.4.1.6. Kadastro Yollarının İmar Planıyla Nitelik Değiştirdikten Sonra Farklı Yasalarla Farklı Uygulamalara Konu Olmaları 
608
06.4.1.7. Otoyol İçin Kamulaştırılan, Sonrasında Kapanan Yollar ve Yol Fazlalarıyla İlgili Uygulamalar 
610
06.4.2. Meydan 
610
06.4.2.1. Meydanların Hukuki Niteliği 
610
06.4.2.2. Meydanların İmar Planıyla Kamu Malı Niteliğini Yitirmesi 
611
06.4.2.3. Meydanların Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
613
06.4.2.4. Meydanlar Üzerinde Yapılaşma Hakkı 
614
06.4.2.5. İmar Planlarında “Meydan” Olarak Özgülenen Tapuda Maliye Hazinesi Mülkiyetindeki Yerler 
615
06.4.3. Otopark 
615
06.4.3.1. Otoparkların Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
615
06.4.3.2. İmar Planlarında “Otopark” Olarak Özgülenen Tapuda Maliye Hazinesi Mülkiyetindeki Yerler 
616
06.4.3.3. Otoparkların İmar Hukuku İçindeki Önemi 
616
06.4.3.4. Yönetmelik Eki Liste: Yerleşim Alanlarında Otopark Aranması Gereken Kullanım Çeşitleri ve Bunlara Ait En Az Otopark Miktarları 
618
06.4.3.5. Otopark Gereksiniminin Kısmen veya Tamamen Parselde Karşılanamadığı Durumlar 
618
06.4.3.6. Otoparkların, Yapı Ruhsatı/Yapı Kullanma İzni ile Kat irtifakı/Kat Mülkiyeti ile İlişkileri 
619
6.4.4. Yeşil Alan 
622
06.4.4.1. Yeşil Alanların Hukuki Niteliği 
622
06.4.4.2. Yeşil Alanın Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
622
06.4.4.3. Tapuda Maliye Hazinesi Mülkiyetinde Olup İmar Planlarında “Yeşil Alan” Olarak Özgülenen Yerler 
623
06.4.4.4. Yeşil Alanlar Üzerinde Yapılaşma Hakkı 
624
06.4.4.5. Taşınmazların Yeşil Alana Dönüştürülerek Mağduriyet Yaratılması 
625
06.4.4.6. Yeşil Alanların Kamunun Eline Geçmesi 
628
06.4.5. Park 
629
06.4.5.1. Parkların Hukuki Niteliği 
629
06.4.5.2. Parkların Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
629
06.4.5.3. Parklar Üzerinde Yapılaşma Hakkı 
630
06.4.5.4. Park ile Kültürpark Arasındaki Fark 
630
06.4.6. Çocuk Bahçesi/Parkı 
631
06.4.6.1. Çocuk Bahçesinin Hukuki Niteliği 
631
06.4.6.2. Çocuk Bahçesinin Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
631
06.4.6.3. Çocuk Bahçeleri Üzerinde Yapılaşma Hakkı 
632
06.4.7. İbadet Yeri 
632
06.4.7.1. İbadet Yerlerinin Hukuki Niteliği, Tespiti ve Tescili 
634
06.4.7.2. İbadet Yapılarının Yapımında Yetkili İdare ve Kurallar 
640
06.4.7.3. İbadet Yerlerinin Bakımı ve Yönetimi Kime Aittir? 
643
06.4.7.4. İbadet Yerlerinde Dini Tesise Hizmet Veren Ticari Mekânlar Yapılabilir mi? 
644
06.4.7.5. İmar Mevzuatına Aykırı Yapılan Camilerden Sorumlu İdare 
649
06.4.7.6. İbadet Yerleri İmar Affından ve İmar Barışından Yararlanabilir mi? 
650
06.4.7.7. Diğer İbadet Yerleri 
652
06.4.7.7.1. Avrupa Birliği Müktesebatına Uyum Çalışmaları 
652
06.4.7.7.2. Ülkemizin İnanç Haritası 
653
06.4.7.7.3. Değerlendirme 
654
06.4.8. Karakol 
655
06.4.8.1. Karakolun Hukuksal Niteliği 
655
06.4.8.2. Karakolun Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
655
06.4.8.3. Karakol Alanı Üzerinde Yapılaşma Hakkı 
656
06.4.9. Pazar Yeri 
657
06.4.9.1. Pazar Yerlerinin Hukuksal Niteliği 
657
06.4.9.2. Pazar Yerlerinin Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
658
06.4.9.3. Pazar Yerlerinin Yer Seçimi ve Üzerindeki Yapılaşma Durumu 
658
06.4.10. Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Öğretime Yönelik Eğitim Tesis Alanları 
659
06.4.10.1. Millî Eğitim Bakanlığı’na Bağlı Öğretime Yönelik Eğitim Tesis Alanlarının Hukuksal Niteliği 
659
06.4.10.2. Millî Eğitim Bakanlığı’na Bağlı Öğretime Yönelik Eğitim Tesis Alanlarının Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
660
06.4.10.3. Millî Eğitim Bakanlığı’na Bağlı Öğretime Yönelik Eğitim Tesis Alanları Üzerinde Yapılaşma Hakkı 
664
06.4.11. Semt Spor Alanı 
666
06.4.11.1. Semt Spor Alanının Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
666
06.4.11.2. Semt Spor Alanı ile İlgili Mekânsal Planlama Kararları 
667
06.4.12. Özel Tesis Yapılmasına Konu Olmayan Ağaçlandırılacak Alan 
668
06.4.12.1. Özel Tesis Yapılmasına Konu Olmayan Ağaçlandırılacak Alanların Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
668
06.4.12.2. Özel Tesis Yapılmasına Konu Olmayan Ağaçlandırılacak Alanların Mekânsal Planlama Sistemindeki Tanımı ve Yeri 
670
06.4.13. Otoyol Hariç Erişme Kontrolünün Uygulandığı Yol 
671
06.4.13.1. Kesinleşen Karayolu Güzergâh Planları ve Düzenleme Ortaklık Payı 
672
06.4.13.2. Otoyol Hariç Erişme Kontrolünün Uygulandığı Yolun Tanımlandığı Mevzuat 
673
06.4.14. Su Yolu 
674
06.4.15. Taşkın Kontrol Tesisi Alanları 
678
06.4.16. Sağlık Bakanlığı’na Bağlı Sağlık Tesis Alanları 
679
06.4.16.1. Sağlık Bakanlığı’na Bağlı Sağlık Tesis Alanlarının Hukuksal Niteliği 
680
06.4.16.2. Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Tesis Alanlarının Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
680
06.4.16.3. Sağlık Bakanlığı’na Bağlı Sağlık Tesis Alanları ile İlgili Mekânsal Planlama Kararları ve Yapılaşma Hakları 
682
06.4.16.4. Özel Hastaneler Düzenleme Ortaklık Payından (DOP) Karşılanan Genel (Umumi) Hizmet Alanları İçinde Değerlendirilebilir mi? 
683
06.4.17. Toplu Taşıma İstasyonları ve Durakları 
685
06.4.17.1. Tapuda Maliye Hazinesi Mülkiyetinde Olan ve İmar Planlarında “Toplu Taşıma İstasyonları ve Durakları” Olarak Özgülenen Yerler 
686
06.4.17.2. Toplu Taşıma İstasyonları ve Durakları ile İlgili Yetkili İdare 
687
06.4.18. Resmî Kurum Alanı 
687
06.4.18.1. Resmî Kurum Alanının Hukuki Niteliği 
687
06.4.18.2. Resmî Kurum Alanının Genel Hizmet Alanı Niteliği 
688
06.4.19. Belediye Hizmet Alanı 
689
06.4.19.1. Belediye Hizmet Alanının Hukuksal Niteliği 
689
06.4.19.2. Belediye Hizmet Alanının Genel (Umumi) Hizmet Alanı Niteliği 
690
06.4.20. Sosyal ve Kültürel Tesis Alanı 
692
06.4.21. Rekreasyon Alanı Olarak Ayrılan Parseller 
694
06.4.21.1. Rekreasyon Alanlarının Niteliği 
694
06.4.21.2. Rekreasyon Alanlarının Düzenleme Ortaklık Payından Karşılanamayacağına İlişkin Danıştay Kararları 
695
06.4.21.3. Rekreasyon Alanlarının Kamu Tesisleri Arsaları (KOP) Olarak Değerlendirilemeyeceğine İlişkin Bir Danıştay Kararı 
696
06.4.21.4. “Rekreasyon Alanı” ile “Rekreaktif Alan” Arasındaki Fark 
696
06.4.21.5. Rekreasyon Alanlarında Yapı Ruhsatı Düzenlenemeyeceğine İlişkin Bir Danıştay Kararı 
697
06.4.22. Mesire Alanları 
699
06.4.22.1. Mesire Yerleri Yönetmeliği 
700
06.4.22.2. Ormanlardaki Mesire Yerleri 
700
06.4.22.3. Göl ve Deniz Kıyılarındaki Mesire Yerleri 
702
06.4.23. Kamuya Ait Kreş ve Gündüz Bakım Evleri 
703
06.4.24. Bölgenin Geneline Hizmet Veren Spor Alanı 
705
06.4.25. Kamu Hizmeti İçin Planlanan Teknik Altyapı Alanları 
706
06.4.26. Trafo Alanları 
708
06.4.27. Otogar Alanı 
709
06.4.28. Uygulama İmar Planı Kararı ile Getirilen Diğer Umumi ve Kamu Hizmet Alanları 
710
06.5. DÜZENLEME ORTAKLIK PAYININ (DOP) ve DÜZENLEME ORTAKLIK PAYI ORANININ (DOPO) HESAPLANMASI 
714
06.5.1. 02.11.1985 tarihli Resmî Gazete’de Yayımlanan İmar Kanunu’nun 18’inci Maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlenmesi ile İlgili Esaslar Hakkında Yönetmelik’te DOP ve DOPO Hesabı 
716
06.5.2. 22.02.2020 Tarihli Resmî Gazete’de Yayımlanan Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik’te DOP ve DOPO Hesabı 
716
06.5.3. Düzenlemeye Giren Parsellerin Tam ve Eksiksiz Olması ve Eşit Oranda DOP Düşülmesi 
721
06.5.4. Bazı Parsellerden Düzenleme Ortaklık Payı Alınmaması İşlemin İptal Nedenidir 
722
06.5.5. Kapanan Yollar ve Yol Fazlalarının Bulunması Durumunda DOP ve DOPO Hesabı 
724
06.5.6. Ayırma ve Birleştirme ile Oluşan Parsellerin Bulunması Durumunda DOP ve DOPO Hesabı 
729
06.5.7. Bağışlanan Arazi Parçalarının Bulunması Durumunda DOP ve DOPO Hesabı 
732
06.5.8. Kamulaştırılan Alanların Bulunması Durumunda DOP ve DOPO Hesabı 
737
06.6. GENEL (UMUMİ) HİZMET ALANLARININ DOP ORANINDAN FAZLA OLMASI 
739
06.6.1. 02.11.1985 Tarihli Resmî Gazete’de Yayınlanan İmar Kanunu’nun 18’inci Maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlenmesi ile İlgili Esaslar Hakkında Yürürlükten Kalkan Yönetmelik 
742
06.6.2. 22.02.2020 Tarihli Resmî Gazete’de Yayımlanan Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik 
744
06.6.3. Hesaplanan DOP Oranının Yasadaki DOP Oranına İndirilmesi İçin Tescil Harici Alanlardan Yararlanılması 
749
06.7. İKİNCİ KERE DOP KESİLMESİ: DAHA ÖNCE ARSA DÜZENLEMESİ GÖRMÜŞ PARSELLERDE DOP VE DOPO HESABI 
762
06.7.1. Konunun Kapsamı 
762
06.7.2. Parselasyonda Herhangi Bir Parselden Bir Kereden Fazla Düzenleme Ortaklık Payı Alınmasına İlişkin Danıştay Kararı 
767
06.7.3. 2981 Sayılı Yasa’ya Göre Yapılan Düzenlemelerde İkinci Kere DOP 
770
06.8. DÜZENLEME ORTAKLIK PAYININ BEDELE DÖNÜŞTÜRÜLMESİ 
771
06.8.1. 2019 Düzenlemesi Öncesi Durum 
771
06.8.1.1. İmar Yasası’nın 18. Maddesindeki Düzenleme 
771
06.8.1.2. Düzenleme Ortaklık Payının Bedele Dönüştürülmesinde Yönetmeliğin Başarılı Olamamasının Nedenleri 
772
06.8.1.3. 2019 Yılı Öncesi Düzenleme Ortaklık Payının Bedele Dönüştürülmesinin Değerlendirilmesi 
774
06.8.2. 2019 Yılında Yapılan Yeni Düzenleme 
776
06.8.3. Düzenleme Ortaklık Payının Bedele Dönüştürülmesinin Nedeni Olan Yapının Niteliği 
778
06.8.3.1. İmar Planının İptaliyle Kendiliğinden Geçersiz Duruma Gelen Yapı Ruhsatı ve Yapı Kullanma İzni Verilen Yapıların Durumu 
780
06.8.3.2. Hukuka Aykırı Verilen Yapı Ruhsatı Açısından Kazanılmış Hak 
781
06.8.3.3. Ruhsat Alınmadan Başlanan veya Ruhsat ve Eklerine veya Ruhsat Alınmadan Yapılabilecek Yapılarda Projelerine ve İlgili Mevzuatına Aykırı Yapıların İmar Barışı ile Hukukileştirilmesi 
784
06.8.4. Düzenleme Ortaklık Payının Alınamadığı Durumlarda Bedele Dönüştürülecek Payların Hesaplanması 
786
06.8.5. Düzenleme Ortaklık Payının Alınamadığı Durumlarda Bedele Dönüştürülecek Payların Değer Tespiti 
787
06.9. GENEL (UMUMİ) HİZMET ALANLARININ TAPUYA TESCİLİ 
793
06.9.1. Yeni Düzenlemenin Anlamı 
793
06.9.2. 3194 Sayılı İmar Yasası’nın 11. Maddesi Gereği Kamuya Ait Taşınmazların Tahsisi ve Tescili 
798
06.10. YAPILARIN VE AĞAÇLARIN BAŞKASINA AİT PARSELLERDE VE GENEL HİZMET ALANLARINDA KALMASI 
800
06.11. ALMANYA’DA DÜZENLEME ORTAKLIK PAYI VE EŞDEĞERLİK 
802
Bölüm 07
ARSA DÜZENLEMELERİNDE DAĞITIM: DÜZENLEMEYE GİREN PARSELLERİN İMAR PARSELLERİNE DAĞITILMASI
07. ARSA DÜZENLEMELERİNDE DAĞITIM: DÜZENLEMEYE GİREN PARSELLERİN İMAR PARSELLERİNE DAĞITILMASI 
807
07.1. ARSA DÜZENLEMELERİNDE DAĞITIMIN ROLÜ 
807
07.2. DÜZENLEMEYE GİREN PARSELLERİN İMAR PARSELLERİNE DAĞITILMASI İLE İLGİLİ İMAR YASALARINDAKİ VE YÖNETMELİKLERİNDEKİ KURALLAR 
809
07.2.1. Düzenlemeye Giren Parsellerin İmar Parsellerine Dağıtılması ile İlgili İmar Yasalarındaki Kurallar 
809
07.2.2. Düzenlemeye Giren Parsellerin İmar Parsellerine Dağıtılması ile İlgili Yönetmeliklerdeki Kurallar 
815
07.2.3. Yasa’ya ve Yönetmeliklere Göre Dağıtım Koşulları 
818
07.3. DAĞITIMIN HUKUKSAL BOYUTU 
819
07.3.1. Paylı Mülkiyet Olarak Dağıtım 
819
07.3.2. Bağımsız Mülkiyet Olarak Dağıtım 
826
07.3.3. Kat Mülkiyetli Olarak Dağıtım 
828
07.4. DAĞITIMIN TEKNİK BOYUTU 
833
07.4.1. Teknik Boyut Açısından Hukuk Kaynaklarındaki Düzenlemeler 
835
07.4.1.1. İmar Yasası’nın 18. ve 19. Maddeleri 
835
07.4.1.2. Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik 
836
07.4.1.3. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği 
839
07.4.1.4. Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği 
842
07.4.1.5. Çıkarımlar ve Değerlendirmeler 
843
07.4.2. Düzenleme Sonucu Taşınmaz Maliklerine Verilecek Parsellerin Konuma Göre Dağıtımı 
844
07.4.2.1. Kadastro Parselinin Bulunduğu Yerden Tahsis 
845
07.4.2.1.1. Düzenlemeye Giren Parselin Bulunduğu Yerden Tahsisi 
845
07.4.2.1.2. Düzenlemeye Giren Parselin Aynı Yerdeki İmar Parsellerine Tahsisi 
846
07.4.2.1.3. Düzenlemeye Giren Parselin Malikine Yapısının Bulunduğu İmar Parselinin Verilmesi 
853
07.4.2.1.4. Plan ve Mevzuata Göre Korunması Olanaklı Yapıların Başkasına Ait İmar Parselinde Kalması 
856
07.4.2.1.5. İmar Planında Genel Hizmet Alanlarında Kalan ve Mevzuata Göre Korunması Olanaklı Olmayan Yapılar 
857
07.4.2.2. Bir Parsele Bulunduğu Yerden İmar Parseli Verilememesinde Zorunluluk Durumu 
858
07.4.2.3. Düzenlemeye Giren Parselin En Yakınındaki Eşdeğer Alandan Tahsisi 
859
07.4.2.3.1. Dağıtımda En Yakınındaki Eşdeğer Alandan Tahsisi Konusunun Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğine Göre İncelenmesi 
861
07.4.2.3.2. Düzenlemeye Giren Taşınmazlara En Yakınındaki Alandan Yer Verilmesine Danıştay Bakışı 
862
07.4.3. Dağıtımda Parsellerin Biçimi ile Büyüklüğünün Anlamı ve Önemi 
865
07.4.3.1. Parsel Geometrisinin Öğeleri 
865
07.4.3.1.1. Parsellerin Biçimi 
865
07.4.3.1.2. Parsellerin Boyutu 
866
07.4.3.1.3. Parsellerin Büyüklüğü (Yüzölçümü, Alanı) 
868
07.4.3.1.4. İfraz Hattının Önemi 
868
07.4.3.1.5. Kademe Hattının Önemi 
869
07.4.3.1.6. Üçüncü Boyutun Önemi 
869
07.4.3.2. Parsel Geometrilerine İlişkin Yargı Kararları 
869
07.4.4. Dağıtımı ve Parselasyonu Şehircilik Açısından Değerlendirme 
871
07.4.4.1. Cumhuriyet Döneminde Parselleme 
871
07.4.4.2. Kentsel Mekânların Parselasyon Yoluyla Parçalanmasının Anlamı Nedir? 
873
07.4.4.2.1. İmar Uygulamalarında Parselasyon Zorunlu mudur? 
877
07.4.4.2.2. Uygulamanın Niteliği ve Parselasyon 
879
07.5. DÜZENLEMEYE GİREN PARSELLERİN DAĞITILMASINDA ÖZEL YASA UYGULAMALARI 
885
07.5.1. Konunun Çerçevesi 
885
07.5.2. Dağıtımın Değer Ölçütüne Göre Yapılması 
886
07.6. PARSELASYON PLANI ÖRNEKLERİ VE DEĞERLENDİRMELER 
888
07.6.1. Parselasyon Planı Örnekleri 
888
07.6.2. Parselasyon Planı Örneklerinin Değerlendirilmesi 
894
07.6.3. Almanya–Avusturya ve İsviçre’de Parselasyon Planına Yaklaşım 
895
07.6.3.1. Almanya’da 
895
07.6.3.2. Avusturya’da 
899
07.6.3.3. İsviçre’de 
903
07.6.3.4. Değerlendirmeler 
909
07.7. ALMANYA, AVUSTURYA VE İSVİÇRE MEVZUATLARINDA DAĞITIMLA İLGİLİ DÜZENLEMELER 
909
07.7.1. Almanya’da ve İsviçre’de Düzenleme ve Dağıtım Kütlesi 
909
07.7.1.1. Almanya’da Düzenleme Kütlesi ve Dağıtım Kütlesi 
909
07.7.1.2. İsviçre’de Düzenleme Kütlesi ve Dağıtım Kütlesi 
910
07.7.2. Almanya ve Avusturya’da Dağıtım Ölçütü 
910
07.7.2.1. Almanya’da Dağıtım Ölçütü 
910
07.7.2.1.1. Değerlere Göre Dağıtım 
910
7.7.2.1.2. Alanlara Göre Dağıtım 
911
07.7.2.2.3. Dağıtım Oranı 
911
07.7.2.2. Avusturya’da Dağıtım Ölçüsü 
912
07.7.3. Almanya’da ve Avusturya’da Arsa Düzenlemesi Kapsamında Taşınmaz Değerleme 
913
07.7.3.1. Almanya’da Arsa Düzenlemesi Kapsamında Taşınmaz Değerleme 
913
07.7.3.2. Avusturya’da Arsa Düzenlemesi Kapsamında Taşınmaz Değerleme 
915
07.7.4. Almanya’da, Avusturya’da ve İsviçre’de Tahsis 
916
07.7.4.1. Almanya’da Tahsis 
916
07.7.4.1.1. Tahsis Hakkı 
916
07.7.4.1.2. Görüşme Takvimi 
917
07.7.4.1.3. Tahsis İlkeleri 
918
07.7.4.1.4. Para Denkleştirmesi 
919
07.7.4.2. İsviçre’de Tahsis 
919
07.7.4.3. Avusturya’da Tahsis 
920
07.7.5. Almanya ve İsviçre’de Ödenti 
922
07.7.5.1. Almanya’da Ödenti 
922
07.7.5.2. İsviçre’de Ödenti 
923
07.7.5.2.1. Ödentilerin Belirlenmesi 
923
07.7.5.2.2. Ödentiler 
923
07.7.6. Almanya’da Ortak Mülkiyet ve Özel Tüzel Koşullar 
924
Bölüm 08
ARSA DÜZENLEMELERİNDE PARSELASYON PLANLARININ İLANI (DUYURULMASI), TEBLİĞİ, KESİNLEŞMESİ, KADASTRO KONTROLÜ VE TAPU SİCİLİNE TESCİLİ
08. ARSA DÜZENLEMELERİNDE PARSELASYON PLANLARININ İLANI (DUYURULMASI), TEBLİĞİ, KESİNLEŞMESİ, KADASTRO KONTROLÜ VE TAPU SİCİLİNE TESCİLİ 
925
08.1. PARSELASYON PLANI PAFTALARININ HAZIRLANMASI 
927
08.2. PARSELASYON PLANI DOSYASINDA BULUNMASI GEREKEN BİLGİ VE BELGELER 
934
08.3. PARSELASYON PLANI AÇIKLAMA RAPORU 
935
08.4 PARSELASYON PLANLARININ İDARECE KONTROLÜ VE ONAYI 
937
08.5. ARSA DÜZENLEMELERİNİN İLANI (DUYURULMASI) 
938
08.6. ARSA DÜZENLEMELERİNİN MALİKLERE TEBLİĞİ 
941
08.7. ARSA DÜZENLEMELERİNİN KESİNLEŞMESİ 
950
08.8. ARSA DÜZENLEMELERİNİN KONTROLÜ VE TESCİLİ İÇİN İDARE TARAFINDAN KADASTRO MÜDÜRLÜĞÜNE GÖNDERİLMESİ 
952
08.8.1. Kadastro Kontrolleri (AADHY, m. 28) 
952
08.8.2. Kadastro Kontrollerinde İstenen Bilgiler ve Belgeler (AADHY, m. 29) 
952
08.8.3. Koordinat Birliğinin Sağlanması (AADHY, m. 30) 
953
08.8.4. Düzenleme Alanına Giren Parsellerin Yüzölçümü Kontrolü (AADHY, m. 31) 
953
08.8.5. Parselasyon Planlarının Onayı (AADHY, m. 25) 
954
08.9. ARSA DÜZENLEMELERİNİN TAPU SİCİLİNE TESCİLİ 
972
08.9.1. Hisse Hesabı (AADHY, m. 32) 
972
08.9.2. Tapuya Beyan ve Tescil (AADHY, m. 33) 
972
08.9.3. Düzenleme Sahasındaki Tescil Harici Alanlar (AADHY, m. 34) 
973
08.9.4. Parselasyon Planlarının Hukuki Geçerliliği (AADHY, m. 35) 
973
08.9.5. Hisseli Arazi ve Arsa Satışı (AADHY, m. 36) 
973
08.9.6. Uygulama Masrafı (AADHY, m. 27) 
974
Bölüm 09
ARSA DÜZENLEMELERİNİN YARGISAL DENETİMİ
09. ARSA DÜZENLEMELERİNİN YARGISAL DENETİMİ 
975
09.1. ARSA DÜZENLEMESİNİN ONAYLANDIĞI SIRADA YÜRÜRLÜKTE OLAN MEVZUATA GÖRE DENETLENMESİ VE KURALLARIN GERİYE YÜRÜMEMESİ 
975
09.1.1 Arsa Düzenlemesinin Onaylandığı Sırada Yürürlükte Olan Mevzuata Göre Denetlenmesi 
975
09.1.2 Kuralların Geriye Yürümemesi 
978
09.2. YARGI ORGANLARININ ARSA DÜZENLEMESİ İŞLEMİNİN DENETLENMESİNDE YERİNDELİK DENETİMİ YAPAMAMALARI 
984
09.3. ARSA DÜZENLEMELERİNDE ANAYASA MAHKEMESİ DENETİMİ 
991
09.3.1. Arsa Düzenlemelerinde Anayasa Mahkemesinin “Norm Denetimi” 
992
09.3.1.1. Arsa Düzenlemelerinde “Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) Kesintisi” ile İlgili Anayasa Mahkemesinin “Norm” Denetimi 
996
09.3.1.2. Arsa Düzenlemelerinde “Kapanan Yollar ve Yol Fazlaları” ile İlgili Anayasa Mahkemesinin “Norm” Denetimi 
999
09.3.1.3. Arsa Düzenlemelerinde “İmar Mevzuatındaki Kısıtlamalar ile Plan ve Parselasyon İşlemlerindeki Askı, İlan ve İtirazlara Dair Sürelere İlişkin Hükümlere Tabi Olmaksızın” Şeklindeki Yasa Hükmü ile İlgili Anayasa Mahkemesinin “Norm” Denetimi 
1001
09.3.1.4. Çeşitli Yasalarda Öngörülen, “İfraz, Tevhit, Tescil ve Tespit İşlemleri İmar Mevzuatındaki Kısıtlamalara Tabi Olmaksızın” Şeklindeki Kural ile İlgili Anayasa Mahkemesinin “Norm” Denetimi 
1002
09.3.1.4.1. Anayasa Mahkemesi’nin, Özel Yasalar ile İdarelere Verilen İfraz, Tevhit, Tescil ve Tespit İşlemlerinin “İmar Mevzuatındaki Kısıtlamalara Tabi Olmaksızın” Yapılabileceğine İlişkin Kurallarını İncelemediği Kararları 
1002
09.3.1.4.2. Anayasa Mahkemesi’nin, Özel Yasalar ile İdarelere Verilen İfraz, Tevhit, Tescil ve Tespit İşlemlerinin “İmar Mevzuatındaki Kısıtlamalara Tâbi Olmaksızın” Yapılabileceğine İlişkin Kurallarını İncelediği ve İptal Ettiği Kararları 
1005
09.3.1.5. İmar Yasası’nın 8. Maddesinde Yer Alan, “İlan ve Askıya Dair Hükümlerden Muaf Olarak” Şeklindeki Kural ile İlgili Anayasa Mahkemesinin “Norm” Denetimi 
1008
09.3.1.6. Arsa Düzenlemesine Karşı, “Kesinleşme Tarihinden İtibaren Her Halde Beş Yıl İçinde Dava Açılabilir” Şeklindeki Kural ile İlgili Anayasa Mahkemesinin “Norm” Denetimi 
1008
09.3.2. Arsa Düzenlemelerinde Anayasa Mahkemesi’nin “Bireysel Başvuru” Denetimi 
1012
09.3.2.1. Arsa Düzenlemelerinde Anayasa Mahkemesi’nin “Bireysel Başvuru” Denetiminde İzlediği Usul ve Esaslar 
1012
09.3.2.2. Arsa Düzenlemelerinde Anayasa Mahkemesi’nin “Bireysel Başvuru” Denetiminde İnceleme Ölçütleri 
1013
09.3.2.2.1. Arsa Düzenlemelerinde Anayasa Mahkemesinin Bireysel Başvuru Denetiminde “Mülkün Varlığı” İncelemesi 
1014
09.3.2.2.2. Arsa Düzenlemelerinde Anayasa Mahkemesinin Bireysel Başvuru Denetiminde “Müdahalenin Varlığı ve Türü” İncelemesi 
1016
09.3.2.2.3. Arsa Düzenlemelerinde Anayasa Mahkemesinin Bireysel Başvuru Denetiminde “Müdahalenin İhlal Oluşturup Oluşturmadığı” İncelemesi 
1018
09.3.2.3. Arsa Düzenlemelerinde Anayasa Mahkemesi’nin “Bireysel Başvuru” Denetimi ile İlgili Örnek Kararları 
1025
09.3.2.3.1. İmar Yasası’nın 15. ve 16. Maddeleri Uyarınca “Terk Edilen Yerlerin Eski Maliklerine Geri Verilmesi” ile İlgili Anayasa Mahkemesi’nin “Bireysel Başvuru” Denetimi 
1026
09.3.2.3.2. Anayasa Mahkemesi’nin İmar Yasası’nın 15. ve 16. Maddeleri Uyarınca Terk Edilen Yerlerin Eski Malikine Geri Verileceğine ve Dolayısıyla Mülkiyet Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin Kararlarının Değerlendirilmesi 
1031
09.3.2.3.3. Anayasa Mahkemesi’nin İmar Yasası’nın 15. ve 16. Maddeleri Uyarınca Terk Edilen Yerlerin Eski Malikine Geri Verilemeyeceğine ve Dolayısıyla Mülkiyet Hakkının İhlal Edilmediğine İlişkin Kararlarının Değerlendirilmesi 
1034
09.3.2.3.4. Anayasa Mahkemesi’nin İmar Yasası’nın 15. ve 16. Maddeleri Uyarınca Terk Edilen Yerlerle İlgili Eski Malikine Geri Verilemeyeceğine İlişkin Kararlarının Değrlendirilmesi 
1038
09.3.3. Anayasa Mahkemesi Kararlarının Uygulanması Zorunluluğu 
1040
09.3.3.1. Anayasa Mahkemesi’nin Norm Kararlarının Uygulanması Zorunluluğu 
1040
09.3.3.2. Başvurucu Lehine İhlal Kararı Verilmesi Durumunda İhlalin ve Sonuçlarının Ortadan Kaldırılması İçin Yapılması Gerekenler 
1042
09.4. ARSA DÜZENLEMELERİNDE ADLİ YARGI DENETİMİ 
1045
09.4.1. Arsa Düzenlemesi İşlemi İdari Kararla Oluştuğundan İdari Bir İşlemdir ve Yargı Yetkisi İdari Yargıdadır 
1045
09.4.2. Arsa Düzenlemesi İşlemi İdari Yargı Tarafından İptal Edilmeden Tapu Kayıtları ile İlgili Karar Verme Yetkisi Adli Yargıya Geçmez 
1051
09.4.3. Arsa Düzenlemesi İşlemine Karşı İdari Yargı Yerine Adli Yargıda Dava Açılması 
1055
09.4.4. Dayanağı İdari Bir İşlem Olmayan Tapu Kayıtları ile İlgili Uyuşmazlıklarda Yargı Yeri, İdari Yargı Olmayıp, Adli Yargıdır 
1057
09.5. ARSA DÜZENLEMELERİNDE İDARİ YARGI DENETİMİ 
1058
09.5.1. Önkoşullar Yönünden İnceleme 
1062
09.5.1.1. İdari Yargının Arsa Düzenlemesini Önkoşullar Yönünden Denetlemesinde Görev ve Yetki 
1062
09.5.1.2. Arsa Düzenlemesinin Ön Koşullar Yönünden Denetlenmesinde İdari Mercii Tecavüzü 
1068
09.5.1.3. Arsa Düzenlemesinin Önkoşullar Yönünden Denetlenmesinde Ehliyet 
1069
09.5.1.3.1. İdari Yargıda Taraf Ehliyeti, Dava Ehliyeti ve Dava Şartı 
1070
09.5.1.3.2. İdari Yargıda Davacı Yönünden “Menfaat İhlali veya Hak İhlali” 
1076
09.5.1.3.3. 2577 Sayılı İdariYUY’nda “Menfaati İhlal Edilenler” Deyimi Yerine “Kişisel Hakları İhlal Edilenler” Deyimi ile İlgili Değişikliğin İptali Kararı 
1081
09.5.1.3.4. İmar Planlarına Karşı Açılan İptal Davalarında Dava Açma Ehliyeti 
1084
09.5.1.3.5. Arsa Düzenlemesine Karşı Açılan İptal Davalarında Dava Açma Ehliyeti 
1089
09.5.1.4. Arsa Düzenlemesinin Önkoşullar Yönünden Denetlenmesinde İdari Davaya Konu Olacak Kesin ve Yürütülmesi Gereken Bir İşlem Olup Olmadığı 
1098
09.5.1.5. Arsa Düzenlemesinin Önkoşullar Yönünden Denetlenmesinde Süre 
1105
09.5.1.5.1. Arsa Düzenlemesinin Bildirim Şekli ve Dava Açma Süresi 
1109
09.5.1.5.2. Arsa Düzenlemesinde Bildirim (Tebligat) 
1111
09.5.1.5.3. Arsa Düzenlemesinin Bildirimi (Tebliği) Ardından Dava Açılması 
1115
09.5.1.5.4. Arsa Düzenlemesine Bir Aylık İlan Süresi İçinde İdari İtiraz ve Dava Açılması 
1118
09.5.1.5.5. Bir Aylık İlan Süresi İçinde Arsa Düzenlemesine İtiraz Edilmesi ve Yapılan İtiraza İdarece Son İlan Tarihini İzleyen Günden İtibaren Otuz Gün İçinde Yanıt Verilmemesi 
1122
09.5.1.5.6. Zımni Ret Durumunda Dava Açma Süresinin İşlemeye Başlaması İçin Gerekli Koşullar 
1124
09.5.1.5.7. Bir Aylık İlan Süresi İçinde Arsa Düzenlemesine Yapılan İtiraza, İdarece Son İlan Tarihini İzleyen Günden Başlayarak Otuz Gün İçinde Yanıt Verilmekle Birlikte İsteğin Reddedilmesi 
1126
09.5.1.5.8. Bir Aylık İlan Süresi İçinde Arsa Düzenlemesine Yapılan İtiraza, İdarece Son İlan Tarihini İzleyen Günden Başlayarak Otuz Gün İçinde İsteğin Kabul Edilmesi Yönünde Yanıt Verilmesi 
1127
09.5.1.5.9. Bir Aylık İlan Süresi İçinde Yapılan İtiraza, İdarece Son İlan Tarihini İzleyen Günden İtibaren Otuz Gün Geçtikten Sonra Yanıt Verilmesi 
1127
09.5.1.5.10. Bir Aylık İlan Tarihini İzleyen Günden Başlayarak Otuz Günlük Süre İçinde İdari İtiraz Başvurusu 
1128
09.5.1.5.11. Dava Açmanın Son Gününün Tatil Gününe ya da Çalışmaya Ara Verme Günlerine Rastlaması 
1130
09.5.1.5.12. Bir Ay Süreyle İlan Edilmeyen (Askıya Çıkarılmayan) ya da Askı Süresi Tamamlanmayan Arsa Düzenlemesine Karşı Dava Açılıp Açılamayacağı 
1132
09.5.1.5.13. İmar Planlarının Uygulanması Niteliğindeki İşlemlere Karşı Açılacak Davalarda İmar Planlarının İptalinin de İstenebilmesi 
1133
09.5.1.6. Arsa Düzenlemesinin Önkoşullar Yönünden Denetlenmesinde Husumet 
1139
09.5.1.7. Arsa Düzenlemesinin Önkoşullar Yönünden Denetlenmesinde İdari Yargılama Usulü Yasası’nın 3. ve 5. Maddelerine Uygunluk 
1141
09.5.2. İdari Yargıda Arsa Düzenlemesinin Esas Yönünden İncelenmesi 
1143
09.5.2.1. İdari Yargıda Arsa Düzenlemesinin Esas Yönünden İncelenmesinde Yetki 
1144
09.5.2.2. İdari Yargıda Arsa Düzenlemesinin Esas Yönünden İncelenmesinde Şekil (Usul= Yol= Yöntem) 
1146
09.5.2.2.1. Türkiye’de Arsa Düzenlemesinde Şekil (Usul= Biçim) 
1146
09.5.2.2.2. Almanya Federal İmar Yasası’nda Eşdeğerlik İlkesine Dayalı Arsa Düzenlemesinde İşlem Sırası (Şekil= Usul= Yol= Yöntem) 
1152
09.5.2.3. İdari Yargıda Arsa Düzenlemesinin Esas Yönünden İncelenmesinde Sebep 
1155
09.5.2.4. İdari Yargıda Arsa Düzenlemesinin Esas Yönünden İncelenmesinde Konu 
1162
09.5.2.5. İdari Yargıda Arsa Düzenlemesinin Esas Yönünden İncelenmesinde Amaç (Maksat) 
1163
09.5.2.5.1. Kamu Yararının Tanımı ve Kapsamı 
1163
09.5.2.5.2. Kamu Yararı ve Toplum Yararı Arasındaki Farklar 
1164
09.5.2.5.3. Kamu Yararının Niteliği 
1167
09.5.2.5.4. AİHM Penceresinden Kamu Yararı 
1171
09.5.2.5.5. Arsa Düzenlemelerinde Kamu Yararı 
1173
09.6. ARSA DÜZENLEMELERİNDE BİLİRKİŞİLİK KURUMU 
1176
09.6.1. Arsa Düzenlemelerini Yapmaya Yetkili Meslek Üyeleri 
1176
09.6.2. Bilirkişilik Kurumu ile İlgili Mevzuat 
1176
09.6.2.1. Hukuk Usulü Muhakemeleri Yasası Düzenlemeleri 
1177
09.6.2.2. 6754 Sayılı Bilirkişilik Yasası Düzenlemeleri 
1178
09.6.2.3. Yargı İçtihatlarında Bilirkişilik Kurumu 
1180
Bölüm 10
ARSA DÜZENLEMELERİNİN İDARİ YARGIDA YÜRÜTMESİNİN DURDURULMASI VE/VEYA İPTALİ İLE SONRASINDA YAPILACAK İŞLEMLER
10. ARSA DÜZENLEMELERİNİN İDARİ YARGIDA YÜRÜTMESİNİN DURDURULMASI VE/VEYA İPTALİ İLE SONRASINDA YAPILACAK İŞLEMLER 
1189
10.1. İDARİ YARGIDA ARSA DÜZENLEMESİNİN YÜRÜTMESİNİN DURDURULMASI 
1189
10.1.1. Yürütmenin Durdurulması Kararının Niteliği ve Etkileri 
1189
10.1.2. Yürütmenin Durdurulması Kararının Gerek İşlem Gerekse Bu İşlemle Tapu Siciline Kaydedilen Tapu Kayıtları Bakımından Etkileri Nelerdir? 
1194
10.2. İDARİ YARGIDA ARSA DÜZENLEMESİNİN İPTAL EDİLMESİ 
1195
10.2.1. Arsa Düzenlemesinin İdari Yargı Kararıyla İptal Edilmesi 
1195
10.2.2. Arsa Düzenlemesinin Dayanağı Olan 1/1000 Ölçekli Uygulama İmar Planının İdari Yargı Yerince İptali Durumunda Geçersiz Olması 
1201
10.2.3. Arsa Düzenlemesi ile İlgili İdari Yargıda Açılan İptal Davalarında Verilen “İptal” ve “Yürütmenin Durdurulması” Kararları Arasındaki Farklar! 
1206
10.3. ARSA DÜZENLEMESİNİN İPTALİ İLE BİRLİKTE TAPU KAYITLARININ YOLSUZ TESCİLE DÖNÜŞMESİ 
1209
10.3.1. Yolsuz Tescil Nedir? Ve Ne Tür İşlemlerin Yapılmasını Gerektirir? 
1209
10.3.2. “İyiniyet” Unsurunun Yolsuz Tescil Edilen Tapu Kayıtları Üzerinde Etkileri 
1214
10.3.3. Yargıtay’ın Yolsuz Tescile Dönüşen Tapu Kayıtları ile İlgili Kararları 
1219
10.3.4. Anayasa Mahkemesi’nin Yolsuz Tescile Dönüşen Tapu Kayıtları ile İlgili Kararları 
1235
10.3.4.1. Anayasa Mahkemesi’nin Faik Tari ve Sultan Tari Başvurusu ile İlgili 20.07.2017 Karar Tarihli ve 2014/12321 Başvuru Numaralı Kararı 
1237
10.3.4.2. Anayasa Mahkemesi’nin Sevda Ülger Başvurusu ile İlgili 23.11.2021 Karar Tarihli ve 2019/4821 Başvuru Numaralı Kararı 
1239
10.4. İPTAL EDİLEN ARSA DÜZENLEMESİNDEN ÖNCEKİ DURUMA DÖNÜLMESİ 
1241
10.4.1. Mahkeme Kararlarının Uygulanması Zorunluluğu 
1242
10.4.2. Arsa Düzenlemesini Onaylayan İdarelerce Arsa Düzenlemesinden Önceki Duruma Dönülmesi 
1248
10.4.2.1. Hangi İdareler Düzenlemeden Önceki Duruma Dönmede Yetkilidir? 
1248
10.4.2.2. İdare, Hangi Süre İçinde, Düzenlemeden Önceki Duruma Dönmelidir? 
1249
10.4.2.3. İdare, Düzenlemeden Önceki Duruma Dönerken “İstişari” Görüş İsteyebilir mi? 
1254
10.4.2.4. Arsa Düzenlemesinin İptali Sonrasında Hangi Tapu Kayıtlarına Dönülür? 
1258
10.4.2.5. İdareler, Düzenleme Öncesi Duruma Dönerlerken, Usulde ve Yetkide Paralellik İlkesine Tabi Midir? 
1262
10.4.2.6. Düzenleme Öncesi Tapu Kayıtlarının Oluşturulmasından Sonra İdarece Yeniden Arsa Düzenlemesinin Yapılması 
1265
10.4.2.6.1. Düzenleme Öncesine Dönülmesi ile Yeni Arsa Düzenlemesi Yapılması Farklı İşlemlerdir ve Mutlaka Birlikte Yapılmaları Gerekmemektedir 
1265
10.4.2.6.2. İdari Yargının İptal Kararı Arsa Düzenlemesinin Tamamı İçin Verilmişse 
1272
10.4.2.6.3. İdari Yargının İptal Kararı Bir veya Birkaç Parsel İçin Verilmişse 
1273
10.4.2.6.4. İdarece Yeniden Arsa Düzenlemesi Yapılırken Düzenleme Öncesine Dönülerek Tapuda Oluşturulan Kayıtların Temel Alınması 
1278
10.4.2.6.5. İdarece Yeniden Arsa Düzenlemesi Yapılırken Mahkemenin İptal Gerekçelerinin Temel Alınması 
1281
10.4.2.6.6. Mahkeme Kararı Olmadan ve İdarelerce, Parselasyon Planlarının Hatalı Olduğunun Tespiti Durumunda, Geri Dönüşüm İşlemleri ile Birlikte Aynı Anda Yeni Bir Arsa Düzenlemesi Yapılması 
1283
10.4.3. Adli Yargıda Açılacak Dava ile Arsa Düzenlemesinden Önceki Duruma Dönülmesi 
1286
10.4.3.1. Adli Yargıda Düzenleme Öncesi Kadastro Durumuna Dönülmesi Koşulları 
1287
10.4.3.2. Düzenleme Öncesi Kadastro Durumuna Dönülmesi ile İlgili Adli Yargı Kararlarının Değerlendirilmesi 
1289
10.5. ARSA DÜZENLEMESİNİ İPTAL EDEN İDARİ YARGI KARARININ UYGULANMAMASI VE SONUÇLARI 
1297
10.5.1. Mahkemelerin İptal Kararlarını Uygulamayan İdarenin ve İdaredeki Görevlilerin Sorumluluğu 
1300
10.5.2. Memurların ve Diğer Kamu Görevlilerinin Görevleri Sebebiyle İşledikleri Suçlarla İlgili Soruşturma İzni Verilmesi 
1303
10.5.3. Yetkili Makamca Soruşturma İzni Verilmemesi 
1307
10.5.4. Ceza Hukukunun Temel İlkelerinden Biri Olan “Lehe Olan Yasa Hükmünün Uygulanması” İlkesi 
1308
10.5.5. İdari Yargı Kararını Uygulamadığına Karar Verilen Kişinin, Kararı Uygulamamakta Direnmesinin İkinci Kez Suç Oluşturacağı 
1309
10.5.6. Savunma Alınmadan Disiplin Cezası Verilemeyeceği 
1309
10.5.7. Usul Kurallarına Aykırılığın Bozma Nedeni Olması İçin, Aykırılığın Verilecek Kararı Değiştirecek Nitelikte Olması Gerektiği 
1310
10.5.8. Yargıtay Tarafından Verilen Kararların Erişime Açık Tutulması 
1311
10.5.9. Mahkeme Kararını Yerine Getirmemek Eylemi, Görevi Kötüye Kullanma Suçunu Oluşturmaktadır 
1312
10.5.10. Soruşturma İzni Verilmesi veya Verilmemesi ile İlgili Danıştay Kararları 
1314
10.5.11. Mahkemelerin İptal Kararlarının Uygulanmaması Nedeniyle Maddi ve Manevi Tazminat Davası 
1324
10.5.11.1. 2577 Sayılı İdariYUY Gereği Açılacak Tam Yargı Davalarının İdari Yargı Yerince Çözümlenmesi Gerekir 
1331
10.5.11.2. Tazminat Ödeyerek Yargı Kararları Bertaraf Edilemez 
1331
10.5.11.3. Tam Yargı Davalarında Hasım Düzeltilerek Dava Dilekçesinin Mahkemece Tespit Edilecek Gerçek Hasma Tebliğ Edilmesi Gerekir 
1331
10.5.11.4. İdareler Hukuka Uygun Eylemleri Nedeniyle Oluşacak Zararlardan da Sorumlu Olurlar 
1332
10.5.11.5. İdare Hukuku İlkelerine Göre Ancak Doğmuş Zararların Tazmini İstenebilir 
1333
10.6. DEĞERLENDİRMELER 
1334
Bölüm 11
İMAR PLANLARININ ARSA DÜZENLEMESİ YOLUYLA UYGULANAMAMASININ SONUÇLARI
11. İMAR PLANLARININ ARSA DÜZENLEMESİ YOLUYLA UYGULANAMAMASININ SONUÇLARI 
1339
11.1. AYIRMA VE BİRLEŞTİRME (İFRAZ VE TEVHİT) 
1346
11.1.1. Ayırma ve Birleştirme (İfraz ve Tevhit) İşleminin Hukuksal Dayanağı 
1346
11.1.2. Parselasyon Planı Olmadan Ayırma ve Birleştirme (İfraz ve Tevhit) Yapılabilir mi? 
1349
11.1.3. Parselasyon Planı Olmadan Ayırma ve Birleştirme (İfraz ve Tevhit) İşleminin Yapılmasının Anayasa’nın 10. Maddesindeki Eşitlik İlkesine Aykırı Olması 
1353
11.1.4. Arsa Düzenlemesi ile Ayırma ve Birleştirme (İfraz ve Tevhit) İşlemi Arasındaki Farklar 
1353
11.1.5. Ayırma ve Birleştirme (İfraz ve Tevhit) İşlemi Yapılan Parselin Daha Sonra Arsa Düzenlemesi Kapsamına Alınması 
1356
11.1.6. İfraz, Tevhit, Tescil ve Tespit İşlemleri, İmar Mevzuatındaki Kısıtlamalara Tabi Olmaksızın Yapılabilir mi? 
1359
11.1.7. Ayırma ve Birleştirme İşlemi ile Terk Edilen Yerler Plan Değişikliği ile İmara Açıldığında Eski Maliklerine Geri Döner Mi? 
1360
11.1.8. İmar Yasası’nda 2019 Yılında Yapılan Değişiklikten Sonra Ayırma ve Birleştirme 
1360
11.1.9. Ayırma ve Birleştirme ile İlgili İşlemlerin Değerlendirilmesi 
1364
11.2. KAMULAŞTIRMASIZ EL KOYMA YOLUYLA TAZMİNAT DAVALARI 
1366
11.2.1. Kamulaştırmasız El Koymanın Tanımı 
1366
11.2.2. Kamulaştırma Yasası’na Göre Kamulaştırmanın İlkeleri 
1367
11.2.3. Kamulaştırmasız El Koyma ile İlgili Uyuşmazlıklarda Yetkili Mahkeme 
1370
11.2.4. Kamulaştırmasız El Koymanın Tarihsel Evrimi 
1373
11.2.5. Kamulaştırma Yasası’nda Kamulaştırmasız El Koyma ile İlgili Düzenlemeler 
1379
11.2.6. İmar Yasası’nda Mülkiyet Hakkına Getirilen Kısıtlamalar: Kamulaştırmasız El Koymalar 
1382
11.2.7. Danıştay Kararlarında Kamulaştırmasız El Koyma 
1385
11.2.8. Kamulaştırmasız El Koyma ile İlgili Genel Değerlendirme 
1392
11.2.8.1. El Koyan İdare Kamulaştırma Yetkisine Sahip Olmalıdır 
1392
11.2.8.2. İdarenin Kamulaştırma Yapmaksızın Taşınmaza Yaptığı El Koyma, Kalıcı Nitelikte Olmalı ve Sahiplenme Amacı Taşımalıdır 
1395
11.8.2.3. İdarenin Kamu Yararı Amacıyla Özel Mülkiyetteki Taşınmaza El Koymasının Sürekli ve Kalıcı Olması Gerekmektedir 
1397
11.3. ORTAKLIĞIN GİDERİLMESİ (İZALE–İ ŞÜYU) DAVALARI 
1399
11.3.1. Paylı (Ortak–Hisseli) Taşınmazlarda, Arsa Düzenlemesi ile, Her Bir Paydaşa Bağımsız Bir İmar Parseli Verilememesinin Nedeni 
1400
11.3.2. Türk Medeni Kanunu ve Yüksek Yargı Kararlarında Ortaklığın Giderilmesi 
1401
11.3.3. Paydaşların Paylaşımın Nasıl Yapılacağında Anlaşamamaları Durumunda Paylaşımın Yargıç Tarafından Yapılması 
1405
11.3.4. Paylı Taşınmazda Ortaklığın Giderilmesinde “Aynen Taksim” 
1412
11.3.5. Paylı Taşınmazda Ortaklığın Giderilmesinde “Satış” 
1419
11.3.6. Paylı Taşınmazda Ortaklığın Satış Yoluyla Giderilmesinde “Muhdesat” 
1424
11.3.7. Ortaklığın Giderilmesinde Özel Yasa Uygulamaları 
1427
11.3.7.1. İmar Yasası Hükümlerine Göre Ortaklaştırılan Taşınmazlarda İmar Yasası’nın 16. Maddesi Uygulamaları 
1427
11.3.7.2. Üzerinde Kat Mülkiyetine Uygun Yapı Bulunan Ortak Taşınmazda Ortaklığın Giderilmesi 
1429
11.3.7.3. Tapusuz Taşınmazlarda Ortaklığın Giderilmesi 
1435
11.3.7.4. İcra İflas Yasası’na Göre Elbirliği Mülkiyetindeki Taşınmazlarda Ortaklığın Giderilmesi 
1436
11.4. İMAR HAKKI AKTARIMI 
1438
11.4.1. İmar Hakkı Aktarımının Değerlendirilmesi 
1441
11.4.2. 2863 Sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yasası’nda İmar Hakkı Aktarımı 
1448
11.4.3. 6306 Sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Yasada İmar Hakkı Aktarımı 
1448
11.4.4. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının Görev ve Yetkilerini Yeniden Düzenleyen, 1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde İmar Hakkı Aktarımı 
1449
11.5. TRAMPA (MAL DEĞİŞİMİ) 
1450
11.5.1. Trampa Uygulamalarının Hukuksal Dayanakları 
1450
11.5.2. 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yasası’na Göre Trampa 
1451
11.5.2.1. Kültür ve Tabiat Varlığı İlan ve Tescil Edilen Yerlerde Kalan Taşınmazların Kamulaştırılması 
1452
11.5.2.2. Kültür ve Tabiat Varlığı İlan ve Tescil Edilen Yerlerde Kalan Taşınmazların Hazine Taşınmazları ile Trampası 
1455
11.5.2.3. Kültür ve Tabiat Varlığı Olarak İlan ve Tescil Edilen Yerlerde Kalan Taşınmazların Mülkiyet veya Yapılanma Haklarının Aktarımı 
1462
11.5.3. 1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Trampa 
1463
Bölüm 12
ÜLKEMİZDE ARSA DÜZENLEMELERİNİN
YENİDEN MODELLENMESİ
12.1. GİRİŞ 
1465
12.2. VAR OLAN DURUM 
1466
12.3. EŞİT ORANLI TOPRAK KESİNTİSİNİN SAKINCALARI 
1468
12.4. ÜLKEMİZDEKİ BAZI GİRİŞİMLER VE EŞDEĞERLİĞİN KAVRANAMAYIŞI 
1470
12.4.1. İmar Yasası Tartışmaları 
1470
12.4.2. Torba Yasayla Yapılmak İstenen Değişiklikler 
1471
12.4.3. Bakanlığın Yaptırdığı Pilot Çalışmalar 
1472
12.5. BİR MODEL ARAYIŞININ ÖN SAVLARI 
1473
12.5.1. Mülkiyet Açısından İnceleme 
1473
12.5.2. Arsa Düzenlemelerinde Eşdeğerlik Sürecine Katılanların Eşitliği Açısından İnceleme 
1474
12.5.3. Değerleme Açısından İnceleme 
1477
12.5.4. Arsa Düzenlemesi ile Taşınmazlarda Oluşan Değer Artışları Kamuya Mal Edilmelidir 
1480
12.5.5. Düzenleme, Tahsis Aşamasında Hak Sahiplerine Seçenekler Sunulabilmelidir 
1481
12.5.6. Dağıtım Ölçütleri: Alan Ölçüsüne ve Değer Eşitliğine Göre Dağıtım 
1481
12.6. EŞDEĞERLİK MODELİNİN İLKELERİ 
1482
12.7. ALMANYA, İSVİÇRE VE AUSTURYA’DA ARSA DÜZENLEMESİ SÜRECİNİN TEMEL ÖĞELERİ 
1483
12.7.1. Arsa Düzenlemesinin Amacı ve Dayanağı 
1484
12.7.2. Arsa Düzenlemesinde Yetki ve Koşullar 
1484
12.7.3. Maliklerle Görüşme ve Düzenleme Kararı 
1485
12.7.4. Arsa Düzenlemesi Kararının İçeriği 
1485
12.7.5. Arsa Düzenlemesi Kararının Duyurulması 
1485
12.7.6. Arsa Düzenlemesi Kurulunun Oluşturulması 
1486
12.7.7. Arsa Düzenlemesi Kurumunun Yetkilerinin Devredilmesi 
1487
12.7.8. Arsa Düzenlemesinde Durum Haritası ve Durum Çizelgesi 
1487
12.7.9. Arsa Düzenlemesinin Tapu Kütüğünde Belirtilmesi 
1488
12.7.10. Arsa Düzenlemesinde Düzenleme Kütlesi ve Dağıtım Kütlesi 
1488
12.7.11. Arsa Düzenlemesinde Dağıtım Ölçüsü 
1490
12.7.12. Arsa Düzenlemesinde Tahsis ve Ödenti 
1491
12.7.13. Arsa Düzenlemesinde Ortak Mülkiyet, Özel Tüzel Koşullar 
1493
12.7.14. Arsa Düzenlemesi Planının (Parselasyon Haritasının) Hazırlanması ve İçeriği 
1493
12.7.15. Arsa Düzenlemesi Planının Duyurulması ve Yürürlüğe Girmesi 
1494
12.7.16. Eşdeğerlik İlkesinin Uygulanmasında Taşınmaz Değerlemesi 
1495
12.7.17. Maliklerin Arsa Düzenlemesine Katılımı 
1496
12.7.18. Düzenleme Sonuçlarının Kabulü ve Tapuya Tescili 
1497
Kaynakça 
1501
Kavram Dizini 
1521
Yazarlar Hakkında 
1525