Acil Tıp Pratiğinde Defansif Tıp ve Hekimin Cezai Sorumluluğu Şeyhmus Kaya  - Kitap

Acil Tıp Pratiğinde Defansif Tıp ve Hekimin Cezai Sorumluluğu

1. Baskı, 
Ağustos 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
235
Barkod:
9786050525953
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
750,00
Temin süresi 2-3 gündür.
Kitabın Açıklaması
Türkiye'de acil servislerin karşı karşıya olduğu yapısal krizleri, hekimlerin artan hukuki risklerini ve bu ortamda yaygınlaşan defansif tıp uygulamalarını kapsamlı biçimde ele alan özgün bir eserdir. Kitap, hem tıp hem hukuk alanında uzman bir yazarın kaleminden çıkmış olmasıyla, teorik tartışmaların ötesine geçerek sahadaki gerçek sorunlara pratik ve hukuki çözümler sunmaktadır.
Bu eser benzerlerinden farklı olarak, acil servislerde görev yapan hekimlerin günlük pratiklerinde karşılaştıkları hukuki riskleri ve defansif tıp davranışlarının ceza hukuku açısından sonuçlarını detaylı şekilde analiz etmektedir. Kitap, yalnızca teorik bilgiyle yetinmeyip, acil servislerin dinamik yapısını, triyaj uygulamalarındaki zafiyetleri ve konsültasyon süreçlerini de hukuki perspektiften değerlendirmektedir. Ayrıca, defansif tıp uygulamalarının hekimleri gerçekten koruyup korumadığı, aksine daha ağır cezai sorumluluklara yol açıp açmadığı gibi kritik sorulara da yanıt aramaktadır.
Kitabın Konu Başlıkları
.
Acil Servis Dinamikleri ve Defansif Tıp Yaklaşımı
.
Acil Tıp Pratiğinde Hekimin Cezai Sorumluluğunun Temelleri
.
Acil Servis Hekimlerinin Karşılaştığı Suç Tipleri
.
Defansif Tıp Uygulamalarının Ceza Hukuku Boyutu ve Yargılanma Usulü
.
Genel Değerlendirme, Hukuki Risk Yönetimi ve Sistemsel Öneriler
Kitabın İçindekileri
İÇİNDEKİLER 
Önsöz 
Simgeler ve Kısaltmalar Dizini 
Giriş 
Bölüm 1: Acil Servis Dinamikleri ve Defansif Tıp Yaklaşımı 
1.1. Acil Sağlık Hizmetlerinin Yapısı ve Triyaj Uygulaması 
 1.1.1. Acil Sağlık Hizmetlerinin Tarihsel ve Kurumsal Gelişimi 
  1.1.1.1. Dünyada Acil Sağlık Hizmetlerinin Gelişimi 
  1.1.1.2. Türkiye’de Acil Sağlık Hizmetlerinin Gelişimi 
   1.1.1.2.1. Osmanlı Dönemi 
   1.1.1.2.2. Cumhuriyet Dönemi 
 1.1.2. Acil Servislerin Hukuki Çerçevesi ve Seviyelendirilmesi 
 1.1.3. Triyaj Uygulaması ve Alan Kodlamalarındaki Zafiyetler 
 1.1.4. Acil Servislerde Profesyonel Personel Yapısı 
1.2. Defansif Tıp Kavramı ve Dinamikleri 
 1.2.1. Defansif Tıbbın Tanımı ve Gelişim Süreci 
 1.2.2. Defansif Tıbbın Nedenleri ve Yaygınlığı 
  1.2.2.1. Dünyada ve Türkiye’de Defansif Tıbbın Yaygınlığı 
 1.2.3. Defansif Tıp Türleri ve Uygulanma Pratikleri 
  1.2.3.1. Pozitif (Aktif) Defansif Tıp ve Uygulama Pratikleri 
  1.2.3.2. Negatif (Pasif) Defansif Tıp ve Uygulama Pratikleri 
 1.2.4. Defansif Tıbbı Besleyen Dinamikler 
  1.2.4.1. Sistemsel Kaynaklı Dinamikler 
  1.2.4.2. Hekim Kaynaklı Dinamikler 
  1.2.4.3. Hasta Kaynaklı Dinamikler 
 1.2.5. Defansif Tıbbın Çok Boyutlu Etkileri 
  1.2.5.1. Hasta–Hekim İlişkisine Etkileri 
  1.2.5.2. Ekonomik Etkileri 
  1.2.5.3. Sağlık Sistemine Etkileri 
  1.2.5.4. Sigorta Sistemine Etkileri 
1.3. Konsültasyon Mekanizması 
 1.3.1. Sağlık Sisteminde İş Birliği ve İş Bölümü Kavramları 
  1.3.1.1. Dikey İş Birliği 
  1.3.1.2. Yatay İş Birliği 
 1.3.2. Konsültasyon Sürecinin Aktörleri: Müdavi ve Konsültan Hekim 
  1.3.2.1. Danışan (Müdavi) Hekim 
  1.3.2.2. Danışılan (Konsültan) Hekim 
 1.3.3. Acil Serviste Konsültasyon 
  1.3.3.1. Konsültasyon Talebinin Oluşumu 
  1.3.3.2. Konsültasyon Talebinin Şekli 
  1.3.3.3. Konsültasyon Talebine Yanıt 
  1.3.3.4. Konsültasyon Talebinde Sonuç 
  1.3.3.5. Konsültan Tabibin Görüşünün Hukuki Niteliği 
  1.3.3.6. Acil Serviste Konsültan Hekimlerin Defansif Tıp Uygulamaları 
   1.3.3.6.1. Konsültan Hekimin Pozitif Defansif Tıp Uygulamaları 
   1.3.3.6.2. Konsültan Hekimin Negatif Defansif Tıp Uygulamaları 
Bölüm 2: Acil Tıp Pratiğinde Hekimin Cezai Sorumluluğunun Temelleri 
2.1. Ceza Hukukunda Sorumluluğun Temel Kavramları 
 2.1.1. Suçun Tanımı ve Unsurları 
 2.1.2. Tipiklik ve Maddi Unsurlar 
  2.1.2.1. Nedensellik Bağı (İlliyet Bağı) 
  2.1.2.2. Tipikliğin Manevi Unsurları 
 2.1.3. Suçun Hukuka Aykırılık Unsuru 
  2.1.3.1. Hukuka Uygunluk Nedenlerinin Genel Teorisi 
   2.1.3.1.1. Kanun Hükmünün Yerine Getirilmesi 
   2.1.3.1.2. Meşru Savunma 
   2.1.3.1.3. Hakkın Kullanılması 
   2.1.3.1.4. İlgilinin Rızası 
 2.1.4. Kusur 
  2.1.4.1. Algılama Yeteneği (İdrak) 
  2.1.4.2. İrade Yeteneği 
2.2. İhmali Suçlar ve Hekimin Garantörlük Yükümlülüğü 
 2.2.1. Gerçek İhmali Suçlar 
 2.2.2. Gerçek Olmayan İhmali Suçlar (İhmal Suretiyle İcrai Suçlar) 
  2.2.2.1. Garantörlük (Neticeyi Önleme Yükümlülüğü) 
  2.2.2.2. Garantörlüğün Kaynakları 
 2.2.3. İhmali Suçlarda Suçun Manevi Unsurları 
  2.2.3.1. Kast 
  2.2.3.2. Taksir 
 2.2.4. İhmali Suçlarda Nedensellik Bağı ve İsnadiyet 
  2.2.4.1. Gerçek İhmali Suçlarda Nedensellik Bağı 
  2.2.4.2. Gerçek Olmayan İhmali Suçlarda Nedensellik Bağı 
  2.2.4.3. İhmali Suçlarda Objektif İsnadiyet 
2.3. Tıbbi Müdahalenin Hukuka Uygunluk Koşulları 
 2.3.1. Yetki (Tıp Mesleğini İcra Hakkı) 
 2.3.2. Aydınlatılmış Onam (İlgilinin Rızası) 
  2.3.2.1. Aydınlatma (Bilgilendirme) Yükümlülüğü 
  2.3.2.2. Rıza (Onam) ve Şekil Şartı 
 2.3.3. Tıbbi Endikasyon (Gereklilik) 
 2.3.4. Tıp Biliminin Verilerine Uygunluk (Tıbbi Standart) 
 2.3.5. İzin Verilen Risk ve Beklenmeyen Hal (Komplikasyon) 
2.4. Yükümlülüklerin Çatışması ve Hukuki Bir Filtre Olarak Triyaj 
 2.4.1. Farklı Değerdeki Yükümlülüklerin Çatışması 
 2.4.2. Eş Değerdeki Yükümlülüklerin Çatışması 
 2.4.3. Tıbbi Bir Tasnif Sistemi Olarak Triyaj Kavramı 
 2.4.4. Karar Zamanlamasına Göre Triyaj Türleri 
  2.4.4.1. Ex–ante (Giriş) Triyajı 
  2.4.4.2. Ex–post (Çıkış/Sonlandırma) Triyajı 
  2.4.4.3. Önleyici (Rezerv) Triyaj 
 2.4.5. Triyaj Türlerinin Ceza Hukukundaki Sınırları ve Yargısal Denetim 
2.5. Acil Servis Şartlarında Kusurluluğu Etkileyen Faktörler 
 2.5.1. Çalışma Temposu, Tükenmişlik ve Organizasyon Kusuru 
Bölüm 3: Acil Servis Hekimlerinin Karşılaştığı Suç Tipleri 
3.1. Hayata ve Vücut Dokunulmazlığına Karşı Suçlar 
 3.1.1. Kasten Öldürme ve Kasten Yaralama 
  3.1.1.1. Kasten Öldürmenin İhmali Davranışla İşlenmesi (TCK m. 83) 
  3.1.1.2. Kasten Yaralama (TCK m. 86) 
  3.1.1.3. Kasten Yaralamanın İhmali Davranışla İşlenmesi (TCK m. 88) 
 3.1.2. Taksirle Öldürme ve Yaralama 
  3.1.2.1. Taksirle Öldürme (TCK m. 85) 
  3.1.2.2. Taksirle Yaralama (TCK m. 89) 
 3.1.3. Tedavi Reddi ve Bilinci Kapalı Hastada Hekimin İhmali Sorumluluğu (Garantörlük) 
  3.1.3.1. Bilinci Açık Hastanın Tedavi Reddi ve Hekimin Sorumluluğu 
  3.1.3.2. Bilinci Kapalı Hastalarda Tıbbi Müdahalenin Hukuki Dayanağı 
  3.1.3.3. Aydınlatma Yükümlülüğünün İhlali ve Hipotetik Rıza 
3.2. Kamu İdaresine ve Adliyeye Karşı İşlenen Suçlar 
 3.2.1. Görevi Kötüye Kullanma (TCK m. 257) 
 3.2.2. Sağlık Mesleği Mensuplarının Suçu Bildirmemesi (TCK m. 280) 
 3.2.3. Belgede Sahtecilik (TCK m. 204 ve m. 210/2) 
  3.2.3.1. Kamu Görevlisi Hekimler Açısından Sahtecilik (TCK m. 204/2) 
  3.2.3.2. Kamu Görevlisi Olmayan Hekimler Açısından Sahtecilik (TCK m. 210/2) 
  3.2.3.3. Acil Servislerde Karşılaşılan Tipik Sahtecilik Örnekleri 
Bölüm 4: Defansif Tıp Uygulamalarının Ceza Hukuku Boyutu ve Yargılanma Usulü 
4.1. Defansif Tıp Kavramı ve Hukuki Temeli 
4.2. Pozitif Defansif Tıp Uygulamalarının Cezai Sorumluluğu 
 4.2.1. Pozitif Defansif Tıp ve Cezai Sorumluluğun Sınırları 
  4.2.1.1. Polifarmasi (Çoklu İlaç Kullanımı) ve Hekimin Kusuru 
  4.2.1.2. İnvaziv Girişimler ve Kasten Yaralama İhtimali 
4.3. Negatif Defansif Tıp Uygulamalarının Cezai Sorumluluğu 
 4.3.1. Negatif Defansif Tıbbın Hukuki Sınırları ve İsnadiyet 
  4.3.1.1. Hukuka Aykırı Sevk ve Taksirli Sorumluluk 
  4.3.1.2. Garantörlük Yükümlülüğünün İhlali ve Kast 
4.4. Defansif Tıbbın Aleyhe Hukuki Sonuçları 
4.5. Acil Servis Hekimlerinin Yargılanmasında Usul Güvenceleri: 4483 Sayılı Kanun Rejimi ve Mesleki Sorumluluk Kurulu 
 4.5.1. Kamu Görevlileri İçin Anayasal Teminat ve 4483 Sayılı Kanun Rejimi 
 4.5.2. Özel ve Teknik Bir Filtre: Mesleki Sorumluluk Kurulu (MSK) 
Bölüm 5: Genel Değerlendirme, Hukuki Risk Yönetimi ve Sistemsel Öneriler 
5.1. Acil Servislerin Yapısal Krizi ve Defansif Tıp Açmazı 
5.2. Makro ve Mikro Ölçekte Çözüm Stratejileri 
 5.2.1. Sağlık Sisteminin Yönetimi ve İdari Protokoller 
 5.2.2. Yasal Düzenlemeler ve Yargısal İhtisaslaşma 
 5.2.3. Tıp Eğitimi ve Mesleki Farkındalık 
 5.2.4. Makro Düzeyde Sağlık Politikaları ve İktisadi Risk Analizi 
Genel Sonuç 
Kaynakça Dizini 
Kavramlar Dizini