Türk Ceza Hukukunda Zamanaşımı Dr. Süleyman Özar  - Kitap

Türk Ceza Hukukunda Zamanaşımı

2. Baskı, 
Mart 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
247
Barkod:
9786253777715
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
580,00
Temin süresi 2-3 gündür.
Kitabın Açıklaması
Zamanaşımı süresinin dolması, bireyle devlet arasındaki ceza ilişkisini sona erdiren durumlardan biridir. Kitabımızın ilk baskısında bu durumu hukuksal niteliği ve uygulamadaki karşılıklarıyla ele aldık. Ayrıca zamanaşımını durduran ve kesen nedenleri, zamanaşımına hiç uğramayan suçları da inceledik. Elinizdeki ikinci baskıda bunlara bazı güncel içtihatları ekledik. İlk baskıda gözümüzden kaçan yazım hatalarını da gidermeye çalıştık.
İlk baskıdan bu yana yargı reformu adı altında ceza hukuku alanında değişiklikleri de içeren çeşitli mevzuat değişiklikleri yapıldı. Ancak bu çalışmalarda zamanaşımıyla ilgili bir düzenleme yapılmamıştır. Daha önce sonuç kısmında ortaya koyduğumuz yasal değişiklik önerilerini bu nedenle aynen muhafaza ettik. Zamanaşımından bir davanın düşmesi sanık lehinedir, elbette uygulanacaktır. Ne var ki bu durum mağdur aleyhinedir; cezasızlık algısını besler. O yüzden etkili ve gecikmeksizin soruşturma ve kovuşturma yapılması adaletin itibarı için elzemdir. Bu hususun altını her fırsatta çizmekte yarar görüyor, yargı reformu çalışmalarında da bu bağlamda somut düzenlemeler yapılması gerekliliğine dikkat çekiyoruz.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Ceza Hukukunda Zamanaşımının Kavram ve Kapsamı
.
Dava Zamanaşımı
.
Ceza Zamanaşımı
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER
İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ 
7
ÖNSÖZ VE TEŞEKKÜR 
9
İÇİNDEKİLER 
11
KISALTMALAR 
17
GİRİŞ 
19
BİRİNCİ BÖLÜM
CEZA HUKUKUNDA ZAMANAŞIMININ KAVRAM VE KAPSAMI
I. TANIM 
23
II. TARİHÇE 
26
A. Kıta Avrupası’nda 
26
B. Anglo–Amerikan Hukuk Sisteminde 
28
C. İslam Hukukunda 
29
III. ZAMANAŞIMI HAKKINDA GÖRÜŞLER 
31
A. Zamanaşımını Destekleyen Görüşler 
31
1. Manevi Ceza 
31
2. Uslanma 
32
3. Unutma 
32
4. Delillerin Kaybolması 
33
5. Psikolojik Değişme 
33
6. Toplum Yararının Kalmaması 
34
7. TCK’da Zamanaşımı Kurallarının Dayandığı Görüş 
35
B. Zamanaşımına Karşı Olan Görüşler 
35
C. Cezasızlık Algısı (Türkiye’de Zamanaşımı Gizli Af mıdır?) 
37
IV. ZAMANAŞIMININ İŞLEVİ 
42
A. Savunma Hakkının Korunması 
42
1. Öngörülebilirlik 
43
2. İddianın Canlılığını Yitirmesi 
45
B. Etkin Soruşturmayı Teşvik 
46
V. ZAMANAŞIMININ HUKUKİ NİTELİĞİ 
46
A. Genel Olarak 
46
B. Ceza Hukuku Kuralı Olarak Kabul Eden Görüş 
47
C. Muhakeme Hukuku Kuralı Olarak Kabul Eden Görüş 
49
D. Karma Bir Kurum Olarak Kabul Eden Görüş 
50
E. Türk Ceza Hukukunda Zamanaşımı Kurallarının Hukuki Niteliği 
51
F. Zamanaşımı ile Hak Düşürücü Sürelerin Karşılaştırılması 
53
IV. KARŞILAŞTIRMALI HUKUKTA ZAMANAŞIMI 
55
A. Anglosakson Hukuk Düzenlerinde 
55
B. Kıta Avrupası’nda 
58
İKİNCİ BÖLÜM
DAVA ZAMANAŞIMI
I. DAVA ZAMANAŞIMININ TEKNİK GÖRÜNÜMÜ 
59
A. TANIM 
59
B. DAVA ZAMANAŞIMINA UĞRAMAYAN SUÇLAR 
60
1. Devlete ve Millete Karşı Yurtdışında İşlenen Suçlar 
60
2. Soykırım ve İnsanlığa Karşı Suçlar 
62
a. Suç Tanımı 
62
b. Zamanaşımının İşlememesinin Nedenleri 
67
c. Zamanaşımı Değişikliklerinin Fail Aleyhine Geriye Yürütülmesi 
68
c.1. ‘‘Geçmişle Hesaplaşma’’ 
68
c.2. Zamanaşımının Kaldırılmasını Öngören Uluslararası
Belgeler 
72
c.3. Geçmişe Yürüme Yasağının Bertaraf Edilmesine Yönelik
Eleştirilerimiz 
75
3. İşkence Suçu 
77
4. Askeri Ceza Kanunu’na Göre Zamanaşımına Uğramayan Suçlar 
78
5. Lehe Hükmün Belirlenmesi 
79
a. Uyarlama Yargılaması 
79
b. Lehe Kanunun Uygulanması 
80
C. DAVA ZAMANAŞIMI SÜRELERİNİN TESPİTİ 
82
1. Sistemler 
82
a. Genel Olarak 
82
b. Soyut (Objektif) Ceza Sistemi 
83
c. Somut (Sübjektif) Ceza Sistemi 
84
d. Karma Sistem 
85
2. TCK’da Kabul Edilen Sistem 
86
3. Zamanaşımı Süresinin Hesaplanması 
88
4. Suçun Hukuki Niteliğinin Değişmesinin Sürelere Etkisi 
92
D. DAVA ZAMANAŞIMI SÜRELERİ 
93
1. Genel Kural (TCK m. 66/1) 
93
2. Çocukların İşledikleri Fiillerde Dava Zamanaşımı Süreleri 
94
3. Seçimlik Cezayı Gerektiren Suçlarda Zamanaşımı Süreleri 
96
4. Suçların İçtimaı Halinde Süre Hesaplamasına Esas Alınacak Suç 
97
a. Zincirleme Suçta 
97
b. Fikri İçtimada 
99
c. Bileşik Suçta 
99
E. ZAMANAŞIMI SÜRESİNİN BAŞLANGIÇ GÜNÜ 
100
1. Başlangıç Günü Hakkındaki Görüşler 
100
a. Suçun Ortaya Çıktığı Gün 
100
b. Soruşturma İşleminin Yapıldığı Gün 
100
c. Suçun İşlendiği Günün Ertesi Günü 
100
d. Suçun İşlendiği Gün 
101
2. TCK’ya göre Zamanaşımının İşlemeye Başladığı Gün 
102
3. Suç Tarihinin Tespit Edilememesi Halinde Zamanaşımının İşlemeye
Başlayacağı Gün 
103
F. ZAMANAŞIMI SÜRESİNİN BAŞLANGIÇ GÜNÜ AÇISINDAN SUÇLARIN
SINIFLANDIRILMASI 
105
1. Genel Kural (TCK m. 66/6) 
105
a. Tamamlanmış Suçlar 
105
b. Teşebbüs Halinde Kalan Suçlar 
108
c. Mütemadi (Kesintisiz) Suçlar 
109
d. Zincirleme Suçlar 
111
2. Süre Başlangıcının Özel Olarak Düzenlendiği Suçlar 
112
a. İftira Suçu 
112
b. Birden Çok Evlilik ve Hileli Evlenme Suçları 
113
c. Çocuklara Karşı İşlenen Suçlar 
114
d. Askeri Suçlar 
116
3. Yeniden Yargılama Konusu Olan Suçlar 
117
4. Özellik Arz Edebilecek Bazı Suçlarda Süre Başlangıcı 
123
a. İştirak Halinde İşlenmiş Olan Suçlar 
123
b. Objektif Cezalandırılabilme Şartını Taşıyan Suçlar 
126
c. Muhakeme Şartına Bağlı Suçlar 
127
d. İtiyadi Suçlar 
128
G. DAVA ZAMANAŞIMININ SONUÇLARI 
128
II. DAVA ZAMANAŞIMI ENGELLERİ 
134
A. DAVA ZAMANAŞIMININ DURMASI 
134
1. Genel Olarak 
134
2. Dava Zamanaşımını Durduran Genel Sebepler (TCK m.67/1) 
137
a. Muhakemenin İzin veya Karar Alınmasına Bağlı Olması 
137
a.1. Tanım 
137
a.2. İzin Gerektirmeyen Bir Durumda Soruşturma İzni
İstenmesi 
139
a.3. Sürelerin Durması ve Kaldığı Yerden Başlaması 
140
a.4. Muhakemesi İzne Bağlı Fiil ve Failler 
142
a.5. Yasama Bağışıklıklarının Zamanaşımına Etkisi 
145
a.5.1. Yasama Sorumsuzluğu 
145
a.5.2. Yasama Dokunulmazlığı 
147
a.6. Cumhurbaşkanının Cezai Sorumluluğu ve Zamanaşımı 
151
a.7. 1982 Anayasası’nın Mülga Geçici 15. Maddesi
Yürürlükteyken Zamanaşımının İşleyip İşlemediği Sorunu 
152
b. Bekletici Meselenin Bulunması 
156
c. Şüpheli veya Sanık Hakkında Kaçaklık Kararı Verilmesi 
159
3. Dava Zamanaşımını Durduran Özel Sebepler 
162
a. Uzlaştırma 
162
b. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi 
164
c. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması 
165
d. Doğal Afet veya Yangın Gibi Sebeplerle Yok Olan Dosyalarla
İlgili İşlemler 
167
e. Askerlik 
168
f. 6352 Sayılı Kanun’un Geçici 1. Maddesi 
168
4. Dava Zamanaşımının Durmasının Sonuçları 
169
B. DAVA ZAMANAŞIMININ KESİLMESİ 
171
1. Tanım 
171
2. Dava Zamanaşımının Kesilmesi Hakkındaki Görüşler 
172
a. Dava Zamanaşımının Kesilmesine Karşı Çıkan Görüş 
172
b. Dava Zamanaşımının Kesilmesini Haklı Bulan Görüş 
173
c. Görüşümüz ve TCK’daki Durum 
174
3. Dava Zamanaşımını Kesen Sebepler 
176
a. İfade veya Sorgu 
176
b. Tutuklama Kararı 
180
c. İddianame Düzenlenmesi 
183
d. Mahkûmiyet Kararının Verilmesi 
187
4. Dava Zamanaşımının Kesilmesinin Sonuçları 
188
a. Sürelerin Yeniden İşlemeye Başlaması 
188
b. Suç Ortaklarına Sirayet 
191
c. Görevsiz ya da Yetkisiz Mahkeme İşlemleri 
193
d. Kesme Nedeninin Durma Sürecinde Ortaya Çıkması 
195
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
CEZA ZAMANAŞIMI
I. CEZA ZAMANAŞIMININ TEKNİK GÖRÜNÜMÜ 
197
A. TANIM 
197
B. CEZASI ZAMANAŞIMINA UĞRAMAYAN SUÇLAR 
198
1. Yurtdışında İşlenen Millete ve Devlete Karşı Suçlar 
198
2. Askeri Ceza Kanunu 
199
3. Soykırım ve İnsanlığa Karşı Suçlarda Ceza Zamanaşımının Olup
Olmadığı Sorunu 
199
C. KARŞILAŞTIRMALI HUKUKTA CEZA ZAMANAŞIMI 
200
D. CEZA ZAMANAŞIMI SÜRELERİNİN TESPİTİ 
202
E. CEZA ZAMANAŞIMI SÜRELERİ 
204
F. CEZA ZAMANAŞIMI SÜRESİNİN BAŞLANGICI 
205
1. Hükmün Kesinleşmesi 
205
2. İnfazın Kesintiye Uğraması 
207
G. CEZA ZAMANAŞIMININ SONUÇLARI 
209
II. CEZA ZAMANAŞIMI ENGELLERİ 
210
A. CEZA ZAMANAŞIMININ DURMASI 
210
1. Genel Olarak 
210
2. Ceza Zamanaşımını Durduran Sebepler 
211
a. Milletvekili Seçilmek 
211
b. Hükümlünün Asker Olması 
213
c. 5320 Sayılı Kanun Gereğince Ceza Zamanaşımının Durma
Halleri 
213
c.1. Diğer Bir Cezanın İnfaz Ediliyor Olması 
213
c.2. Cezanın İnfazının Ertelenmesi ya da Durdurulması 
214
B. CEZA ZAMANAŞIMININ KESİLMESİ 
215
1. Genel Olarak 
215
2. Ceza Zamanaşımını Kesen Sebepler 
216
a. Hükümlüye Yapılan Tebligat 
216
b. İnfaz Yakalaması 
217
c. Kasıtlı Bir Suç İşlemek 
219
III. GÜVENLİK TEDBİRİ ZAMANAŞIMI 
220
SONUÇ VE ÖNERİLER 
225
KAYNAKLAR 
233