İmar Hukuku Dersleri Prof. Dr. Halil Kalabalık - Kitap

İmar Hukuku Dersleri

14. Baskı, 
Eylül 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
836
Barkod:
9786253610555
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Yayınevi:
Seçkin Yayıncılık
Kitabın Fiyatı:
1.350,00₺
İndirimli (%10):
1.215,00₺
24 saat içerisinde temin edilir.
Diğer Baskılar
13. baskı
Eylül 2024
1.340,00₺
675,00₺ (%50)
12. baskı
Eylül 2023
1.335,00₺
175,00₺ (%87)
9. baskı
Eylül 2019
1.330,00₺
45,00₺ (%97)
Kitabın Açıklaması
Kitabın esas amacı; hukuk fakülteleri ile iktisadi ve idari bilimler ve siyasal bilgiler fakülteleri, mimarlık, mühendislik ve mimarlık fakülteleri gibi programında imar hukuku derslerine yer veren yükseköğretim programlarının ders kitabı ihtiyaçlarının karşılanmasıdır. Diğer taraftan bu kitap; imar hukuku konusunda başvuru kaynağı arayan başta il özel idaresi ve belediye imar müdürlüğü servisleri, imar komisyonu üyeleri, avukatlar, mühendis ve mimarlar ile imar hukukunda çalışan öğretim elemanları olmak üzere, herkese bu konularda yardımcı olmak üzere hazırlanmış, derli toplu ve sistematik bir eser olma iddiasındadır.
Kitapta, imar hukukunun tüm konularına sistematik bir şekilde değinilmekte ve idarenin hukuka aykırı imar işlem ve uygulamalarına karşı itiraz ve dava yolları gösterilmektedir.
Kitap yeni baskısında bütünüyle gözden geçirilmiş, imar mevzuatında yapılan tüm değişiklikler, mahkeme kararları ve öğretideki gelişmeler ışığında güncellenmiştir.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Planlama ve İmar Hukuku Kavramları
.
Mekânsal Planlar ve İmar Planları
.
İmar Planlarının Hazırlanması, Onaylanması, Değiştirilmesi, Revizyonu, İlavesi
.
İmar Programı
.
İmar Hukukunda Kamulaştırma Usulünün Uygulanması
.
İmar Planlarının Uygulanması Sonucunda Oluşan ve Müstakil İnşaata Elverişli Olan – Olmayan Taşınmazların Değerlendirilmesi
.
Kamulaştırma–Kısıtlılık İlişkisi ve Kısıtlanan Taşınmazların Emlak Vergisi
.
Planlı Alanlar İçindeki Hazineye Ait Taşınmaz Malların Bedelsiz Terki
.
İfraz ve Tevhit
.
Arazi ve Arsa Düzenlemesi
.
Yapı Ruhsatı ve Yapı Kullanma İzni
.
Yapı Denetimi
.
İmar Mevzuatına Aykırı Yapı ve Sonuçları
.
İmar Suç ve Cezaları
.
Yapılaşma Esasları ve Yapı ile İlgili Kurallar
.
İmar Haklarının Transferi
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İçindekiler
Ondördüncü Baskıya Önsöz 
7
Kısaltmalar 
45
Birinci Kısım
İMAR PLANLAMA HUKUKU
1. Bölüm
İMAR HUKUKUNA GİRİŞ
I. İMAR HUKUKU KAVRAMI 
49
A. Tanımı ve Önemi 
49
B. İmar Hukukunun Konusu 
50
C. İmar Hukukunun Nitelikleri 
50
Ç. İmar Hukukunun Kaynakları 
53
1. Anayasa 
53
2. Kanunlar 
54
3. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri 
55
4. Yönetmelikler 
56
5. İmar Planları 
58
6. Diğer Düzenleyici İşlemler 
59
D. İmar Hukukunun Diğer Hukuk Dalları Arasındaki Yeri 
59
II. İMAR PLANLAMASININ TÜRK HUKUKUNDAKİ GELİŞİMİ 
60
A. Osmanlı Dönemi 
61
B. Cumhuriyet Dönemi 
64
1. Plansız Dönem 
64
2. Zorunlu Plan Dönemi (1928–1956) 
65
3. 1956 – 1985 Dönemi 
69
4. 1985 Sonrası Dönem 
71
2. Bölüm
ÜLKE KALKINMA PLANI, BÖLGE PLANI VE MEKÂNSAL PLANLAR
I. ÜLKE KALKINMA PLANI 
73
II. BÖLGE PLANI 
75
III. METROPOLİTEN İMAR PLANI 
77
IV. MEKÂNSAL PLANLAR 
78
A. Mekânsal Planlama Kademeleri ve İlişkileri 
79
1. Mekânsal Planlama Kademeleri 
79
2. Mekânsal Planlar Arası İlişkiler 
79
B. Genel Planlama Esasları 
82
1. Mekânsal Planların Planlama İlke ve Esasları 
82
2. Mekânsal Planların Hazırlanması ile İlgili Standartlar 
82
C. Mekânsal Planların Yapımına Dair Esaslar 
83
1. Araştırma ve Analiz 
83
2. Plan Raporu 
85
3. Gösterim (Lejand) Teknikleri 
86
4. Standartlar 
86
5. Yürüme Mesafeleri 
87
V. MEKÂNSAL STRATEJİ PLANI 
87
A. Tanım ve Kavram 
87
B. Planlama Alanına Göre Türleri 
89
C. Planlama İlke ve Esasları 
89
Ç. Planın Unsurları 
90
1. Sektörel ve Tematik Paftalar 
90
2. Plan Raporu 
90
D. Planın Hazırlanması 
91
E. Planın Uygulanması ve İzleme 
92
VI. ÇEVRE DÜZENİ PLANI 
92
A. Tanımı ve Niteliği 
92
B. Planlama Alanı ve Planlama Yetkisi 
93
1. İl Düzeyinde Çevre Düzeni Planı 
93
2. Bölge ve Havza Düzeyinde Çevre Düzeni Planı 
95
C. Çevre Düzeni Planlarının Yapım Usulü 
96
1. Planlama Alanı 
96
2. Planlama ilke ve Esasları 
96
3. Verilerin Elde Edilmesi, Analiz Etüt ve Araştırmalar Yapılması 
97
Ç. Çevre Düzeni Planlarında Revizyon ve Değişikliklerin Yapılması 
98
1. Revizyon Yapılması 
98
2. Değişiklik Yapılması 
98
VII. İMAR PLANLARI 
99
A. İmar Planı İlkeleri 
99
B. Planlamanın Aşamaları 
101
1. Halihazır Harita Alımı 
101
2. İlgili Kurum ve Kuruluşlardan Rapor ve Görüşlerin Alınması 
104
3. Eşik Analizi 
105
4. Planın Elde Etme Şeklinin Belirlenmesi ve Plan Yaptırma Yolları 
105
a. İmar Planlarının Elde Edilme Usulleri 
105
b. İmar Planlarının Yapımında Yeterlilik 
109
C. Nazım İmar Planı 
110
1. Nazım Plan Kavramı 
110
2. İlgili Kurum ve Kuruluşlardan Verilerin Elde Edilmesi, Analiz, Etüt ve Araştırmalar 
111
3. Gerekli İzinlerin Alınması 
112
a. Tarım Arazileri 
113
b. Mer’a, Yaylak ve Kışlaklar 
113
c. Su ve Kanalizasyon Altyapısı 
114
ç. Hava Alanları 
115
d. Karayollarının Şehir İçi Yollarla Bağlantısı 
115
e. Vakıf Taşınmazları 
116
f. Mezarlıklar 
116
4. Bilgileri Birleştirme (Sentez), Yorum, Sonuçların Değerlendirilmesi 
117
5. Nazım Plan Açıklama Raporu 
117
6. Nazım Plan Kararlarına Geçiş 
118
Ç. Uygulama İmar Planı 
120
1. Tanım ve Kavram 
120
2. Planlama Esasları 
122
3. Planlama Süreci 
123
D. İmar Planlarında Mekânsal Kullanım Alanlarının Gösterilmesi 
124
1. Belediye Hizmet Alanı 
125
2. Çalışma Alanları 
126
3. Sanayi Alanları, Endüstri Bölgeleri, Endüstri Gelişme Bölgeleri ve Küçük Sanayi Alanları 
126
4. Sosyal Yapı ve Tesis Alanları 
127
5. Teknik Altyapı Alanları 
127
6. Resmi Kurum Alanı, Resmi Bina ve Tesisler 
128
7. Eğitim Tesisleri 
128
8. Sosyal ve Kültürel Tesisler 
129
9. Sağlık Tesisleri Alanı 
129
10. İbadet Yerleri 
129
11. Otoparklar ve Motokurye Araç Parkları 
129
12. İtfaiye Alanları 
132
13. Akaryakıt Servis İstasyonları 
132
14. Elektronik Haberleşme İstasyonlarının Kule ve Direkleri İle Bunlara Ait Zorunlu Altyapı Unsurları 
134
15. Diğer Mekânsal Alan Tanım ve Kullanım Esasları 
134
VIII. ULAŞIM ANA PLANI 
135
A. Tanım 
135
B. Yetki 
136
C. Hazırlanması 
137
3. Bölüm
İMAR PLANLAMASINDA YETKİ
I. İMAR PLANLAMASINDA GENEL YETKİ 
139
A. Belediyeler 
139
1. Planlama Yetkisi 
139
2. Mücavir Alan Kavramı, Tespiti, Onaylanması ve Sonuçları 
140
3. İmar Planlarında Karar Organı: Belediye Meclisleri 
141
B. İl Özel İdareleri 
142
II. İMAR PLANLAMASINDA ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ BAKANLIĞI’NIN YETKİSİ 
143
A. İmar Kanunu’nun 9’uncu Maddesi ile Verilen Yetkiler 
143
1. Kamu Yapıları ile İlgili Planlama Yetkileri 
143
2. Umumi Afetler, Toplu Konut ve Gecekondu Kanunu Uygulamalarıyla İlgili Yetkiler 
144
3. Metropoliten Planlamaya İlişkin Yetkiler 
144
4. Ulaştırma ile İlgili Yetkiler 
144
5. Resmi Bina ve Tesisler için Yer Ayrılmasıyla İlgili Yetkiler 
145
6. Belediyeler Arasındaki Anlaşmazlıkları Çözme Yetkileri 
145
B. 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 8/g Bendi ile Verilen Yetkiler 
145
C. 3194 sayılı İmar Kanunu Ek m. 11 ile Verilen Yetkiler 
146
1. İK Ek m. 11/b ile Verilen Yetkiler 
146
2. İK Ek m. 11/c ile Verilen Yetkiler 
147
3. İK Ek m. 11/ç ile Verilen Yetkiler 
147
4. İK Ek m. 11 ile Verilen Diğer Yetkiler 
147
III. İMAR PLANLAMASINDA ÖZEL YETKİ 
148
A. Büyükşehir Belediyelerinde 
148
1. Çevre Düzeni Planı Yapma Yetkisi 
148
2. Nazım İmar Planı Yapma Yetkisi 
148
3. Uygulama İmar ve Parselasyon Planı Yapma Yetkisi 
149
4. Kanunlarla Büyükşehir Belediyelerine Verilen Görevlerle İlgili Yetkiler 
149
5. İlçe Belediyelerine Ait Planlama Yetkilerinin Büyükşehir Belediyesine Devredilmesi 
150
6. Büyükşehir Sınırı İl Sınırı Olması Nedeniyle Mahalleye Dönüşen Yerleşim Yerlerinde 
150
B. Kıyılarda, Sahil Şeritlerinde ve Doldurma ve Kurutma Suretiyle Kazanılacak Arazilerde 
151
1. Kıyılarda Planlama 
151
2. Sahil Şeritlerinde Planlama 
151
a. Sahil Şeridinin Birinci Bölümünü İçeren Uygulama İmar Planları 
152
b. Sahil Şeridinin İkinci Bölümünde Yapılacak Planlar 
152
c. Planların Yürürlüğe Girmesi 
152
3. Doldurma ve Kurutma Suretiyle Kazanılacak Arazilerde 
152
C. Milli Parklarda 
153
1. Milli Park Gelişme Planı 
153
2. Uygulama İmar Planları ve Diğer Planlar 
154
Ç. Özel Çevre Koruma Bölgelerinde 
154
D. Özelleştirme Programına Alınan Kuruluşlara Ait Arsa ve Arazilerde 
155
1. Belediye ve Mücavir Alanlarda Bulunan ve Özelleştirme Kapsamına Alınmış Kuruluşlara Ait Arazi ve Arsalarda 
155
2. Hizmet Özelleştirmesi Niteliğindeki Yatırımların Yapılacağı Yerlerde 
156
3. Özelleştirme Programındaki Kuruluşlara Ait veya Kuruluş Lehine İrtifak/kullanım Hakkı Alınmış Arsa ve Araziler ile Özel Kanunları Uyarınca Özelleştirme Programına Alınan Arsa ve Arazilerde 
156
E. Organize Sanayi, Endüstri ve Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde 
157
1. Organize Sanayi Bölgelerinde 
157
2. Endüstri Bölgelerinde 
158
3. Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde 
159
F. Köy Yerleşme Alanlarında 
160
1. Köy Yerleşme Planları 
160
2. Planların Yapılması, Onaylanması ve Tapuya Tescili 
164
3. Köy Yerleşme Planlarının Uygulanması 
164
G. Boğaziçi’nde 
166
1. Planlama Yetkisi 
166
2. Planların Revize Edilmesi ve Değiştirilmesi 
167
Ğ. Karayolu Güzergahlarında 
168
H. Diğer Özel Planlama Yetkileri 
170
1. Gecekondu Alanlarında 
170
2. Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgelerinde 
170
3. Sit Alanlarında 
170
4. GAP Bölgesinde 
170
5. Toplu Konut Alanları ve TOKİ’nin Sorumluluğuna Verilen Alanlarda 
171
6. Türk Boğazlar Bölgesinde 
171
7. TCDD Taşınmazlarında 
172
8. Haydarpaşa Limanı Olarak Kullanılan Taşınmazlarda 
172
9. Atatürk Orman Çiftliği Dahilinde Bulunan Arazilerde 
172
10. Olimpiyat Köyünde 
173
11. Patlayıcı Madde Üretmek Ve İşlemek Üzere İşyerinin Kurulacağı Yerlerde 
173
12. Balıkçı Barınaklarında 
173
13. Yalova Termal Kaplıcalarında 
173
14. Gelibolu Savaşları Tarihi Alanında 
174
15. Kapadokya Alanında 
174
16. Askeri Alan, Tesis ve Bölgelerinde 
175
17. Kamu–Özel İş Birliği Modeli Çerçevesinde; Sağlık Bakanlığı Ve Bağlı Kuruluşlarınca Yapılmasına İhtiyaç Duyulan Tesislerin Gerektirdiği Yerlerde 
175
18. Uludağ Alanında 
176
19. Rüzgâr veya Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinin İmar Planları 
177
IV. İMAR PLANLARININ YAPILMASINDA SÜRE 
177
4. Bölüm
İMAR PLANLARINDA DEĞİŞİKLİK, REVİZYON VE İLAVE YAPILMASI
I. İMAR PLANLARINDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI VE SONUÇLARI 
179
A. İmar Planlarının Değiştirilmezliği İlkesi 
179
B. İmar Planlarında Değişiklik Usulü 
180
1. Bakanlıkça Değişiklik İstenmesi 
180
2. Mahalli İdarelerce Re’sen Değişiklik Yapılması 
181
3. Özel Hukuk Gerçek ve Tüzel Kişilerince Planlarda Değişiklik Yapılmasının İstenmesi 
181
4. Değişiklik Sırasında Göz önünde Bulundurulması Gereken Hususlar 
182
a. Gerekçe İlkesine Uyulması 
182
b. Değişikliğin Şehircilik İlkelerine, Planlama Esaslarına ve Kamu Yararına Uygun Olması 
182
c. Planın Bütünlüğünün Bozulmaması 
183
ç. Kazanılmış Haklara Saygı Gösterilmesi 
184
d. Plan Değişikliklerinin Yeterliliğe Sahip Personel Tarafından Yapılması 
184
e. Plan Değişikliklerinin Zorunlu Olması 
184
5. Plan Değişikliğine İlişkin Esaslar 
185
a. Sosyal ve Teknik Alt Yapıya İlişkin Değişiklikler 
185
aa. İlgili Yatırımcı Bakanlık ve Kuruluşların Görüşünün Alınması 
186
ab. Değişikliğin Teknik Zorunluluğa Dayanması 
186
ac. Eşdeğer Alan Ayrılması 
186
aç. Plan Müellifinin Gerekçeli Uygun Görüşünün Alınması 
187
ad. İbadet Yerlerine İlişkin Değişikliklerde Mülki İdare Amirinin İzninin Alınması 
188
b. Kat Adedi ve Bina Yüksekliğini Artıran Değişiklikler 
188
c. Yolların Genişletilmesi, Daraltılması ya da Güzergâhlarının Değiştirilmesiyle İlgili Değişiklikler 
189
ç. Yoğunluk Artıran veya Kentsel Ulaşım Sistemini Etkileyen Değişiklikler 
189
d. Nazım İmar Planları Üzerinde Gösterilen Sosyal ve Teknik Altyapı Alanlarının Konum ile Büyüklüklerinde Değişiklikler 
190
C. Uygulama İmar Planı Değişikliği Sonucunda Taşınmazda Meydana Gelecek Değer Artışı Payının Kapsamı, Tespiti, Kesinleşmesi, Ödenmesi ve Dağıtımı Esasları 
190
1. Değer Artış Payına Konu Plan Değişiklikleri 
191
2. Değer Artışı Payına Konu Olmayan Alanlar ve İşlemler 
191
3. Değerleme Raporları 
192
4. Değer Artış Payı Bedelinin Tespiti Esasları 
193
5. Değer Artış Payının Kesinleşmesi ve Plan Askı İşlemleri 
194
6. Değer Artış Payının Ödenmesi 
195
7. Değer Artış Payının Dağılımı 
196
8. Kıymet Takdir Komisyonunun Teşekkülü ve Çalışma Esasları 
197
a. Kıymet Takdir Komisyonunun Teşekkülü 
197
b. Kıymet Takdir Komisyonunun Çalışma Esasları 
197
9. Umumi ve Kamu Hizmet Alanlarında Plan Değişiklikleri 
199
II. İMAR PLANLARINDA REVİZYON YAPILMASI 
200
A. Tanım ve Hukuki Niteliği 
200
B. Revizyon Yetkisi ve Usulü 
201
III. İLAVE İMAR PLANI 
201
IV. İMAR PLANLARININ DEĞİŞTİRİLMESİNİN/REVİZYONUNUN HUKUKİ SONUÇLARI: KAZANILMIŞ HAKLAR SORUNU 
202
A. Kazanılmış Hak Kavramı 
202
B. İmar Mevzuatında Durum 
204
1. İnşasına 2 yıl İçinde Başlanmayan Yapılar 
204
2. Ruhsat Süresi içinde Tamamlanmayan Yapılar 
205
3. Ruhsat ve Eklerine Uygun Olarak Tamamlanmasına Rağmen Ruhsat Süresi içinde Yapı Kullanma İzni Düzenlenmeyen Yapılar 
205
4. Plansız Alanlarda Mevzuata Uygun Yapılmış Yapıların Tamir, Tadil ve İlavelerinde veya Yeniden Yapılması Mümkün Olan Yapılarda 
206
5. İmar Mevzuatına Aykırı Olarak Verilen Ruhsat ve Eklerine Göre İnşa Edilen veya İnşa Halindeki Yapılar 
207
6. Uygulama İmar Planı Değişikliği ile Yolda veya Teknik Altyapı Alanlarında Kalan ve Kamulaştırma Kararı Alınan Yapılar 
207
7. Uygulama İmar Planı Değişikliği Nedeniyle, Plana Ait Kararlara Aykırı Düşen Yapılar 
208
5. Bölüm
MEKÂNSAL PLANLARIN ONAYLANMASI, İLANI VE HUKUKİ SONUÇLARI
I. PLANLARIN ONAYLANMASI VE YÜRÜRLÜĞE GİRMESİ 
211
A. Tarihi Gelişimi 
211
B. Planların Karar Mercilerine Sunulması ve Değerlendirilmesi 
212
C. Planların Onaylanması ve Yürürlüğe Girmesi 
213
1. Ortak Kurallar 
213
2. İmar Planlarının Onaylanması ve Yürürlüğe girmesi 
214
a. Normal Belediyelerde 
214
b. Büyükşehir Belediyelerinde 
215
ba. Nazım İmar Planlarının Onaylanması 
215
bb. İlçe Belediyelerinin Uygulama İmar Planlarının Onaylanması 
216
c. Belediye Sınırları Dışında 
217
Ç. Planların İlanı, İtirazlar ve Kesinleşmesi 
217
1. Plan Değişiklik ve Revizyonların İlanı 
217
2. Planlar, Plan Değişiklik ve Revizyonlarına İtirazlar ve Karara Bağlanması 
218
II. İMAR PLANLARININ HUKUKİ SONUÇLARI 
219
A. İdare Açısından 
220
1. Planları Ölçü Norm Olarak Esas Alma Yükümlülüğü 
220
2. İmar Programı Yapma Yükümlülüğü 
220
3. İmar ve Yapı Faaliyetlerini İmar Planındaki İlke ve Kurallara Göre Gerçekleştirilmesini Sağlama ve Uygulamaları Denetleme Yükümlülüğü 
220
4. Planların Aleniyetini, Dağıtımını Sağlama ve İlgili Yerlere Gönderme Yükümlülüğü 
221
5. Planların Üst Kademe Planlara, Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği’ne ve İmar mevzuatına Uygunluğunun sağlanması Yükümlülüğü 
222
6. Planların İncelenmek Üzere Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı İl Müdürlüğüne İletilmesi Yükümlülüğü 
222
7. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın Planları İzleme ve İnceleme Yükümlülüğü 
222
B. Özel Hukuk Gerçek ve Tüzel Kişileri Açısından 
223
1. İmar Çapını (İmar Durumu) İsteme Hakkı 
223
a. İmar Çapı (İmar durumu) Kavramı 
223
b. İmar Çapını İstemenin Hukuki Sonuçları 
224
2. İtiraz Hakkı 
225
3. Dava Hakkı: İmar Planlarına Karşı İptal Davasının Açılması 
225
6. Bölüm
İMAR PLANLARININ HUKUKİ NİTELİĞİ VE
İMAR PLANLARINA HÂKİM OLAN İLKELER
I. İMAR PLANLARININ HUKUKİ NİTELİĞİ VE NORMLAR HİYERARŞİSİNDEKİ YERİ 
229
A. İmar Planlarının Hukuki Niteliği 
229
B. İmar Planlarının Normlar Hiyerarşisindeki Yeri 
229
II. İMAR PLANLARINA HÂKİM OLAN TEMEL İLKELER 
230
A. Hukuk Devleti İlkesi 
230
B. Açıklık İlkesi 
230
C. Genellik İlkesi 
232
Ç. Üst Derecedeki Planlara Bağlılık (Hiyerarşi) İlkesi 
233
D. Kamu Yararı İlkesi 
234
E. Zorunluluk İlkesi 
236
F. Esneklik İlkesi 
237
G. Uzun Süreli Olma İlkesi 
238
H. Bilimsellik İlkesi 
239
I. Katılım İlkesi 
240
İkinci Kısım
İMAR PLANLARININ UYGULANMASI
7. Bölüm
İMAR PROGRAMI
I. TANIMI VE HUKUKİ NİTELİĞİ 
247
II. PROGRAM YAPMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ 
248
A. Tarihi Geçmişi 
248
B. Yürürlükteki Durum 
249
III. İMAR PROGRAMININ HAZIRLANMASI VE ONAYLANMASI 
250
IV. İMAR PROGRAMLARINDA SÜRE 
251
V. İMAR PROGRAMLARININ HUKUKÎ SONUÇLARI 
251
A. Taşınmaz Mallar Üzerindeki Hakların Kısıtlanması 
251
B. Kısıtlamaların Süreye Bağlılığı 
252
C. Programa Alınmayan Alanlarda Mevcut Kullanımın Devamının Mümkün Olması 
252
Ç. İmar Programına Alınan Yerlerin Vergilerinin İdarece Ödenmesi 
253
8. Bölüm
İMAR HUKUKUNDA KAMULAŞTIRMA USULÜ
I. İMAR HUKUKUNDA KAMULAŞTIRMA USULÜNÜN UYGULANMASI 
255
A. Düzenleme Ortaklık Payını Aşan Umumi ve Kamu Hizmet Alanlarının Kamulaştırılması 
255
1. Kamulaştırma ile Elde Edilebilecek Alanlar 
255
2. Kamulaştırmayı Yapacak İdarenin Belirlenmesi 
256
3. Kamulaştırma Süresi 
257
B. Cephe Hattının Gerisinde Kalan Yerlerde Kamulaştırma 
258
C. İmar Programına Alınmayan Yerlerde 
259
II. İMAR KAMULAŞTIRMALARININ İLKE VE ÖZELLİKLERİ 
260
A. İmar Planlarına Uygunluk 
260
B. Kamu Yararı Kararından İstisna Tutulma 
261
C. Kamulaştırmada Trampa İmkânı 
262
Ç. Kamulaştırma Bedelinin Takdirinde İmar Faktörünün Nazara Alınmaması 
263
D. Kamulaştırma İşlemine Karşı Açılacak Davalarda İmar Planlarının İptalinin İstenebilmesi 
264
E. Kamulaştırmanın İmar Planında Öngörülen Amaçla Sınırlı Olması 
265
F. İdarenin Kamulaştırma Yapmakla Yükümlü Olması 
265
G. Trampa Yoluyla Kamulaştırılan ya da Hibe veya Bedelsiz Devredilen Yerlerde Özel Kişilerden Herhangi Bir Ücret Alınmaması 
266
III. KAMULAŞTIRMA–KISITLILIK İLİŞKİSİ VE KISITLANAN TAŞINMAZLARIN EMLAK VERGİSİ 
267
A. Genel Olarak 
267
B. Kısıtlılığın Başlangıcı ve Sonu, Kapsamı ve Emlak Vergisi 
267
1. Kısıtlılığın Başlangıcı 
267
2. Kısıtlılık Hükümlerinden Yararlanma 
268
3. Kısıtlılığın Sonu 
269
4. Kısıtlılığın Kapsamı 
270
a. Umumi Hizmetlere Ayrılmış Olması Sebebiyle Üzerinde İnşaat Yapılmasına İzin Verilmeyen Arsalar 
270
b. Umumi Hizmetlere Ayrılmış Olması Sebebiyle Üzerinde İnşaat Yapılmasına İzin Verilmeyen Binalar 
271
c. Kısıtlılık Hükümlerinin Uygulanması Gereken Diğer Taşınmazlar 
273
5. Kısıtlılık Döneminde Emlak Vergisi 
275
a. Verginin Oranı 
275
b. Kısıtlı Emlak Vergisinin Sone Erdiği Durumlar 
276
c. Emlak Vergisinin Tahsil Edilmemesi Gereken Durumlar 
276
C. Umumi Hizmetlere veya Kamu Hizmetlerine Ayrılan Yerlerdeki Kısıtlılığın Kaldırılması 
277
1. İlgili İdarenin Kamulaştırmadan Vazgeçmesi 
277
2. Kamulaştırma Yapılması Amacıyla İdareye Başvuru 
277
3. İmar Planında Değişiklik Yapılması Talebinde Bulunulması 
278
4. Kamulaştırmasız El Atma Davası 
279
a. Kamulaştırmasız El Atma Kavramı 
279
b. Kamulaştırmasız El Atma Türleri 
279
ba. Hukuka Uygun El Atma 
279
bb. Hukuka Aykırı El Atma 
280
bba. Fiilen El Atma 
281
bbb. Hukuki El Atma 
283
c. Kamulaştırmasız El Atma Halinde Açılabilecek Davalar 
284
ca. El Atmanın Önlenmesi Davası 
284
cb. Bedel Davası 
285
cc. Tazminat Davası 
286
cç. Ecrimisil Davası 
289
cd. Dava Açma Süresi 
289
ç. Kamulaştırmasız El Atma Davalarında Görevli Mahkeme 
290
5. Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru 
292
6. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine Başvuru 
293
9. Bölüm
İMAR PLANLARININ UYGULANMASI SONUCUNDA OLUŞAN VE
MÜSTAKİL İNŞAATA ELVERİŞLİ OLMAYAN/OLAN PARÇALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ
I. GENEL OLARAK 
295
II. BAĞIMSIZ İNŞAATA ELVERİŞLİ OLMAYAN YERLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ 
295
A. Satılabilecek Taşınmazlar 
295
B. Satış Yöntemi 
296
C. Satış Yapılabilecek Kişiler 
296
III. BAĞIMSIZ İNŞAATA ELVERİŞLİ OLAN YERLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ 
296
IV. BELEDİYE VE VALİLİKLERE AİT PARSELLERLE ŞÜYUULU TAŞINMAZLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ 
297
V. DEĞERLENDİRME ŞARTLARI 
297
VI. İMAR KANUNU’NUN 17’NCİ MADDESİ UYGULAMALARINA KARŞI YARGI YOLU 
298
A. Bedele İlişkin Yargı Yolu 
298
B. İptal Davaları 
300
C. Tapu İptali ve Tescil Davaları 
300
10. Bölüm
BÖLGELEME
I. BÖLGELEME KAVRAMI 
301
A. Tanım, Amaç ve Önemi 
301
B. Ortaya Çıkışı 
302
II. BELLİ BAŞLI BÖLGELEME TÜRLERİ 
303
A. Kullanım Bölgelemesi (Use Zoning, Character Zoning) 
303
1. Oturma Bölgeleri 
304
2. Ticaret Bölgeleri 
308
3. Sanayi Bölgeleri 
310
a. Tanım 
310
b. Organize Sanayi Bölgeleri 
311
c. Endüstri Bölgeleri 
312
ç. Teknoloji Geliştirme Bölgeleri 
313
4. Karma Bölgeleme 
313
5. Diğer Kullanım Bölgelemeleri 
315
B. Yoğunluk Bölgelemesi 
316
1. Kavram ve Tanım 
316
2. Yoğunluk Bölgelemesi Araçları 
317
a. En Küçük Parsel Yüzölçümünün Tespit Edilmesi 
317
b. Parsel Boyutlarının Sınırlandırılması 
318
ba. Planlı Alanlarda 
318
bb. Plansız Alanlarda 
320
bba. Belediye ve Mücavir Alanlar İçerisinde ve Fakat İmar Planı Bulunmayan Yerleşik Alanlarda 
320
bbb. Belediye ve Mücavir Alanlar Dışında ve Fakat İmar Planı Bulunmayan Yerleşik Alanlarda 
321
bbc. Belediye ve Mücavir Alan Sınırlar İçinde ve Dışındaki Yerleşme Alanı Dışında Kalan (İskân Dışı) Alanlarda 
322
c. Yapının Parselle Bağlantısının Denetlenmesi 
322
ca. Yapı İnşaat Alanı 
322
cb. Yapının Arsa Üzerindeki Konumunun ve Bahçe Durumunun Denetlenmesi 
323
cba. Yapının Arsa Üzerindeki Konumu 
323
cbb. Bahçe Uzaklıkları 
323
C. Yükseklik Bölgelemesi 
326
1. Kavram ve Önemi 
326
2. İmar Mevzuatında Yükseklik Bölgelemeleri 
327
a. Planlı Alanlarda 
327
b. Plansız Alanlarda 
330
Ç. Başka Bölgeleme Sınırlamaları 
330
1. Mezarlıklar 
330
a. Mezarlıkların İnşası, Tesis, Tanzim ve Tezyini 
330
aa. Mezarlıkların İnşası 
330
ab. Mezarların Tanzim, Teçhiz ve Tezyini 
332
b. Mezarlıkların Korunması 
333
c. Mezarlıklarla İlgili Bölgeleme Kuralları 
335
2. Hayvan Ahırları 
337
D. Bölgeleme Kurallarına Aykırılık ve Sonuçları 
337
1. Yapı Ruhsatının Verilmemesi 
337
2. Çalışma İzninin Verilmemesi 
338
3. Kullanıma Son Verme 
338
11. Bölüm
İMAR HUKUKUNDA İFRAZ VE TEVHİD
I. TANIM, İFRAZ VE TEVHİT ÇEŞİTLERİ, HUKUKİ NİTELİĞİ VE PARSELASYONDAN FARKI 
339
A. İfraz (Ayırma) ve Tevhit (Birleştirme) 
339
1. İfraz 
339
2. Tevhit (Birleştirme) 
339
B. İfraz Çeşitleri 
340
1. İfraz İstemine Göre 
340
a. Rızai (İsteğe Bağlı) İfraz (Parselasyon) 
340
b. Mahkeme Kararı ile İfraz 
341
c. Cebri İfraz (Hamur Kuralı, Arsa ve Arazi Düzenlemesi) 
341
2. Yeni Adalar Oluşup Oluşmamasına Göre 
341
a. Basit ifraz ve Tevhit (Parselasyon Niteliğinde Olmayan) 
341
b. Parselasyon Niteliğinde İfraz ve Tevhit 
342
C. İfraz ve Tevhit İşlemlerinin Hukuki Niteliği 
342
Ç. İfraz ve Tevhidin Arazi ve Arsa Düzenlemesinden Farkı 
342
II. İMAR PLANI BULUNAN ALANLARDA İFRAZ VE TEVHİT 
343
A. Uygulama İmar Planının Yürürlüğe Girmiş Olması 
343
B. Uygulama İmar Planına Uygun Olarak Parselasyon Planının Yapılması 
344
1. Kural 
344
2. İstisnalar 
344
C. İfraz ve Tevhit İşlemleri Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar 
345
1. Umumi Hizmetlere Ayrılan Yerlerin İfrazına Yer Verilmemesi 
345
2. Yapılacak İfraz ve Tevhidin İmar Planlarına ve İmar Mevzuatına Uygun Olması 
346
3. Yola Cephesi Olmayan Parsel Oluşturulamaması ve İfraz Edilememesi 
346
4. Yapı Yapılması Yasaklanan Afet Alanlarının İfraz Edilememesi 
347
5. Kamu Hizmet ve Tesislerinin Gerçekleştirilmesi Amacıyla Yapılacak Kamulaştırmalarda İfrazlar 
347
6. Ada İçindeki Parsel Dağılımının Yapıların Estetiği ve Sokak Siluetini Bozmadığının Etüt Edilmesi 
348
7. Mevcut Haliyle Yapılaşmaya Elverişli Olmayan Parsellerin Resen Tevhit veya İfrazı 
348
8. İfraz ve/veya Tevhide Konu Olan Parsellerin 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı Dışında Kalan Kısımlarının Ayrılması 
349
9. İfraz ve Tevhidin Zorunlu Olmadığı Durumlar 
349
10. Aynı Yapı Nizamı ve Kullanım Kararına Sahip Parsellerin Tevhidi 
349
11. Yapı Nizamı ve Kullanım Kararı Farklı Olan Parsellerin Tevhit Edilememesi 
350
12. İfraz Şartlarının Aranmadığı Durumlar 
350
13. İki Parselin Tevhidinde Kademelenme Yapılmasının Zorunlu Olduğu Durumlar 
350
14. İfraz ve Tevhidin, Maliklerin Talebi Üzerine Yapılabilmesi 
350
15. İfraz ve Tevhitte Düzenleme Ortaklık Payının Alınamaması 
351
16. İfraz ve Tevhidin Yola ve Yeşil Alana Terk Şartına Bağlanamaması 
351
17. İfraz veya Tevhide Konu Parsellerin Plan Dışında Kalan Kısmının Ayrılabilmesi 
353
Ç. Parselasyon Planı Oluşturulmamışsa 
353
D. Gelecekteki Gelişmeye Açık Alanlarda İfraz ve Tevhit 
353
E. İmar Planlarında Parsel Cepheleri Tayin Edilmeyen/Edilen Yerlerde Yapılacak İfrazlar 
355
III. İMAR PLANI DIŞINDA KALAN ALANLARDA İFRAZ VE TEVHİT 
355
A. Belediye ve Mücavir Alanlar İçerisinde ve Fakat İmar Planı Bulunmayan Yerleşik Alanlarda 
355
B. Köy ve Mezraların Yerleşik Alanı ve Civarı ile Kırsal Yerleşik Alanlar ve Civarının Tespiti 
356
C. Belediye ve Mücavir Alanlar Dışında ve Fakat İmar Planı Bulunmayan Yerleşik Alanlarda İfraz ve Tevhit 
357
Ç. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçinde ve Dışındaki Yerleşme Alanı dışında Kalan (İskân Dışı) Alanlarda İfraz ve Tevhit 
358
IV. İMAR MEVZUATINDA İFRAZLA VE TEVHİTLE İLGİLİ SINIRLAMALARA UYULMAMASI GEREKEN DURUMLAR 
358
A. Özelleştirme Programına Alınan Kuruluşlara Devri Gereken Taşınmaz Mallarda 
358
B. Tarım Arazilerinde 
359
C. Taşkömürü Havzasındaki Bedelli Devir Edilecek Taşınmaz Mallarda 
359
Ç. Hazineye Ait Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) Genel Müdürlüğünün Kullanımında Olan Taşınmaz Mallarda 
359
D. Taşınmaz Kültür Varlıklarında 
360
V. TEVHİDİN YAPILABİLECEĞİ DURUMLAR 
360
VI. İFRAZ VE TEVHİT USULÜ 
361
A. Başvuru 
361
B. Re’sen İfraz ve Tevhit 
362
C. Harcın Yatırılması 
362
Ç. İfraz ve Tevhit Kararı 
363
VII. İFRAZ VE TEVHİT İŞLEMLERİNİN ONAYI VE ŞUYUUN İZALESİ DAVASI 
363
A. İfraz ve Tevhit İşlemlerinin Onayında Yetki, Onay Süresi ve Tapu Dairesinde Yapılacak İşlemler ve Süreleri 
363
1. Onay Yetkisi 
363
2. Onaylamada Süre 
364
3. Tapu Dairesince Yapılacak İşlemler ve Süresi 
364
B. Şüyuun İzalesi 
365
1. Tanım ve Kavram 
365
2. Şüyuun İzalesi Yolları 
365
12. Bölüm
ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ (PARSELASYON)
I. TANIM, TARİHİ GELİŞİMİ, AMACI, ÖNEMİ VE FAYDALARI 
367
A. Terim Meselesi ve Tanım 
367
B. Tarihi Gelişimi 
368
1. Batı’da 
368
2. Türkiye’de 
369
C. Parselasyonun Amacı 
372
1. Kentsel Gelişme Amacıyla 
372
2. Tamamlayıcı Nitelikte 
372
3. Yeniden Düzenleme İçin 
373
4. Kentsel Yenileme İçin 
373
Ç. Parselasyonun Denetim Niteliği ve Faydaları 
373
D. Hukuki Niteliği 
375
E. 3194 Sayılı Kanun’a Göre AAD ile 2981/3290 Sayılı Kanun’un 10/c Maddesine Göre AAD Uygulaması Arasındaki Farklar ve Benzerlikler 
376
1. Farklılıklar 
376
2. Benzerlikler 
377
a. Bedele Dönüştürme Açısından 
377
b. Ferdîleştirme Açısından 
378
II. ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ YETKİSİ 
378
A. Belediye ve Mücavir Alanlar İçinde ve Dışında ve Büyükşehir Belediyelerinde 
378
1. Belediye ve Mücavir Alanlarda 
378
2. Belediye ve Mücavir Alanlar Dışında 
378
3. Büyükşehir Belediyelerinde 
379
B. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın Parselasyon Yetkileri 
379
1. Cumhurbaşkanı’nca Yetkilendirilen Alanlar ile Merkezi İdarenin Yetkisi İçindeki Kamu Yatırımları, Mülkiyeti Kamuya Ait Arsa ve Arazilerde 
379
2. Devletin Hüküm Ve Tasarrufu Altında Bulunan veya Mülkiyeti Hazineye, Kamu Kurum veya Kuruluşlarına veya Gerçek Kişilere Veyahut Özel Hukuk Tüzel Kişilerine Ait Olan Taşınmazlar Üzerinde 
380
3. Tabi Afetlerle İlgili Kanunlar Kapsamındaki Yetkiler 
380
4. Haydarpaşa Limanı ile İlgili Yetkiler 
381
5. T.C Devlet Demiryollarına Ait Taşınmazlarla İlgili Yetkiler 
381
6. Milletvekili Lojmanlarıyla İlgili Yetkiler 
381
7. 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 8/g Maddesi ile Verilen Yetkiler 
382
C. Toplu Konut İdaresi Başkanlığı’nın Parselasyon Yetkileri 
382
Ç. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın Parselasyon Yetkileri 
383
D. Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’nın Parselasyon Yetkileri 
383
E. Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı’nın Parselasyon Yetkileri 
383
III. ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİ (PARSELASYON) İŞLEMİNİN AŞAMALARI 
384
A. Düzenleme Alanının Belirlenmesi 
384
1. Düzenleme Alanını Tespit Yetkisi 
384
2. Düzenleme Alanının Tespiti Esasları 
384
a. İmar Planlarının Yürürlüğe Girmiş Olması 
384
b. Düzenleme Alanlarının Tespitinde 5 Yıllık İmar Programlarına Öncelik Tanınması 
385
c. Düzenleme Sahasının Müstakil Bir İmar Adasından Daha Küçük Olmaması 
385
ç. Düzenleme Sahalarının İmar Planları ile Getirilen Tüm Kullanım Alanlarını Hazır Bulunduracak Şekilde Tespit Edilmesi 
385
d. Düzenleme Sahalarının Beldenin İnkişaf ve İhtiyaç Durumuna Göre Tespit Edilmesi 
386
e. Düzenleme Alanının Yapılaşmış Alanla Bağlantılı ve Bu Alanın Devamı Olacak Şekilde Belirlenmesi 
386
f. İmar Planı İçerisinde Düzenleme Sahaları Tespit Edilirken, Düzenleme Sahalarındaki DOP Oranlarının Mümkün Mertebe Dengeli Olması 
387
g. Yeni Bir Düzenleme Yapılmasını Gerektirecek Bir Neden Olmaksızın İkinci Kez Parselasyon Yapılamaması 
387
3. Düzenleme Sınırı Geçirilirken Dikkat Edilecek Hususlar 
387
a. İmar Planlarında Belirtilen Düzenleme Sınırları Varsa Bu Durumun Dikkate Alınması 
387
b. İmar Planlarında Düzenleme Sınırları ile ilgili Herhangi Bir Belirtme Olmaması 
388
ba. İskân Sahasının Bittiği Yerlerde İskân Sınırından 
388
bb. İskân Sahası İçindeki Yollardan 
388
bc. Düzenleme Sınırı Herhangi Bir Parseli İki veya Daha Fazla Parçaya Bölmesi Halinde 
388
bç. Park, Meydan, Yeşil Alan, Rekreasyon Alanı, Ağaçlandırılacak Alan, Mezarlık ve Otopark Alanlarında Düzenleme Sınırının Geçirilmesi 
388
c. Düzenleme Sınırı; Gerek Görülmesi Halinde Özel Kanunlarla Korunan Alanların Dış Sınırından ve Kıyı Kenar Çizgisinden Geçirilebilir 
389
ç. Düzenleme Sahası Dışında Bırakılamayacak Parsel Ya da Parseller 
389
d. Kamunun Mülkiyeti ile Merkezi Yönetim Kapsamındaki Kamu İdareleri Yetkisi İçindeki Kamu Yatırımlarının Bulunduğu Alanlarda 
389
e. Diğer Hususlar 
389
B. Parselasyon Yapabilecek Görevlilerin Görevlendirilmesi 
391
C. Hazırlık Çalışmaları 
392
1. Halihazır Harita, Onaylanmış İmar Planı, Tapu Kayıtları ve Parsel Sınırlarının Elde Edilmesi 
392
a. Halihazır Harita ve Onaylanmış İmar Planının Elde Edilmesi 
392
b. Tapu Kayıtlarının ve Parsel Sınırlarının Elde Edilmesi 
392
2. Halihazır Haritaların Revize Edilmesi 
393
3. Kadastral Parsellerin Halihazır Haritaya Aktarılması 
394
4. Uygulamaya Giren Parsellerin Yüzölçümlerinin Kontrolü 
394
5. Tapu Kayıtları Üzerinde Belirtme Yapılması 
394
6. Parselasyon Planı Paftalarının Hazırlanması ve İmar Adalarının Numaralandırılması 
395
a. Parselasyon Planı Paftalarının Hazırlanması 
395
b. İmar Adalarının Numaralandırılması 
395
Ç. Düzenleme Alanında Uygulama İşlemleri 
396
1. İmar Adalarının Parsellenmesi ve Parselasyon Planlarının Düzenlenmesi 
396
a. Genel Olarak 
396
b. Parselasyon Planının Tanımı 
396
c. Parselasyon Planlarının Hazırlanması ve Kontrolü 
398
ca. Parselasyon Planlarının Yapımında Yeterlik 
398
cb. Parselasyon Planı Dosyasında Bulunması Gereken Bilgi ve Belgeler 
398
cc. Parselasyon Planı Açıklama Raporu 
399
cç. Parselasyon Planlarının Kontrolü 
399
ç. Parselasyon Planlarının Onaylanması ve İlanı 
400
ça. Parselasyon Planlarının Onaylanması 
400
çb. Parselasyon Planları Hakkında Ön Askı İşlemi/İşlemleri 
401
çc. Parselasyon Planlarının İlanı (Tebliği) 
401
d. Parselasyon Planlarına itiraz ve Karara Bağlanması 
403
e. Parselasyon Planlarının Yapılması ve Onaylanmasında Süre 
403
f. Parselasyon Planlarının Kontrol ve Tescili 
404
fa. Kadastro Kontrolleri 
404
fb. Tapuya Beyan ve Tescil 
405
fba. Düzenlemeye Giren Parseller Üzerinde İrtifak Hakkı, İntifa Hakkı Ve Benzeri Ayni Haklar ve Korunması Gerekli Yapıların Bulunması 
405
fbb. Tescile Tabi Olmadığı Halde, İmar Mevzuatı Gereği Yapılaşma Hakkı Verilen, Ruhsata Tabi Yapıların Yapılabileceği Umumi Ve Kamu Hizmet Alanları 
405
fbc. Kapanan Yollar Nedeniyle İmar Mevzuatına Uygun Müstakil İmar Parseli Oluşturulabilen Alanların Ve Plan Gereği Umumi Ve Kamu Hizmet Alanlarına Terk Edilen Alanlardan Belediye Adına Tescil Edilebilecek Diğer Alanların Tescil İşlemi 
406
fbç. AAD Sonucunda Kamuya Terk Edilen/Bağışlanan/DOP’tan Oluşan Tescil Harici Alanların Tescile Konu Olması 
406
fbd. Kamuya Ait Mülkiyetlerde; DOP, Terk Veya Bağış Yolu İle Umumi Ve Kamu Hizmet Alanlarına Bırakılan Alanların, İmar Planı Değişikliği İle Umumi Ve Kamu Hizmet Alanları Dışında Başka Bir Kullanıma Konu Edilmesi 
406
fbe. Düzenlemeye Giren Tescil Harici Arazilerin Tescili 
406
fbd. Bölgenin İhtiyacına Ayrılan Alanlardan Belediye Hizmetleri İle İlgili Olanların Tescili 
407
fbe. Bölgenin İhtiyacına Ayrılan Alanlardan Belediye Hizmetleri İle İlgili Olanların Dışında Kalan Ve Hazine Adına Tapu Tescili Gereken Diğer Alanlar 
407
2. Yola Cephesi Olmayan Parsel Oluşturulmaması 
408
3. Asgari Parsel Büyüklüğünün Altında Parsel Oluşturulmaması 
408
4. Düzenleme Alanında Bulunan Yapıların/Ağaçların Durumu 
409
a. Kamu Hizmetlerine/Umumi Hizmetlere Ayrılan Yerlere Rastlayan Alanlardaki Yapıların/Ağaçların Durumu 
409
b. Düzenleme Alanındaki Yapıların Durumu 
409
5. Düzenlenmiş Arsalarda Bulunan Yapılarda İlave Değişiklik ve Tamiratlar 
410
a. Küçük Ölçüde Zaruri Tamirlerin Yapılabileceği Yapılar 
411
b. Parsel Sahibinin Muvafakati ile İlave Değişiklik ve Esaslı Tamir İzni Verilen Yapılar 
412
c. Parsel Sahibinin Muvafakatinin Olmadığı Takdirde İlave Değişiklik ve Esaslı Tamir İzni Verilmeyen Yapılar 
413
ç. Plan ve Mevzuat Hükümlerine Göre Mahzur Bulunduğu Gerekçesiyle İlave, Değişiklik ve Esaslı Tamir İzni Verilmeyen Yapılar 
413
d. İK m. 18 Hükümlerinin Tatbiki Mümkün Olmayan Hallerde Kadastral Parsellere Ruhsat Verilmesi 
413
e. Hazine ya da Belediyeye Ait Yerlere Rastlayan Yapılar 
414
6. Hisseli Arazi ve Arsaların Müstakil Hale Getirilebilmesi 
415
7. Plan İçinde Kapanan Yollar ve Yol Fazlaları 
416
a. Yoldan İhdas 
416
b. İhdas Edilen Kadastral Yolların Kullanımı 
418
c. İmar Kanunu’nun 15 ve 16’ncı Maddeleri Gereğince İhdas 
418
ç. Mücavir ve Plansız Alanlarda İhdas 
419
ça. Mücavir Alanlarda 
419
çb. Plansız Alanlarda 
419
d. İmar Yollarının İhdası 
420
D. Parselasyon Planlarının İlanı ve İtirazların Karara Bağlanması 
420
1. Parselasyon Planlarının İlanı 
421
2. Parselasyon Planlarına İtiraz ve İtirazların Karara Bağlanması 
422
3. Ön Askı İşlem Ya da İşlemlerinin Yapılabilmesi 
422
IV. DÜZENLEME ORTAKLIK PAYI 
422
A. Tanımı ve Amacı 
422
1. Tanımı 
422
2. Amacı 
423
B. Düzenleme Ortaklık Payının Şartları 
424
1. Parselasyon Planlarının Yapılmış Olması 
424
2. Düzenlemeye Giren Tüm Parsellerden DOP Kesilmesi 
424
3. Düzenlemeye Giren Tüm Parsellerden Yüzölçümleri Oranında Eşit ve Dengeli DOP Alınması 
424
4. Herhangi Bir Parselden Bir Defadan Fazla DOP Alınmaması 
424
5. 2981/10–b Gereği Bedelsiz Terk Edilen Alanların Uygulama Sahasındaki DOP’tan Az Olması Durumunda, Parselasyon Planı Sırasında DOP’a Tamamlayan Fark Kadar DOP Alınması 
425
6. İfraz ve Tevhit Sırasında Kesilen Miktarı %45’e Tamamlayacak Oranda DOP Alınması 
426
7. Yüzölçümü Farklılığının DOP’ta Eritilmemesi 
426
8. Düzenleme Nedeniyle Yapılan Giderlere İştirak İstenmemesi 
426
9. Kontrollük Ücretinin Alınabilmesi 
427
10. Yeniden Düzenleme Yapılan Yerlerden Ayrıca Değerlenme Resmi Alınmaması 
427
C. Düzenleme Ortaklık Payı Oranı ve Hesaplanması 
427
1. Düzenleme Ortaklık Payı Oranı 
427
2. Düzenleme Ortaklık Payının Hesaplanması 
428
3. Düzenleme Ortaklık Payı Hesabında Hata 
429
a. Kapanan Yolların Durumu 
429
b. Devletin Hüküm ve Tasarrufu Altındaki Yerlerin Durumu 
429
c. Uygulama Alanındaki Tescil Harici Tesislerin Durumu 
430
ç. Umuma Ait Tesislerin Uygulama Bölgesinde Var Olması 
430
Ç. DOP Olarak Ayrılan Alanların Umumi Hizmetlere Ayrılan Alanlara Yetmemesi 
430
1. Eksik Kalan Miktarın Tescil Harici Yerlerden Karşılanması 
431
2. Eksik Kalan Miktarın Belediyenin Mülkiyetindeki Alanlardan Karşılanması 
432
3. Eksik Kalan Miktarın Muvafakat Alınması Kaydıyla Kamuya Ait Taşınmazlardan Karşılanması 
432
4. Eksik Kalan Miktarın Muvafakat Alınması Kaydıyla Hazine Mülkiyetindeki Taşınmazlardan Karşılanması 
433
5. Eksik Kalan Miktarın Kamulaştırma Yoluyla Karşılanması 
433
D. Düzenleme Ortaklık Payının Alınmadığı Durumlar 
435
1. Parselasyon Planı Yapımı Sırasında Mevcut Yapılar Nedeniyle Parsellerden Düzenleme Ortaklık Payı Alınamaması 
435
2. Parselasyon Planının Oluşturulabildiği Hallerde DOP’un Bedele Dönüştürülebilmesi 
436
a. Öncelikle Belediye/Valilik Mülkiyetindeki Alanlardan veya Hazine Taşınmazlarından Tahsis Yapılmak Suretiyle Hisselendirilerek Parselasyon Planının Yapılması 
436
b. Kanunlara Uygun Olarak İnşa Edilmiş Mevcut Yapı Nedeniyle Kesinti Yapılamayan Parsele Denk Gelen Miktarı Bedele Dönüştürmek Suretiyle Parselasyon Planının Yapılması 
437
3. Kamulaştırılan Taşınmazlar İle Kamu Hizmetlerine Tahsis Edilip İmar Planında Da Aynı Kullanım Amacına Ayrılan Kamuya Ait Taşınmazlardan DOP Alınamaması 
438
4. Evvelce Yapılan Düzenlemeler Dolayısıyla DOP Alınmış Olan Arsa veya Arazilerin DOP Hesabına Katılmaması 
438
5. Evvelce Yapılan Düzenlemeler Dolayısıyla DOP Alınmış Olan Arsa veya Arazilerde DOP’un Bedele Dönüştürülmesi 
439
E. Düzenleme Ortaklık Payının Kullanılması 
440
1. Umumi ve Kamu Hizmet Alanları Kavramı 
440
2. Düzenleme Ortaklık Payının Ayrılmasında Öncelik Sırasının Bulunmaması 
441
3. Düzenleme Ortaklık Payının Kullanılması 
442
a. Umumi Hizmetler İçin Kullanılması 
442
b. Taşkın Kontrol Tesisi Alanlarının Karşılanması Amacıyla Kullanılması 
443
F. Düzenleme Ortaklık Payının Anayasaya Aykırılığı Sorunu 
443
V. DAĞITIM VE TAHSİS 
444
A. İmar Parselinin, Kadastro Parselinin Bulunduğu Yerden Verilmesi 
444
B. Kadastro Parselinin Bulunduğu Yerden İmar Parseli Verilememesi ve Nedenleri 
445
1. Hukuki Nedenler 
446
2. Teknik Zorunluluklar 
446
3. Fiili Zorunluluklar 
447
C. Kadastro Parselinin Bulunduğu Yerden İmar Parseli Verilememesinin Sonuçları 
448
1. Hisse Ayrımı Yapılabilmesi 
448
2. Müstakil Hale Getirilebilmesi 
449
3. Hisselendirme Yapılabilmesi 
449
4. Arazideki Mevcut Yapılaşmalar Dikkate Alınarak İmar Parsellerinin Oluşturulması 
450
5. Kat Mülkiyeti Kanunu’nun Uygulanması 
450
6. Düzenleme Ortaklık Payının Bedele Dönüştürülmesi 
452
7. Parselasyon Planında Kamu Ortaklık Payı Hisselendirmesiyle Oluşan Kamulaştırmaya Konu Parsellerin Bulunduğu Alanlarda, Yeniden Parselasyon Planı Yapılması 
452
VI. ARAZİ VE ARSA DÜZENLEMESİNDE DÜZENLENEN CETVELLER 
453
A. Özet Cetveli 
453
B. Mal Sahipleri Araştırma ve Özet Formu 
454
C. Tescile Esas Dağıtım Cetveli 
455
Ç. Kadastro Ayırma Çapı 
456
D. Yapı–Muhdesat Cetveli 
457
E. Askı Dağıtım Cetveli 
459
VII. İMAR PLANI OLMAYAN YERLERDE YAPILAŞMA AMACIYLA ÖZEL PARSELASYON PLANLARI VE SATIŞ VAADİ SÖZLEŞMELERİNİN YAPILAMAMASI 
459
VIII. ARSA VE ARAZİ DÜZENLEMESİNİN KESİNLEŞMESİ VE İTİRAZ 
459
A. Arsa ve Arazi Düzenlemesinin Onayı ve İlanı 
459
1. Normal Belediyelerde 
459
2. Büyükşehir Belediyelerinde 
460
3. Belediye ve Mücavir Alanları Dışında 
461
4. Parselasyon Planlarının İlanı 
461
B. Arsa ve Arazi Düzenlemesine İtiraz ve Giderilmesi 
463
IX. ARSA VE ARAZİ DÜZENLEMESİ İŞLEMLERİNİN YARGI KARARIYLA İPTAL EDİLMESİ VE SONUÇLARI 
463
A. Arazi ve Arsa Düzenlemesi İşlemlerinin Yargısal Denetimi 
463
B. Mahkeme Kararıyla Parselasyon Planlarının İptal Edilmesi 
464
1. Parsel Bazlı İptal Kararlarının Uygulanması 
464
2. Parselasyon Planının, Planı Onaylayan Encümen Kararının Ya da İlgili Kurum Onayının İptal Edilmesi 
465
a. İptal ile Birlikte Kök Parsellere Dönülmesi 
465
b. Geri Dönüşüm İşlemleri İle Birlikte Yeni Bir Parselasyon Planının Yapılması 
465
3. Tescilli İmar Parselleri Üzerinden Yeni Bir Parselasyon Planının Yapılabilmesi 
466
4. Mahkeme Kararı İle İptal Edilen İmar Uygulamalarında Bedele Dönüştürme İşleminin Bulunması 
466
5. Hukuki ve Fiili İmkansızlıklar Nedeniyle Geri Dönüşüm Yapılamaması 
466
C. Parselasyon Planlarının Hatalı Yapılması 
467
Ç. Mahkemece İptal Edilen Parselasyon Planlarının Geri Dönüşümü Yapılarak Kök Parsele Dönülemeyeceğinin Tespiti Halinde 
468
13. Bölüm
İMAR HAKLARININ AKTARIMI
I. İMAR HAKKI VE AKTARIMI 
469
A. İmar Hakkı Kavramı 
469
B. İmar Hakkının Aktarımı 
470
1. Tanım ve Fonksiyonları 
470
2. Çeşitli Ülkelerde İmar Haklarının Aktarımı Programları 
472
3. Aktarım Sisteminin İşleyişi 
473
a. Gönderen Alanın Tespiti 
474
b. Alıcı Alanın Hazırlanması 
474
c. İmar Hakkının Aktarımı İçin Pazarlanabilir Bir Değerin Belirlenmesi 
475
ç. Kapsamlı Bir İmar Planı Değişikliğinin Gerektirdiği Mevzuattaki Değişikliklerin Yapılması 
476
d. İHA Programlarının Yararlarının Görülmesi 
477
II. İMAR (YAPILANMA) HAKKI AKTARIMI MODELİNİN TÜRK HUKUKUNDAKİ DURUMU 
477
A. Kültür ve Tabiat Varlıkları Hukukunda 
477
1. Tarihçe ve Kavram 
477
2. Yapılanma Hakkının Aktarımının Genel Şartları 
479
3. Yapılanma Hakkının Aktarımında Yetkili İdareler 
480
4. Yapılanma Hakkının Aktarımının İşleyişi 
480
a. Yapılanma Hakları Kısıtlanmış Taşınmaz Alanının Belirlenmesi 
480
b. Yapılanmaya Açık Aktarım Alanlarının Belirlenmesi 
481
c. Yapılanma Hakkı Kısıtlanmış Taşınmaz ve Yapılanmaya Açık Aktarım Alanlarının Onaylanması 
481
ç. Kısıtlanmış Yapılanma Haklarının Belirlenmesi 
482
d. Kısıtlanmış Yapılanma Haklarının Menkul Kıymetleştirilmesi 
483
e. Gayrimenkul Değerleme Şirketlerince Rayiç Değerlendirmesi Yapılması 
483
B. Kentsel Dönüşüm Hukukunda 
485
C. İmar Hukukunda 
485
1. Tanım 
485
2. İmar Hakkı Aktarımının Fonksiyonu 
486
3. İmar Hakkı Aktarımına Konu Alanlar 
486
4. İmar Hakkı Aktarımının Yapılması 
488
a. İmar Hakkı Aktarımı İle İlgili Usul ve Esaslar 
488
b. İmar Hakkı Aktarımı Başvuru ve Onay Süreci 
489
5. İmar Hakkı Aktarımında Değer Tespiti 
490
13. Bölüm
İMAR UYGULAMASI NEDENİYLE HAZİNEYE VE İL ÖZEL İDARELERİNE AİT TAŞINMAZLARIN BELEDİYE VE İL ÖZEL İDARELERİNE TERKİ
I. TERKİN ŞARTLARI 
493
A. Terk Yapılacak Taşınmazların İmar Planlarında Umumi Hizmetlere Ayrılmış Yerlerde Kalması 
493
B. Hazineye veya İl Özel İdarelerine Ait Bulunması 
494
C. Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne Ait Olmaması veya Millî Savunma Bakanlığı Tarafından Kullanılıyor Olmaması 
494
Ç. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’ndan İzin Alınması 
495
D. Parselasyonun Yapılmış Olması 
495
II. TERK YETKİSİ 
496
III. TERK İŞLEMİNİN AŞAMALARI 
496
A. Başvuru 
496
B. Onay 
496
C. Terkin Usulü 
497
Ç. Bedel İstenmemesi 
497
IV. TAŞINMAZIN TERK EDEN KAMU İDARESİNE İADESİNİN ŞARTLARI 
497
A. Özel Mülkiyete Konu Olma 
497
B. Amaç Dışı Kullanım 
498
14. Bölüm
YAPI RUHSATI
I. YAPI KAVRAMI 
501
A. İmar Hukukunda Yapı 
501
B. Resmî Bina – Özel Bina Ayrımı 
503
II. PLANLI ALANLARDA YAPI RUHSATI 
504
A. Yapı Ruhsatı Alınmasını Gerektiren Yapılar veya Mevcut Yapıdaki Değişiklikler 
505
B. Özel Kişilere Ait Yapılarda Yapı (İnşaat) Ruhsatı 
505
1. Yeni Yapılar 
505
a. Genel Şartlar 
505
aa. Uygulama İmar Planının Yürürlüğe Girmiş Olması 
505
ab. Ruhsat İstenilen Yerin Şüyuulandırılarak İmar parseli Haline Dönüşmesi 
506
ac. Projelerin Yürürlükteki Hukuk Kurallarına Uygun Olması 
507
aç. Teknik Altyapı Hizmetlerinin Götürülmüş Olması 
509
ad. Bina İnşaat Harcının Yatırılması 
509
ae. Kanunlardaki Şartların Dışında İdarece Ek Şartlar Konulamaması 
509
b. İdareden Alınması Gereken Belgeler 
510
ba. İmar Durumu (İmar Çapı) 
510
bb. Yol Kotu Tutanağı 
511
bc. Kanal Kotu Tutanağı 
512
bç. Jeolojik ve Jeoteknik Etüt Raporu 
512
bd. Aplikasyon Krokisi 
513
be. Kayıt ve Suret Harcı 
513
c. Projelerin Hazırlanması 
514
ç. Yapı Ruhsatı Talebinde Bulunulması 
515
ça. Bina İnşaat Harcının ve Diğer Harçların Yatırılması 
515
çb. Otopark Bedelinin Yatırılması 
517
çc. Ruhsat Başvurusuna Eklenecek Belgeler 
518
çca. Tapu Kayıt Örneği ya da Tapu Yerine Geçebilecek Belgeler 
518
çcb. Mimari Proje 
519
çcc. Vaziyet Planı 
520
çcç. Yapı Aplikasyon Projesi 
521
çcd. Statik Proje 
521
çce. Mekanik Tesisat Projesi 
523
çcf. Elektrik Tesisat Projesi 
525
çcg. Peyzaj Projesi 
525
çcğ. Yapının Özelliğine ve Mahallin Şartlarına Göre İlgili İdarece Ek Olarak İstenen Projeler 
525
çch. Projelerin Enerji Ekonomisi Şartlarına Uygunluğu 
526
çcı. Projelerin Binaların Gürültüye Karşı Korunması Hakkında Yönetmelik’te Öngörülen Şartlara Uygunluğu 
526
çci. Projelerin Binalarda Su Yalıtımı Yönetmeliğine Uygunluğu 
527
çd. Diğer Hususlar 
528
d. Yapı Ruhsatının Düzenlenmesi 
529
e. Avan Proje Zorunluluğu Getirilmemesi ve İstisnaları 
530
f. İleri Tasarım Yöntemleri ve Teknolojileri Gerektiren, Özellik Arz Eden Binaların Tasarımının, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’ndan Bu Amaçla Belge Almış Meslek Mensuplarının Gözetim ve Kontrolünde Yapılmış Olması 
531
g. Gerektiğinde İlgili Makamlardan Görüş Alınması 
531
ğ. Gerektiğinde Parsel Malik veya Maliklerinden Görüş Alınması 
531
h. Fenni Mes’ullerin ve Fen Adamlarının Belirlenmesi ve Sorumlulukları 
532
ha. Fenni Mes’ullerin ve Fen Adamlarının Belirlenmesi 
532
hb. Fenni Mes’ullerin ve Fen Adamlarının Sorumlulukları 
533
hc. Denetim Grevi Üstlenilen Yapı Alanı Kayıtlarının Tutulması 
534
hç. Fenni Mesullerin Üstlenebileceği İnşaat Miktarları 
534
hd. Fenni Mesullerin ve Fen Adamlarının Sicillerinin Tutulması 
535
he. Yapı Müteahhidi, Taşeron ve Şantiye Şeflerinin Fenni Mesul Görevini Üstlenememeleri 
535
2. Ek Yapım ve Değişiklikler 
535
a. Özgün Fikir İfade Eden Yapılarda ve Onaylı Mimari Projelerde Ruhsata Tabi İlave, Esaslı Tamir ve Tadillerde Proje Müelliflerinin Görüşünün Alınması 
536
aa. Mimari Estetik Komisyonunun Kurulması 
536
ab. Özgün Fikir İfade Etmeyen Mimarlık Eserleri ve Projelerinde Yapılacak Değişikliklerde Önceki Müelliflerin Görüşünün Alınmaması 
537
ac. Önceki Müelliflerin İzni Alınmadan Değişiklik Yapılabilen Özgün Fikir İfade Eden Mimarlık Eserleri ve Projeleri 
537
aç. İlk Müellifin Telif Ücreti Alabilmesi 
538
ad. Yapı Ruhsatı Alınmış İnşaatlarda Yapılacak Ruhsata Tabi İlave ve Esaslı Tamir ve Tadiller 
538
b. Ruhsat (İzin) Alınması Gerekmeyen Durumlar 
539
ba. Planlı Alanlarda 
539
bb. Plansız Alanlarda 
541
C. Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Ait Yapılar 
541
1. Ruhsat Ön Şartları 
542
a. İmar Planlarının Yapılmış Olması 
542
b. ÇED Olumlu Raporu veya ÇED Gerekli Değildir Kararı Alınması 
542
c. Avan Proje Hazırlattırılarak İlgili İdarelere Sunulması 
542
ç. Her Türlü Fenni Mesuliyetin Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Mimar ve Mühendislerince Üstlenilmesi 
542
d. PAİY m. 57’deki Belgelerin Aranması 
543
2. Yapı Ruhsatının Düzenlenmesi 
543
3. Devletin Güvenlik ve Emniyeti ile Türk Silahlı Kuvvetlerinin Harekât ve Savunması Bakımından Gizlilik Arzeden Yapı ve Tesisler 
544
4. Elektronik Haberleşme İstasyonları 
545
a. Kule ve Direkler İle Bunlara Ait Zorunlu Altyapı Unsurlarının İmar Planlarında Gösterilmesi 
545
aa. İmar Planı Bulunan Yerlerde 
545
ab. İmar Planı Bulunmayan Yerlerde 
546
b. Ruhsata Tabi Olan Kule ve Direkler İle Bunlara Ait Zorunlu Altyapı Unsurları 
546
c. Ruhsata Tabi Olmayan Kule ve Direkler İle Bunlara Ait Zorunlu Altyapı Unsurları 
546
ca. Kamu Hizmetine Tahsis Edilmiş Tüm Alanlar İle Kamu veya Özel Mülkiyete Tabi Arsa ve Arazilerde Kurulumuna Mahsus Kule ve Direkler İle Bunlara Ait Zorunlu Altyapı Unsurları 
546
cb. İzin Belgesi Bedeli Alınması 
547
ç. İzin veya Ruhsata Tabi Olmayan Elektronik Haberleşme Cihazları ile Bu Cihazların Teknik Donanım ve Bileşenleri 
547
d. Elektronik haberleşme istasyonları için kamu kurum veya kuruluşları tarafından yer kullandırılması 
548
e. Elektronik Haberleşme Araçları İle İlgili Diğer Hususlar 
548
f. İK Ek m. 9’un Yürürlüğe Girmesinden Önce Kurulmuş Elektronik Haberleşme İstasyonlarına Mahsus Kule ve Direkler ile Bunların Zorunlu Altyapı Unsurları 
549
Ç. Gelişme Alanlarında Yapı Ruhsatı 
551
1. Yeni Yapılar 
551
a. Teknik Alt Yapısı Yapılmış Gelişme Alanlarında Yapı Ruhsatı 
551
b. Teknik Alt Yapısı Yapılmamış Gelişme Alanlarında Yapı Ruhsatı 
551
c. Toplu Konut Alanlarında Yapı Ruhsatı 
552
2. Mevcut Binalar 
552
D. Özel İmar Düzenine Tabi Yerlerde Yapı Ruhsatı 
553
1. Sit Alanlarında 
553
2. Organize Sanayi, Endüstri ve Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde 
553
a. Organize Sanayi Bölgelerinde 
553
b. Endüstri Bölgelerinde 
554
c. Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde 
554
3. Kıyılarda, Sahil Şeritlerinde ve Doldurtma ve Kurutma Yoluyla Kazanılan Arazilerde 
555
a. Kıyılarda 
555
b. Kıyıda Doldurma ve Kurutma Yoluyla Kazanılan Arazilerde 
557
c. Sahil Şeritlerinde 
557
4. Diğer Bölgelerde ve Alanlarda 
558
a. Özel Çevre Koruma Bölgelerinde 
558
b. Toplu Konut Alanlarında 
558
c. Halk Konutları, Nüve Konutlar ve Geçici Olarak Kullanılacak Misafir Konutları İnşasında 
559
ç. Boğaziçi’nde 
559
III. İMAR PLANI OLMAYAN KÖY YERLEŞİK ALAN SINIRLARI İÇİNDE YAPI RUHSATI ALINMASI GEREKEN KAMU YAPILARI 
559
A. Köyün İhtiyacına Yönelik Olarak İlk ve Orta Öğretim Tesisi, İbadet Yeri, Sağlık Tesisi, Güvenlik Tesisi Gibi Yapılar 
559
B. Köyün İhtiyacına Yönelik Olarak İlk ve Orta Öğretim Tesisi, İbadet Yeri, Sağlık Tesisi, Güvenlik Tesisi Gibi Yapıların Dışında Kalan Kamusal Yapılar 
560
C. Devletin Güvenlik ve Emniyeti ile Türk Silahlı Kuvvetlerinin Harekât ve Savunması Bakımından Gizlilik Arzeden Yapılar 
560
1. Yapı Ruhsatı Verilen Yapılar 
560
2. Ruhsat Alınmasına Gerek Olmayan Yapılar 
560
IV. PLANSIZ ALANLARDA YAPI RUHSATI 
561
A. Belediye ve Mücavir Alan Sınırı İçinde Planı Bulunmayan Alanlarda 
561
1. Özel Kişilere Ait Yapılar 
561
a. Tapu Kayıt Örneği 
561
b. Mimari Proje 
562
c. Statik Proje 
562
2. Kamu Kurum ve Kuruluşların Ait Yapılar 
562
B. Belediye ve Mücavir Alan Sınırları İçinde ve Dışında Kalan (İskân Dışı) Alanlarda 
563
C. Köy Yerleşik Alanları Dışında Kalan ve Entegre Tesis Niteliğinde Olmayan Tarım ve Hayvancılık Amaçlı Yapılar 
564
V. BAŞVURULARIN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YAPI RUHSATININ VERİLMESİ 
565
A. Yapı Ruhsatı Verme Yetkisi 
565
1. Belediye Sınırları İçinde ve Dışında 
565
2. Köylerde ve Diğer Bölge ve Alanlarda 
566
a. Köylerde 
566
b. Organize Sanayi Bölgelerinde 
566
c. Afet Bölgelerinde 
567
ç. Haydarpaşa Limanında 
567
d. Endüstri Bölgelerinde 
567
e. Kuzey Ankara Kentsel Dönüşüm Projesi Kanunu Kapsamında Kalan Yerlerde 
567
f. Boğaziçi’nde 
567
g. Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinde 
567
B. Başvurunun Değerlendirilmesi ve Ruhsatın Düzenlenmesi 
568
C. Yapı Ruhsatının Geçerlilik Süresi 
569
Ç. Süresi Biten Ruhsatın Yenilenmesi 
569
D. Ruhsat ve Eklerine Uygun Olarak Tamamlanmasına Rağmen Ruhsat Süresi İçinde Yapı Kullanma İzni Düzenlenmemesi Nedeniyle Ruhsatı Hükümsüz Hale Gelen Yapılar 
570
E. Uygulama İmar Planı Değişikliği ile Yolda veya Teknik altyapı Alanlarında Kalan Yapılar 
571
F. Uygulama İmar Planı Değişikliği Nedeniyle Plana Ait Kararlara Aykırı Hale Gelen Yapılar 
571
G. Plan Değişikliğinin İptalinin, İnşaat Ruhsatının Kendiliğinden İptali Sonucunu Doğurmaması 
572
VI. GEÇİCİ YAPI RUHSATI 
572
A. Yol, Meydan, İbadet Yerleri, Park ve Çocuk Bahçelerinde ve İlgili Mevzuat Uyarınca Hiçbir Şekilde Yapı Yapılamayacak Alanlarda 
573
B. Özel Tesis veya Geçici Yapı Yapılabilen Alanlarda 
574
1. Yol, Meydan, İbadet Yerleri, Park ve Çocuk Bahçeleri Dışında Kalan DOP’a Konu Alanlarda Özel Tesis Yapılabilmesi 
574
2. Umumi Hizmetlere Ayrılan Yerlerde Muvakkat Yapı İzni 
575
a. Umumi Hizmetlere Ayrılan Yerlerde Muvakkat Yapı İzni 
575
b. Plana Göre Kapanması Gereken Yol ve Çıkmaz Sokak Üzerinde Muvakkat Yapı İzni 
575
c. İmar Yoluna Mahreci Bulunmayan ve Komşu Parsellerin Yapılaşmış Olması Nedeniyle Tevhit İmkânı Kalmayan Parsellerde Muvakkat Yapı İzni 
575
ç. Muvakkat Yapı İzin Süresi 
576
d. Muvakkat Yapıların Kullanılması 
576
e. Muvakkat Yapıların Tapuya Şerhi 
576
f. Yapı Sahibince Taahhütname Verilmesi 
577
g. Muvakkat Yapıların Yıkılmamasının Müeyyidesi 
577
ğ. Muvakkat Yapılarla İlgili Yapılaşma Kuralları 
577
h. Geçici Ruhsat Verilmesi Yetkisi 
577
3. Kamulaştırılması Gerektiği Halde Kamulaştırma Kararı Alınmayan ve Uygulama İmar Planına Göre Yapı Yapılması Mümkün Olan Taşınmazlarda 
577
VII. YAPI RUHSATINA TABİ OLMAYAN YAPILAR 
579
A. Planlı Alanlarda 
579
1. Yapı Ruhsatı Alınmasını Gerektirmeyen Özel Kişilere Ait Yapılar veya Mevcut Yapılardaki Değişiklikler 
579
a. Basit Tamir ve Tadiller 
579
b. Şantiye Binaları 
580
c. Bahçe Duvarları 
580
2. Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Ait Ruhsata Tabi Olmayan Yapılar 
581
B. Plansız Alanlarda 
582
1. Şantiye Binaları 
582
2. Bahçe Duvarları 
582
C. Belediye ve Mücavir Alanlar Dışında Köy Yerleşik Alanlarında, Civarında ve Mezralarda Yapı Ruhsatı Aranmayan Yapılar 
583
1. Belediye ve Mücavir Alanlar Dışında Köy Yerleşik Alanlarında, Civarında ve Mezralarda Yapılacak Özel Kişilere Ait Yeni Yapılar, Ek Yapım ve Değişiklikler 
583
2. Kırsal Yerleşik Alan ve Civarı Sınırlarının Tanımı ve Belirlenmesi 
584
a. Kırsal Yerleşik Alan ve Civarı Sınırlarının Tanımı 
584
b. Kırsal Yerleşik Alan ve Civarı Sınırlarının Belirlenmesi 
584
3. Afet Riski Olan, Sıhhi ve Jeolojik Açıdan Üzerinde Yapı Yapılmasında Mahzur Bulunan Alanlar İle Köyün Ana Yolları ve Genişlikleri 
586
4. Belediye ve Mücavir Alanlar İçinde veya Dışındaki İskân Dışı Alanlarda Yapılacak Tarımsal Amaçlı Seralar 
586
VIII. RUHSATLI SAYILAN YAPILAR 
587
A. 2981 Sayılı Kanun’dan (İmar Affından) Yararlanmış Yapılar 
587
B. 2981 Sayılı Kanun’un Geçici 2. Maddesi Kapsamında Ruhsatlı Sayılan Yapılar 
589
1. 6785 sayılı İmar Kanunu’nun Yürürlüğe Girdiği 17 Ocak 1957 Tarihinden Önce Yapılmış Yapılar 
589
2. 6785 sayılı İmar Kanunu’nun Ek Madde 8 Kapsamına Giren Alanlarda 10 Ocak 1975 Tarihinden Önce Yapılmış Yapılar 
589
C. 6785 sayılı İmar Kanunu Ek Madde 8 Gereğince Çıkarılan Yönetmeliğin 1.03. Maddesi Kapsamı Dışında, Köy ve Mezralar ve Dağınık Yerleşik Alanlarda Sanayi, Depolama, Turistik ve Tarımsal Yapılar Dışında Kalan İmar Mevzuatına Aykırı Yapılar 
591
15. Bölüm
YAPI KULLANMA İZNİ
I. TANIM 
593
II. PLANI BULUNAN ALANLARDA YAPI KULLANMA İZNİ 
593
A. Genel Olarak 
593
B. Yapı Kullanma İzni Verilebilmesinin Şartları 
594
1. Tamamlanmış Bir Yapının Bulunması 
594
2. Mal Sahibinin Başvurusu ve Başvuruya Eklenmesi Gereken Belgeler 
594
a. Mal Sahibinin Başvurusu 
594
b. Başvuruya Eklenmesi Gereken Belgeler 
594
3. Projelerin Enerji Ekonomisi Şartlarına Uygunluğu 
595
4. Enerji Kimlik Belgesinin Düzenlenmiş Olması 
596
5. Projelerin Binaların Gürültüye Karşı Korunması Hakkında Yönetmelik’te Öngörülen Şartlara Uygunluğu 
599
6. Yapı Kullanma İzni Harcının Yatırılması 
599
C. Yapı Kullanma İzninin Verilmesinde Yetki 
599
Ç. Yapı Kullanma İzni Başvurusu Üzerine İdarenin Görevleri 
600
1. Yapının İmar Mevzuatına Uygunluğun ve Kullanılmasında Fen Bakımından Mazur Görülmediğinin Tespiti 
600
2. Yapı Kullanma İzninin Düzenlenmesi 
600
3. Cins Değişikliğinin Yapılması 
603
D. 30 Gün İçinde Yapı Kullanma İzninin Verilmesi Zorunluluğu 
603
III. PLANSIZ ALANLARDA YAPI KULLANMA İZNİ 
604
IV. YAPI SERTİFİKASI 
605
V. YAPI KULLANMA İZNİNİN SONUÇLARI 
605
A. Yapı Kullanma İzni Yapının Bittiğini Gösterir 
605
B. Belediye Hizmet ve Tesislerinden Yararlanabilmeyi Sağlar 
605
C. Yapı Kullanma İzni Alınmadan Alınan İşletme Ruhsatları İptal edilebilir 
605
VI. GEÇİCİ YAPI KULLANMA İZNİ 
606
VII. KAT MÜLKİYETİNE GEÇİŞ 
606
VIII. YAPI KULLANMA BELGESİ ALINAN YAPILARDA YANGIN GÜVENLİĞİ 
607
X. YAPI RUHSATI VE YAPI KULLANMA İZNİ VERME YETKİSİNİN HUKUKİ NİTELİĞİ 
608
16. Bölüm
YAPILAŞMA ESASLARI VE YAPILARA İLİŞKİN HÜKÜMLER
I. YAPILAŞMA ESASLARI 
609
A. Binalara Kot Verilmesi 
609
1. Uygulama İmar Planı Bulunan Alanlarda 
609
a. Yoldan Kotlandırma 
609
b. Tabii Zeminden Kotlandırma 
610
c. Köşe Başı Parsellerde Kotlandırma 
611
ç. İki Yola Bakan Ara Parsellerde Kotlandırma 
611
2. Plansız Alanlarda 
612
B. Bahçe Tesviyesi 
612
1. Bahçe Tesviyelerine İlişkin Esaslar 
612
2. Ön Bahçelerin Tesviyesi 
613
3. Yan Bahçelerin Tesviyesi 
613
4. Arka Bahçelerin Tesviyesi 
614
C. Parsel Kullanım Fonksiyonlarına Göre Yapılaşma Şartları 
614
1. Merkezi İş Alanı (MİA) 
614
2. Park Alanları 
615
3. Piknik ve Eğlence (Rekreasyon) Alanları 
616
4. Spor ve Oyun Alanları 
617
5. Konut Alanı 
618
6. Ticaret Alanı 
619
7. Karma Kullanım Alanları 
619
8. Sosyal Mekanlar 
620
9. İbadet Yeri 
620
Ç. Taban Alanı ve Katlar Alanı 
621
1. Taban Alanı 
621
2. Katlar Alanı 
623
D. Bir Parselde Birden Fazla Bina Yapılması 
627
E. Eksik Katlı Bina Yapılması 
627
F. Binalarda Nizam 
628
II. YAPILAŞMADA İDARENİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
629
III. YAPILARA İLİŞKİN HÜKÜMLER 
630
A. Yapıda Bulunması Zorunlu Olan Kullanımlar 
630
B. Kat Yükseklikleri 
630
C. Yapı Piyesleri ve Ölçüleri 
632
Ç. Bina Girişleri ve Rampaları 
633
D. Merdivenler 
634
1. Planlı Alanlarda 
634
a. Genel Olarak 
634
b. Yangın Merdiveni 
636
2. Plansız Alanlarda 
637
E. Işıklıklar ve Hava Bacaları 
638
1. Planlı Alanlarda 
638
2. Plansız Alanlarda 
639
F. Bacalar 
639
1. Planlı Alanlarda 
639
2. Plansız Alanlarda 
641
G. Asansörler 
641
Ğ. Su Depoları 
643
1. Planlı Alanlarda 
643
2. Plansız Alanlarda 
644
H. Fosseptikler 
644
I. Korkuluklar 
644
İ. Kapı ve Pencereler 
645
1. Planlı Alanlarda 
645
a. Kapılar 
645
b. Pencereler 
645
2. Plansız Alanlarda 
646
J. Çatılar 
646
K. Çıkmalar ve Saçaklar 
648
1. Planlı Alanlarda 
648
a. Çıkmalar 
648
aa. Kapalı Çıkmalar 
649
ab. Açık Çıkmalar 
650
b. Saçaklar 
650
2. Plansız Alanlarda 
651
L. Kapıcı Dairesi, Bekçi Odası ve Kontrol Kulübeleri 
651
1. Kapıcı Daireleri 
651
2. Bekçi Odası 
652
3. Kontrol Kulübeleri 
652
M. Portikler 
653
N. Fırınlar 
653
O. Pasajlar ve Alışveriş Merkezleri 
654
1. Planlı Alanlarda 
654
2. Plansız Alanlarda 
654
Ö. Tuvaletler 
655
1. Planlı Alanlarda 
655
2. Plansız Alanlarda 
656
P. Çay Ocakları 
656
R. Bodrumlar 
656
1. Planlı Alanlarda 
656
2. Plansız Alanlarda 
658
S. Müştemilatlar 
658
S. Mescitler 
659
T. Binalarda Tasarruf Tedbirleri ve İklim Değişikliğine Dair İlkeler 
660
17. Bölüm
İMAR VE YAPI DENETİMİ VE ÖRGÜTLENMESİ
I. YAPI DENETİMİ KAVRAMI VE TARİHİ GELİŞİMİ 
663
A. Kavram 
663
B. Tarihi Gelişimi 
664
II. 4708 SAYILI YAPI DENETİMİ HAKKINDA KANUNA GÖRE YAPI DENETİMİ 
665
A. Yapı Denetiminin Amacı, Kapsamı ve İstisnaları 
665
1. Yapı Denetiminin Amacı 
665
2. Yapı Denetiminin Kapsamı 
666
3. Yapı Denetiminin İstisnaları 
666
a. İK m. 26’da Belirtilen Kamuya Ait Yapı ve Tesisler 
666
b. İK m. 27’de Belirtilen Ruhsata Tabi Olmayan Yapılar 
667
c. Bodrum Katı Dışında En Çok İki Katlı ve Yapı İnşaat Alanı Toplam 200 Metrekareyi Geçmeyen Müstakil Yapılar 
667
ç. Entegre Tesis Niteliğinde Olmayan Tarım ve Hayvancılık Amaçlı Yapı ve Tesisler 
667
d. Diğer İstisnalar 
668
B. Yapı Denetiminde İlgili İdarelerin Görev ve Sorumlulukları 
668
C. Merkez Yapı Denetim Komisyonları 
669
1. Oluşumu 
669
2. Görev ve Yetkileri, Çalışma Usul ve Esasları 
670
a. Merkez Yapı Denetim Komisyonu 
670
b. İl Yapı Denetim Komisyonları 
670
Ç. Yapı Denetim Kuruluşları 
671
1. Oluşumu ve Özellikleri 
671
a. Oluşumu 
671
b. Özellikleri 
672
2. Yapı Denetim Kuruluşlarına İzin Belgesi Verilmesi 
673
3. Görev ve Sorumlulukları 
675
4. Çalışma Usul ve Esasları 
675
a. Ortaklık Durumu 
675
b. YDK Yetki Sınırı 
676
c. Yapı Denetim Kuruluşunda Görev Alacak Teknik Personel 
676
ç. YDK’larda Görev Alacak Denetçi Personelin Unvanlarına Göre Denetim Yetkisi 
677
d. Teknik Personelin Yapı Denetim Komisyonlarında İstihdam Esasları 
679
e. YDK’ların Diğer İllerde Faaliyet Göstermesi ve Bu İllerde Görevlendirilecek Personel 
681
D. Zemin ve Temel Etüt Kuruluşları ve Hizmeti 
681
1. Oluşumu ve Sınıflandırılması 
682
2. Zemin ve Temel Etüt Hizmet Sözleşmeleri ve Hizmet Bedeli 
682
3. Yaptırımlar 
682
a. İdari Yaptırımlar 
682
b. Hukuki Sorumluluk 
683
E. Yapı Denetimi Hizmet Sözleşmeleri 
683
1. Kapsamı, Hukuki Niteliği ve Tarafların Yükümlülüklerine Uymaması 
683
a. Kapsamı 
683
b. Hukuki Niteliği 
684
c. Tarafların Yükümlülüklerine Uymaması 
684
2. Sözleşmenin Şekli ve Süresi 
685
3. Tarafların Borç ve Hakları 
685
a. YDK’nın Borçları 
685
b. YDK’nin Hakları 
685
c. Yapı Sahibinin Borçları 
686
ca. Yapı Denetim Hizmet Bedelinin Belirlenmesi 
686
cb. Hizmet Bedellerinin Yapı Denetim Hesabına Yatırılması 
688
cc. Yapı Denetim Hizmet Bedellerinin Ödenmesi 
688
4. Sözleşmenin Sona Ermesi 
690
a. Sözleşmenin Kendiliğinden Sona Ermesi 
690
b. İş Bitirme Tutanağının İdarece Onaylanmış Olması 
690
c. Sözleşmenin Feshi 
690
E. Yapı Denetim, Laboratuvar ve Zemin Etüdü Kuruluşlarının Sorumlulukları 
692
1. Cezai Sorumluluğu 
692
2. Hukukî Sorumluluk 
693
a. Yapı Denetim Borcunun Gereği Gibi İfa Edilmemesi: Yapının Ayıplı Olması 
693
b. Yapı Hasarı (Zarar) 
694
c. Kusur 
695
ç. İlliyet (Nedensellik) Bağı 
695
3. İdari Yaptırımlar 
696
a. Yapı Denetim Kuruluşları Hakkında 
696
aa. Tespite Konu Yapının YDHS Bedelinin %10’u Kadar İdari Para Cezası Uygulanacak Haller 
696
ab. Tespite Konu Yapının YDHS Bedelinin %20’u Kadar İdari Para Cezası Uygulanacak Haller 
697
ac. Tespite Konu Yapının YDHS Bedelinin %30’u Kadar İdari Para Cezası Uygulanacak Haller 
697
aç. Tespite Konu Yapının YDHS Bedelinin %50’u Kadar İdari Para Cezası Uygulanacak Haller 
698
ad. Üstlenilen Denetim İşlerinin Tamamına Ait YDHS Bedelleri Toplamının %3’ü Kadar İdari Para Cezası Uygulanacak Haller 
698
ae. Üstlenilen Denetim İşlerinin Tamamına Ait YDHS Bedelleri Toplamının %2’ü Kadar İdari Para Cezası Uygulanacak Haller 
698
af. Bir Yıl Yeni İş Almaktan Men Cezası Verilecek Haller 
698
ag. YDK’nın İzin Belgesinin İptal edileceği Haller 
699
ağ. Elektronik Dağıtıma Konu Olması Gerekirken Elektronik Dağıtım Yapılmaksızın O Yapının Denetimine Devam Ettiği Anlaşılan YDK’ya Uygulanacak Yaptırımlar 
700
ah. Farklı Teknik İnceleme Raporlarına İstinaden İdari Para Cezası Uygulaması 
700
b. Mimar ve Mühendisler ile Teknik Elemanlar Hakkında 
700
ba. Mimar ve Mühendislere İdari Para Cezası Verilecek Haller 
700
bb. Mimar ve Mühendislerin Belgelerinin İptal Halleri 
701
bc. Teknik Personelle İlgili İdari Yaptırım Halleri 
701
c. Laboratuvar Kuruluşları Hakkında İdari Yaptırımlar 
701
ca. Uyarma ve İdari Para Cezası Verilecek Haller 
701
cb. Bir Yıl Yeni İş Almaktan Men Cezası Verilecek Haller 
702
cc. Laboratuvar Kuruluşunun İzin Belgesinin İptali ve Faaliyetine Son Verilerek Sözleşmesinin Feshedileceği Haller 
703
cç. Laboratuvar Kuruluşunun Ortakları Hakkında İdari Yaptırımlar 
703
cd. Laboratuvar Kuruluşunun Denetçi Mühendisleri Hakkında İdari Yaptırımlar 
703
ce. Laboratuvar Kuruluşu Hakkında İdari Yaptırımlar 
704
cf. Beton Üreticisi Hakkında İdari Yaptırımlar 
704
cg. Zemin Etüt Kuruluşu ve Temel Etüt Kuruluşu Hakkında İdari Yaptırımlar 
705
d. Diğer hususlar 
705
da. Teminat Alınması 
705
db. Yapı Denetim Kuruluşu ile Mimar ve Mühendislerinin Yapı ile İlişkisinin Kesilmesi 
705
dc. Yapı Denetim Kuruluşlarının Yapamayacakları İşler 
705
dç. Yapı Denetim Mevzuatına Göre İdari Para Cezası Uygulanan YDK’lara Ayrıca 3194 Sayılı Kanun’a Göre İdari Para Cezası Uygulanmaması 
705
de. YDK’nın Yeni Bir İşte Denetim Görevi Üstlenmesine İzin Verilmemesi 
706
d. Verilen Cezaların Uygulanması 
707
F. Yapı Denetim Kuruluşlarının Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Tarafından Denetimi 
707
G. Bitmiş Yapıların Periyodik Olarak Denetimi ve Hizmet Bedeli 
708
Ğ. 4708 Sayılı Kanun’un Eleştirisi 
708
III. DİĞER KANUNLARA GÖRE YAPI DENETİMİ 
709
A. 3194 Sayılı İmar Kanunu’na Göre Yapı Denetimi 
709
1. Proje Denetimi 
709
2. İnşaat Denetimi 
710
3. Fenni Mesullerin ve Fen Adamlarının Yetki, Görev ve Sorumlulukları 
711
a. Fenni Mes’ullerin Yetki, Görev ve Sorumlulukları 
711
b. Yapı Müteahhidi ve Şantiye Şefinin Görev ve Sorumlulukları 
713
ba. Yapı Müteahhidinin Görev ve Sorumlulukları 
713
bb. Şantiye Şeflerinin Görev ve Sorumlulukları 
713
c. Fen Adamlarının Yetki, Görev ve Sorumlulukları 
715
4. Yapı Müteahhidi, Şantiye Şefi ve Yapı Sahibinin Sorumlulukları 
716
B. Mahalli İdare Kanunlarında İmar ve Yapı Denetimi 
717
C. 1593 Sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nda Yapı Denetimi 
719
Ç. Devlet veya Kamu Tüzel Kişiliklerine Ait İnşaatlarda Çevre ve Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın Denetim Yetkisi 
719
1. Proje Denetimi 
719
2. İnşaat Denetimi 
720
3. Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi 
721
D. Toplu Konut Projelerinde Yapı Denetimi 
722
1. Proje Denetimi 
723
2. İnşaat Denetimi 
723
IV. YAPILARDA SİGORTA YAPTIRMA ZORUNLULUĞU: ZORUNLU DEPREM SİGORTASI 
724
A. Genel Olarak 
724
B. Doğal Afet Sigortaları Kurumu 
724
C. Sigorta Yapma ve Yaptırma Zorunluluğu 
726
Ç. Sigortalının Sorumluluğu 
727
D. Tarife ve Talimatlar ile Uygulama Esasları ve Genel Şartlar 
727
18. Bölüm
İMAR HUKUKUNA AYKIRI (KAÇAK) YAPILAR VE
BUNLARA UYGULANAN YAPTIRIMLAR
I. İMAR HUKUKUNA AYKIRI YAPI KAVRAMI 
729
II. İMAR HUKUKUNA AYKIRI YAPILAR 
730
A. Ruhsatsız veya Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapılar 
730
1. Ruhsatsız Yapılar 
730
2. Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapılar 
730
B. Ruhsat Alınmadan Yapılabilecek Yapıların Projelerine ve İlgili Mevzuatına Aykırı Yapılar 
731
C. Fen, Sağlık, Estetik ve Trafik Kurallarına Aykırı Yapılar 
731
1. Fen kurallarına Aykırı Yapılar 
731
2. Sağlık Kurallarına Aykırı Yapılar 
732
3. Estetik Kurallarına Aykırı Yapılar 
732
4. Trafik Kurallarına Aykırı Yapılar 
732
Ç. Şehircilik İlkelerine, Planlama Esasları ve Kamu Yararına Aykırı Yapılar 
732
1. Kat Düzenine Aykırı Yapılar 
733
2. Taban Alanı Kurallarına Aykırı Yapılar 
733
3. Komşu Mesafeleri ile İlgili Kurallara Aykırı Yapılar 
733
4. İmar Yolu ile İlgili Kurallara Aykırı Yapılar 
733
5. Ön Cephe Hattına Aykırı Yapılar 
734
6. Bina Derinliği ile İlgili Kurallara Aykırı Yapılar 
734
7. Bölgeleme ile İlgili Kurallara Aykırı Yapılar 
734
8. Yapı Kullanma İznine Aykırı Olarak Kullanılan Yapılar 
734
D. Yıkılacak Derecede Tehlikeli Ya da Başkasının Taşınmazına Tecavüz Edilerek Yapılan Yapılar 
734
1. Yıkılacak Derecede Tehlikeli Yapılar 
734
2. Başkasının Taşınmazına Tecavüz Edilerek Yapılan Yapılar 
735
III. İMAR HUKUKUNA AYKIRI YAPILARA YAPILACAK İŞLEMLER VE UYGULANACAK YAPTIRIMLAR 
736
A. İmar Hukukuna Aykırı Yapılar Hakkında Yapılacak İşlemler 
737
1. İmar Hukukuna Aykırı Yapının Tespiti 
737
2. İnşaatın Mühürlenerek Durdurulması 
737
3. Yapının İmar Mevzuatına Aykırı Olduğuna Dair Bilginin Tapu Kayıtlarının Beyanlar Hanesine Kaybedilmek Üzere İlgili Tapu Dairesine Bildirilmesi 
737
4. Yapı Tatil Tutanağının Düzenlenmesi ve Tebliği 
738
5. İnşaatın Ruhsata Uygun Hale Getirilmesi İçin Yapı Sahibine En Çok Bir Aylık Süre Verilmesi 
738
6. İmar Mevzuatına Aykırı Yapıların Bakanlıkça Yıkılabilmesi veya Yıktırılabilmesi 
739
7. Yıkım Kararının Alınması ve Bu Kararın İcrası 
739
8. Yıkılması Gerekmeyen Yapılar 
740
B. İmar Hukukuna Aykırı Yapılara Uygulanacak Yaptırımlar 
741
1. Yapının Yıktırılması 
741
a. Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapıların Yıktırılması 
742
aa. 4708 Sayılı Kanun Kapsamındaki Yapılar 
742
ab. 4708 Sayılı Kanun Kapsamına Girmeyen Yapılar 
742
b. Ruhsatsız Yapıların Yıktırılması 
742
ba. Ruhsatsız ve Aynı Zamanda, İmar Hukukuna Uygun Yapıların Yıktırılması 
743
bb. Ruhsatsız ve Aynı Zamanda, İmar Hukukuna Aykırı Yapıların Yıktırılması 
743
c. Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapıların Yıktırılması 
744
ç. Geçici Yapıların Yıktırılması 
744
d. İK m. 23 /Sona Göre Yapıların Yıkılması 
745
e. Tehlikeli Yapıların Yıkılması 
745
ea. İK. m. 39’a Göre Tehlikeli Yapıların Yıkılması 
746
eb. KöyK m. 13/28’e Göre Tehlikeli Yapıların Yıkılması 
747
ec. Büyükşehir Belediyelerinin Görevleri 
747
f. Binaların Yıkılmasının Usul ve Esasları 
748
2. Yapı Ruhsatının Verilmemesi 
749
3. Yapı Kullanma İzninin Verilmemesi 
750
4. Kamu Hizmet ve Tesislerinden Yararlandırılmaması 
751
5. Yapı Ruhsatının İptali 
752
a. İptal Şartları 
752
b. İptal Yetkisi 
753
6. Yapı Kullanma ve İşyeri Açma İzinlerinin İptali 
754
7. Faaliyetin Durdurulması 
754
8. İnşaata Devam Edilememesi, İskân Edilen Diğer Bağımsız Bölümlerde Esaslı Tadil veya İlave İnşaat Yapılamaması 
755
9. Ruhsatsız Yapı Ruhsata Bağlanmadan Yeni Yapı Ruhsatının Düzenlenememesi 
755
10. Yapılan Giderlerin Cezalı Olarak Alınması 
755
a. Yapılan Giderlerin Tahsil Oranının Belirtildiği/Belirtilmediği Durumlar 
756
aa. Tahsil Oranının Belirtilmediği Durumlar 
756
ab. Tahsil Oranının Belirtildiği Durumlar 
756
b. Giderlerin Niteliğine göre Tahsil Usulü 
757
ba. Tahsil Usulünün Yaptırımın Devamı Niteliğinde Olan Giderler 
757
bb. Tazminat Niteliğinde Olan ve Bireyleri Cezalandırmayı Amaçlayan Giderler 
758
11. Uygulanan Yaptırımlara Karşı Yargısal Yollar 
759
a. İdari Yargıda 
759
b. Adli Yargıda 
760
B. İmar Hukukuna Aykırı Yapılara Uygulanacak Diğer Yaptırımlar 
760
1. Ön Lisans veya Üretim Lisansı Bulunan Rüzgâr veya Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinin Ruhsatsız ve Ruhsata Aykırılığının Yaptırımları 
760
IV. İMAR MEVZUATINA AYKIRI YAPILARA YAPI KAYIT BELGESİ VERİLMESİ 
761
20. Bölüm
İMAR İRTİFAKLARI
I. İMAR İRTİFAKLARI YOLUYLA MÜLKİYET HAKKININ SINIRLANMASI 
764
A. İrtifak Hakkı Kavramı ve İdari irtifaklar 
764
1. İrtifak Hakkı Kavramı 
764
2. İdari İrtifaklar 
764
B. İdari İrtifakların Kurulması 
765
1. Kamulaştırma Yöntemi ile 
765
2. İmar İrtifakları Yolu ile 
765
C. İdarî İrtifak Nedeniyle Taşınmaz Malikine Tazminat Verilip Verilmeyeceği Sorunu 
766
Ç. Medeni İrtifaklarla İdari İrtifaklar Arasındaki Farklar 
770
D. İmar Planlarının Uygulanması Amacıyla İrtifak Hakkı Tesisi 
770
1. Amacı 
770
2. Tesise Yetkili İdareler 
771
3. Çeşitleri 
772
a. İdarece Re’sen 
772
b. Mal Sahibinin Muvafakatiyle 
772
II. YAPI YAPMAYA ZORLAMA VE YAPI YASAKLARI 
773
A. Yapı Yapmaya Zorlama 
773
1. Yapı Yapmaya Zorlamanın Sebepleri 
773
2. Yapı Yapmaya Zorlayıcı Usuller 
775
a. Ortak Yapı İçin Arsa Sahiplerinin Birleşmeye Zorlanması 
775
b. Belli Bir Durumun Ön Şartı Olarak Yapıya Zorlama 
775
c. Kentsel Dönüşüm Amacıyla Yapıya Zorlama 
776
B. Yapı Yasakları 
779
1. Geçici Yapı Yasağı 
779
2. İmar Planı Uygulaması Nedeniyle Yapı Yasağı 
781
a. Yerleşme Alanı Sınırları İçinde 
781
aa. Kamu Hizmet ve Tesislerine Ayrılmış Olan Yerlerde Yapı Yasağı 
782
ab. Gelişmeye Ayrılmış Alanlarında Yapı Yasağı 
783
ac. Bir Parsele Birden Çok Yapı Yasağı 
784
b. Yerleşme Alanı Sınırları Dışında 
785
3. Diğer Yapı Yasakları 
785
a. Karayolları ve Demiryolları Boyunca Yapı Yasağı 
786
aa. Belediye Sınırları Dışında 
786
ab. Belediye Sınırları İçinde 
787
b. Orman Kanunu’nda Yer Alan Yasaklar 
787
c. Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanundaki Yasaklar 
788
ç. Mera Kanunu ile Getirilen Yapı Yasağı 
789
21. Bölüm
İDARİ VE CEZAİ MÜEYYİDELER
I. İDARİ MÜEYYİDELER 
791
A. Ruhsat Alınmadan veya Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapı Yapılmasının İdari Müeyyideleri 
791
1. Mevzuata Aykırılığı Yapı İnşaat Alanı Üzerinden Hesaplanması Mümkün Olan Yapılarda 
792
2. Mevzuata Aykırılığı Yapı İnşaat Alanı Üzerinden Hesaplanması Mümkün Olmayan Yapılarda 
793
3. Mevzuata Aykırı Yapıların Özelliğine Göre Artırımlı Ceza Uygulaması 
793
B. İK m. 42/3’te Belirtilen Mükellefiyetler ve Bu Mükellefiyetleri Yerine Getirmeyen veya Bu Maddelere Aykırı Davrananlara Verilecek İdari Müeyyideler 
794
1. 18, 28, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 40 ve 41’inci Maddelerde Belirtilen Mükellefiyetleri Yerine Getirmeyen veya Bu Maddelere Aykırı Davrananlara Verilecek İdari Müeyyideler 
794
a. İK m. 18’de Belirtilen Mükellefiyetlerin Yerine Getirilmemesi 
795
b. Müelliflik, Fenni Mesuliyet, Şantiye Şefliği, Yapı Müteahhitliği ve Kayıtlar İle İlgili Mükellefiyetlerin Yerine Getirilmemesi 
795
c. Ruhsatsız veya Ruhsat ve Eklerine Aykırı Yapılarla İlgili Mükellefiyetlerin Yerine Getirilmemesi 
795
ç. Umumi Hizmet ve Kamu Hizmeti Alanlarına Ayrılan Yerlerde Muvakkat Yapılarla İlgili Hususlara Uyulmaması 
795
d. İnşaat, Tamirat ve Bahçe Tanzimi İle İlgili Tedbirlerin Alınmaması ve Mükellefiyetlerin Yerine Getirilmemesi 
796
e. Zemin Seviyesi Altında Kat Kazanmak Maksadıyla Bina Cephe Hattından Yola Kadar Kısmında Zeminin Kazılarak Yaya Kaldırımı Seviyesinin Düşürülmemesi Mükellefiyetlerin Yerine Getirilmemesi 
796
f. Kapıcı Dairesi ve Sığınaklara İlişkin Mükellefiyetlerin Yerine Getirilmemesi 
797
g. Otopark Tesisine İlişkin Mükellefiyetlerin Yerine Getirilmemesi 
797
ğ. Kamunun Selameti İçin Alınması Gereken Tedbirlerle İlgili Mükellefiyetlerin Yerine Getirilmemesi 
797
h. İdarelerce Belirli Yollar Üzerinde Mahzurlu Bina Bulunan veya Binasız Arsaların Yola Bakan Kısımlarının Tayin Edilen Tarzda Kapatılması Mükellefiyetlerinin Yerine Getirilmemesi 
798
2. İK m. 42/3’e Göre Uygulanan İdari Müeyyidelerin Ağırlaştırıcı Nedenleri 
799
C. Bir Kısmı veya Tamamının Yıkılacak Derecede Tehlikeli Olduğu İlgili İdare Tarafından Tespit Edilen Yapıların Tamir Edilmemesi veya Yakılmaması 
799
Ç. İK m. 27’ye Muhalefet 
800
D. Para Cezalarını Verirken Dikkat Edilecek Hususlar 
800
E. Para Cezalarının Güncellenmesi, Faizsiz İadesi, Tekerrür 
801
1. Para Cezalarının Güncellenmesi 
801
2. Para Cezalarının Faizsiz İadesi 
802
3. Tekerrür 
802
F. Para Cezalarının Verileceği Kişiler ve Verecek Merciler 
802
1. Para Cezalarının Verileceği Kişiler 
802
2. Para Cezalarını Verecek Merciler 
803
a. Belediye Sınırları İçinde 
803
b. Belediye Sınırları Dışında 
803
c. Büyükşehir Belediyelerinde 
804
ç. Köylerde 
804
d. Organize Sanayi Bölgelerinde 
804
e. Yenilenebilir Rüzgâr ve Güneş Enerjisine Dayalı Elektrik Üretim Tesislerinin. Bulunduğu Alanlarda 
804
G. Ruhsatsız Yapılarda Ruhsat İsteminde Bulunulmasının İmar Cezalarına Etkisi 
805
Ğ. İtiraz Yolu 
805
II. İMAR DÜZENİNE KARSI SUÇLAR (İMAR KİRLİLİĞİNE NEDEN OLMA) 
806
A. Suçun Unsurları 
807
1. Fail 
807
2. Mağdur 
808
B. Fiil (Eylem) 
808
1. Hareket 
808
2. Netice 
809
C. Manevi Unsur 
809
Ç. Suçun Özel Görünüş Biçimleri 
810
1. Teşebbüs 
810
2. İştirak 
810
3. İçtima 
811
4. Etkin Pişmanlık 
811
Kaynakça 
813
Kavram Dizini 
825
HakkımızdaUluslararası Yayınevi BelgesiKaynakça Dosyası Kişisel Verilerin Korunması ÜyelikSiparişlerimİade Politikasıİletişim
 
Ana Sayfa
Kategori
Sipariş
Sepetim
Profil