Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Düzenleme Hakkı İdare Hukuku İncelemesi Selman Sacit Boz, Yaren Tekeli, Mehmet Ben  - Kitap

Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Düzenleme Hakkı

İdare Hukuku İncelemesi

1. Baskı, 
Aralık 2025
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
384
Barkod:
9786253776442
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
790,00
Temin süresi 2-3 gündür.
Kitabın Açıklaması
Bu çalışma, toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkını idare hukuku perspektifinden kapsamlı bir şekilde incelemeyi amaçlamaktadır. Kitapta, kavramsal çerçeve ve tarihsel süreç, hakkın kullanım usul ve esasları ile idarenin yükümlülükleri, görev ve yetkileri sistematik bir şekilde ele alınmıştır. Özellikle idarenin bu alandaki pozitif ve negatif yükümlülükleri, orantısız müdahale ve kötü muamele yasağı, toplantı öncesi, sırası ve sonrasındaki idari ve adli kolluk müdahaleleri, kortej oluşturma, ses ve görüntü alma, faaliyet alanına erişimin engellenmesi, önleme araması ve kimlik tespiti gibi uygulamada kritik öneme sahip konular detaylı olarak incelenmiştir. Ayrıca idarenin tasarruflarına karşı başvuru yolları ve idarenin kusurlu ve kusursuz sorumluluğu hususları da ele alınmıştır.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Kavramsal Çerçeve ve Tarihi Süreç
.
Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Hakkının Kullanım Usul ve Esasları
.
Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Hakkının Kullanıma İlişkin İdarenin Yetkileri ve Sorumluluğu
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER
ÖNSÖZ 
5
İÇİNDEKİLER 
7
KISALTMALAR 
13
BİRİNCİ BÖLÜM
KAVRAMSAL ÇERÇEVE VE TARİHİ SÜREÇ
I. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ KAVRAMI 
15
A. TOPLANTI KAVRAMI 
15
1. Tanım 
15
2. Toplantının Bileşenleri 
18
a. Kişi 
18
b. Amaç 
20
c. Organizasyon 
22
ç. Süre 
24
d. Yer 
25
B. GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ KAVRAMI 
27
C. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ TÜRLERİ 
29
1. Planlı–Plansız (Ani–Spontane) Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri 
30
2. Genel–Özel Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri 
33
a. Yer Ölçütü 
35
b. Sayı Ölçütü 
36
c. Üyelik Ölçütü 
37
ç. Kişisel Davet (Çağrılmış Olma) Ölçütü 
37
3. Açık–Kapalı Yer Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri 
39
Ç. BENZER HAK VE ÖZGÜRLÜKLER İLE İLİŞKİSİ 
41
1. İfade Özgürlüğü ile İlişkisi 
42
2. Düşünceyi Açıklama ve Yayma Özgürlüğü ile İlişkisi 
49
3. Dernek Kurma Özgürlüğü ile İlişkisi 
50
4. Sendika Kurma Hakkı ile İlişkisi 
52
5. Dilekçe Hakkı ile İlişkisi 
54
6. Siyasi Katılma Hakkı ile İlişkisi 
56
7. Etkili Başvuru Hakkı ile İlişkisi 
57
8. Basın Özgürlüğü ile İlişkisi 
58
9. Sivil İtaatsizlik, Grev ve Direnme Hakkı ile İlişkisi 
62
10. Seyahat Özgürlüğü ile İlişkisi 
67
D. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜNÜN KULLANIM USULÜ, NİTELİĞİ VE
KAPSAMI 
69
1. Hakkın Kullanım Usulüne İlişkin Sistemler 
69
a. Serbestlik Sistemi 
69
b. İzin Sistemi 
70
c. Bildirim Sistemi 
70
2. Hak veya Özgürlük Niteliği 
72
3. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşünün Kapsamı 
73
a. Dar Yorum Görüşü 
74
b. Geniş Yorum Görüşü 
74
c. Düşünce Açıklaması Olarak Kabul Eden Görüş 
75
II. TARİHİ DEĞİŞİM VE GELİŞİM SÜRECİ 
77
A. ULUSLARARASI METİNLERDE 
78
1. Fransız İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi 
78
2. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi 
79
3. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi 
81
4. Amerikan İnsan Hakları Sözleşmesi 
81
5. Kopenhag Belgesi ve Paris Şartı 
82
6. Afrika İnsan ve Halkların Hakları Şartı 
83
7. Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme 
83
8. Çocuk Hakları Sözleşmesi 
84
9. Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı 
85
10. Uluslararası Çalışma Örgütünün 87 Sayılı Sözleşmesi 
85
B. TÜRK HUKUKUNDAKİ ANAYASAL VE YASAL DÜZENLEMELER 
86
1. Osmanlı Dönemi 
86
a. Kanuni Esasi Öncesi Dönem 
87
b. Kanuni Esasi Dönemi 
88
2. Cumhuriyet Dönemi 
91
a. 1921 Anayasası Dönemi 
91
b. 1924 Anayasası Dönemi 
91
i. 6187 Sayılı Vicdan ve Toplanma Hürriyetinin Korunması
Hakkında Kanun 
93
ii. 6761 Sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Hakkında Kanun 
93
c. 1961 Anayasası Dönemi 
95
i. Genel Olarak 
95
ii. 171 Sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Hürriyeti Hakkında
Kanun 
97
ç. 1982 Anayasası Dönemi 
100
İKİNCİ BÖLÜM
TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ HAKKININ KULLANIM USUL VE ESASLARI
I. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ HAKKININ NORM SINIRLARI 
104
A. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ HAKKININ DOĞAL VE ANAYASAL
SINIRLARI 
105
1. Doğal Sınırlar 
106
2. Anayasa ile Öngörülen Sınırlama Amaçları 
107
a. Milli Güvenliğin Korunması 
109
b. Kamu Düzeninin Korunması 
112
c. Suç İşlenmenin Önlenmesi 
113
ç. Genel Sağlığın Korunması 
116
d. Genel Ahlakın Korunması 
117
e. Başkalarının Hak ve Özgürlüklerinin Korunması 
118
3. Anayasa ile Öngörülen Sınırlamanın Sınırları 
118
a. Sınırlamanın Kanuniliği 
119
b. Öze Dokunma Yasağı 
121
c. Demokratik Toplum Düzeninin Gereklerine Aykırı Olmama 
124
ç. Ölçülülük İlkesi 
125
d. Sebebe Bağlılık 
128
e. Laik Cumhuriyetin Gereklerine Aykırı Olmama 
129
f. Anayasanın Sözüne ve Ruhuna Aykırı Olmama İlkesi 
131
g. Ayrımcılığa Yol Açmama 
132
B. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ HAKKININ KANUNİ SINIRLARI 
134
1. Silahsız ve Saldırısız Olması 
136
2. Bildirim Esaslarına Uyulması 
138
3. Kanunda Öngörülen Sınırlamalardan Başka Bir Sınırlamaya Tabi
Tutulamaması 
140
4. Düzenleme Kurulunun Oluşumu 
141
II. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ HAKKINA İLİŞKİN TEMEL
DÜZENLEMELER 
142
A. 2911 SAYILI TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞLERİ KANUNU VE ALT
DÜZENLEMELER 
142
1. Kanun’un İlk Hali 
142
2. Genel Olarak Kanun’da Yapılan Değişiklikler 
143
3. Kanun’un Son Hali ile Madde Değerlendirmesi ve İlgili İçtihat 
145
4. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanununun Uygulanmasına Dair
Yönetmelik 
200
5. İçişleri Bakanlığının 2012/64 Sayılı Genelgesi 
201
B. GÜVENLİK GÜÇLERİ İLE İLGİLİ TEMEL MEVZUAT 
202
1. Emniyet Teşkilat Kanunu 
203
2. Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu 
205
3. Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu 
208
4. Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanunu 
211
C. ÖZEL YÖNETİM DURUMLARI İLE İLGİLİ TEMEL MEVZUAT 
213
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ HAKKININ KULLANIMA İLİŞKİN İDARENİN YETKİLERİ VE SORUMLULUĞU
I. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜNE İLİŞKİN İDARENİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ
İLE GÖREV VE YETKİLERİ 
221
A. İDARENİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ 
221
1. Devletin Barışçıl Toplantı ve Gösteri Yürüyüşüne Müdahale
Etmeme Negatif Yükümlülüğü 
222
2. Devletin Barışçıl Toplantı ve Gösteri Yürüyüşünün Yapılabilmesi İçin
Gerekli Tedbirleri Alma Pozitif Yükümlülüğü 
224
3. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Öncesinde İdarenin Yükümlülükleri 
226
a. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşünde Bulunanların Güvenliğinin
Sağlanması 
226
b. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşünde Görevli Kamu Görevlilerinin
Güvenliğinin Sağlanması 
227
c. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşünde Bulunmayan Üçüncü Kişilerin
Güvenliğinin Sağlanması 
228
4. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Sırasında İdarenin Yükümlülükleri 
230
a. Orantısız Müdahale ve Kötü Muamele Yasağı 
231
b. Müdahalede Biber Gazı ve Tazyikli Su Kullanımı 
241
c. Göstericilerin Yüzünü Kapatması 
250
ç. Karşıt Görüşlülerin Bulunduğu Durumlarda İdarenin
Yükümlülükleri 
251
5. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Sonrasında İdarenin Yükümlülükleri 
254
a. Orantısız Müdahalede Bulunan Kamu Görevlileri Hakkında
Etkili Soruşturma Yapma Yükümlülüğü 
254
b. Koruma Altına Alma ve Uzaklaştırma 
258
B. İDARENİN GÖREV VE YETKİLERİ 
260
1. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Öncesi İdarenin Görev ve Yetkileri 
260
a. Erteleme 
260
i. Milli Güvenlik ve Kamu Düzeni Gerekçesi 
265
ii. Suç İşlenmesinin Önlenmesi Gerekçesi ile Genel Sağlık ve
Genel Ahlâk Gerekçesi 
266
iii. Başkalarının Hak ve Özgürlüklerinin Korunması Gerekçesi 
269
b. Yasaklama 
271
i. Sınırlı Süreli Yasaklama 
272
ii. Sınırsız Olarak Yasaklama 
280
2. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Yapılacak Coğrafi Alana İlişkin İdari
Müdahaleler 
286
a. Faaliyet Alanı, Zamanı ve Güzergâhının Saptanması 
286
b. Faaliyet Alanına Erişimin Engellenmesi 
294
c. Faaliyet Alanında Önleme Araması Yapılması 
296
ç. Faaliyet Alanında Kimlik Tespiti İşlemlerinin Yapılması 
299
d. Faaliyet Alanında Adli Kolluk İşlemlerinin Tatbiki (Yakalama,
Gözaltına Alma) 
301
3. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Esnasında İdari Müdahaleler 
303
a. Kortej Oluşturma 
303
b. Ses ve Görüntü Alma 
303
c. İhtar ve Dağıtma (Biber Gazı Kullanımı, Tazyikli Su Sıkma) 
306
ç. Askeri Birliklerden Yardım İsteme 
311
4. Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Sonrasında Adli Kolluk Müdahaleleri 
314
a. Yakalama 
314
b. Gözaltına Alma 
315
II. TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜNE İLİŞKİN İDARENİN TASARRUFLARINA
KARŞI BAŞVURU YOLLARI VE İDARENİN SORUMLULUĞU 
316
A. İDARENİN TASARRUFLARINA KARŞI İDARİ BAŞVURU YOLLARI 
316
B. İDARENİN TASARRUFLARINA KARŞI YARGISAL BAŞVURU YOLLARI 
321
C. İDARENİN SORUMLULUĞU 
326
1. Kusur Sorumluluğu 
326
2. Kusursuz Sorumluluk 
329
3. Sorumlulara Rücu İşlemleri 
333
III. YARGI KARARLARINDA TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜNE YAKLAŞIM 
334
A. AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİNİN BAKIŞI 
334
1. Barışçıl Nitelik Şartı 
334
2. Salt Kanuna Aykırılığın Müdahale Gerektirmemesi 
337
3. Kolluk Kuvvetlerinin Orantısız Güç Kullanımı 
339
4. Kamu Makamlarının ve Kolluk Kuvvetlerinin Hoşgörülü Davranması 
342
5. Kolluk Kuvvetlerinin Müdahalede Sabırsız/Aceleci Davranması 
344
B. ANAYASA MAHKEMESİNİN BAKIŞI 
346
1. 2911 Sayılı Kanun’un 28/1 Maddesinin İptali İstemli Norm
Denetimi 
346
2. 2911 Sayılı Kanun’un 34/A Maddesinin İptali İstemli Norm
Denetimi 
347
3. Kamu Görevlilerinin Basın Açıklamasında Bulunması Durumu 
348
4. Kamu Görevlilerinin Toplantı ve Gösteri Yürüyüşüne Katılması
Durumu 
351
5. Bireysel Başvuru Kararları: Genel Çerçeve 
353
C. DANIŞTAYIN BAKIŞI 
356
1. İstisnai Faaliyetler (Madde 4/a) 
356
2. İdarenin Yasaklama Yetkisi 
359
3. Disiplin Cezaları 
361
4. Yabancıların İzin Alma Zorunluluğu 
365
5. 5442 Sayılı Kanun Çerçevesinde Verilen Yasaklama Kararı 
366
6. İdarenin Yer ve Güzergâh Belirleme Yetkisi 
369
Ç. YARGITAYIN BAKIŞI 
371
1. Yabancıların İzin Alma Zorunluluğu 
371
2. Kolluk Kuvvetlerinin Sabırsızlığı 
371
3. Düşünce ve Kanaat Açıklama Yöntemi 
372
4. İdarenin Eksik İşlemleri 
373
5. Kişilerin Demokratik Tepkileri 
375
KAYNAKLAR 
377