Sosyal Güvenlik Denetmenliği İşçi Hakları ile Emek Piyasası

Emeğini bir bedel karşılığında kiralayarak geçimini temin eden işçiyi korumak ve işverenin de haklarını yasal zemine oturtmak amacını taşıyan iş mevzuatının ana temelini hizmet akdi ya da iş sözleşmesi oluşturmaktadır.

Endüstri Devrimi ile birlikte burjuva ve işçi sınıfı adı altında iki yeni sınıf ortaya çıktı. Endüstri Devrimi'nin öncesinde ve sonrasında yaşanan göçler, emek sömürüsü, çocuk ve kadın istismarı, yoksulluk gibi temel sorunlar sosyal politikanın merkezine oturdu. İşte bu çalışmanın amacı da dün ve bugün arasındaki sosyal politikaları var olan perspektifler içinde incelemek ve analiz etmektir.

Son birkaç on yıllık dönemde emek piyasası esnekleşmeyle karşı karşıya kalmıştır. Bu durumu işçi aleyhine yorumlayanlar olduğu gibi istihdamın artırılması yönünde olumlu bir adım olarak görenler de vardır. Batıda 1980'lerde başlayan esnekleşme olgusu Türkiye'de birkaç yıl önce yasalaştı. Bu bağlamda belirli ve belirsiz süreli iş sözleşmesi çerçevesinde esnekleşmeye bağlı olarak tam ve kısmi süreli çalışma, çağrı üzerine çalışma, evden veya uzaktan çalışma konuları yeni boyut kazandı.

Dünya ekonomi tarihinde son yüzyıldaki değişme ve büyüme küreselleşmenin en önemli ayağıdır. Ekonomide 1970'lerden sonra istikrarsızlık, büyüme hızının düşmesi, makineleşmeyle beraber artan işsizlik ve yoksullukta artış ortaya çıkmıştır. Ekonomide ulus devletlerin etkinliği azalırken uluslararası şirketlerin ekonomideki ağırlığı artmaktadır. 1970'lerden sonra sermayenin küresel ekonomi içerisindeki hareketliliği de artmıştır. Yeni sistemin temel aktörleri uluslararası şirketler ve yabancı sermayeye dayalı çok uluslu şirketlerdir.

Kavramsal çerçeve içinde emek-sermaye ilişkilerinin tarihsel sürekliliği ile güncel dönüşümleri arasındaki diyalektik etkileşimi ortaya koyması bakımından sosyal politika literatüründe yapısal bir analiz imkânı sunulması amaçlanmıştır.