I. KİTABIN AMACI VE KONUSU
17
II. KONUNUN SINIRLANDIRILMASI
19
III. KONUNUN SUNULMASI
20
IV. KİTABIN ÖNE ÇIKAN KAYNAKLARI
21
V. HANEFİ HUKUK DÜŞÜNCESİ BAĞLAMINDA MİLK KAVRAMI
24
A. Sözlük Anlamıyla Milk
24
B. Hanefi Hukuk Düşüncesinde Terim Anlamıyla Milk
28
C. Bir Araz Olarak Milk
32
D. Hanefi Hukuk Düşüncesinde Milke İlişkin Kullanım Örnekleri
33
E. Hanefi Hukuk Düşüncesinde Farklı Milk Türü Örnekleri
43
F. Mülkiyet ve Mülk Kavramları
49
G. Mülkiyet – İbāḥa Ayrımı
55
H. Mülkiyetin Farklı Düzeyleri: Allah’ın Mülkiyeti ve İnsanın Mülkiyeti
58
VI. MÜLKİYETİN NAKİL YOLLARINDAN BİRİ OLARAK SÖZLEŞME
62
A. Mülkiyetin Nakli ve Temlik Kavramı
65
B. Mülkiyetin Sözleşmeyle Nakline İlişkin Genel İlkeler
72
1. Mülkiyet İcabında Rızanın Şart Oluşu
74
2. Kişinin Teberruda Bulunmaya Zorlanmasının Meşru Olmaması
78
3. Tarafların İradelerine Şer’in Hakkı Sebebiyle İtibar
Edilmemesinin Mümkün Oluşu
82
4. İvazlı Sözleşmelerde Taraflar Arası Eşitlik
84
5. Mülkiyet Naklinin Şart veya Vadeye Bağlanamaması
86
C. Mülkiyetin Sözleşme Yolu Dışında Nakledilmesi
87
1. Halefiyet Yoluyla Nakil
88
2. Gasp Edilen Şeyin Mülkiyetine Tazminle Sahip Olunması
93
3. Harbî ile Yapılan Sözleşmenin İstila Hükmünde Olması
96
4. Mülkiyetin Hükmen İntikali
99
1. Sahih, Nāfiẕ ve Lazım Nitelikteki Satış Sözleşmesi
111
a. Satış Sözleşmesinde Şart Olarak Mülkiyet
113
(1) Satış Sözleşmesinin İnʿiḳād Şartı Olarak Satılan Şeyin
Mülkiyet Altında Olması
113
(2) Satış Sözleşmesinin Nefāẕ Şartı Olarak Mebīʿin Satıcının
b. Satış Sözleşmesinin Hükmü Olarak Mülkiyet
115
(1) Satılan Şeyin Mülkiyetinin Müşteriye İntikal Etmesi
116
(a) Satış Sözleşmesinde İntikal Eden Mülkiyetin
İstikrar ve Tamamlanma Şartı Olarak Kabz
126
(b) Müşterinin Satın Aldığı Şey Üzerindeki
Mülkiyetinin Taayyün Edip Etmediği
133
(2) Semenin Mülkiyetinin Satıcıya İntikal Etmesi
135
(a) Satıcının Semen Üzerindeki Mülkiyetinin Taayyün
(b) Hanefi Fıkhında Şaz Bir Görüş: Dinar ve Dirhemin
Sözleşmeyle Taayyün Ettiği Yaklaşımı
142
aa. Dinar ve Dirhemin Sözleşmeyle Taayyün Ettiği
Yaklaşımının Mülkiyetin İntikali Bağlamında
(c) Vadeli Borçlarda Mülkiyetin Sabit Olması: Deyn
c. Satış Sözleşmesinde İntikal Eden Mülkiyetin Kapsamı ve
Mülkiyetlerin Meşguliyeti Durumu
149
2. Fasit Satış Sözleşmesi
156
a. Fasit Satış Sözleşmesinin Mülkiyetin Kabzla Beraber İntikal
Ettiğine Yönelik Delillendirmeler
159
b. Fasit Satış Sözleşmesinin Kabzla Beraber Mülkiyetin İntikali
Hükmünü Doğurabilmesi İçin Aranan Şartlar
164
c. Kişinin Kendi Mülkiyetinde Tasarrufta Bulunmasının Mekruh
Olma Durumu: Fasit Satış Sözleşmesi Bağlamında Ḫabīs̠
d. Müşterinin Feshedilebilir Nitelikteki Mülkiyeti ve Arz Ettiği
(1) Müşterinin Fasit Akitle Satın Aldığı Şeye İlişkin Kısıtlılıkları:
Feshedilebilir Mülkiyetin Görece Zayıf Konumu
172
(2) Müşterinin Fasit Sözleşmeyle Satın Aldığı Şeye İlişkin
Tasarruflarının Geçerliliği ve Satış Sözleşmesinin
(a) Müşterinin Fasit Akitle Satın Aldığı Şey Üzerindeki
Mülkiyetini Ortadan Kaldıran Tasarrufları
179
(b) Müşterinin Fasit Akitle Satın Aldığı Şey Üzerindeki
Mülkiyetini Yalnızca Bir Bakımdan Ortadan
Kaldıran Tasarrufları
181
3. Batıl Satış Sözleşmesi
184
a. Fuzulinin Satış Sözleşmesinde Satıcı Konumunda Olması
193
b. Fuzulinin Satış Sözleşmesinde Müşteri Konumunda Olması
196
1. Selem Sözleşmesinin Hükmü Olarak Mülkiyet İntikali
202
a. Raʾsu’l–mālin Mülkiyetinin Muslemun İleyh için Muaccel
b. Muslemun fīhin Mülkiyetinin Rabbu’s–selem İçin Müeccel
1. Sarf Sözleşmesinin Hükmü Olarak Mülkiyet
219
D. Güvene Dayalı Beyʿ Sözleşmeleri
223
A. Hibe Sözleşmesinin Hükmü Olarak Mülkiyetin Nakli
226
1. Hibede Mülkiyetin İntikal Şartı Olarak Kabz
227
2. Mülkiyetin Hibe Akdiyle İntikali: Kabzı Yenilemenin
3. Mülkiyetin İntikali Bağlamında Deynin Hibesi
234
B. Hibeden Dönmenin Mülkiyetin İntikali Bağlamında Sonuçları
235
III. İCARE SÖZLEŞMESİ
240
A. İcare Sözleşmesinin İki Türü
243
B. İcare Sözleşmesinin Kuruluşunda Mülkiyet
244
C. İcare Sözleşmesinde Şart Olarak Mülkiyet
250
D. İcare Sözleşmesinin Hükmü Olarak Mülkiyet: Menfaatin İvazlı
1. İcare Sözleşmesinde Mülkiyetin Muhāyeʾeyi Gerektirmemesi
256
2. İcare Sözleşmesinde Menfaat Mülkiyetinin Sabit Olma Şekli
261
3. İcare Sözleşmesinde Semenin Mülkiyetinin Sabit Olma Yolları
263
a. Mutlak İcare Sözleşmesi
263
b. Tacil Şartlı İcare Sözleşmesi
268
c. Şart Koşulmadığı Halde Kira Bedelinin Önceden Ödenmesi
269
E. İcare Sözleşmesinin Sona Ermesinde Mülkiyet
271
1. İcareye Verenin İcareye Verdiği Şey Üzerindeki Mülkiyetinin
2. İcare Sözleşmesinin Kiracının Vefatıyla Sona Ermesi
273
IV. ARİYET SÖZLEŞMESİ
274
1. Ariyetin Menfaatin Mübah Kılınması (İbāḥa) Olduğu Yaklaşımı
275
2. Ariyetin Menfaat Temliki Olduğu Yaklaşımı
278
B. Sınırlı Bir Mülkiyet Türü Olarak Ariyet Alanın Lazım Olmayan
C. Ariyette Menfaat Mülkiyetinin İntikal Şartı Olarak Kabz
284
D. Ariyette Dönme Hakkına Gerekçe Olarak Ariyet Alanın Menfaat
Mülkiyetine Anbean Sahip Olması
285
E. Mülkiyetin İntikali Bağlamında Rehin Ariyeti
286
F. Mecaz Anlamıyla Ariyet: Karz Sözleşmesi
288
MÜLKİYETİ NAKLEDEN DİĞER BAŞLICA SÖZLEŞME TÜRLERİ
A. İkrar Üzerine Sulh
301
1. Hakkında Sulh Yapılan Şeyin ve Sulh Bedelinin Ayn Olması
304
2. Hakkında Sulh Yapılan Şeyin Ayn Sulh Bedelinin Deyn Olması
305
3. Hakkında Sulh Yapılan Şeyin Deyn Sulh Bedelinin Ayn Olması
307
4. Hakkında Sulh Yapılan Şeyin ve Sulh Bedelinin Deyn Olması
308
5. Sulh Bedelinin Menfaat Olması
314
6. Hakkında Sulh Yapılan Şeyin Menfaat Olması
317
B. İnkar veya Sükut Üzerine Sulh
318
1. Sulh Bedeli veya Hakkında Sulh Yapılan Şeyin Menfaat Olması
321
II. KISMET (ORTAK MÜLKİYETİN TAKSİMİ)
323
1. Muavaza Olarak Kısmet
331
2. İfraz Olarak Kısmet
335
B. Menfaatlerin Taksimi (Muhāyeʾe)
342
1. Mekan Üzerinden Muhāyeʾe
346
2. Zaman Üzerinden Muhāyeʾe
349
A. İstıṣnāʿın Karşılıklı Vaatleşme Olduğu Yaklaşımı
351
B. İstıṣnāʿın Sözleşme Olduğu Yaklaşımı
352
1. İstıṣnāʿın Zimmette Sabit Mebīʿ Üzerine Yapıldığı Yaklaşımı
356
2. İstıṣnāʿın Amelin Şart Koşulduğu Zimmette Sabit Mebīʿ Üzerine
C. İstıṣnāʿın Seleme Dönüşmesi
362
A. Vasiyetin Hükmü Olarak Mülkiyetin Nakli
379
MÜLKİYETİN İNTİKALİ BAĞLAMINDA TARAFLARIN SÖZLEŞMEYE İLİŞKİN TASARRUFLARI VE SÖZLEŞMENİN SONA ERMESİ
A. Kabul Muhayyerliği
410
1. Şart Muhayyerliğinin Satıcıya Ait Olması
417
a. Ebu Hanife’nin Semenin Mülkiyetinin Satıcıya İntikal
Etmediği Yaklaşımı: Satıcının Mebīʿ ve Semenin Mülkiyetine
Aynı Anda Sahip Olamaması
420
b. Ebu Yusuf ve Muhammed’in Semenin Mülkiyetinin Satıcıya
İntikal Ettiği Yaklaşımı: Müşteriden Çıkan Mülkiyetin Satıcıya
c. Satıcının Şart Muhayyerliğinin Düşmesiyle Sözleşmenin
(1) Mülkiyetin İsnat (İsnād) Yoluyla İntikali: Satıcı İcazet
Verdiğinde Satılan Şeyin Mülkiyetinin İntikal Anı
427
2. Şart Muhayyerliğinin Müşteriye Ait Olması
431
a. Ebu Hanife’nin Mülkiyetin Müşteriye İntikal Etmediği
Yaklaşımı: Müşterinin Mebīʿ ve Semenin Mülkiyetine Aynı
b. Ebu Yusuf ve Muhammed’in Mülkiyetin Müşteriye İntikal
Ettiği Yaklaşımı: Satıcıdan Çıkan Mülkiyetin Müşteriye İntikal
c. Mülkiyetin İntikaline İlişkin Ebu Hanife ile Ebu Yusuf ve
Muhammed Arasındaki Görüş Ayrılığının Füru–ı Fıkıhtaki
d. Müşterinin Şart Muhayyerliğinin Düşmesiyle Sözleşmenin
(1) Mülkiyetin İsnat (İsnād) Yoluyla İntikali: Müşteri İcazet
Verdiğinde Semenin Mülkiyetinin İntikal Anı
453
3. Şart Muhayyerliğinin Hem Satıcıya Hem de Müşteriye Ait Olması
455
C. Tayin Muhayyerliği
456
1. Muhayyerliğin Müşteriye Ait Olması
457
2. Muhayyerliğin Satıcıya Ait Olması
460
D. Görme Muhayyerliği
463
1. Mülkiyetin Görme Muhayyerliğine Rağmen İntikal Ettiği
2. Ebū Naṣr el–Aḳṭaʿ’ın Görme Muhayyerliğinin Mülkiyetin
İntikaline Engel Olduğu Yaklaşımı
473
3. Görme Muhayyerliğinin Sona Ermesi
475
1. Ayıp Muhayyerliğinin Mülkiyetin Nakli Bağlamında Sonuçları
484
2. Mülkiyetin Nakli Bağlamında Ayıp Muhayyerliğinin Ortadan
A. Mülkiyetin Nakli Sonucunu Doğuran Fesih: Mülkiyetin İlk Hükmüyle
1. Mülkiyetin Taraflar ve Üçüncü Şahıslar Açısından İlk Hükmüyle
2. Mülkiyetin Taraflar İçin İlk Hükmüyle Üçüncü Şahıslar İçin Yeni
Bir Mülkiyet Hükmüyle Dönmesi
506
B. Mülkiyetin Nakli Sonucunu Doğurmayan Fesih
510
A. Hanefi Hukuk Düşüncesinde İkalenin Mahiyetine İlişkin Farklı
1. İkalenin Taraflar İçin Fesih Üçüncü Şahıslar İçin Yeni Bir Satış
Sözleşmesi Olduğu Görüşü
514
2. İkalenin Taraflar ve Üçüncü Şahıslar İçin Yeni Bir Satış
Sözleşmesi Olduğu Yaklaşımı
518
3. İkalenin Mümkünse Fesih Aksi Halde Yeni Bir Satış Sözleşmesi
4. İkalenin Taraflar ve Üçüncü Şahıslar İçin Fesih Olduğu Yaklaşımı
524
B. Görüş Farklılıklarının Mülkiyetin Nakli Bağlamında Sonuçlarının Füru
Mesele Örnekleri Üzerinden İncelenmesi
525