Yargı Etiği Dersleri Prof. Dr. Ergin Ergül  - Kitap

Yargı Etiği Dersleri

4. Baskı, 
Şubat 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
320
Barkod:
9786253777012
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Kitabın Fiyatı:
520,00
İndirimli (%7):
483,60
Temin süresi 2-3 gündür.
Kitabın Açıklaması
Kitabımızın bu genişletilmiş dördüncü baskısında, önceki baskılara göre önemli güncellemeler ve eklemeler yapılmıştır. Özellikle dijital çağın bir gereği olarak "Algoritmik Adalet ve Yargı Etiği" başlıklı yeni bir bölüme yer verilmiştir. Zira dijital dönüşümün yargı sistemleri üzerindeki etkisi, artık teorik bir tartışma olmaktan çıkmış ve günlük yargısal pratiğin ayrılmaz bir parçası haline gelmiştir. UNESCO'nun 2024 yılında 96 ülkede gerçekleştirdiği kapsamlı araştırma, yargıçların ve yargı çalışanlarının yüzde kırk dördünün iş süreçlerinde ChatGPT gibi üretken yapay zeka araçlarını aktif olarak kullandığını ortaya koymuştur. Bununla birlikte, bu kullanıcıların yalnızca yüzde dokuzu yapay zeka konusunda herhangi bir eğitim almıştır. Bu dramatik uçurum, dijital çağın yargı etiğine yönelik meydan okumasının boyutlarını açıkça gözler önüne sermektedir.
Öte yandan, yeni baskıda temel belgelere ve ilgili dijital kaynaklara kolay erişim sağlamak amacıyla ilgili bölümlere karekodlar eklenmiştir. Yargı etiğine ilişkin güncel gelişmeler, yeni içtihatlar, karşılaştırmalı hukuk perspektifleri ve dijital çağın yargı etiğine getirdiği yeni boyutlar bu baskıda kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Yargı Etiğinin Anayasal ve Demokratik Temelleri
.
Temel Kavramlar
.
Yargı Etiğinin Tarihsel Gelişimi ve Medeniyet Boyutu
.
Uluslararası Düzenlemeler
.
Ulusal Düzeydeki Belgeler
.
Türk Yargı Etiği Bildirgesinin Yorumu
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER
4. BASKIYA ÖNSÖZ 
5
3. BASKIYA ÖNSÖZ 
9
ÖNSÖZ 
11
İÇİNDEKİLER 
15
GİRİŞ 
21
Birinci Bölüm
YARGI ETİĞİNİN ANAYASAL VE DEMOKRATİK TEMELLERİ
1.1. HUKUK DEVLETİ 
31
1.2. KUVVETLER AYRILIĞI İLKESİ 
34
1.3. YARGI ERKİ VE TOPLUMSAL İŞLEVİ 
36
1.3.1. Genel Olarak 
36
1.3.2. Anayasal İlkeler 
37
1.3.3. İnsan Hakları 
41
1.3.3.1. Genel Olarak 
41
1.3.3.2. Adil Yargılanma Hakkı 
43
İkinci Bölüm
TEMEL KAVRAMLAR
2.1. ETİK 
53
2.2. AHLAK 
55
2.3. DEONTOLOJİ 
56
2.4. ETİK, AHLAK VE MESLEK ETİĞİ KAVRAMLARININ KARŞILAŞTIRILMASI 
62
2.5. HUKUK, AHLAK VE ETİK İLİŞKİSİ 
64
2.6. HUKUK ETİĞİ, YARGI ETİĞİ, HUKUKÇU ETİĞİ VE ADALET MESLEK ETİĞİ
KAVRAMLARI 
67
2.6.1. Hukuk Etiği 
67
2.6.2. Yargı Etiği 
68
2.6.3. Hukukçu Etiği 
69
2.6.4. Adalet Meslek Etiği 
69
OKUM PARÇASI 3: FELSEFİ ETİKTEN MESLEK ETİĞİNE 
71
Üçüncü Bölüm
YARGI ETİĞİNİN TARİHSEL GELİŞİMİ VE MEDENİYET BOYUTU
3.1. GENEL OLARAK 
73
3.2. İSLAM MEDENİYETİ 
76
3.2.1. Hz. Ömer’in Yargıç Atama Yazısı 
76
3.2.2. Hâkimlik Etiği Eserleri 
79
3.2.3. Müslüman Düşünürlerin Eserleri 
82
3.2.3.1. Mevlâna: Mesnevi 
82
3.2.3.4. İbn Haldun: Mukaddime 
90
3.2.4. Osmanlı Türkiyesi ve Mecelle 
95
3.2.4.1. La Fontaine’in Fransız ve Türk Yargı Etiği Karşılaştırması 
99
3.2.4.2. Bangalor Yargı Etiği İlkelerinin Yorumunda Yer Alan
İslam Hukuku Bölümü Yargı Etiği Bölümü 
104
Dördüncü Bölüm
ULUSLARARASI DÜZENLEMELER
4.1. GENEL OLARAK 
107
4.2. ULUSLARARASI YARGI ETİĞİ BELGELERİ 
113
4.2.1. Bangalor Yargı Etiği İlkeleri (BM/2003) 
113
4.2.1.1. Kapsamı 
113
4.2.1.2. Hazırlık Süreci 
113
4.2.1.3. Dayanak Belgeler 
114
4.2.1.4. Amaç ve Gerekçe 
114
4.2.1.5. Sistematiği 
116
4.2.1.6. Bangalor Yargı Etiği İlkelerinin Yorumu 
119
4.2.1.7. Bangalor Yargı Etiği İlkeleri Bağlamında Güncel Gelişmeler 
120
4.2.2. Budapeşte İlkeleri (Savcılar İçin Etik ve Davranış Biçimlerine
İlişkin Avrupa Esasları) (AK/2005) 
126
4.2.2.1. Kapsamı 
126
4.2.2.2. Hukuki Dayanaklar 
127
4.2.2.3. Belgenin Teleolojik (Amaçsal) Analizi ve Felsefesi 
127
4.2.2.4. İlkelerin Sistematiği 
128
4.2.1.5. Temel Değerler 
129
4.2.1.6. Savcılık Etiğinde Güncel Tartışmalar ve Yorumlar 
129
4.2.3. Havana Kuralları: Avukatların Rolüne Dair Temel Prensipler
(BM/1990) 
133
4.2.3.1. Kapsamı 
133
4.2.3.2. Hazırlanışı ve Normatif Niteliği 
133
4.2.3.3. Dayanakları 
134
4.2.3.4. Amaç ve Gerekçe 
134
4.2.3.5. Havana Kuralları’nın Sistematiği 
135
4.2.3.6. Avukatların Görev ve Sorumlulukları 
135
4.2.3.7. Modern Yargı Etiği Bağlamında Yeni Riskler 
136
Beşinci Bölüm
ULUSAL DÜZEYDEKİ BELGELER
5.1. GENEL OLARAK 
139
5.2. TÜRK YARGI ETİĞİ BİLDİRGESİ (TÜYEB) 
141
5.2.1. Kapsam ve Kapsanan Yargı Mensupları 
141
5.2.2. Hazırlanış Süreci ve Kurumsal Çerçeve 
142
5.2.3. Kavramsal ve Tarihsel Dayanaklar 
143
5.2.4. Amaç ve Gerekçe 
144
5.2.5. Sistematik ve İçerik Yapısı 
145
5.2.6. Uygulama Mekanizması ve Danışma İşlevi 
146
5.2.7. TÜYEB Kapsamında Sosyal Medya Kullanım Rehberi 
148
5.2.8. Türk Yargı Etiği Bildirgesi Rehberi (2025) 
151
5.2.8.1. Giriş ve Amaç 
151
5.2.8.2. Hazırlık Süreci ve Kaynaklar 
151
5.8.2.3. Uluslararası Referans Belgeler 
152
5.8.2.4. Tarihî ve Kültürel Kaynaklar 
152
5.8.2.5. Rehberin Kapsamı ve Sistematiği 
152
5.8.2.5. Etik İlkelerin Önemi 
153
5.3. YARGITAY YARGI ETİĞİ İLKELERİ (YBGK/2017) 
153
5.3.1. Kapsam 
153
5.3.2. Hazırlanışı 
154
5.3.3. Dayanağı 
155
5.3.4. Amaç ve Gerekçesi 
155
5.3.5. Sistematik 
156
5.3.5.1. Değer–İlke–Kural Hiyerarşisi 
157
5.3.5.2. Bangalor İlkeleriyle Benzerlik 
157
5.3.6. Danışma Mekanizması ve Kurumsal Yapı 
158
5.3.6.1. Yargı Etiği Danışma Kurulu 
158
5.3.6.2. Kurulun Görev ve Yetkileri 
159
5.3.6.3. Yargıtay Cumhuriyet Savcıları Bakımından Etki Alanı 
159
5.3.6.4. Örnek Kararlar 
160
5.4. YARGITAY CUMHURİYET SAVCILARI ETİK DAVRANIŞ İLKELERİ (YCB/2017) 
163
5.4.1. Kapsam 
163
5.4.2. Dayanakları 
163
5.4.3. Amaç ve Gerekçe 
164
5.4.4. Sistematik 
165
5.4.4.1. Mesleki Davranışlar 
165
5.4.4.2. Bağımsızlık ve Tarafsızlık 
166
5.4.4.3. Ceza Yargılamasında Davranışlar 
167
5.4.4.4. Özel Yaşamda Davranışlar 
168
5.5. TÜRKİYE BAROLAR BİRLİĞİ MESLEK KURALLARI (TBBB/1971) 
168
5.5.1. Kapsam ve Niteliği 
168
5.5.2. Hazırlanışı ve Hukuksal Dayanak 
169
5.5.3. Sistematik Yapısı 
169
5.5.4. Etik İlkeler Açısından Değerlendirme ve Güncel Yaklaşımlar 
170
5.5.6. Sonuç 
173
Altıncı Bölüm
TÜRK YARGI ETİĞİ BİLDİRGESİNİN YORUMU
6.1. GENEL OLARAK 
177
6.2. BİLDİRGENİN YORUMLANMASI 
178
6.3. BAŞLIK VE BAŞLANGIÇ 
179
6.4. ETİK DEĞER, İLKE VE DAVRANIŞ KURALLARI 
184
6.4.1. İnsan Onuru, İnsan Hakları ve Eşitlik 
185
6.4.2. Bağımsızlık 
197
6.4.3. Tarafsızlık 
206
6.4.4. Dürüstlük ve Tutarlılık 
218
6.4.5. Güven 
226
6.4.6. Mahremiyet 
233
6.4.7. Mesleğe Yaraşırlık 
240
6.4.8. Yetkinlik ve Özen 
255
6.5. BİLDİRGENİN BAĞLAYICILIĞI VE TAAHHÜT 
266
Yedinci Bölüm
ALGORİTMİK ADALET VE YARGI ETİĞİ
7.1. GİRİŞ: YARGIDA YAPAY ZEKANIN YÜKSELİŞİ 
269
7.2. KAVRAMSAL ÇERÇEVE: ALGORİTMİK ADALET VE ALGORİTMİK ÖNYARGI
SORUNU 
270
7.2.1. Algoritmik Adalet 
270
7.2.2. Algoritmik Önyargı Sorunu 
270
7.3. ULUSLARARASI DÜZENLEMELER 
271
7.3.1. Avrupa Konseyi CEPEJ Etik Şartı 
271
7.3.2. Avrupa Parlamentosu Kararı 
273
7.3.3. AB Yapay Zekâ Yasası 
273
7.3.4. UNESCO Mahkemelerde ve Yargı Organlarında Yapay Zeka
Sistemlerinin Kullanımına İlişkin Kılavuzlar 
277
7.4. YARGIDA YAPAY ZEKA KULLANIMININ ETİK BOYUTLARI 
280
7.4.1. Gizlilik ve Veri Güvenliği 
280
7.4.2. Gerekçelendirme Sorumluluğu 
280
7.4.3. Şeffaflık ve Açıklanabilirlik 
281
7.4.4. Adaletsizliğin Matematiği: İmkansızlık Teoremi 
282
7.5. YARDIMCI MI, ALTERNATİF MI: KAVRAMSAL TARTIŞMA 
283
7.5.1. Üç Düzeyli Kullanım Modeli 
283
7.5.2. Yardımcı Yapay Zeka Yaklaşımı 
283
7.5.3. Alternatif Yapay Zeka Yaklaşımının Riskleri 
284
7.5.4. Bir Robot Tarafından İnsan Haklarının Korunması Mümkün mü? 
284
7.6. CEZA ADALETİNDE YAPAY ZEKA KULLANIMI 
285
7.7. HUKUK MESLEKLERİNDE YAPAY ZEKA KULLANIMI 
285
Yapay Zeka Halüsinasyonları ve Mesleki Sorumluluk 
286
7.8. KARŞILAŞTIRMALI UYGULAMALAR 
287
7.8.1. Çin: Yapay Zeka Yargıcı Deneyimi 
287
7.8.2. ABD: Federal Yargı Sistemi 
288
7.8.3. Türkiye'de Gelişmeler 
289
7.9. KAMUSAL ALGI VE TOPLUMSAL KABUL 
290
7.10. SONUÇ VE ÖNERİLER 
291
7.10.1. Yardımcı Modelin Benimsenmesi 
291
7.10.2. Etik Çerçevenin Oluşturulması 
291
7.10.3. Eğitim ve Farkındalık 
292
7.10.4. Yasal Düzenleme İhtiyacı 
292
7.11. DEĞERLENDİRME 
292
SONUÇ 
295
EK 1: ADALETNAME 
303
EK 2: ULUSLARARASI ETİK KODLARDAN ÖRNEKLER 
308
2.1. Fransa Hâkim ve Savcılık Yüksek Kurulu Hâkim ve Savcıların Etik
(Deontolojik) Ödevleri Derlemesi 
308
2.2. Kanada Québec Hâkim ve Savcılık Etik Kodu (Kuralları) (Adli Yargı
Kanunu) 
309
2.3. Belçika Yargı Yüksek Kurulu Hâkim ve Savcılık Rehberi: İlkeler,
Değerler, Vasıflar 
309
2.4. İsviçre Hâkim Savcılar Birliği Etik Komisyonu Hakimler İçin Geçerli
Etik İlkeler 
310
KAYNAKÇA 
311
YAZARIN YAYINLANMIŞ ESERLERİ 
317