Yeni Bir Medeniyet Teorisine Doğru

Yeni Bir Medeniyet Teorisi: Toplumsal Enerjinin Akışı ve İnşası, medeniyet olgusunu klasik ilerleme, çöküş, döngü ve kurumsal evrim anlatılarının ötesinde yeniden düşünmeye davet eden özgün bir çalışmadır. Kitap, İbn Haldun'dan Vico'ya, Comte'tan Hegel'e, Marx'tan Spengler, Toynbee, Sorokin, Quigley ve Huntington'a uzanan geniş bir medeniyet teorileri mirasını eleştirel biçimde değerlendirirken, bu teorilerin açıklayıcı imkânlarını "toplumsal enerji" kavramı etrafında yeni bir kuramsal zeminde buluşturmaktadır. Çalışmanın temel iddiası, medeniyetlerin yalnızca maddi üretim, siyasal örgütlenme, teknik gelişme ya da kurumsal yapıların sonucu olarak değil; aynı zamanda anlam dünyaları, inanç sistemleri, ahlaki motivasyonları ve kolektif yön duyguları sayesinde doğup geliştiğidir. Bu yönüyle kitap, "medeniyetler nasıl kurulur?" sorusunu "hangi toplumsal enerjiyle kurulur, bu enerji nasıl akar ve zamanla neden tükenir?" sorusuyla derinleştirmektedir.

Yazar bu çalışmada, geliştirilen bu teoriyi, Arap-İslam, Osmanlı-İslam, Selçuklu, Ortaçağ Avrupa ve Modern Avrupa medeniyetleri gibi farklı tarihsel örnekler üzerinden sınamakta; medeniyetlerin kurucu, yayılmacı, koruyucu, tekrarlayıcı ve entropik enerji aşamaları karşılaştırmalı biçimde analiz edilmektedir.