Başkası Lehine Sigorta (TTK m. 1454) Dr. Zeliha Karaman Okay - Kitap

Başkası Lehine Sigorta

(TTK m. 1454)

1. Baskı, 
Aralık 2025
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
312
Barkod:
9786253815981
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Yayınevi:
Seçkin Yayıncılık
Fiyatı:
670,00₺
24 saat içerisinde temin edilir.
Kitabın Açıklaması
Başkası lehine sigorta; sigortacı ile sigorta ettiren arasında yapılan, sigorta sözleşmesinde sigorta ettirenin bir başkasına, yani sigortalıya ait sigorta menfaatini kendi adına ve fakat sigortalı lehine sigortalattığı sözleşmedir. Bu hukuki ilişki, sigortacı ile sigorta ettiren arasında kurulurken, sigortalı bu sözleşmenin ilgilisi konumundadır.
Türk Ticaret Kanunu'nun 1454. maddesinde düzenlenen "Başkası Lehine Sigorta" konusunun incelendiği eserde konu, Türk ve Alman hukuk sistemleri ekseninde karşılaştırmalı bir yaklaşımla ele alınmaktadır.
Eserde öncelikle, başkası lehine sigortanın tarihsel kökenleri ve konu hakkındaki normatif düzenlemeler sistematik biçimde incelenmiştir. Daha sonra, başkası lehine sigortanın teorik ve kavramsal temelleri incelenerek, temsil ilişkisi ile üçüncü kişi yararına sözleşmelere olan yapısal yakınlıklar karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Mehaz Alman hukukunda daha kapsamlı bir şekilde düzenlenmiş olan başkası lehine sigortaya ilişkin Türk hukukundaki düzenlemeler bazı belirsizlikler içermektedir. Özellikle sigorta ettirenin tasarruf yetkisine ilişkin Türk hukukunda açık bir hüküm bulunmaması, başkası lehine sigorta karinesine ilişkin farklılıklar ve temsil ile karine arasındaki farklılıkların yeterince açık şekilde düzenlenmemiş olması gibi hususlar konu hakkında duraksamalara yol açabilecek niteliktedir.
Tespit edilen sorunlar doğrultusunda TTK m. 1454'e ilişkin değişiklik önerilerinin geliştirildiği eser, akademik araştırmalar ve sigorta uygulamaları için başvurulabilir bir kaynak olma amacı taşımaktadır.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Temsil ve Üçüncü Kişi Yararına Sözleşmeler
.
Sigorta Ettirenin Yetkileri ve Sigortalının Hakları
.
Sözleşmede Hak Sahipliği ve Tasarruf Yetkisi
.
Zorunlu ve İhtiyari Başkası Lehine Sigortalar
Kitabın İçindekileri
İçindekiler
Teşekkür 
5
Kısaltmalar 
13
GİRİŞ 
15
BİRİNCİ BÖLÜM
BAŞKASI LEHİNE SİGORTAYA İLİŞKİN GENEL ESASLAR
§ 1. TERMİNOLOJİ 
19
§ 2. BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN TANIMI 
21
§ 3. BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN UNSURLARI 
24
I. Başkasının Menfaatinin Sigortalanması 
24
A. Genel Olarak Sigorta Hukukunda Menfaat 
24
B. Başkası Lehine Sigortada Menfaat 
28
II. Sigorta Ettirenin Kendi Adına Sigortalı Lehine Sigorta Sözleşmesi Yapması ve Başkası Lehine Sigorta Karinesi 
32
§ 4. BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN HUKUKİ DÜZENLEMELER KAPSAMINDA TARİHSEL GELİŞİMİ 
36
I. Alman Hukukunda Başkası Lehine Sigortanın Tarihsel Gelişimi 
38
A. 1794 Tarihli Prusya Genel Eyalet Kanunu 
38
B. 1861 Tarihli Alman Umumi Ticaret Kanunu ve 1900 Tarihli Ticaret Kanunu 
39
C. 1908 Tarihli Alman Sigorta Sözleşmeleri Kanunu 
41
D. 2008 Tarihli Alman Sigorta Sözleşmeleri Kanunu 
44
II. Avrupa Sigorta Sözleşmesi Hukuku İlkelerinde Başkası Lehine Sigorta 
56
III. Türk Hukukunda Başkası Lehine Sigortanın Tarihsel Gelişimi 
61
A. 1929 Tarihli Deniz Ticaret Kanunu 
61
B. 1956 Tarihli Türk Ticaret Kanunu 
66
C. 2011 Tarihli Türk Ticaret Kanunu 
75
§ 5. BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN TARAFLARI VE İLGİLİSİ 
78
I. Tarafları 
79
A. Sigortacı 
79
B. Sigorta Ettiren 
81
II. İlgilisi / Sigortalı (Menfaati Sigorta Ettirilen Kişi) 
82
§ 6. HUKUKİ NİTELİĞİ 
86
I. Başkası Lehine Sigortanın Hukuki Niteliğine İlişkin Olarak Ortaya Atılan Teoriler 
87
A. Kendine Özgü Sözleşme Teorisi 
87
B. Temsil Teorisi 
88
1. Doğrudan Temsil 
88
2. Dolaylı Temsil 
89
C. Komisyon İlişkisi Teorisi 
92
D. Üçüncü Kişi Yararına Sözleşme Teorisi 
93
1. Üçüncü Kişi Yararına Sözleşmenin Geçerlilik Şartları 
96
2. Üçüncü Kişi Yararına Sözleşmenin Çeşitleri 
98
a. Eksik Üçüncü Kişi Yararına Sözleşme 
98
b. Tam Üçüncü Kişi Yararına Sözleşme 
99
E. Güven İlişkisi Teorisi 
103
II. Günümüzde Kabul Edilen Görüş ve Değerlendirme 
104
§ 7. BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN FAYDALARI VE SAKINCALARI 
111
I. Başkası Lehine Sigortanın Faydaları 
112
II. Başkası Lehine Sigortanın Sakıncaları 
115
§ 8. BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN BENZER KAVRAMLARLA KARŞILAŞTIRILMASI 
116
I. Başkası Nam ve Hesabına Sigorta–Temsilen Sigorta 
116
II. Kimin Olacaksa Onun Lehine Sigorta 
121
İKİNCİ BÖLÜM
BAŞKASI LEHİNE SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN KURULMASI, HÜKÜM VE SONUÇLARI
§ 9. BAŞKASI LEHİNE SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN KURULUŞU VE SİGORTALIYA İLİŞKİN ESASLAR 
127
I. Tarafların Anlaşması 
128
II. Sigortalının Belirlenebilir Olması 
130
III. Sigortalının Rızası/Onayının Gerekli Olup Olmadığı Sorunu 
131
IV. Başkası Lehine Sigortada Riziko 
134
§ 10. BAŞKASI LEHİNE SİGORTA SÖZLEŞMESİNDEN DOĞAN HAKLAR, BORÇLAR VE YÜKÜMLÜLÜKLER 
136
I. Başkası Lehine Sigortada Haklar 
138
A. Sigorta Ettiren ve Sigortalının Haklarına İlişkin Genel Esaslar 
138
B. Hak Sahipliği ve Tasarruf Yetkisi Ayrımı 
138
1. Hak Sahipliği 
140
2. Tasarruf Yetkisi 
145
a. Tasarruf Yetkisinin Hukuki Niteliği 
150
b. Tasarruf Yetkisi Bağlamında Hakların Kapsamı 
151
3. Tasarruf Yetkisine İlişkin İstisnalar 
151
C. Sigortalının, Sigorta Ettirenin ve Sigortacının Hakları 
153
1. Sigortalının Haklarına Genel Bakış 
154
2. Sözleşme Yapma Yetkisi 
158
3. Sigorta Tazminatını Talep ve Dava Etme Hakkı 
161
4. Sözleşme Kapsamındaki Taleplere İlişkin Tasarruf Yetkisi 
171
a. Çelişkili Tasarruflar 
172
b. Tasarruf Yetkisi Kapsamında Sigorta Tazminatından Feragat 
173
ba. Rizikonun Gerçekleşmesinden Önce Feragat 
173
bb. Rizikonun Gerçekleşmesinden Sonra Feragat 
174
5. Sigorta Poliçesi Verilmesini Talep Etme Hakkı 
176
6. Sigortacının Hakları 
179
II. Sigortalı ile Sigorta Ettiren Arasındaki İç İlişki 
187
A. Genel Esaslar 
187
B. İç İlişkide Tarafların Hak ve Yükümlülükleri 
191
1. Sigorta Ettirenin Sigortalıya Karşı Hakları 
192
a. Sigorta Primlerini Talep Hakkı 
192
b. Sigorta Ettirenin Sigortalıya Karşı Talepleri Açısından Hapis ve Rüçhan Hakkı 
192
2. Sigorta Ettirenin Sigortalıya Karşı Yükümlülükleri 
195
3. Sigortalının Sigorta Ettirene Karşı Hakları 
198
a. Sigortalının Sigorta Ettirenden Sigorta Poliçesinin Verilmesini Talep Hakkı 
198
b. Sigortalının Tahsil Edilmiş Sigorta Tazminatı İçin Sigorta Ettirene Karşı Talebi 
200
III. Başkası Lehine Sigortada Borç ve Yükümlülükler 
202
A. Sigorta Ettirenin ve Sigortalının Yükümlülükleri 
202
1. Prim Ödeme Borcu 
203
a. Sigorta Priminin Ödeme Yeri 
205
b. Sigorta Primlerinin Ödenmemesi Durumunda Temerrüt 
206
c. Menfaat Eksikliği Durumunda Prim Ödeme Borcu 
207
d. Prim Ödeme Borcunda Sigortalının Durumu 
207
e. Sigorta Tazminatı ile Prim Ödeme Borcunun Takası 
212
2. Beyan (İhbar) Yükümlülüğü 
215
a. Sözleşme Öncesi Beyan Yükümlülüğü 
216
aa. Sigorta Ettirenin Beyan Yükümlülüğü 
216
ab. Sigortalının Beyan Yükümlülüğü 
217
aba. Sigortalının Sigorta Sözleşmesinden Haberdar Olmaması Durumunda Sözleşme Öncesi Beyan Yükümlülüğü 
218
abb. Sigortalının Sigorta Sözleşmesinden Haberdar Olması Durumunda Sözleşme Öncesi Beyan Yükümlülüğü 
218
abc. Sigortalının Bilgisi Dahilinde Kurulan Başkası Lehine Sigortada Sigortalının Tek Başına Sigortalanması Durumunda Beyan Yükümlülüğü 
224
abd. Sigortalının Bilgisi Dahilinde Kurulan Başkası Lehine Sigortada Birden Fazla Sigortalının Sigortalanması Durumunda Beyan Yükümlülüğü 
226
abe. Sigortalının Bilgisi Dahilinde Kurulan Başkası Lehine Sigortada Sigorta Ettiren ile Sigortalının Sigortalanması Durumunda Beyan Yükümlülüğü 
228
ac. Sigortalının Sözleşme Öncesi Beyan Yükümlülüğüne İlişkin Yargıtay Kararları 
229
b. Sözleşme Süresi İçinde Beyan Yükümlülüğü 
232
c. Riziko Gerçekleştiğinde Beyan Yükümlülüğü 
235
3. Bilgi Verme ve Araştırma Yapılmasına İzin Verme Yükümlülüğü 
237
4. Zararı Önleme, Azaltma ve Sigortacının Rücu Haklarını Koruma Yükümlülüğü 
241
B. Sigortacının Borç ve Yükümlülükleri 
242
1. Tazminat Ödeme Borcu 
242
2. Aydınlatma Yükümlülüğü 
246
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN
ORTAYA ÇIKIŞ BİÇİMLERİ VE SONA ERMESİ
§ 11. BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN ORTAYA ÇIKIŞ BİÇİMLERİ 
249
I. Başkası Lehine İhtiyari Sigorta 
249
II. Başkası Lehine Zorunlu Sigorta 
252
A. Maden Çalışanları Zorunlu Ferdi Kaza Sigortası 
255
B. Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası 
256
C. İntifa Hakkı Sahibinin Sigorta Yaptırma Zorunluluğu 
257
D. Aracı Kurumların Sigorta Yaptırma Zorunluluğu 
258
E. Gemi Kira Sözleşmelerinde Sigorta Yaptırma Zorunluluğu 
260
F. CIF Teslim Şeklinde Sigorta Yaptırma Zorunluluğu 
261
III. Yasal Bir Karine Olarak Başkası Lehine Sigorta 
262
A. Müşterek Menfaatlerin Sigortası 
262
B. Sigortalının İşletmesi ile İlgili Yaptırılan Sorumluluk Sigortası 
264
§ 12. BAŞKASI LEHİNE SİGORTANIN SONA ERMESİ VE ZAMANAŞIMI 
265
I. Başkası Lehine Sigortanın Sona Ermesi 
265
A. Genel Sona Erme Sebepleri 
265
1. Tarafların Aralarında Anlaşarak Sözleşmeyi Sona Erdirmesi (İkale) 
265
2. Fesih Bildirimi ile Sözleşmenin Sona Erdirilmesi 
266
3. Sigorta Sözleşmesinin Süresinin Sona Ermesi 
267
4. Prim Ödemede Temerrüt 
268
5. Sigortacının Aczi veya Hakkında Yapılan Takibin Semeresiz Kalması Halinde Sigorta Ettirenin Fesih Hakkı 
269
6. Sigorta Ettirenin Aczi veya Hakkında Yapılan Takibin Semeresiz Kalması Halinde Sigortacının Fesih Hakkı 
270
7. Beyan Yükümlülüğüne Uyulmaması 
272
a. Sözleşme Öncesi Beyan Yükümlülüğüne Uyulmaması 
272
b. Sözleşmenin Süresi İçinde Beyan Yükümlülüğüne Uyulmaması 
274
8. Sigorta Edilen Menfaatin Sahibinin Değişmesi 
274
B. Başkası Lehine Sigortaya Özgü Sona Erme Sebepleri 
277
1. Başkası Lehine Sigortada İrade Bozuklukları 
278
a. Yanılma Nedeniyle İptal 
278
aa. Sigorta Ettiren Tarafından İptal 
278
ab. Hukuki Sonuçlar 
282
b. Aldatma Nedeniyle İptal 
282
2. Sigortalının Haklarını Reddetmesi 
285
a. Rizikonun Gerçekleşmesinden Önce Sigortalının Hakkını Reddetmesi 
287
aa. Hakların Reddedilmesi Durumunda VVG § 80’nin Uygulanabilirliği 
288
ab. Ödenmiş Primler Üzerindeki Etkisi 
289
b. Rizikonun Gerçekleşmesinden Sonra Sigortalının Hakkını Reddetmesi 
292
3. Müşterek Kendi Lehine ve Başkası Lehine Sigorta 
293
4. İç İlişkinin Sona Ermesi 
293
II. Zamanaşımı 
294
A. Sigorta İlişkisinden Doğan Talepler Bakımından 
294
B. İç İlişkiden Doğan Talepler Bakımından 
295
Sonuç 
297
Kaynakça 
301
HakkımızdaUluslararası Yayınevi BelgesiKaynakça Dosyası Kişisel Verilerin Korunması ÜyelikSiparişlerimİade Politikasıİletişim
 
Ana Sayfa
Kategori
Sipariş
Sepetim
Profil