GENEL OLARAK İDARE VE İDARE HUKUKU
§1. KAMU HUKUKU BRANŞI OLARAK İDARE HUKUKU
25
§2. İDARE İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER
27
II. İDARİ FAALİYET / BİREYSEL (FERDİ) FAALİYET
28
III. DEMOKRATİK HUKUK DEVLETİNDE İDARE
30
IV. GÜNLÜK HAYATIMIZDA İDARE
32
§3. İDARE HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ
34
I. İDARE HUKUKU YENİ BİR HUKUK DALIDIR
34
II. İDARE HUKUKU BAĞIMSIZ BİR HUKUK DALIDIR
35
III. İDARE HUKUKU POZİTİF BİR HUKUK DALIDIR
36
IV. İDARE HUKUKU MEVZUAT BİRLİĞİ OLMAYAN BİR HUKUK DALIDIR
37
V. İDARE HUKUKU İÇTİHADİ BİR HUKUK DALIDIR
37
VI. İDARE HUKUKU STATÜ HUKUKUDUR
38
§4. İDARE HUKUKUNUN KAYNAKLARI
39
III. MİLLETLERARASI ANTLAŞMALAR
43
IV. CUMHURBAŞKANLIĞI KARARNAMESİ (CBK)
45
VI. İDARENİN DİĞER DÜZENLEYİCİ İŞLEMLERİ / ADSIZ DÜZENLEYİCİ İŞLEMLER
53
VII. HUKUKUN GENEL İLKELERİ
54
VIII. YARGISAL İÇTİHATLAR (MAHKEME KARARLARI)
55
X. ÖRF VE ÂDET (GELENEK) HUKUKU
57
I. DEVLET TEŞKİLATI İÇİNDE İDARİ TEŞKİLAT (ORGANİK İDARE)
61
II. DEVLET FAALİYETİ İÇİNDE İDARİ FAALİYET (FONKSİYONEL İDARE)
62
§7. İDAREYİ ETKİLEYEN TEMEL İLKELER
67
I. HUKUK DEVLETİ İLKESİ
67
A. Hukuk Devletinin Maddi Unsurları
68
B. Hukuk Devletinin Şekli Unsurları
73
a. Millî Egemenlik İlkesi
73
2. Temel Hak ve Hürriyetlerin Tanınması ve Güvence Altına Alınması
75
a. İnsan Hakları Kavramı
75
b. Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması
75
4. Yargı Organının Bağımsızlığı, Tarafsızlığı ve Hâkimlik Teminatı
78
5. Hukuki Güvenlik ve Belirlilik İlkeleri
79
6. Yasamanın Yargısal Denetimi
80
7. Yürütmenin (İdarenin) Yargısal Denetimi
81
8. İdarenin Kanuniliği
83
9. Devletin Mali Sorumluluğu
87
II. SOSYAL DEVLET İLKESİ
94
III. LÂİK DEVLET İLKESİ
95
IV. ATATÜRK MİLLİYETÇİLİĞİNE BAĞLI DEVLET İLKESİ
97
ORGANİK ANLAMDA İDARE (İDARİ TEŞKİLÂT)
§8. İDARİ TEŞKİLÂTA HÂKİM OLAN GENEL ESASLAR
101
I. MERKEZDEN YÖNETİM (MERKEZİYET)
102
A. Tanımı ve Mahiyeti
102
B. Merkezden Yönetimin Türleri
102
1. Siyasi Merkeziyetçilik
103
2. İdari Merkeziyetçilik
103
C. Merkezden Yönetimin Özellikleri
103
D. Yetki Genişliği (Tevsi–i Mezuniyet)
104
II. YERİNDEN YÖNETİM (ADEMİ MERKEZİYET)
105
A. Tanımı ve Mahiyeti
105
B. Yerinden Yönetimin Türleri
106
1. Siyasi Bakımdan Yerinden Yönetim
106
2. İdari Bakımdan Yerinden Yönetim
106
C. Yerinden Yönetimin Özellikleri
108
§9. YETKİ DEVRİ / İMZA DEVRİ / VEKÂLET
110
§10. İDARENİN BÜTÜNLÜĞÜ İLKESİ
119
§11. KAMU TÜZEL KİŞİLİĞİ
128
III. YETKİ VE AYRICALIKLARI / İMTİYAZLARI
130
§12. GENEL OLARAK MERKEZDEN YÖNETİM TEŞKİLÂTI
134
A. Adaylık, Seçim ve Vekâlet
134
B. Görev ve Yetkileri
136
1. Devlet Denetleme Kurulu (DDK)
140
2. Milli Güvenlik Kurulu (MGK)
142
A. Nitelikleri ve Kurulması
143
III. İDARİ GÖREVLERİ BULUNAN DİĞER KURULUŞLAR
157
§13. GENEL OLARAK TAŞRA TEŞKİLATI
162
A. Niteliği ve Kuruluşu
162
2. İl İdare Şube Başkanları / İl Müdürleri
166
A. Niteliği ve Kuruluşu
167
2. İlçe İdare Şube Başkanları / İlçe Müdürleri
168
A. Niteliği ve Kuruluşu
169
1. Bölge Müdürlükleri
171
2. Kalkınma Ajansları
172
3. Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi
173
§14. GENEL OLARAK YERİNDEN YÖNETİM TEŞKİLÂTI
174
I. YER BAKIMINDAN YERİNDEN YÖNETİMLER (MAHALLİ İDARELER)
175
1. Niteliği ve Kuruluşu
179
2. Görev ve Yetkileri
180
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
182
1. Niteliği ve Kuruluşu
183
2. Görev ve Yetkileri
185
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
188
C. Büyükşehir Belediyesi
189
1. Niteliği ve Kuruluşu
190
2. Görev ve Yetkileri
190
a. Büyükşehir Belediye Meclisi
191
b. Büyükşehir Belediye Encümeni
191
c. Büyükşehir Belediye Başkanı
192
4. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
193
1. Niteliği ve Kuruluşu
194
2. Görev ve Yetkileri
194
a. Köy İhtiyar Meclisi
196
5. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi
197
D. Mahalli İdare Birlikleri
197
II. HİZMET BAKIMINDAN YERİNDEN YÖNETİMLER
198
A. İdari Kamu Kurumları
199
B. Sosyal Kamu Kurumları
199
C. Bilimsel, Teknik ve Kültürel Kamu Kurumları
200
Ç. İktisadi (Ekonomik) Kamu Kurumları (Kamu İktisadi Teşebbüsleri)
201
1. Tanımı ve Özellikleri
201
4. Müessese / Bağlı Ortaklık / İştirak
203
III. DÜZENLEYİCİ VE DENETLEYİCİ KURUMLAR
203
IV. KAMU KURUMU NİTELİĞİNDEKİ MESLEK KURULUŞLARI
205
FONKSİYONEL ANLAMDA İDARE
I. İDARİ İŞLEM KAVRAMI
213
A. Bir Hukuki İşlem Olarak İdari İşlem
214
B. İdari İşlemin Tanımı
214
II. İDARİ İŞLEMİN ÖZELLİKLERİ
214
A. İdari Makamlarca Yapılma
214
B. Hukuki Sonuç Doğurmaya Yönelik Bir Düzenleme
215
C. Kamu Gücü Kullanımı
216
D. Hukuka Uygunluk Karinesinden Yararlanma
217
E. Kamu Yararı Amacı Taşıma
217
III. İDARİ İŞLEMİN İCRAİLİĞİ
218
IV. İDARİ İŞLEMİN ÇEŞİTLERİ
219
A. Maddi Bakımdan İdari İşlem
219
1. Genel Düzenleyici İşlem (Kural İşlem)
219
a. Şart İşlem (Koşul İşlem)
221
b. Sübjektif İşlem (Öznel İşlem)
221
B. İradenin Açıklanması Bakımından İdari İşlem
223
1. İradenin Dış Dünyaya Yansıması Bakımından
223
a. Sarih (Açık) İşlem
223
b. Zimnî (Örtülü – Varsayımsal) İşlem
224
2. İradenin Sayısı Bakımından
226
a. Basit (Tek) İradeli İşlem
226
b. Bileşik (Çoğul) İradeli İşlem
226
C. Hukuki Etkisi Bakımından İdari İşlem
228
1. Emredici / Yapıcı (İnşai) / Belirleyici İdari İşlem
228
2. Yararlandırıcı / Yükümlendirici / Garanti Edici İdari İşlem
230
3. Etkisi Devam Eden / Geçici İdari İşlem
231
V. İDARİ İŞLEMİN UNSURLARI
233
1. Yetkinin Değişik Görünümleri
237
a. Yer Bakımından Yetki
237
b. Zaman Bakımından Yetki
238
c. Kişi Bakımından Yetki
240
ç. Konu Bakımından Yetki
240
2. Yetkide Paralellik İlkesi
241
3. Yetki Sakatlıkları
242
c. Fonksiyon Gaspı (Görev Gaspı / İşlev Gaspı)
243
ç. Ağır ve Bariz Yetki Tecavüzü
244
d. Özel Hukuka Ait Yetkinin Gaspı
245
2. Yazılı Olmayan Şekil
246
3. Şekilde Paralellik İlkesi
248
4. Şekil Sakatlıkları
248
1. Mevzuatta Sebep Unsuru Yönünden İdari İşlemler
250
a. Sebebi Mevzuatta Açıkça Gösterilen İşlemler
250
b. Sebebi Mevzuatta Belirsiz Kavramlarla Gösterilen İşlemler
251
c. Sebebi Mevzuatta Gösterilmeyen İşlemler
251
2. Sebep Sakatlıkları
252
a. Dayanılan Sebebin Mevcut Olmaması
252
b. Dayanılan Sebebin Hukuka Aykırı Olması
253
c. Dayanılan Sebebin Yanlış Nitelendirilmesi / Yeterli Olmaması
253
a. Mümkün ve Meşru Olmayan Konu
254
b. Mevzuatta Düzenlenmeyen Konu
254
c. Mevzuata Uygun Olmayan Konu
255
ç. Mahkeme Kararının Gereklerine Uygun Olmayan Konu
255
d. Geriye Yürümezlik İlkesine Aykırı Konu
256
e. Ölçülülük İlkesine Uygun Olmayan Konu
256
f. Kazanılmış Hakları İhlal Eden Konu
257
a. Genel Amaç Bakımından Hukuka Aykırılık
258
b. Özel Amaç Bakımından Hukuka Aykırılık
260
c. Usul (Yöntem) Saptırması
261
VI. İDARİ İŞLEMLERİN SONA ERMESİ
262
A. İdari İşlemlerin Kendiliğinden Sona Ermesi
262
B. İdari İşlemlerin Mahkeme Kararı ile İptal Edilmesi
263
C. İdari İşlemlerin Yürürlükten Kaldırılması
263
Ç. İdari İşlemlerin Geri Alınması
265
D. İdari İşlemlerin Kaldırılması ve Geri Alınmasına İlişkin Değerlendirme
266
§17. İDARENİN SÖZLEŞMELERİ
268
I. İDARENİN ÖZEL HUKUK SÖZLEŞMELERİ
268
II. İDARİ SÖZLEŞMELER
269
A. İdari Sözleşmelerin Tanımı ve Niteliği
270
B. İdari Sözleşmelerin Ölçütleri
270
1. Sözleşmenin Taraflarından Biri İdare Olmalıdır (Organik Şart)
271
2. Sözleşmenin Konusu Bir Kamu Hizmetinin Yürütülmesi Amacı İse Kamu Yararı Olmalıdır (İşlevsel Şart)
271
3. İdareye Üstün ve Ayrıcalıklı Yetkiler Tanınmış Olmalıdır (Maddi Şart)
271
C. İdari Sözleşmelerin Türleri
272
1. Kamu Hizmeti İmtiyaz Sözleşmeleri
272
2. İltizam Sözleşmeleri
275
3. Müşterek Emanet Sözleşmeleri
276
4. Kamu İstikraz (Borçlanma) Sözleşmeleri
278
5. İdari Hizmet Sözleşmeleri
278
III. SÖZLEŞMELERİN YAPILMASI USULÜ
279
A. İhalelerde Gözetilmesi Gereken İlkeler
280
1. 4734 Sayılı Kanun’a Göre İhale Usulleri
282
b. Belli İstekliler Arasında İhale Usulü
282
d. Tasarım Yarışmaları
283
2. 2886 Sayılı Kanun’a Göre İhale Usulleri
283
a. Kapalı Teklif Usulü
283
b. Belli İstekliler Arasında Kapalı Teklif Usulü
283
C. İdarenin Sözleşmelerinin Aşamaları
284
D. Sözleşmenin Sona Ermesi
287
1. İdarenin Özel Hukuk Sözleşmeleri Bakımından
287
2. İdarenin İdari Sözleşmeleri Bakımından
288
II. KAMU HİZMETİNİN KURULMASI VE SONA ERMESİ
293
III. KAMU HİZMETİNİN TEMEL İLKELERİ
294
A. Süreklilik (Devamlılık / Kesintisizlik / Düzenlilik) İlkesi
294
B. Uyarlama (Değişkenlik) İlkesi
295
Ç. Bedelsizlik (Meccanilik) İlkesi
296
IV. KAMU HİZMETİNİN ÇEŞİTLERİ
297
V. KAMU HİZMETİNİN GÖRÜLÜŞ USULLERİ
298
A. İdare Tarafından Görülme (Emanet) Usulü
299
B. Müşterek Emanet Usulü
301
1. Tanımı ve Özellikleri
303
2. İdarenin Yetkileri
304
3. İmtiyazcının Yetkileri
305
a. Fait Du Prince Kuramı ve Uygulaması
306
b. Imprévision – Öngörülemezlik Kuramı ve Uygulaması
307
5. İmtiyazcının Seçimi
308
II. KOLLUK VE KAMU DÜZENİ
312
III. KOLLUK ÇEŞİTLERİ
317
A. İdari Kolluk – Adli Kolluk
317
B. Genel İdari Kolluk – Özel İdari Kolluk
320
1. Genel İdari Kolluk
320
ç. Çarşı ve Mahalle Bekçileri
323
c. Çiftçi Malları Koruma Kolluğu
326
IV. KOLLUK İŞLEMLERİ VE EYLEMLERİ
327
1. Düzenleyici İşlemler
328
V. KOLLUK FAALİYETİNİN SINIRLARI
332
VI. KOLLUK GÖZETİM KOMİSYONU
335
II. KAMU MALLARININ TASNİFİ
340
III. KAMU MALI NİTELİĞİNİN KAZANILMASI VE KAYBEDİLMESİ
343
IV. KAMU MALLARININ TEMEL ÖZELLİKLERİ
345
V. KAMU MALLARINDAN YARARLANMA
348
İDARENİN TAŞINMAZ MAL EDİNİMİ
II. KAMULAŞTIRMA BENZERİ KAVRAMLAR
357
B. İstimval (Rekizisyon)
358
C. Geçici (Muvakkat) İşgâl
359
III. KAMULAŞTIRMA İŞLEMİNİN UNSURLARI
360
IV. KAMULAŞTIRMANIN AŞAMALARI
364
V. ACELE KAMULAŞTIRMA
367
VI. MAL SAHİBİNİN TAŞINMAZINA YENİDEN KAVUŞMASI
368
VII. KAMULAŞTIRMANIN HÜKÜM VE SONUÇLARI
368
§22. KAMU GÖREVLİLERİ
369
I. KAMU GÖREVLİSİ KAVRAMI
369
II. KAMU GÖREVLİLERİNİN TASNİFİ
372
III. DEVLET MEMURLARI KANUNU VE KAMU GÖREVLİLERİ
374
A. Devlet Memurları Kanunu ve Kapsamı
374
B. Devlet Memurları Kanunu’nun Temel İlkeleri
375
1. Sınıflandırma İlkesi
375
C. Devlet Memurları Kanunu’na Göre İstihdam Şekilleri
376
2. Sözleşmeli Personel
377
IV. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜ
378
çç. Kamu (Amme) Haklarından Mahrum (Yoksun) Bulunmamak
382
gg. Arşiv Araştırması
383
3. Memurluğa Giriş Usulü
385
C. Aday Memur Olarak Atanma
386
Ç. Asli Memur Olarak (Asaleten) Atanma
388
V. DEVLET MEMURLARININ ÖDEVLERİ, YASAKLARI VE HAKLARI
389
A. Devlet Memurlarının Ödevleri
389
1. Anayasa ve Kanunlara Sadakat Ödevi
389
2. Tarafsızlık ve Devlete Bağlılık Ödevi
389
3. Davranış ve İşbirliği Ödevi
390
4. Amirin Emrine Uyma Ödevi – Kanunsuz Emir
390
5. Mal Bildiriminde Bulunma Ödevi
390
6. Resmi Belge, Araç ve Gereçleri İade Etme ve İzin Verilen Yerler Dışına Çıkarmama Ödevi
391
7. Bizzat İşbaşında Bulunma Ödevi
392
8. Kılık ve Kıyafet Kurallarına Uyma Ödevi
392
B. Devlet Memurlarının Yasakları
393
1. Siyasi Partilere Girme Yasağı
393
2. Basına Bilgi veya Demeç Verme Yasağı
393
3. Toplu Eylem Yasağı
394
5. Ticaret ve Diğer Kazanç Getirici Faaliyetlerde Bulunma Yasağı
394
6. Hediye Alma ve Menfaat Sağlama Yasağı
395
7. Gizli Bilgileri Açıklama Yasağı
396
8. İkinci Görev Alma Yasağı
396
9. Ayrıldığı Kuruma Karşı Görev Alma Yasağı
396
C. Devlet Memurlarının Hakları
398
1. Hizmet (Çalışma) Hakkı
398
2. Uygulamayı İsteme Hakkı
398
5. Çekilme (İstifa) Hakkı
399
6. Müracaat, Şikâyet ve Dava Açma Hakkı
399
7. Sendika Kurma ve Üye Olma Hakkı
400
a. Yıllık İzin (DMK m. 102–103)
401
b. Sağlık İzni (DMK m. 103/3)
401
c. Mazeret İzni (DMK m. 104)
401
ç. Hastalık ve Refakat İzni (DMK m. 105)
402
d. Aylıksız İzin (DMK m. 108)
403
9. İsnat ve İftiralara Karşı Korunma Hakkı
405
10. Aylık (Maaş) Hakkı
405
VI. DEVLET MEMURLARININ ÖZLÜK DOSYASI VE YÜKSELMELERİ
406
A. Devlet Memurlarının Özlük Dosyası
406
B. Devlet Memurlarının Yükselmeleri
406
1. Kademe İlerlemesi (Yatay İlerleme)
406
2. Derece Yükselmesi (Dikey Yükselme)
407
VII. DEVLET MEMURLARININ YETİŞTİRİLMELERİ (HİZMET İÇİ EĞİTİM)
407
VIII. DEVLET MEMURLARININ DİSİPLİN SORUŞTURMASI
408
C. Disiplin Soruşturması Usulü
410
Ç. Disiplin Cezası Verme Yetkisi
414
D. Disiplin Cezalarına Karşı Başvuru Yolları
415
E. Disiplin Cezalarının Uygulanması ve Özlük Dosyasından Silinmesi
416
IX. DEVLET MEMURLARININ CEZAİ SORUMLULUKLARI
417
A. Genel Kurallara Göre
418
B. 4483 Sayılı Kanun’a Göre
418
2. Yetkili Merciin Suçu Öğrenmesi
421
3. Ön İnceleme ve Soruşturma İzni Vermeye Yetkili Merciler
422
4. Ön İnceleme Aşaması
424
C. 3628 Sayılı Kanun’a Göre
430
X. DEVLET MEMURLARININ MALİ SORUMLULUKLARI
430
A. İdareye Karşı Doğrudan Doğruya Verdikleri Zararlardan Dolayı Sorumlulukları: DMK m. 12
432
B. Üçüncü Kişilere Verdikleri Zararlardan Dolayı Sorumlulukları: DMK m. 13, Anayasa m. 40/3 ve 129/5
435
C. Kamu Zararından Sorumluluk
440
XI. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜNDE KISINTI YAPAN HALLER
443
A. Kadronun Kaldırılması (Kadro Açığı)
443
B. Görevden Uzaklaştırma
443
1. Görevden Uzaklaştırma Kararının Verilmesi ve Sonuçları
444
2. Görevden Uzaklaştırma Kararının Kaldırılması ve Sonuçları
445
XII. DEVLET MEMURLUĞU STATÜSÜNÜN SONA ERMESİ
446
B. Çekilmiş (Müstafi) Sayılma
448
C. Devlet Memurluğundan Çıkarma (İhraç)
449
Ç. Koşullarda Eksiklik (Nitelik Kaybı)
450