İdare Hukuku Dersleri Cilt–I Prof. Dr. Halil Kalabalık  - Kitap

İdare Hukuku Dersleri Cilt–I

7. Baskı, 
Eylül 2026
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
550
Barkod:
9786253610609
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
1.000,00₺
24 saat içerisinde temin edilir.
Diğer Baskılar
6. baskı
Eylül 2023
995,00₺
495,00₺ (%50)
5. baskı
Eylül 2019
990,00₺
95,00₺ (%90)
4. baskı
Ekim 2018
985,00₺
35,00₺ (%96)
Kitabın Açıklaması
İdare hukuku, kısaca idarenin hukukudur. Nerede bir devlet varsa, o devletin de bir idari teşkilatı ve bu teşkilata uygulanan hukuk kuralları vardır. Ancak idareye uygulanan hukuk kuralları her ülkede idare hukuku adını almaz. Başta Fransa ve Türkiye olmak üzere, bazı devletlerde idareye uygulanan hukuk kuralları ile özel hukuk kişilerine uygulanan hukuk kuralları birbirinden ayrılmış, idareye uygulanan hukuk kurallarına idare hukuku denilmiştir. Bu tür ülkelerde, idare hukukundan doğan uyuşmazlıklar idari yargıda çözümlenir. Buna karşılık İngiltere ve ABD gibi Anglo-Sakson ülkelerinde, idareye uygulanan hukuk kurallarıyla özel hukuk kişilerine uygulanan hukuk kuralları arasında bir fark yaratılmamış olup, hem idarenin hem de özel kişilerin işlem ve eylemlerinden doğan uyuşmazlıklara adli yargıda bakılmaktadır.
Kamu hukukunun bir alt dalı olan idare hukuku; idari teşkilatın, idari faaliyetlerin (onun işlem ve eylemlerinin), idarenin beşerî (kamu personeli) ve ayni (kamu malları) vasıtalarının, idari sözleşmelerin, kamu hizmetlerinin, idarenin kusura dayanan ve kusursuz sorumluluğunun, idarenin yargı dışı ve yargısal denetiminin hukuki çerçevesini çizmektedir. Hukuka bağlı idarenin bu çerçeve dışına çıkmaması beklenir.
Hukuk, siyasal bilgiler, iktisadi ve idari bilimler fakültelerinin ders notu ihtiyacını karşılamak amacıyla hazırlanan elinizdeki kitap; idare hukukuna girişten sonra, idari teşkilata hakim olan anayasal ilkeleri, Cumhurbaşkanı ve Cumhurbaşkanlığı teşkilatını, merkezdeki yardımcı kuruluşları, merkezi idarenin taşra teşkilatını (il ve ilçe idareleri) mahalli idareleri (il özel idareleri belediyeler ve köyler ile mahalli idare birlikleri) hizmet yerinden yönetim kuruluşlarını (kamu kurumları, düzenleyici ve denetleyici kurumları), kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarını ve kamu görevlilerini konu edinmektedir.
Kitabın Konu Başlıkları
.
İdare Hukukuna Giriş
.
Türkiye'nin İdari Teşkilatı
.
Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri
Kitapla İlgili Kategoriler
Kitabın İçindekileri
İçindekiler
Yedinci (12.) Baskı İçin Önsöz 
5
Kısaltmalar 
31
Birinci Kısım
İDARE HUKUKUNA GİRİŞ
Bölüm I
İDARE HUKUKU
I. TANIM VE İDARE HUKUKU SİSTEMLERİ 
37
A. Tanım 
37
B. İdare Hukuku Sistemleri 
38
1. Anglo – Sakson Sistemi 
38
2. Kara Avrupası Sistemi 
38
II. İDARE HUKUKUNUN DOĞUŞU VE GELİŞİMİ 
39
A. Avrupa’da 
39
B. Türkiye’de 
40
III. İDARE HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ 
41
IV. İDARE HUKUKUNUN KAYNAKLARI 
42
A. Anayasa 
42
B. Kanun ve Kanunlara Eşdeğer Metinler 
42
C. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri 
43
Ç. Düzenleyici İdari İşlemler 
44
D. İdare Hukukunun Diğer Kaynakları 
44
1. İdari Teamül ve Tatbikatlar 
44
2. Mahkeme İçtihatları ve Doktrin 
45
3. İdarenin Hukuk Yaratma Yetkisi 
46
V. İDARE HUKUKUNUN ALANINI BELİRLEYEN ÖLÇÜTLER 
46
A. Kamu Gücü Ölçütü 
46
B. Kamu Hizmeti Ölçütü 
47
C. Karma Ölçüt 
48
Ç. Kamu Yararı Ölçütü 
48
VI. İDARE HUKUKUNUN BÖLÜMLERİ 
49
Bölüm II
ORGANİK VE İŞLEVSEL İDARE
I. İDARE TERİMİ 
51
A. Teşkilat Anlamında İdare 
51
B. Faaliyet Anlamında İdare 
51
C. Sevk ve İdare 
52
II. ORGANİK İDARE 
52
A. Organik Anlamda Yasama 
52
B. Organik Anlamda Yargı 
53
C. Organik Anlamda Yürütme 
53
III. İŞLEVSEL İDARE 
54
A. İdari İşlevin Devletin Diğer İşlevlerinden Ayırt Edilmesi 
55
1. Yasama İşlevinden Ayırt Edilmesi 
55
a) Yasama ve İdare İşlevinin Ayırt Edilmesinde Maddi Ölçütün Yetersizliği 
55
b) Yasama ve İdare İşlevinin Ayırt Edilmesinde Maddi ve Organik Ölçütün Birlikte Kullanılması 
56
2. Yargı İşlevinden Ayırt Edilmesi 
57
a) Yargı ve İdare İşlevinin Ayırt Edilmesinde Maddi Ölçütün Yetersizliği 
57
b) Yargı ve İdare İşlevinin Ayırt Edilmesinde Maddi ve Organik Ölçütün Birlikte Kullanılması 
58
3. Yürütme İşlevinden Ayırt Edilmesi 
59
B. İdari İşlevin Konusu, Kapsamı, Amacı ve Nitelikleri 
60
1. İdari İşlevin Konusu 
60
2. İdari İşlevin Kapsamı 
60
3. İdari İşlevin Amacı 
61
4. İdari İşlevin Nitelikleri 
62
a) Kamu Gücünü Kullanması 
62
b) Sürekli Bir Devlet İşlevi Olması 
62
c) Teknik Bir İşlev Olması 
63
ç) Hukuka Uygunluk Karinesinden Yararlanması 
63
d) Amacının Kamu Yararını Gerçekleştirmek Olması 
63
e) İdari İşlem ve Eylemlerle Yerine Getirilmesi 
63
f) Uyuşmazlıklara İdari Yargıda Bakılması 
64
Bölüm III
İDARENİN HUKUKA BAĞLILIĞI (HUKUK DEVLETİ) VE
EŞİTLİK İLKESİ
I. MÜLK DEVLETİ (ANLAYIŞI 
65
II. POLİS DEVLETİ ANLAYIŞI 
66
III. HAZİNE TEORİSİ 
66
IV. OSMANLI DEVLETİNİN DURUMU 
67
V. HUKUK DEVLETİ ANLAYIŞI (İDARENİN HUKUKA BAĞLILIĞI) 
69
A. Kavram ve Tanım 
69
B. Hukuk Devletinin Asgari Varlık Şartları 
70
1. Temel Hak ve Hürriyetlerin Güvence Altına Alınması 
71
a) Şekli Güvenceler 
71
b) Asli (Yargısal) Güvenceler 
72
aa) Kanunların Anayasaya Uygunluğunun Yargısal Denetimi 
72
bb) İdarenin Yargısal Denetimi 
72
cc) Yürütmenin Durdurulması 
73
çç) Bazı Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırlanması İçin Mahkeme Kararının Gerekmesi 
74
dd) Haksız Yere Tutuklananlara Devletçe Tazminat Ödenmesi 
74
ee) Temel Hak ve Hürriyetlerin Korunması 
75
2. Kanunların Anayasaya Uygunluğunun Yargısal Denetimi 
75
3. Kanunî İdare İlkesi 
76
a) Kanuna Dayanma İlkesi 
77
b) Kanuna Aykırı Olmama 
79
4. Açıklık İlkesi 
79
5. İdarenin Yargısal Denetimi 
82
6. İdarenin Malî Sorumluluğu 
82
7. Mahkemelerin Bağımsızlığı 
83
II. EŞİTLİK İLKESİ VE AYRIMCILIK YASAĞI 
84
A. Eşitlik (Equality) İlkesi 
84
1. Tarihi Gelişimi, Hukuki Niteliği ve Anlamı 
84
2. Hakkın İçeriği 
86
B. Ayrımcılık Yasağı 
87
İkinci Kısım
TÜRKİYE’NİN İDARİ TEŞKİLATI
Bölüm IV
İDARİ TEŞKİLATA HÂKİM OLAN ANAYASAL İLKELER
I. MERKEZDEN YÖNETİM İLKESİ 
91
A. Tanım ve Özellikleri 
91
B. Faydalı ve Sakıncalı Yönleri 
92
1. Faydalı Yönleri 
92
2. Sakıncalı Yönleri 
93
C. Yetki Genişliği 
95
1. Tanımı ve Özelikleri 
95
2. Yetki Genişliğinin Türleri 
95
a) Coğrafi Yetki Genişliği 
95
b) Fonksiyonel Yetki Genişliği 
97
3. Faydalı ve Sakıncalı Yönleri 
97
II. YERİNDEN YÖNETİM İLKESİ 
98
A. Kavram ve Tanım 
98
B. Yerinden Yönetimin Şartları 
99
1. Kamu Tüzelkişiliği 
99
2. Özerklik 
99
a) İdarî Özerklik 
99
b) Fonksiyonel Özerklik 
100
c) Mali Özerklik 
100
3. İdari Vesayet 
100
C. Faydalı ve Sakıncalı Yönleri 
101
1. Faydalı Yönleri 
102
2. Sakıncalı Yönleri 
102
Ç. Yerinden Yönetim Türleri 
103
1. Otokratik Yerinden Yönetim – Demokratik Yerinden Yönetim 
103
2. Siyasî Yerinden Yönetim – İdarî Yerinden Yönetim 
104
a) Siyasî Yerinden Yönetim 
104
b) İdarî Yerinden Yönetim 
105
aa) Coğrafi Yerinden Yönetim 
105
bb) Hizmet Yerinden Yönetim 
106
3. Yerinden Yönetim Türlerinin Karşılaştırılması 
107
III. İDARENİN BÜTÜNLÜĞÜ İLKESİ 
108
A. Kavram ve Tanım 
108
B. İdarenin Bütünlüğünü Sağlayan Mekanizmalar 
109
1. Hiyerarşi (Silsile–i Meratip, Sıralı Düzen) 
110
a) Tanımı ve Pozitif Temelleri 
110
b) Hiyerarşik Denetimin Kapsadığı Yetkiler 
111
c) Hiyerarşik Denetim Dışında Kalan Kamu Görevlileri 
113
2. İdarî Vesayet 
114
a) Tanımı ve Gerekliliği 
114
b) İdari Vesayetin Özellikleri 
115
c) İdari Vesayetin Çeşitleri 
117
ç. İdari Vesayetin Uygulanma Şekli 
118
aa) İdarî İşlemler Üzerinde 
118
bb) Eylemler Üzerinde 
119
cc) Organlar Üzerinde 
119
çç) Personel Üzerinde 
120
d. İdari Vesayetin Kapsadığı Yetkiler 
120
aa) İptal 
120
bb) Erteleme 
121
cc) İzin 
121
çç) Yerine Geçme 
122
dd) Onama (Tasdik) 
123
ee) İdari Yargıya Başvuru 
124
IV. KAMU TÜZEL KİŞİLİĞİ VE KAMU TÜZEL KİŞİLERİ 
124
A. Kamu Tüzel Kişiliğinin Kurulması ve Kaldırılması 
124
1. Kamu Tüzel Kişiliğinin Kurulması 
124
a) Anayasa ile Kurulma 
125
b) Kanunla Kurulma 
125
c) Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle Kurulma 
125
2. Kamu Tüzelkişiliğinin Kaldırılması 
127
B. Kamu Tüzelkişiliğinin Ölçütleri 
127
1. İdare Tarafından Kurulmuş Olması 
127
2. Kamu Gücünü Kullanma Yetkisine Sahip Kılınması 
128
3. Ek Ölçütler 
130
C. Yetenek ve Organları 
132
Ç. Uğraş Konuları ve Alanları 
132
D. Kamu Tüzel Kişilerinin Türleri 
133
1. Yapıları Bakımından 
133
2. Amaçları Bakımından 
133
3. Kuruluş Tarzları Bakımından 
134
4. Kamu İdareleri – Kamu Kurumları Ayrımı 
134
a) Kamu idareleri 
134
b) Kamu Kurumları 
135
c) Kamu İdareleri – Kamu Kurumları Arasındaki Farklar 
136
E. Kamu Tüzel Kişilerinin Bütçeleri 
137
1. Genel Bütçeli Kuruluşlar 
137
2. Özel Bütçeli Kuruluşlar 
137
3. Düzenleyici ve Denetleyici Kurum Bütçeleri 
138
4. Sosyal Güvenlik Kurumu Bütçesi 
138
5. Mahalli İdare Bütçesi 
138
6. KİT’lerin Bütçesi 
138
Üçüncü Kısım
MERKEZİ İDARE TEŞKİLATI
Bölüm V
MERKEZİ İDARENİN BAŞKENT TEŞKİLATI
I. CUMHURBAŞKANI (THE EXECUTIVE) 
141
A. Seçilmesi, Niteliği ve Görev ve Yetkileri 
141
1. Seçilmesi 
141
2. Nitelikleri 
143
3. Görev ve Yetkileri 
144
a) Yasamayla İlgili 
144
b) Yürütmeyle İlgili 
145
c) Atamalarla İlgili 
145
ç) Diğer Görevleri 
146
B. Cumhurbaşkanlığı İşlemleri (Presidential Actions) 
146
1. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri (Presidential Decrees) 
147
a) Olağan Kararnameler 
147
b) Olağanüstü Kararnameler 
151
2. Yönetmelikler 
152
3. Kararlar 
152
C. Cumhurbaşkanının Sorumluluğu (the Responsibility of the President) 
153
1. Cezai Sorumluluğu 
153
2. Hukuki Sorumluluğu 
154
a) Göreviyle İlgili İşlem ve Eylemlerinden 
155
b) Göreviyle İlgisi Olmayan İşlem ve Eylemlerinden 
155
II. CUMHURBAŞKANLIĞI TEŞKİLATI (PRESİDENCY ORGANIZATION) 
156
A. Cumhurbaşkanlığı Makamı 
156
1. Özel Kalem Müdürlüğü (Private Office Directorate) 
157
2. Başdanışman (Chief Advisor), Danışmanlar ve Özel Temsilciler (Special Representatives) 
157
3. Yüksek İstişare Kurulu (High Advisory Board) 
157
B. Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği 
158
1. Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği Teşkilatı 
158
a) Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri (Secretary–General of Presidency) 
158
b) Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği’ndeki Birimler 
159
2. Personel Rejimi 
159
a) Atama ve Görevlendirmeler 
159
b) İstihdam Türleri 
160
C. Cumhurbaşkanlığı Politika Kurulları 
162
1. Kuruluşu 
162
2. Görev ve Yetkileri 
162
3. Çalışma Usul ve Esasları 
163
4. Kurullarla İlgili Mali Hükümler 
164
Ç. Cumhurbaşkanlığı’na Bağlı Kurum ve Kuruluşlar 
164
D. Devlet Denetleme Kurulu (State Supervisory Council) 
165
1. Devlet Denetleme Kurulu’nun Denetimine Tabi Olan/Olmayan İdareler 
165
2. Görev ve Yetkileri 
166
a) Görevleri 
166
b) Yetkileri 
167
3. Kuruluşu, Teşkilatı ve Personeli 
168
4. Denetim ve Denetçiler 
168
a) Denetim ve Soruşturma Grupları 
169
b) Denetçiler 
169
c) Kurul Meslek Mensupları 
169
5. Raporlar 
170
E. Cumhurbaşkanı Yardımcıları 
171
1. Atanması 
171
2. Cumhurbaşkanı ile Hukuki İlişkileri 
171
3. Görev ve Yetkileri 
171
4. Sorumluluğu 
172
a) Cezai Sorumluluğu 
172
b) Hukuki Sorumluluğu 
173
F. Bakanlıklar ve Bakanlar 
173
1. Bakanlıklar 
173
a) Tanım ve Kurulması 
173
b) Bakanlık Teşkilatı 
174
aa) Merkez Teşkilatı 
174
bb) Taşra Teşkilatı 
174
cc) Bakanlık Merkez, Taşra Teşkilatları ile Bağlı ve İlgili Kuruluşların Hiyerarşik Kademeleri 
175
çç) Yurtdışı Teşkilatı 
175
c) Bakanlık Bağlı, İlgili ve İlişkili Kuruluşları 
178
2. Bakanlar 
180
a) Atanması 
180
b) Cumhurbaşkanı ile Hukuki İlişkileri 
180
c) Görev ve Yetkileri 
180
ç) Sorumluluğu 
181
aa) Cezai Sorumluluğu 
181
bb) Hukuki Sorumluluğu 
182
3. Bakan Yardımcıları 
182
4. Bakan Müşavirleri 
183
G. İdari Kurul, Konsey ve Komisyonlar 
184
1. Malvarlığının Dondurulmasını Değerlendirme Komisyonu 
184
2. Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu 
185
3. Ekonomik İşler Olağanüstü Hal Koordinasyon Kurulu 
186
4. Maden İşletme Faaliyetleri ile Diğer Yatırımların Kamu Yararı Açısından Önceliğini ve Önemini Tespit ve Karar Kurulu 
186
5. İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu 
186
6. Bireysel Emeklilik Danışma Kurulu 
187
7. Asgari Ücret Tespit Komisyonu 
187
8. 5015 Sayılı Kanun m. 16/5’te Belirtilen Komisyon 
188
9. Toptancı Hal Konseyi 
188
10. Göç Kurulu 
189
11. Uluslararası İşgücü Danışma Kurulu 
189
12. Afet ve Acil Durum Kurulu 
189
Bölüm VI
BAŞKENTTEKİ YARDIMCI KURULUŞLAR
I. DANIŞTAY 
191
A. İdari Görevleri 
192
1. Danışma Kararları 
192
2. İdari Kararları 
194
B. İdari Teşkilatları 
196
1. İdari Daire 
196
a) Yapısı 
196
b) Görevleri 
196
2. İdari İşler Kurulu 
196
a) Yapısı ve İşleyişi 
196
b) Görevleri 
197
3. Danıştay’ın Diğer İdari Teşkilatı 
197
C. Danıştay Personeli 
197
Ç. Danıştay’ın Çalışma Usulü 
197
II. SAYIŞTAY 
198
A. Hukuki Niteliği 
199
B. Denetimine Tabi Kurum ve Kuruluşlar 
203
C. İdari Görevleri 
204
1. Denetim Görevleri 
205
2. Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Rapor Sunma Görevleri 
205
a) Dış Denetim Genel Değerlendirme Raporları 
205
b) Faaliyet Genel Değerlendirme Raporları 
206
c) Mali İstatistikleri Değerlendirme Raporu 
206
ç) Genel Uygunluk Bildirimi 
206
d) Kamu İktisadi Teşebbüslerinin (KİT) Denetimi 
207
3. Görüş Bildirme Görevleri 
208
4. İdari Nitelikteki Kararların Birleştirilmesi Görevleri 
208
Ç. Teşkilatı ve Personeli 
208
1. Teşkilatı 
208
2. Personeli 
209
D. Çalışma Şekil ve Usulleri 
210
III. MİLLİ GÜVENLİK KURULU 
211
A. Kuruluşu ve Teşkilatı 
212
B. Görevleri 
213
C. Personel Rejimi 
214
Ç. Kararlarının Hukuki Niteliği 
214
D. Çalışma Şekil ve Usulleri 
215
IV. EKONOMİK VE SOSYAL KONSEY 
215
V. YÜKSEK PLANLAMA KURULU VE PARA–KREDİ VE KOORDİNASYON KURULU 
216
A. Yüksek Planlama Kurulu’nun Görevleri ve Bu Görevleri Yerine Getirecek Kişi ve Kuruluşlar 
217
B. Para–Kredi ve Koordinasyon Kurulu’nun Görevleri ve Bu Görevleri Yerine Getirecek Kişi ve Kuruluşlar 
217
Bölüm VII
MERKEZİ İDARENİN TAŞRA TEŞKİLATI
I. İL GENEL İDARESİ 
221
A. Vali 
222
1. Hukuki Statüsü 
222
2. Görev ve Yetkileri 
224
3. Askeriye ile İlişkileri 
226
4. Adliye ile İlişkileri 
229
5. İdari Vesayet Yetkileri 
229
6. Yurtdışı İlişkileri 
229
B. İl İdare Şube Başkanları 
229
C. İl İdare Kurulu 
231
II. İLÇE İDARESİ 
232
A. Kaymakam 
232
1. Atanması ve Hukuki Statüsü 
233
2. Görev ve Yetkileri 
234
B. İlçe İdare Şube Başkanları 
236
C. İlçe İdare Kurulu 
237
III. BÖLGE İDARESİ 
238
A. Hukuki Niteliği ve Kuruluşu 
238
B. Türleri 
239
1. Taşra Bölge Teşkilatları 
239
2. Bölge Valiliği 
239
3. Olağanüstü Hal Bölge Valiliği 
240
4. Serbest Bölgeler 
241
Dördüncü Kısım
MAHALLİ İDARELER
Bölüm VIII
İL ÖZEL İDARELERİ
I. TANIMI, TARİHİ GELİŞİMİ VE KURULUŞU 
245
A. Tanım ve Tarihi Gelişimi 
245
B. Kuruluşu 
246
II. GÖREV VE YETKİLERİ 
246
A. Görevleri 
246
B. Yetkileri ve İmtiyazları 
249
III. ORGANLARI 
250
A. İl Genel Meclisi 
250
1. Seçimi ve Üyeliğin Sona Ermesi 
250
a) Seçimi 
250
b) Üyeliğin Sona Ermesi 
251
2. Çalışma Usul ve Esasları 
251
a) Başkanlık Divanı 
251
b) Toplantıları 
251
c) Gündem 
252
ç) Toplantı ve Karar Yeter Sayısı 
252
d) İhtisas Komisyonları 
253
e) Meclis Kararlarının Kesinleşmesi 
254
3. Görev ve Yetkileri 
255
4. Bilgi Edinme ve Denetim Yolları 
255
B. İl Encümeni 
256
1. Oluşumu 
256
2. Görev ve Yetkileri 
256
3. Çalışma Esas ve Usulleri 
257
4. İdari Vesayet 
257
C. Vali 
258
1. Hukuki Statüsü 
258
2. Görevleri 
258
IV. TEŞKİLATI VE PERSONELİ 
259
A. Teşkilatı 
259
B. Personeli 
260
V. GELİRLERİ, GİDERLERİ VE BÜTÇESİ 
261
A. Gelirleri 
261
1. Genel Bütçe Vergi Gelirleri Tahsilatından Ayrılacak Paylar 
262
2. Borçlanma Gelirleri 
262
B. Giderleri 
263
C. Bütçesi 
264
VI. İDARİ VESAYET 
265
A. Organlar Üzerinde 
265
1. İl Genel Meclisinin Feshi ve Sonuçları 
265
2. Görevden Uzaklaştırma 
265
B. Hizmetlerde Aksama 
266
VII. YATIRIM İZLEME VE KOORDİNASYON BAŞKANLIĞI 
266
A. Kuruluşu ve Görevleri 
266
B. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi 
267
C. Teşkilatı ve Personeli 
268
Bölüm IX
BELEDİYE İDARESİ
I. KURULMASI, BİRLEŞMESİ, KATILMA, BELDE ADININ DEĞİŞTİRİLMESİ VE KALDIRILMASI 
269
A. Kurulması 
269
B. Birleşme ve Katılma 
270
C. Belde Adının Değişmesi 
270
Ç. Kaldırılması 
271
II. GÖREV VE YETKİLERİ 
272
A. Görevleri 
272
1. Zorunlu Görevleri 
272
2. İhtiyari Görevleri 
273
B. Yetkileri 
274
III. ORGANLARI 
278
A. Belediye Meclisi 
278
1. Oluşumu ve Üyeliğin Sona Ermesi 
278
a) Üyelerin Seçimi 
278
b) Üyelikle Bağdaşmayan Durumlar 
279
e) Üyeliğin Sona Ermesi 
280
2. Görevleri 
280
3. Çalışma Esas ve Usulleri 
282
a) Başkanlık Divanı 
282
b) Toplantıları 
282
c) Meclisin Gündemi 
283
ç) Toplantı ve Karar Yeter Sayısı 
284
d) İhtisas Komisyonları 
284
d) Meclis Kararlarının Kesinleşmesi 
285
4. Meclisin Bilgi Edinme ve Denetim Yolları 
286
B. Belediye Encümeni 
287
1. Oluşumu ve Çalışma Usulü 
287
2. Toplantıları 
288
3. Görevleri 
288
4. Encümen Üzerinde İdari Vesayet 
289
C. Belediye Başkanı 
290
1. Seçilmesi veya Görevlendirilmesi 
290
2. Görevleri 
290
3. Özlük Hakları 
291
4. Görevini Sona Erdiren Haller 
292
5. Başkanlığın Boşalması Halinde Yapılacak İşlemler 
293
IV. BELEDİYE ÜZERİNDE İDARİ VESAYET 
294
A. Belediye Meclisinin Feshi 
294
B. Hizmetlerde Aksama 
295
V. TEŞKİLATI VE PERSONELİ 
296
A. Belediye Teşkilatı 
296
B. Belediye Personeli 
296
1. Belediye Zabıtası 
296
2. Belediye İtfaiyesi 
297
3. Belediye Personeli 
297
VI. GELİRLERİ VE BÜTÇESİ 
300
A. Gelirleri 
300
1. Vergi Gelirleri 
301
a) Yerel Vergiler, Harçlar ve Katılma Payları 
301
b) Genel Bütçe Vergi Gelirlerden Aktarılan Paylar 
301
c) Emlak Vergileri 
302
ç) Denkleştirme Ödeneği Verilmesi 
302
2. Borçlanma Gelirleri 
302
3. İller Bankası Kârının Dağıtımından Elde Edilen Gelirler 
304
B. Bütçesi 
304
VII. MAHALLE İDARESİ 
305
A. Kurulması ve Kaldırılması 
305
B. Görevleri 
305
C. Birimleri 
306
1. Mahalle Muhtarı 
306
2. İhtiyar Heyeti 
306
C. Gelirleri 
307
VIII. İL ÖZEL İDARESİ VE BELEDİYELERİN DENETİMİ 
307
A. Denetimin Amacı 
307
B. Denetimin Kapsamı ve Türleri 
307
C. Faaliyet Raporu 
308
IX. BELEDİYELERİN DİĞER KURULUŞLARLA İLİŞKİLERİ 
308
X. MAHALLİ İDARELERİN YURTDIŞI İLİŞKİLERİ 
309
Bölüm X
BÜYÜKŞEHİR BELEDİYELERİ
I. TANIM, KURULUŞU VE SINIRLARI 
311
II. GÖREV VE YETKİ BÖLÜŞÜMÜ 
312
A. Büyükşehir Belediyesinin Görevleri 
312
B. İlçe Belediyelerinin Görevleri 
316
C. İlçe Belediyelerine Devredilebilen veya Birlikte Yapabilecekleri Görevler 
316
Ç. Yetki ve İmtiyazları 
317
1. Normal Yetkiler 
317
2. İmar Uygulamalarını Denetleme Yetkisi 
317
III. ORGANLARI 
317
A. Büyükşehir Belediye Meclisi 
317
1. Oluşumu 
317
2. Çalışma Usul ve Esasları 
318
a) Toplantıları 
318
b) İhtisas Komisyonları 
319
c) Meclis Kararlarının Kesinleşmesi 
319
3. Büyükşehir Belediye Meclisinin Görevleri 
320
B. Büyükşehir Belediye Encümeni 
320
1. Oluşumu 
320
2. Görevleri 
320
C. Büyükşehir Belediye Başkanı 
320
1. Seçilmesi ve Görevinin Sona Ermesi 
321
2. Görev ve Yetkileri 
321
IV. TEŞKİLATI VE PERSONELİ 
322
A. Teşkilatı 
322
B. Personeli 
322
V. KOORDİNASYON MERKEZLERİ 
323
A. Altyapı Koordinasyon Merkezi (AYKOME) 
323
B. Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) 
324
VI. GELİRLERİ, GİDERLERİ VE BÜTÇESİ 
325
A. Gelir ve Giderleri 
325
1. Gelirleri 
325
2. Giderleri 
327
B. Bütçesi 
327
VII. BELEDİYELERARASI HİZMET İLİŞKİLERİ VE KOORDİNASYON 
328
VIII. KIRSAL MAHALLE VE KIRSAL YERLEŞİK ALAN TESPİTİ 
329
Bölüm XI
KÖY İDARESİ
I. TANIM, KURULMASI/KALDIRILMASI VE SINIR UYUŞMAZLIKLARI 
331
A. Tanım, Köy Kurulması ve Kaldırılması 
331
1. Tanım 
331
2. Kurulması ve Kaldırılması 
331
C. Sınır Uyuşmazlıklarının Giderilmesi ve İki veya Daha Fazla Köyler Arasındaki İşlerin Müştereken Halli 
332
1. Sınır Uyuşmazlıklarının Giderilmesi 
332
2. İki veya Daha Fazla Köyler Arasındaki İşlerin Müştereken Halli 
333
II. GÖREV VE YETKİLERİ 
333
A. Görevleri 
333
B. Yetkileri 
334
III. ORGANLARI 
334
A. Köy Derneği 
334
B. İhtiyar Meclisi 
335
1. Oluşumu ve Toplantıları 
335
2. Görevleri 
336
a) İdari Görevler 
336
b) Yargısal Görevleri 
336
3. İdari Vesayet 
336
C. Köy muhtarı 
337
1. Görevleri 
337
a) Devlete İlişkin Görevleri 
337
b) Köy İdaresine İlişkin Görevleri 
337
2. İdari Vesayet 
337
IV. PERSONELİ 
338
A. Köy Korucuları 
338
B. Köy Kâtibi 
340
C. Köy İmamı 
340
V. MALLARI, GELİRLERİ VE BÜTÇESİ 
340
A. Malları 
340
B. Gelirleri 
341
C. Bütçesi 
342
Bölüm XII
BOZCAADA VE İMROZ İDARESİ
I. GENEL OLARAK 
343
II. ORGANLARI 
343
A. Nahiye Meclisi 
343
B. Nahiye Müdürü 
344
III. GELİRLERİ VE BÜTÇESİ 
344
IV. PERSONELİ 
344
Bölüm XIII
MAHALLİ İDARELERARASI İLİŞKİLER
I. MAHALLİ İDARE BİRLİKLERİ 
345
A. Tanım, Kuruluşu, Birliğe Üyelik ve Yetkileri 
345
1. Tanım 
345
2. Kuruluşu 
346
3. Yetkileri 
347
B. Birliğin Organları 
347
1. Birlik Meclisi 
347
2. Birlik Encümeni 
348
3. Birlik Başkanı 
348
C. Birlik Teşkilatı ve Gelirleri 
348
1. Birlik Teşkilatı 
348
2. Birlik Gelirleri 
349
Ç. Birlik Tüzel Kişiliğinin Sona Ermesi ve Başka Birlikle Birleştirme 
349
II. KÖYLERE HİZMET GÖTÜRME BİRLİKLERİ 
350
A. Kuruluşu ve Organları 
350
C. Görevleri 
350
C. Personeli 
350
III. TURİZM ALTYAPI BİRLİKLERİ 
351
IV. BİRLİKLERİN DENETİMİ 
351
V. SULAMA BİRLİKLERİ 
352
A. Birlik Başkanlığı 
353
1. Oluşumu 
353
2. Birlik Başkanı 
353
B. Birliğin Görev ve Yetkileri 
354
C. Birlik Gelirleri ve Bütçesi 
354
1. Birliğin Gelirleri 
355
2. Birlik Bütçesi 
355
Ç. Birlik Personeli 
355
Ç. Birliklerin Denetimi ve Mallarının Durumu 
356
Beşinci Kısım
HİZMET YERİNDEN YÖNETİM KURULUŞLARI
(KAMU KURUMLARI)
Bölüm XIV
KAMU KURUMLARI HAKKINDA GENEL BİLGİLER
I. TANIMI VE ORTAYA ÇIKIŞLARI 
365
II. KURULMALARI VE KALDIRILMALARI 
366
III. ORTAK NİTELİK VE ÖZELLİKLERİ 
366
A. Kamu Tüzelkişiliği 
367
B. Özerklik 
367
C. İdare Vesayet 
368
Ç. İhtisas (Uzmanlık) Kuralı 
369
IV. TÜRLERİ 
369
A. Faaliyet Alanları Bakımından 
370
1. Milli Kamu Kurumları 
370
2. Bölgesel Kamu Kurumları 
370
3. Mahallî Kamu Kurumları 
370
B. Yönetim Şekilleri Bakımından 
371
1. Kamusal Yönetim Şekilleri Uygulanan Kamu Kurumları 
371
2. Kamu/Özel Yönetim Şekilleri Uygulanan Kamu Kurumları 
371
Bölüm XV
MİLLİ KAMU KURUMLARI
I. İDARİ KAMU KURUMLARI 
373
A. Tanım ve Ortaya Çıkışları 
373
B. Görev ve Yetkileri 
374
C. Teşkilatı ve Personeli 
374
Ç. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi 
375
D. Hukuki Rejimi ve Özellikleri 
376
II. İKTİSADİ KAMU KURUMLARI 
376
A. Kavram 
376
B. Teşebbüsler 
378
1. İktisadi Devlet Teşekkülleri 
378
2. Kamu İktisadi Kuruluşları 
379
C. Kurulmaları 
379
Ç. Organları 
380
D. Personeli 
381
E. Özellikleri 
382
F. Müesseseler 
384
G. Bağlı Ortaklıklar 
385
H. Kamu İştirakleri 
385
İ. KİT’lerin Özelleştirilmesi 
386
III. SOSYAL KAMU KURUMLARI 
389
A. Tanım ve Kavram 
389
B. Türleri 
390
1. Sosyal Güvenlik Kurumu 
390
2. Türkiye İş Kurumu 
390
C. Ortak Özellikleri 
391
IV. BİLİMSEL–TEKNİK–KÜLTÜREL KAMU KURUMLARI 
392
A. Tanım ve Kavram 
392
B. Ortak Özellikleri 
393
C. Yükseköğretim Kurumları 
396
1. Yükseköğretim Üst Kuruluşları 
396
a) YÖK Genel Kurulu 
397
b) Yükseköğretim Denetleme Kurulu 
398
c) Üniversitelerarası Kurul 
398
2. Yükseköğretim Kurumları (Üniversiteler) 
399
a) Üniversitelerin Organları 
400
aa) Rektör 
400
bb) Senato 
401
cc) Üniversite Yönetim Kurulu (ÜYK) 
401
b) Üniversitelerin Birimleri 
401
V. DÜZENLEYİCİ VE DENETLEYİCİ KAMU KURUMLARI 
402
A. Kavram ve Tanım 
402
B. Hukuki Niteliği 
403
C. Ortak Özellikleri 
404
1. Genellikle Kamunun Bazı Duyarlı Alanlarını Düzenlemek ve Birey ve Topluluklarını Korumak Amacıyla Kurulmaları 
404
2. Devlet Nam ve Hesabına Çalışmaları 
404
3. Tüzel Kişilik 
405
4. Bağımsızlık 
405
5. Özerklik 
406
6. İdari Vesayet 
407
7. Yargı Denetimi 
407
8. Düzenleme ve Denetleme Yetkilerine Sahip Olmaları 
408
9. Yaptırım Uygulama Yetkilerinin Bulunması 
408
10. Diğer Özellikleri 
409
D. Faydalı ve Sakıncalı Yönleri 
410
1. Faydalı Yönleri 
410
2. Sakıncalı Yönleri 
410
VI. YATIRIM VE FİNANS OFİSİ 
411
A. Kuruluş 
411
B. Görevleri 
412
C. Ofisin Teşkilatı ve Koordinasyon 
413
Ç. Ofiste Personel İstihdamı ve Görevlendirme 
414
Bölüm XVI
BÖLGESEL VE MAHALLİ KAMU KURUMLARI
I. KALKINMA AJANSLARI 
415
A. Kalkınma Ajansları Kavramı 
415
B. Ülkemizde Kalkınma Ajansları 
416
1. Kuruluşu ve Hukuki Rejimi 
417
2. Ajansların Koordinasyonu 
417
3. Görev ve Yetkileri 
418
4. Teşkilat Yapısı 
419
a) Kalkınma Kurulu 
419
b) Yönetim Kurulu 
420
c) Genel Sekreterlik 
421
ç) Yatırım Destek Ofisleri 
421
5. Personeli 
422
6. Gelirleri, Giderleri ve Bütçesi 
422
a) Gelirleri 
422
b) Giderleri 
423
c) Mali Saydamlık ve Hesap Verme Sorumluluğu 
423
ç) Bütçesi 
424
7. Ajansın Denetimi 
424
I. KALKINMA İDARESİ BAŞKANLIKLARI 
425
A. Güneydoğu Anadolu Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı 
425
1. Hukuki Statüsü, Niteliği ve Özellikleri 
425
2. Görevleri 
426
3. Teşkilatı ve Personeli 
426
4. Gelirleri ve Bütçesi 
427
B. Doğu Anadolu Projesi, Karadeniz Projesi, Konya Ovası Projesi Kalkınma İdaresi Başkanlıkları 
427
1. Kuruluşu 
427
2. Görevleri 
428
3. Teşkilatı ve Personeli 
428
4. Gelir ve Giderleri 
429
C. Kalkınma İdareleri Üzerinde Merkezi İdarenin Yetkileri 
429
V. MAHALLİ KAMU KURUMLARI 
430
A. Tanım ve Özellikleri 
430
B. Büyükşehir Su ve Kanalizasyon İdareleri 
432
C. İl Özel İdaresi ve Belediye Şirketleri 
432
Bölüm XVII
KAMU KURUMU NİTELİĞİNDE MESLEK KURULUŞLARI
I. KAVRAM VE TANIM 
435
II. ORTAK ÖZELLİK VE NİTELİKLERİ 
436
A. Kamu Kurumu Niteliğinde Kuruluş Olmaları 
436
B. Kanunla Kurulmaları 
437
C. Zorunlu Üyelik Esasına Dayanmaları 
437
Ç. Kamu Gücü Kullanma Yetkisi ile Donatılmış Olmaları 
438
D. Özerkliğe Sahip Olmaları 
439
E. Gelirlerinin Parafiskal Gelir Niteliğinde Olması 
439
F. Kendi Bütçelerinin Olması 
439
G. Organlarının, Üyeleri Tarafından Yargı Gözetimi Altında Seçilmesi 
440
H. İdari Vesayete Tabi Olmaları 
441
İ. Kuruluş Amaçları Dışında Faaliyette Bulunamamaları 
442
J. Yönetim Şekli, Malları ve Personeli 
442
Altıncı Kısım
MEMURLAR VE DİĞER KAMU GÖREVLİLERİ
Bölüm XVIII
KAMU GÖREVLİSİ KAVRAMI VE ŞARTLARI
I. KAMU GÖREVLİSİ TANIMI VE KAMU GÖREVLİLİĞİNİN ŞARTLARI 
447
A. Kamu Görevlisi Kavramı ve Tanım 
447
1. Geniş Anlamda Kamu Görevlileri 
447
a) Hizmete Alınmaları Yönünden 
447
b) Hizmet Süreleri Yönünden 
447
c) Esas ve Yardımcı Olma Yönünden 
448
ç) Ücret Yönünden 
448
d) Uygulanan Hukuk Yönünden 
448
2. Dar Anlamda Kamu Görevlileri 
449
B. Üst Kademe Yöneticisi Olan Kamu Görevlileri ve Diğer Kamu Görevlileri 
450
1. Kavram ve Tanım 
450
2. Üst Kademe Kamu Yöneticilerinin Özellikleri 
450
3. Üst Kademe Kamu Yöneticilerinin Atanma Modelleri 
451
a) Kariyere Dayalı 
451
b) Pozisyona Dayalı 
452
4. Üst Kademe Kamu Yöneticilerinin Atanmasında Usuller 
452
5. Türk Hukukunda Üst Kademe Kamu Yöneticileri 
453
a) Genel Olarak 
453
b) Hukuki Durumları 
455
C. Kamu Görevliliğinin Şartları 
457
Bölüm XIX
DEVLET MEMURLUĞU
I. TANIM, MEMURLUK MESLEĞİNİN TEMEL İLKELERİ VE İSTİHDAM ŞEKİLLERİ 
459
A. Tanım 
459
1. Anayasa’da 
459
2. Ceza Hukukunda 
459
3. Memur Yargılama Hukukunda 
459
4. Memur Hukukunda 
460
B. Memurluk Mesleğinin Temel İlkeleri 
460
1. Sınıflandırma 
461
a) Rütbe Sınıflandırması 
461
b) Kadro Sınıflandırması 
461
c) Sınıflandırmada Türk Sistemi 
462
2. Kariyer 
464
3. Liyakat 
464
C. Devlet Memurları Kanunu’na Göre İstihdam Şekilleri 
465
1. Memurlar 
465
2. Sözleşmeli Personel 
466
3. İşçiler 
468
II. MEMURLUĞA GİRİŞ 
468
A. Memurlukta Aranan Şartlar 
469
1. Genel Şartlar 
470
a) Türk Vatandaşı Olmak 
470
b) Yaş Şartı 
471
c) Eğitim Şartı 
471
ç. Sağlıklı Olma Şartı 
471
d) Askerlikle İlginin Bulunmaması 
472
e) Mahkûm Olmamak 
472
2. Özel Şartlar 
472
B. Memurluğa Alma Yöntemleri 
473
1. Sınav 
473
2. Yerleştirme 
474
III. DEVLET MEMURLUĞUNA ALINMA 
479
A. Adaylık 
479
B. Asli Memurluğa Atama 
480
C. İşe Başlama 
482
IV. HİZMETİÇİ EĞİTİM 
482
V. MEMURLARIN ÖDEV VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE YASAKLAR 
483
A. Memurların Ödev ve Yükümlülükleri 
483
1. Sadakat 
483
2. Tarafsızlık 
484
3. Davranış ve İş birliği 
484
4. Emirlere Uyma ve Kanunsuz Emir 
484
5. İşbaşında Bulunma 
485
6. Devlet Malını Koruma 
486
7. Mal Bildiriminde Bulunma 
486
8. Kıyafet Yükümlülüğü 
487
9. Resmî Belge, Araç ve Gereçleri Geri Verme 
487
B. Memurlar İçin Konan Yasaklar 
488
1. İkinci Bir Görev Alma Yasağı 
488
2. Toplu Eylem ve Hareketlerde Bulunma Yasağı 
489
3. Grev Yasağı 
490
4. Ticaret ve Diğer Kazanç Getirici Faaliyetlerde Bulunma Yasağı 
490
5. Hediye Alma ve Çıkar Sağlama Yasağı 
490
6. Gizli Bilgileri Açıklama Yasağı 
492
7. Siyasi Partilere Girme Yasağı 
492
8. Dernek Kurma ve Derneklere Üye Olma Yasağı 
493
9. Ayrıldığı Kuruma Karşı Görev Alma Yasağı 
493
VI. MEMURLARIN TEMEL VE SOSYAL HAKLARI 
494
A. Memurların Temel Hakları 
494
1. Memurluk Statüsünün Kanunla Düzenlenmesi 
494
2. Güvenlik Hakkı 
494
3. İsnat ve İftiralara Karşı Korunma Hakkı 
495
4. Müracaat, Şikâyet ve Dava Açma Hakkı 
495
5. Sendika Kurma Hakkı 
496
6. İzin Hakkı 
500
a) Yıllık İzin Hakkı 
500
b) Sağlık İzni 
500
c) Mazeret İzni 
501
ç) Hastalık İzni 
502
d) Refakat İzni 
503
e) Aylıksız İzin 
503
7. Aylık Hakkı 
504
B. Memurların Sosyal Hakları 
506
1. Aile Yardımı 
506
2. Ölüm Yardımı 
507
3. Cenaze Giderleri Yardımı 
507
4. Yiyecek ve Giyecek Yardımı 
507
5. Emeklilik Hakkı 
507
a) Re’sen Emeklilik 
508
b) İstek Üzerine Emeklilik 
508
c) Malulen Emeklilik 
508
ç) Emeklilere Sağlanan Haklar 
509
d) Vazife Malullüğü 
510
VII. MEMURLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ 
510
A. Memurlar Bilgi Sistemi ve Özlük Dosyası 
510
B. Başarı Belgesi ve Ödül Verilmesi 
511
VIII. MEMURLARIN YÜKSELMELERİ 
511
A. Kademe İlerlemesi (Yatay İlerleme) 
511
B. Derece Yükselmesi (Dikey İlerleme) 
512
IX. DİSİPLİN SORUŞTURMASI 
513
A. Disiplin Cezası Vermeye Yetkili Amir ve Kurullar 
514
B. Disiplin Soruşturmalarında Usul 
514
1. Zamanaşımı ve Karar Süreleri 
515
2. Savunma Hakkı 
515
3. Disiplin Usulleri 
515
4. Disiplin Suçu Teşkil Eden Fiiller 
516
5. Disiplin Cezalarının Verilmesi 
516
6. Disiplin Cezalarına Karşı Başvuru Yolları 
517
7. Disiplin Cezalarının Uygulanması 
517
C. Disiplin Soruşturması ile Ceza Soruşturmasının Bir Arada Yürütülmesi 
518
X. GÖREVDEN UZAKLAŞTIRMA 
519
XI. KADRO AÇIĞI 
520
XII. MEMURLUĞUN SONA ERMESİ 
521
A. Çekilme 
521
B. Çekilmiş Sayılma 
522
C. Çıkarılma 
523
Ç. Şartlarda Eksiklik 
523
D. Bağdaşmazlık 
523
E. Ölüm ve Emeklilik 
523
XIII. DEVLET MEMURLARININ SORUMLULUĞU 
524
A. Hukuki Sorumluluk 
524
1. Kamu Hukukuna Tabi Görevleri Yerine Getiren Personelin Kişilere Verdiği Zararlardan Devletin Sorumluluğu 
524
2. Soruşturmaları Yapmakla Görevlendirilenler ile Teftiş ya da Denetim Elemanlarının Sorumluluğu 
525
B. Cezai Sorumluluk 
526
1. Adi Suçlar 
526
2. 3628 Sayılı Kanun’da Yer Alan Suçlar 
526
3. 4483 Sayılı Kanun Kapsamındaki Suçlar 
526
a) 4483 sayılı Kanuna Tabi Kamu Görevlileri 
527
b) 4483 sayılı Kanuna Tabi Suçlar 
527
c) 4483 sayılı Kanuna Göre Ceza Soruşturması 
528
Kaynakça 
535
Kavram Dizini 
541