İdare Hukuku Dersleri Prof. Dr. Ramazan Çağlayan  - Kitap

İdare Hukuku Dersleri

14. Baskı, 
Temmuz 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
808
Barkod:
9786253779573
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
1.170,00
Temin süresi 2-3 gündür.
Diğer Baskılar
13. baskı
Eylül 2025
1.140,00
1.140,00 (%0)
Kitabın Açıklaması
Eser, mevzuat değişiklikleri işlenerek, önceki baskılarda eksik kaldığını düşündüğümüz bazı ilâveler yapılarak, yargı kararları eklenerek güncellenmiştir.
Kitabın Konu Başlıkları
.
İdare Hukukunun Genel Kavramları ve İlkeleri
.
Türk İdare Teşkilâtının Genel Görünümü
.
İdarenin Görevleri (Kamu Hizmeti–Kolluk)
.
İdarenin Görevlileri
.
İdarenin Yetkileri(İdari İşlemler–İdari Sözleşmeler)
.
İdarenin Malları, Kamulaştırma ve Bütçe
.
Yeni İdari Usuller
.
İdarenin Sorumluluğu
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER
ONİKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ 
5
GENEL PLAN 
7
İÇİNDEKİLER 
9
KISALTMALAR 
27
GİRİŞ
DEVLET VE KAMU TÜZEL KİŞİLİĞİ
I. BİRLİKTE YAŞAMA ZORUNLULUĞU, OTORİTE İHTİYACI VE DEVLET 
29
1. Toplum Hâlinde Yaşama Zorunluluğu 
29
2. Otorite İhtiyacı ve Devlet 
30
II. TÜZEL KİŞİLİK KAVRAMI VE DEVLET 
32
1. Kişi Kavramı 
32
2. Anayasa ve Tüzel Kişilik Kavramı 
35
3. Devlet Tüzel Kişiliği Anlayışının Ortaya Çıkışı 
36
III. KAMU TÜZEL KİŞİLERİ 
39
1. Anayasada Düzenlenen Kamu Tüzel Kişileri 
39
a. Devlet Tüzel Kişiliği 
39
b. Anayasada Düzenlenen Diğer Kamu Tüzel Kişileri 
40
2. Kanunla Düzenlenen Kamu Tüzel Kişileri 
41
3. İdarî Kararla Kurulan Kamu Tüzel Kişileri 
43
4. Kanunla Nitelendirilmeyen Kurumlar 
44
5. Niteliği Tartışmalı Kurumlar 
45
6. Tamamlayıcı Açıklamalar 
50
7. Kamu Tüzel Kişiliği Niteliğine Bağlanan Sonuçlar 
53
BİRİNCİ BÖLÜM
İDARE HUKUKUNUN GENEL KAVRAMLARI VE İLKELERİ
I. İDARE HUKUKUNUN GENEL KAVRAMLARI 
57
A. İDARE KAVRAMI 
57
1. Kelime ve Kavram Olarak İdare 
57
2. Kamu İdaresi – Özel İdare Ayrımı 
58
3. İdarenin Diğer Devlet Organlarından Ayrımı 
60
a. Organik Anlamda İdare 
60
b. İşlevsel Anlamda İdare 
61
aa. İdarî İşlev Dışında Olan Faaliyetler 
62
bb. İşlevsel Anlamda İdare İçinde Yer Alan Kuruluşlar 
63
B. İDARE HUKUKUNUN TANIMI VE ÖZELLİKLERİ 
66
1. İdare Hukukunun Tanımı ve İdare Hukuku Sistemleri 
66
a. İdare Hukukunun Tanımı 
66
b. İdare Hukuku Sistemleri 
67
2. İdare Hukukunun Özellikleri 
69
3. İdare Hukukunun Diğer Hukuk Dalları ile İlişkisi 
71
C. FRANSA’DA İDARE HUKUKUNUN DOĞUŞU 
73
1. İdarî Yargının Ortaya Çıkışı 
74
2. Ders Olarak İdare Hukuku 
76
D. TÜRKİYE’DE İDARE HUKUKUNUN GELİŞİMİ 
77
1. Osmanlı Klâsik Dönemi 
78
2. Osmanlı Modern Dönemi 
83
3. Cumhuriyet Dönemi Gelişmeler 
87
4. Ders Olarak İdare Hukuku 
88
E. İDARE HUKUKUNUN KAYNAKLARI 
89
1. Asıl Kaynaklar 
90
a. Yazılı Kaynaklar 
90
b. Yazılı Olmayan Kaynaklar 
94
2. Yardımcı Kaynaklar 
95
F. İDARE HUKUKUNUN UYGULAMA ALANI 
96
1. Kamu Gücü Kıstası 
96
2. Kamu Hizmeti Kıstası 
98
3. İdarî İşlev Kıstası 
99
II. İDARE HUKUKUNU ETKİLEYEN ANAYASADAKİ İLKELER 
100
A. HUKUK DEVLETİ İLKESİ 
100
1. Hukuk Devleti İlkesinin Anlamı ve Özellikleri 
100
2. Hukuk Devleti–İdare Hukuku İlişkisi 
105
B. SOSYAL DEVLET İLKESİ 
106
1. Sosyal Devlet İlkesinin Anlamı ve Özellikleri 
106
2. Sosyal Devlet–İdare Hukuku İlişkisi 
108
C. EŞİTLİK İLKESİ 
108
1. Eşitlik İlkesinin Anlamı ve Özellikleri 
108
2. Eşitlik İlkesi–İdare Hukuku İlişkisi 
110
D. İDARENİN KANUNÎLİĞİ İLKESİ 
111
E. MERKEZDEN YÖNETİM–YERİNDEN YÖNETİM İLKESİ 
114
1. Merkezden Yönetim 
114
a. Merkezden Yönetimin Özellikleri 
115
b. Merkezden Yönetimin Yararları ve Sakıncaları 
115
c. Yetki Genişliği İlkesi 
117
2. Yerinden Yönetim 
118
a. Yerinden Yönetimin Özellikleri 
118
b. Yerinden Yönetimin Yararları ve Sakıncaları 
119
F. İDARENİN BÜTÜNLÜĞÜ İLKESİ 
120
1. Hiyerarşi 
120
a. Hiyerarşinin Özellikleri 
121
b. Hiyerarşi Yetkisinin Kapsamı 
122
2. İdarî Vesayet 
123
a. İdarî Vesayet Denetiminin Anlamı ve Amacı 
123
b. İdarî Vesayetin Özellikleri 
126
c. İdarî Vesayet Yetkisinin Kapsamı 
128
İKİNCİ BÖLÜM
TÜRK İDARE TEŞKİLÂTININ GENEL GÖRÜNÜMÜ
I. MERKEZDEN YÖNETİM 
132
A. MERKEZ (BAŞKENT) TEŞKİLÂTI 
132
1. Cumhurbaşkanı 
132
a. Yürütme ve İdareye İlişkin Görev ve Yetkileri 
133
b. Cumhurbaşkanının Sorumluluğu 
136
c. Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı 
138
2. Bakanlıklar ve Bakanlar 
141
a. Bakanlıklar ve Bakanların Mevcut Durumu 
141
b. Bakanların Görevleri 
144
c. Bakanlık Teşkilâtı 
144
3. Merkeze Yardımcı Kuruluşlar 
146
a. Danıştay 
146
b. Sayıştay 
146
c. Millî Güvenlik Kurulu 
147
d. Ekonomik ve Sosyal Konsey 
148
B. MERKEZİN TAŞRA TEŞKİLÂTI 
148
1. İl İdaresi 
149
a. Vali 
150
b. Bakanlıkların İl Teşkilâtları 
152
c. İl İdare Kurulu 
153
2. İlçe İdaresi 
153
a. Kaymakam 
154
b. Bakanlıkların İlçe Teşkilâtları 
156
c. İlçe İdare Kurulu 
156
3. Bölge İdareleri 
157
II. YERİNDEN YÖNETİM 
157
A. YER BAKIMINDAN YERİNDEN YÖNETİM İDARELERİ 
158
1. İl Özel İdaresi 
158
a. İl Özel İdaresinin Görev ve Yetkileri 
161
aa. İl Özel İdaresinin Görevleri 
161
bb. İl Özel İdaresinin Yetkileri 
161
b. İl Özel İdaresinin Organları 
162
aa. İl Genel Meclisi 
163
(1) İl Genel Meclisinin Oluşumu 
163
(2) İlk Toplantı ve Başkanlık Divanı 
164
(3) Meclis Toplantıları 
165
(4) Meclis Kararlarının Kesinleşmesi 
166
(5) Meclisin Bilgi Edinme ve Denetim Yolları 
168
bb. İl Encümeni 
168
(1) İl Encümeninin Oluşumu 
168
(2) Encümen Toplantısı 
169
cc. Yürütme Organı: Vali 
170
c. Diğer Hususlar 
171
aa. Görevden Uzaklaştırma 
171
bb. Komisyonlar 
171
cc. İl özel İdaresi Teşkilâtı 
172
2. Belediye İdaresi 
172
a. Kuruluş, Görevler ve Yetkiler 
173
aa. Belediyelerin Kurulacağı Yerler 
173
bb. Belediyenin Görevleri 
174
cc. Belediyenin Yetkileri 
176
b. Belediyenin Organları 
177
aa. Belediye Meclisi 
177
(1) Belediye Meclisinin Oluşumu 
177
(2) Toplantı ve Çalışma Usûlü 
178
(3) Meclis Kararlarının Kesinleşmesi ve Yürürlüğü 
179
(4) Meclisin Feshi 
181
(5) Meclisin Bilgi Edinme ve Denetim Yolları 
182
bb. Belediye Encümeni 
183
(1) Belediye Encümenin Oluşumu 
183
(2) Belediye Encümen Toplantısı 
183
cc. Belediye Başkanı 
184
(1) Belediye Başkanının Seçimi 
184
(2) Belediye Başkanının Görevleri 
185
(3) Belediye Başkanlığının Sona Ermesi 
185
c. Diğer Hususlar 
187
aa. Komisyonlar 
187
bb. Stratejik Plân ve Performans Plânı 
188
cc. Belediye Teşkilâtı 
188
3. BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ 
189
a. Büyükşehir Belediyesinin Kuruluşu 
190
b. Büyükşehir Belediyesinin Görevleri 
191
c. Büyükşehir Belediyesinin Organları 
193
aa. Büyükşehir Belediye Meclisi 
194
bb. Büyükşehir Belediye Encümeni 
196
cc. Büyükşehir Belediye Başkanı 
196
d. Diğer Hususlar 
198
aa. İhtisas Komisyonları 
198
bb. Büyükşehir Belediye Teşkilâtı 
198
4. Köy İdaresi 
198
a. Tanım, Kurulması ve Kaldırılması 
199
b. Köy İdaresinin Görev ve Yetkileri 
200
c. Köy İdaresinin Organları 
201
aa. Köy Derneği 
202
bb. Köy İhtiyar Meclisi 
202
cc. Muhtar 
203
d. Görevden Alınma 
203
e. Köy Personeli 
204
f. Köy Bütçesi 
205
5. MAHALLE İDARESİ ve MAHALLÎ İDARE BİRLİKLERİ 
205
a. Mahalle İdaresi 
205
b. Mahallî İdare Birlikleri 
206
B. KAMU KURUMLARI: HİZMET BAKIMINDAN YERİNDEN YÖNETİM İDARELERİ 
207
1. Kamu Kurumlarının Ortak Özellikleri 
208
2. Kamu Kurumlarının Çeşitleri 
211
3. Kamu Kurumlarının Mevcut Durumu 
214
C. KAMU KURUMU NİTELİĞİNDE MESLEK KURULUŞLARI 
216
1. Meslek Kuruluşu Tanımı ve Oluşumu 
216
2. Meslek Kuruluşlarının Ortak Özellikleri 
217
3. Meslek Kuruluşlarının Görevleri 
219
D. DÜZENLEYİCİ VE DENETLEYİCİ KURUMLAR 
219
1. Tanımı ve Ortaya Çıkış Sebepleri 
219
2. Ortak Özellikleri 
221
3. İdarî Teşkilât İçindeki Yeri 
225
E. YENİ TÜR KAMU TÜZEL KİŞİLERİ 
228
1. Yatırım ve Finans Ofisi 
228
2. Kamu Denetçiliği Kurumu 
230
3. Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu 
230
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İDARENİN GÖREVLERİ (KAMU HİZMETİ–KOLLUK)
I. KAMU HİZMETİ 
233
A. KAMU HİZMETİ KAVRAMI VE ÖZELLİKLERİ 
233
1. Kamu Hizmeti Kavramı 
233
2. Kamu Hizmetine Hâkim Olan İlkeler 
237
a. Devamlılık 
238
b. Değişebilirlik ve Uyarlanma 
239
c. Yararlanmada Eşitlik ve Tarafsızlık 
240
d. Kamu Hizmetlerinin Bedavalığı 
243
B. KAMU HİZMETİNİN YÜRÜTÜLÜŞ BİÇİMLERİ 
244
1. Kamu Hizmetinin İdare Tarafından Yürütülmesi:Emanet Usûlü 
244
2. Kamu Hizmetinin Özel Hukuk Kişilerince Yürütülmesi Usûlleri 
245
a. Müşterek Emanet Usûlü 
245
b. İltizam Usûlü 
247
c. Ruhsat (İzin) Usûlü 
248
d. İmtiyaz Usûlü 
249
aa. İçeriği ve Özellikleri 
249
bb. İmtiyazda Genel Kurallar 
250
cc. Tarafların Hak ve Yükümlülükleri 
251
dd. İmtiyaz Sözleşmesinin Sona Ermesi ve Malların Paylaşımı 
252
3. Kamu Hizmetinin Sunumunda Vakıf Modeli 
253
a. Vakıf Hakkında Genel Bilgiler 
254
b. Osmanlı Döneminde Vakıfların Sunduğu Kamu Hizmetleri 
257
II. KOLLUK FAALİYETİ (GÜVENLİK KAMU HİZMETİ) 
260
A. GÜVENLİK VE KOLLUK KAVRAMLARI 
260
1. Güvenlik Kavramı 
260
a. Devletin Güvenliğinin Sağlanması 
261
b. Kişilerin Güvenliğinin Sağlanması 
264
2. Kolluk Kavramı 
264
B. KAMU DÜZENİ KAVRAMI VE UNSURLARI 
264
1. Kamu Düzeni Kavramı 
264
2. Kamu Düzeninin Unsurları 
266
C. ADLÎ KOLLUK–İDARÎ KOLLUK AYRIMI 
274
1. Adlî Kolluk 
274
2. İdarî Kolluk 
276
D. İDARÎ KOLLUK TÜRLERİ VE ÖZEL GÜVENLİK 
282
1. Genel İdarî Kolluk 
282
2. Özel İdarî Kolluk 
286
3. Özel Güvenlik 
287
E. KOLLUĞUN GÖREV ALANI 
288
1. Kamunun Ortak Kullanımına Ayrılan Yerler 
289
2. Kamuya Açık Yerler 
289
3. Kişilerin Toplu Bulunduğu Yerler 
290
4. Kapalı Alanlar 
290
F. KOLLUK GÜCÜNÜN İDARÎ DÜZENİ 
291
1. Kolluk Makamları 
291
2. Kolluk Âmirleri 
293
3. Kolluk Personeli 
294
G. KOLLUK İŞLEM VE EYLEMLERİ 
294
1. Düzenleyici Kolluk İşlemleri 
295
2. Bireysel Kolluk İşlemleri 
295
3. Kolluk Eylemleri 
296
H. KOLLUK YETKİLERİNİN KARŞILIKLI ETKİLEŞİMİ 
296
1. Genel İdarî Kolluk Yetkilerinde Etkileşim 
297
2. Genel İdarî Kolluk–Mahallî İdare Kolluğu Etkileşimi 
297
3. Mahallî İdare Kollukları Arasında Etkileşim 
297
4. Genel İdarî Kolluk–Özel İdarî Kolluk Etkileşimi 
297
5. Özel İdarî Kolluk Yetkilerinde Etkileşim 
298
I. KOLLUK USÛLLERİ 
298
1. Serbestlik Usûlü 
298
2. Bildirim Usûlü 
299
3. İzin Usûlü 
300
K. KOLLUK YETKİLERİNİN SINIRLARI 
301
1. Kanunla Düzenlenmesi 
301
2. Anayasada Belirtilen Sebeplere Dayanılması 
301
3. Ölçülülük İlkesine Uyulması 
302
4. Yer ve Zamana Göre Davranılması 
303
5. Takdir Yetkisinin Hukuka Uygun Kullanılması 
303
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
İDARENİN YETKİLERİ (İDARÎ İŞLEMLER–EYLEMLER VE SÖZLEŞMELER)
I. İDARÎ İŞLEMLER 
305
A. İDARÎ İŞLEM KAVRAMI VE ÖZELLİKLERİ 
305
1. İdarî İşlem Kavramı 
305
2. İdarî İşlemin Özellikleri 
309
3. İcrâî İşlem–İcrâî Olmayan İşlem 
312
4. İdarî İşlem– Diğer İşlemler Ayrımı 
319
B. İDARÎ İŞLEMİN TÜRLERİ 
321
1. Maddî Bakımdan İdarî İşlemler 
321
a. Düzenleyici İşlemler 
322
aa. Cumhurbaşkanlığı Kararnâmeleri 
323
bb. Yönetmelik 
330
cc. Diğer Düzenleyici İşlemler 
336
b. Birel (Bireysel) İşlemler 
337
2. İrade Açıklayanların Sayısı Bakımından İdarî İşlemler 
338
a. Basit (Tek) İradeli İşlemler 
339
b. Kurul (Kolektif) İşlemler 
339
c. Birleşme (Karma) İşlemler 
339
d. Zincir (Aşamalı) İşlemler 
340
3. Açıklanan İradenin Şekline Göre İdarî İşlemler 
340
a. Sarih İdarî İşlemler 
341
b. Zımnî İşlemler 
341
4. Hukukî Etkisine Göre İdarî İşlemler 
342
a. İnşâî–İzhârî İşlemler 
342
b. Yararlandırıcı–Yükümlendirici İşlemler 
343
c. Sürekli–Geçici Etkili İşlemler 
343
d. İsteğe Bağlı Olan–Olmayan İşlemler 
343
5. Kazanılmış Hak ve Müesses Durum 
344
a. Kazanılmış Hak 
344
b. Müesses Durum 
347
C. İDARÎ İŞLEMLERİN UNSURLARI 
350
1. İdarî İşlemin Yetki Unsuru 
350
a. Yetki Unsurunun Özellikleri 
351
b. Yetkilerin Kullanımında İstisnâlar 
353
c. Yetki Çeşitleri 
363
aa. Kişi Bakımından Yetki 
363
bb. Konu Bakımından Yetki 
367
cc. Yer Bakımından Yetki 
368
dd. Zaman Bakımından Yetki 
368
d. Mündemiç Yetki 
371
e. Re’sen İcrâ Yetkisi 
372
2. İdarî İşlemin Biçim Unsuru 
375
a. İdarî İşlemin Şekli 
375
b. İdarî İşlemin Usûlü 
380
3. İdarî İşlemin Sebep Unsuru 
387
a. Sebep Unsurunda Hukuka Aykırılıklar 
389
b. Sebeplerin Çokluğu ve Sebep İkâmesi 
392
4. İdarî İşlemin Konu Unsuru 
395
a. İmkânsız Bir Konuda İşlem Yapılması 
395
b. Hukuka Aykırı İşlem Tesis Edilmesi 
396
c. Sebep– Konu İlişkisinde Sakatlık 
400
5. İdarî İşlemin Maksat Unsuru 
402
a. Kamu Yararına Yabancı Amaçla Hareket Edilmesi 
403
b. Kanunun Özel Maksadının Dışına Çıkılarak İşlem Yapılması 
405
c. Usûl Saptırması ve Maksatların Çokluğu 
407
D. İDARÎ İŞLEMLERDE SAKATLIĞIN SONUÇLARI 
408
1. İdarî İşlemin Yokluğu 
408
a. Yokluk Türleri 
409
b. Yokluk Müeyyidesine Tâbi Olabilecek Sakatlıklar 
412
c. Yokluğun Tespiti 
414
2. İdarî İşlemin İptal Edilebilirliği 
416
E. İDARÎ İŞLEMLERLE İLGİLİ DİĞER HUSUSLAR 
417
1. Bağlı Yetki ve Takdir Yetkisi 
417
2. İdarî İşlemlerin Yürürlüğe Girmesi 
422
3. İdarî İşlemlerin Kaldırılması ve Geri Alınması 
426
a. İdarî İşlemlerin Kaldırılması 
426
b. İdarî İşlemin Geri Alınması 
428
II. İDARÎ EYLEMLER 
440
A. İDARÎ EYLEM KAVRAMI VE ÇEŞİTLERİ 
440
1. İdarî Eylem Kavramı 
440
2. İdarî İşlem–Eylem (Fiil) Ayrımı 
441
3. İdarî Eylem–İdarî Olmayan Eylem Ayrımı 
443
a. İdarenin İdarî Eylemleri 
443
b. İdarenin İdarî Olmayan Eylemleri 
448
B. İDARÎ EYLEMİN SONUÇLARI 
451
1. İdarî İşleme Dayalı Eylemlerin Hukukî Sonucu 
451
2. Saf İdarî Eylemlerin Hukukî Sonucu 
451
3. İdarenin Haksız Fiilinin Hukukî Sonucu 
451
III. İDARÎ SÖZLEŞMELER 
452
A. İDARÎ SÖZLEŞME KAVRAMI VE TÜRLERİ 
452
1. İdarî Sözleşme Kavramı ve Kıstasları 
452
2. Türk Hukukunda Sözleşme Türleri 
456
B. SÖZLEŞMELERİN AKDEDİLMESİ: İHALE 
464
1. Genel Bilgiler 
464
2. Kamu İhalelerine Hâkim Olan İlkeler 
468
3. İhale Usûlleri 
471
a. Devlet İhale Kanununda İhale Usûlleri 
471
b. Kamu İhale Kanununda İhale Usûlleri 
472
4. İhalenin Aşamaları 
475
5. İhale Sürecinin İdarî Denetimi 
478
a. İdareye Şikâyet Başvurusu 
479
b. Îtirazen Şikâyet Başvurusu 
480
C. SÖZLEŞMELERDE TARAFLARIN HAK VE BORÇLARI 
481
1. İdarenin Yetkileri ve Yükümlülükleri 
482
2. Sözleşmecinin Hakları ve Borçları 
483
D. YENİ OLAYLARIN SÖZLEŞMEYE ETKİSİ 
484
1. Fedüprens (Fait du Prince) Teorisi 
485
2. Öngörülemezlik Teorisi 
486
3. Mücbir Sebep 
487
E. İDARÎ SÖZLEŞMENİN SONA ERMESİ 
490
1. Genel Olarak Sözleşmelerin Sona Ermesi 
490
2. Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’ndaki Düzenlemeler 
491
F. İDARÎ SÖZLEŞMELERDE YARGI DENETİMİ 
492
BEŞİNCİ BÖLÜM
İDARENİN GÖREVLİLERİ
I. KAMU GÖREVLİSİ KAVRAMI VE MEMURLUK MESLEĞİ 
495
A. KAMU GÖREVLİSİ VE MEMUR KAVRAMLARI 
495
1. Genel Olarak Kamu Görevlisi Kavramı 
495
2. İdare Hukukuna Göre Kamu Görevlisi Kavramı 
498
3. Devlet Memurları Kanunu’nda İstihdam Şekilleri 
502
B. MEMURLUK MESLEĞİ VE İLKELERİ 
503
1. Memurluk Mesleği 
503
2. Memurluk Mesleğinin İlkeleri 
504
a. Sınıflandırma İlkesi 
504
b. Kariyer İlkesi 
507
c. Liyakat İlkesi 
507
3. Memurluğa Girişteki İlkeler 
508
a. Serbestlik İlkesi 
509
b. Eşitlik İlkesi 
509
c. Görevin Gerektirdiği Niteliklerden Başka Bir Niteliğin
Aranmaması İlkesi 
510
4. Memur Olabilmenin Genel Şartları 
510
a. Vatandaşlık Şartı 
510
b. Yaş Şartı 
510
c. Öğrenim Şartı 
511
d. Kamu Haklarından Mahrum Olmamak Şartı 
511
e. Askerlik Şartı 
511
f. Sağlık Şartı 
511
g. Bazı Suçlardan Mahkûm Olmamak Şartı 
511
h. Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması 
513
5. Özel Şartlar 
515
C. ATAMA AŞAMALARI, İLERLEME VE ÇALIŞMA SAATLERİ 
515
1. Atama Aşamaları 
515
a. Kadroların Duyurulması 
515
b. Sınav Aşaması 
516
c. Atama İşlemi 
516
d. Göreve Başlama 
517
e. Adaylık Aşaması ve Aslî Memurluğa Atanma 
517
2. İstisnâî Memurluk 
518
3. Memurların İlerlemesi 
519
4. Çalışma Saatleri 
520
5. Hizmet İçinde Yetiştirilme 
521
II. YÜKÜMLÜLÜKLER, YASAKLAR VE HAKLAR 
522
A. MEMURLARIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ: ÖDEVLER 
522
1. Devlete ve Anayasaya Sadakat 
522
2. Tarafsızlık 
523
3. Emirlere İtaat 
524
4. İş Başında Bizzat Bulunma 
524
5. Mal Bildiriminde Bulunma 
525
6. Kılık–Kıyafet Yükümlülüğüne Uyma 
526
7. İşbirliği İçinde Çalışma 
527
8. Resmî Belge, Araç ve Gereçleri Geri Verme 
527
B. MEMURLAR İÇİN ÖNGÖRÜLEN YASAKLAR 
527
1. İkinci Bir Görev Alma Yasağı 
527
2. Ticarî Faaliyette Bulunma Yasağı 
528
3. Grev ve Toplu Çekilme Yasağı 
528
4. Hediye ve Borç Alma, Menfaat Sağlama Yasağı 
528
5. Siyasî Faaliyette Bulunma Yasağı 
530
6. Gizli Bilgileri Açıklama Yasağı 
530
7. Dernek Kurma ve Üye Olma Yasağı 
531
8. Ayrıldığı Kuruma Karşı Görev Alma Yasağı 
531
C. MEMURLAR İÇİN ÖNGÖRÜLEN HAKLAR 
531
1. Güvenlik Hakkı (Memurluk Teminatı) 
531
2. Hizmet Hakkı 
531
3. Şikâyet ve Dava Hakkı 
532
4. Sendika Hakkı 
532
5. İzin Hakkı 
532
6. Aylık (Maaş) Hakkı 
534
7. Yolluk Hakkı 
534
8. Emeklilik Hakkı 
534
9. İstifa Hakkı 
534
10. Sosyal Haklar 
535
III. MEMURLUĞUN SONA ERMESİ VE EMEKLİLİK 
536
A. MEMURLUĞU SONA ERDİREN HALLER 
536
1. İstifa (Çekilme) 
536
2. Mustafi (Çekilmiş) Sayılma 
536
3. Memurluktan Çıkarılma (İhraç) 
537
4. Koşullarda Eksiklik 
537
5. Bağdaşmazlık 
537
6. Ölüm 
538
7. Emeklilik 
538
B. MEMURLARDA EMEKLİLİK 
538
1. Emeklilik Sebepleri 
538
2. Emeklilik Hakları 
539
IV. DİSİPLİN, CEZA VE HUKUKÎ SORUMLULUKLAR 
539
A. MEMURUN DİSİPLİN SORUMLULUĞU 
539
1. Disiplin ve Disiplin Hukuku 
540
2. Cezalar ve Disiplin Yaptırımları 
541
3. Disiplin Hukukunun Temel İlkeleri 
545
a. Kanunîlik İlkesi 
545
b. Bir Fiil İçin Bir Yaptırım İlkesi 
547
c. Geçmişe Yürümeme İlkesi 
548
d. Lehe Olan Hükmün Uygulanması İlkesi 
548
e. Hukuka Aykırı Delilin Kullanılmaması İlkesi 
549
f. Ölçülülük İlkesi 
551
g. Gizlilik İlkesi 
552
h. Gerekçe İlkesi 
552
ı. Şüpheden Sanık Yararlanır İlkesi 
552
k. Başvuru Yollarının Gösterilmesi 
553
l. Sendika Temsilcisinin Disiplin Kurulunda Bulunması 
554
4. Disiplin Cezalarının Çeşitleri 
555
a. Uyarma Cezası 
555
b. Kınama Cezası 
555
c. Aylıktan Kesme Cezası 
556
d. Kademe İlerlemesinin Durdurulması Cezası 
556
e. Devlet Memurluğundan Çıkarma Cezası 
557
5. Disiplin Soruşturması Usûlü 
558
a. Soruşturma Emri ve Soruşturmanın Yapılışı 
558
b. Yetkili Merciler ve Karar Süresi 
564
c. Disiplin Cezasında Zaman Aşımı 
565
d. Tebliğ ve Uygulama 
567
e. Disiplin Konusunda Diğer Hususlar 
569
6. Disiplin Cezalarına Karşı Başvuru Yolları 
571
a. Îtiraz 
571
b. Yargıya Başvuru 
572
7. Disiplin Cezalarının Ortadan Kalkması 
572
a. Geri Alınma 
573
b. Silinme 
574
c. Mahkeme Tarafından İptal Edilme 
575
d. Af Kanunu İle Kaldırılma 
576
8. Görevden Uzaklaştırma 
576
B. MEMURUN CEZA SORUMLULUĞU 
578
1. Memurların Korunması İhtiyacı ve İzin Sistemi 
579
2. İzin Sisteminin Kapsamı 
582
3. Suçun Öğrenilmesi ve Ön İnceleme 
586
4. Soruşturma İzni ve Yetkili Merciler 
588
5. Îtiraz ve Îtiraz Mercileri 
589
C. MEMURLARIN HUKUKÎ SORUMLULUĞU 
591
1. Memurun İdareye Karşı Sorumluluğu 
591
2. Memurun Üçüncü Kişilere Karşı Sorumluluğu 
594
ALTINCI BÖLÜM
İDARENİN SORUMLULUĞU
I. İDARENİN SORUMLULUĞU VE TARİHİ GELİŞİMİ 
599
A. SORUMLULUK VE İDARENİN SORUMLULUĞU KAVRAMLARI 
599
1. Genel Olarak Sorumluluk Kavramı 
599
2. İdarenin Hukukî Sorumluluğu Kavramı 
600
B. İDARÎ SORUMLULUĞUN GELİŞİMİ VE HUKUKÎ TEMELİ 
602
1. İdarî Sorumluluğun Doğuşu 
602
2. İdarî Sorumluluğun Hukukî Temeli 
604
3. İdarî Sorumluluğun Bağımsızlığı 
605
II. İDARE HUKUKUNDA SORUMLULUK TÜRLERİ 
606
A. KUSUR SORUMLULUĞU 
606
1. İdare Hukukunda Kusur Kavramı 
607
2. Hukuka Aykırılık–Kusur İlişkisi 
611
3. Kusurun İspatı ve Kusur Karîneleri 
614
4. Kusurun Derecelendirilmesi 
615
5. Hizmet Kusuru–Kişisel Kusur Ayrımı 
618
B. KUSURSUZ SORUMLULUK 
624
1. Kusursuz Sorumluluğun Özellikleri 
624
2. Kusursuz Sorumluluk İlkeleri 
626
a. Risk İlkesi Gereğince Sorumluluk 
627
aa. Risk Sorumluluğunun Özellikleri 
628
bb. Risk Sorumluluğuna Yol Açan Durumlar 
628
b. Kamu Külfetleri Karşısında Eşitlik İlkesi Gereğince Sorumluluk 
639
aa. Özellikleri 
641
bb. Sorumluluğu Doğuran Haller 
642
C. ÖZELLİK ARZEDEN BAZI SORUMLULUK HALLERİ 
647
1. Yasama Faaliyetinden Dolayı Sorumluluk 
647
2. Uluslararası Sözleşmelerden Dolayı Sorumluluk 
650
3. Yargı Faaliyetlerinden Doğan Sorumluluk 
651
III. İDARENİN SORUMLULUĞUNUN ŞARTLARI 
654
A. İDARÎ DAVRANIŞ 
655
1. İdarî Davranışın Varlığı 
655
2. Davranışın İdareye İsnadiyeti 
655
B. ZARAR 
656
1. Zararın Varlığı 
656
2. Zararın Şartları 
658
C. İLLİYET BAĞI 
662
IV. İDARENİN SORUMLULUĞUNU ETKİLEYEN HALLER 
663
A. MÜCBİR SEBEP 
664
1. Mücbir Sebebin Şartları 
664
2. Mücbir Sebebin Sonuçları 
671
B. BEKLENİLMEYEN HÂL 
671
1. Beklenilmeyen Hâlin Şartları 
672
2. Beklenilmeyen Hâlin Sonuçları 
673
C. ZARAR GÖRENİN DAVRANIŞI 
673
1. Zarar Görenin Davranışının Şartları 
673
2. Zarar Görenin Davranışının Sonuçları 
677
D. ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN DAVRANIŞI 
678
1. Üçüncü Kişinin Davranışının Şartları 
678
2. Üçüncü Kişinin Davranışının Sonuçları 
681
V. ZARARIN TAZMİNİ 
681
A. SORUMLU İDARENİN TESPİTİ 
682
1. Devlet Tüzel Kişiliği 
682
2. Kamu Görevlisinin Birden Fazla Görev Üstlenmesi 
682
3. Faaliyetin Birden Fazla İdare Tarafından Yürütülmesi 
683
4. İdarî Vesayet ve Arızî Görevliler 
683
B. ZARARIN TAZMİNİNE İLİŞKİN İLKELER 
683
1. Nakden Tazmin İlkesi 
684
2. Sorumluluk Nispetince Tazmin İlkesi 
684
3. Taleple Bağlılık İlkesi 
685
4. Tam Tazmin İlkesi 
686
5. Denkleştirme İlkesi 
686
6. Tazmînat Talep Edebilecekler 
687
7. Zararın Hesaplanma Tarihi 
688
8. Tazmînatın Türü 
689
9. Tazmînatta Fâiz 
690
YEDİNCİ BÖLÜM
İDARENİN MALLARI VE KAMULAŞTIRMA
I. İDARENİN MALLARI 
693
A. TEMEL KAVRAMLAR 
693
1. İdarenin Mal İhtiyacı 
693
2. İdarenin Mal İhtiyacının Karşılanması 
693
a. Olağan Usûller 
694
b. Olağanüstü Usûller: İstimval 
696
3. Kamu Malı–Kamusal Mal Kavramları 
696
4. Kamusal Mal–Kamunun Özel Malı Ayrımı 
697
5. Tahsis Kavramı 
701
6. Mülkiyet–Kamu Mülkiyeti Kavramları 
704
B. KAMUSAL MALLARIN ÖZELLİKLERİ 
706
1. Kamusal Malların Devir ve Ferağ Edilmezliği 
706
2. Kamusal Malların Zaman Aşımı İle İktisap Edilmezliği 
707
3. Kamusal Malların Özel Hukuk İşlemlerine Konu Olamaması 
708
4. Kamusal Malların Kamulaştırılamazlığı 
710
5. Kamusal Mallar Vergi Gibi Yükümlülüklerden Muaftır 
711
6. Kamusal Mallar Özel Bir Korumaya Tâbidir 
711
C. KAMUSAL MALLARDAN YARARLANMA 
711
1. Kamusal Mallardan Yararlanmanın Genel İlkeleri 
711
2. Malların Türüne Göre Yararlanma Biçimleri 
712
3. Özel ve Özel–İstisnâî Yararlanma 
714
II. KAMULAŞTIRMA 
716
A. KAMULAŞTIRMA VE İLKELERİ 
716
1. Mevzuattaki Düzenlemeler 
716
2. Kamulaştırmanın Temel İlkeleri 
718
B. KAMULAŞTIRMANIN AŞAMALARI 
723
1. Kamulaştırmada İdarî Aşamalar 
723
2. Kamulaştırma İşleminde Adlî Aşama 
725
C. KAMULAŞTIRMADAN VAZGEÇME VE MALİKİN GERİ ALMA HAKKI 
729
1. Kamulaştırmadan Vazgeçme 
729
2. Malikin Geri Alma Hakkı 
730
D. KAMULAŞTIRMAYA BENZER KAVRAMLAR VE DİĞER USÛLLER 
731
1. Acele Kamulaştırma 
731
2. Devletleştirme 
732
3. İstimval 
733
4. Geçici İşgal 
734
5. Kamulaştırmasız El Atma 
735
SEKİZİNCİ BÖLÜM
YENİ İDARÎ USÛLLER
I. YÖNETİMDE DEMOKRASİ VE İDARÎ USÛL 
739
A. YÖNETİMDE DEMOKRASİNİN UNSURLARI 
739
B. İDARÎ USÛLDE TEMEL İLKELER 
742
II. BİLGİ EDİNME USÛLÜ 
745
A. BİLGİ EDİNME USÛLÜNÜN KAPSAMI 
745
1. Talep Edilebilecek Bilgi ve Belgeler 
745
2. Başvuru Hakkı Olanlar 
746
3. İdarelerin Bilgi Verme Yükümlülüğü 
747
4. Bilgi Talep Edilebilecek İdareler 
747
5. İdarelerin Bilgi Edinme Usûlüne İlişkin Yükümlülükleri 
748
B. BİLGİ EDİNME HAKKININ SINIRLARI 
748
C. BİLGİ EDİNMEDE BAŞVURU USÛLÜ 
753
1. Başvuru Dilekçesi 
753
2. Başvuruların Kabûlü ve Değerlendirilmesi 
754
3. Başvuruların Cevaplandırılması 
755
4. Bilgi veya Belgelere Erişim Usûlü ve Süresi 
755
D. İTİRAZ VE İTİRAZIN İNCELENMESİ 
756
1. Îtiraz Usûlü 
756
2. Îtirazı Değerlendirecek Merci 
756
III. KAMU DENETÇİLİĞİNE BAŞVURU USÛLÜ 
757
A. KURULUŞ VE GÖREVLER 
759
1. Kamu Denetçiliği Kurumunun Kuruluşu 
759
2. Kurumun Görevleri 
760
3. Kurumun Görev Alanına Giren İdareler 
761
B. BAŞVURU VE İNCELEME USÛLÜ 
761
1. Şikâyet Hakkı Olanlar 
761
2. Başvuru Usûlü 
762
3. İnceleme ve Araştırma 
764
4. İnceleme ve Araştırmaya Etki Eden Haller 
764
5. İnceleme ve Araştırma Sonucunda Verilecek Kararlar 
765
a. Karar Türleri 
765
b. Karara İlişkin Diğer Hususlar 
766
IV. TÜRKİYE İNSAN HAKLARI VE EŞİTLİK KURUMUNA BAŞVURU USÛLÜ 
767
A. KURUMUN YAPISI VE GÖREVLERİ 
767
1. Kurumun Yapısı ve İşleyişi 
767
2. Kurumun Görevleri 
768
B. AYRIMCILIK YASAĞI VE TÜRLERİ 
770
1. Eşitlik İlkesi ve Ayrımcılık Yasağı 
770
2. Ayrımcılık Türleri ve Tanımları 
771
C. BAŞVURU VE YAPTIRIMLAR 
772
1. Kuruma Başvuru 
772
2. Yaptırımlar 
773
YARARLANILAN KAYNAKLAR 
775
KAVRAM DİZİNİ 
799