İÇİNDEKİLER
Önsöz 7 Birinci Bölüm AİLE KONUTU I. AİLE KONUTUNUN ÖNEMİ VE TMK. M. 194’ÜN AMACI 15 II. AİLE KONUTU KAVRAMI 16 III. AİLE KONUTUNUN KOŞULLARI 19 A. Konutun Kullanımında Süreklilik Gösteren Niyetin Gerekliliği 19 B. Konutun Ailenin Ortak Kullanımına Özgülenmesi Gerekliliği 20 1. Genel Olarak 20 2. Boşanma Davası ve Ayrılık Kararının Etkisi 22 3. Eşin Konuttan Ayrılması 24 4. Evliliğin Butlanı 31 5. Eşlerden Birinin Ölümü 31 6. Aile Konutunun Tekliği İlkesi 31 7. Konutun Kullanımını Sağlayan Ayni ya da Şahsi Hak 32 a. Ayni Hak 32 b. Şahsi Hak 38 C. Konutun Ailevi Faaliyetlerin Merkezi Haline Gelmesi Gerekliliği 40 IV. AİLE KONUTUNA İLİŞKİN YASAL SINIRLAMALAR 41 A. Genel Olarak 41 B. TMK. m. 194/1’deki Sınırlamanın Hukuksal Niteliği 42 C. Aile Konutu Şerhi 46 D. Mülkiyet Hakkı Sahibi Eş Aleyhine Getirilen Sınırlama 48 1. Devir Yasağı 48 a. Mülkiyet Devri 48 b. Mülkiyet Devri Borcu Doğuran Sözleşme Yapma 54 2. Üçüncü Kişi Lehine Kişisel Hak Tanıma 55 3. Aile Konutunun Kiraya Verilmesi 57 4. Sınırlı Ayni Hak Kurma Yasağı 57 a. Aile Konutu Üzerinde İrtifak Hakkının Kurulması 58 b. Aile Konutu Üzerinde Rehin (İpotek) Hakkının Kurulması 60 E. Sınırlı Ayni Hak Sahibi Eş Aleyhine Getirilen Sınırlama 65 F. Kiracı Eş Aleyhine Getirilen Sınırlama 66 a. Genel Olarak 66 b. Kira Sözleşmesinin Devri 67 c. Kira Sözleşmesinin Feshi 68 d. Diğer Eşin Kira Sözleşmesinin Tarafı Haline Gelebilmesi 73 V. DİĞER EŞİN İZNİ VE İZNİN VERİLMEMESİ VEYA VERİLEMEMESİ 76 İkinci Bölüm MAL REJİMLERİNE İLİŞKİN GENEL KURALLAR I. MAL REJİMİ KAVRAMI, ÖNEMİ VE MAL REJİMİNE İLİŞKİN SİSTEMLER 79 A. Mal Rejimi Kavramı ve Önemi 79 B. Mal Rejimine İlişkin Sistemler 80 1. Paylaşım Temeline Dayalı Sistemler 80 2. Paylaşmama Temeline Dayalı Sistemler 81 II. MAL REJİMLERİNDE İRADE ÖZGÜRLÜĞÜ VE SINIRLARI 82 A. Genel Olarak 82 B. Mal Rejimi Sözleşmesi 84 1. Mal Rejimi Sözleşmesinin Yapılışı 86 a. Sözleşmenin Yapılma Zamanı ve Yeri 86 b. Sözleşmenin Şekli 89 c. Sözleşmenin Yapımında Ehliyet 91 d. Geçerlilik Bakımından Gerekli Diğer Konular 93 2. Mal Rejimi Sözleşmesinin Konusu 96 3. Mal Rejimi Sözleşmesinin Sona Ermesi 98 4. Mal Rejimi Sözleşmesinin Miras Hukukundaki Yansımaları 98 a. Genel Olarak 98 b. TMK m.237/2’ye Dayanan Sözleşmelerin Hukuksal Niteliği 101 c. TMK m.237/2’ye Dayanan Sözleşmelere Uygulanacak Yaptırım 103 d. TMK m.237/2’deki Korumadan Yararlanacak Şahıslar 106 e. Katılma Alacağından Feragat 108 III. MAL REJİMİ DEVAM EDERKEN UYGULANAN KURALLAR 109 A. Genel Olarak 109 B. Malların Yönetimi ve Mallardan Yararlanma 110 C. Eşler Arasındaki Borçların Durumu 112 D. Üçüncü Şahısların Durumu 116 1. Genel Olarak 116 2. Alacaklıların Korunduğu Durumlar 116 a. Mal Rejiminin Kurulması veya Değiştirilmesi 116 b. Mal Rejiminin Tasfiyesi 117 c. Mal Varlığının Uzaklaştırılması 117 E. Defter (Envanter) Tutulması 118 IV. OLAĞANÜSTÜ MAL REJİMİ 120 A. Genel Olarak 120 B. Mahkeme Kararıyla Mal Ayrılığına Geçiş 121 1. Eşin Talebi ile Mal Ayrılığına Geçiş 121 a. Haklı Sebebe Dayalı Mal Ayrılığına Geçiş 121 b. Eşlerin Ayrı Yaşaması Halinde TMK M.197 Çerçevesinde Koruyucu Tedbir Olarak Mal Ayrılığına Geçiş 124 c. Boşanma Davası Sırasında TMK M.169 Çerçevesinde Geçici Önlem Olarak Mal Ayrılığına Geçiş 125 2. Alacaklının Talebine Bağlı Mal Ayrılığına Geçiş 126 C. Mal Ayrılığı Rejiminin Kanun Gereği Kendiliğinden Yürürlüğe Girmesi 126 D. Mal Ayrılığı Rejimine Geçişin Etkisi 127 E. Mal Ayrılığı Rejiminin Sona Ermesi 127 1. Mal Rejimi Sözleşmesiyle Sona Erme 127 2. Mahkeme Kararıyla Sona Erme 128 Üçüncü Bölüm EDİNİLMİŞ MALLARA KATILMA REJİMİ VE EŞİN YASAL MİRAS PAYININ BELİRLENMESİ I. GENEL OLARAK 129 II. EŞİN YASAL MİRASÇILIĞININ ŞARTLARI 131 III. EŞİN ZÜMRE (PARANTEL) SİSTEMİNE BAĞLI OLARAK YASAL MİRAS PAYI 140 A. Genel Olarak 140 B. Yeni Türk Medeni Kanunu’na Göre Eşin Yasal Miras Payı ve Saklı Payı 142 IV. EŞİN YASAL MİRAS PAYININ VE SAKLI PAYININ BULUNMASI 146 A. Genel Olarak 146 B. Eşin Mirasçılığının Belirlenmesinde Eşler Arasındaki Mal Rejiminin Önemi 147 C. Eşin Yasal Miras Payının ve Saklı Payının Bulunmasına Esas Alınacak Değerin Bulunması 149 D. Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi Bağlamında Eşin Yasal Miras Payının ve Saklı Payının Hesaplanması 150 1. Edinilmiş Mallara Katılma Rejiminin Tasfiyesi ve Artık Değerin Bulunması 151 a. Edinilmiş Mallar 155 aa. Genel Olarak Edinilmiş Mal Kavramı ve Çerçevesi 155 bb. Kanunda Edinilmiş Mal Olarak Sayılanlar 163 aaa. Çalışma Karşılığı Edinilen Mallar 163 bbb. Sosyal Güvenlik ve Yardım Kurumlarının Ödemeleri 169 ccc. Çalışma Gücünün Kaybı Nedeniyle Ödenen Tazminatlar 171 ddd. Kişisel Malların Gelirleri 173 eee. Edinilmiş Malların Yerine Geçen Değerler 181 fff. Diğerleri 183 b. Kişisel Mallar 186 aa. Kişisel Kullanım Eşyaları 187 bb. Katılma Rejiminden Önceki Edinilen Mallar 192 cc. Karşılıksız Kazanma Yoluyla Elde Edilen Mallar 195 dd. Manevi Tazminat Alacakları 206 ee. Kişisel Malın Yerine Geçen Değer 207 ff. Sosyal Güvenlik ve Yardım Kurumları ya da Çalışma Gücü Kaybı Nedeniyle Toptan Ödenen Tazminatların Bir Kısmı 208 gg. Sözleşme ile Bazı Malların Kişisel Mal Sayılması 211 aaa. Bir Meslek İcrası ya da İşletme Faaliyeti İçin Belirlenmiş Olan ve Edinilmiş Mallara Dahil Olması Gereken Malvarlığı Değerleri 211 bbb. Kişisel Malların Gelirleri 217 2. Tasfiye 218 a. Malların Değerlerinin Belirlenmesi 218 aa. Tarih Bakımından 218 bb. Değer Bakımından 221 b. Artık Değerin Hesaplanması 222 aa. Aktiflerin Belirlenmesi 224 aaa. Tasfiye Sırasında Mevcut Olan Edinilmiş Mallar (EdM) 224 bbb. Eklenecek Değerler (EkD) 224 aaaa. Eşin Onayı Olmaksızın Yapılan Karşılıksız Kazandırma 226 bbbb. Eşin Katılma Alacağına Zarar Vermek Kastıyla Yapılan Devirler 232 cccc. Eklenecek Değerleri Kazanan Üçüncü Şahısların Durumu 235 ccc. Kişisel Mallara Giden Edinilmiş Malların Karşılıkları (Dnk1) 238 cc. Pasiflerin Belirlenmesi 240 aaa. Değer Artış Payı (DAP) 240 bbb. Edinilmiş Mala Giden Kişisel Malların Karşılıkları (Dnk2) 260 ccc. Borçlar 260 c. Artık Değerin Bulunması ve Pay Edilmesi (Katılma Alacağı) 261 d. Katılma Alacağının Ödenmesi 263 aa. Genel Olarak 263 bb. Nakdi ve Ayni Ödeme 266 cc. Katılma Alacağının Muaccel Olması 273 dd. Katılma alacağına ilişkin zamanaşımı 275 aaa. Genel Olarak 275 bbb. BK. m. 125 (TBK. m. 146) uyarınca on yıllık zamanaşımını kabul eden görüş 276 ccc. TMK. m. 178 uyarınca bir yıllık zamanaşımını kabul eden görüş 278 dd. Ölüm Durumuna Özgü Ayni Hak Tesisi Olanağı 286 e. Karşılıklı Alacakların Takası 297 f. Borçluya Vade Tanınması 297 3. Red, Çıkarma, Yoksunluk ve Feragatın Yasal Mal Rejimi Kapsamında Etkileri 299 Dördüncü Bölüm SEÇİMLİK MAL REJİMLERİ VE EŞİN YASAL MİRAS PAYININ BELİRLENMESİ I. SEÇİMLİK MAL REJİMİNİN KURULMASI 303 II. SEÇİMLİK MAL REJİMİ TÜRLERİ 304 A. Mal Ayrılığı Rejimi 304 1. Mal Ayrılığı Rejiminin Özellikleri 304 2. Rejimin Sona Ermesi ve Eşin Yasal Miras Payının Belirlenmesi 306 B. Paylaşmalı Mal Ayrılığı Rejimi 309 1. Paylaşmalı Mal Ayrılığı Rejiminin Özellikleri 309 2. Bireysel Mülkiyete Tabi Mallar 310 3. Birlikte Mülkiyet Çerçevesinde Paylaşıma Tabi Mallar 310 a. Ailenin Ortak Kullanımına Özgülenmiş Mallar 311 b. Ailenin Ekonomik Geleceğini Güvence Altına Almaya Yönelik Yatırımlar 317 c. Bunların Yerine Geçen Değerler (Kaim Değerler) 318 d. Paylı Mülkiyete Tabi Mallar 319 e. Bireysel Mülkiyete Tabi Mallardan Başka Paylaşım Dışı Kalan Mallar 320 4. Paylaşım Şekli (Pay Hakkı) ve Eşin Miras Payının Belirlenmesi 322 5. Eşit Paylaşımı Etkileyen Konular 329 C. Mal Ortaklığı Rejimi 332 1. Mal Ortaklığı Rejiminin Özellikleri 332 2. Eşlerin Malvarlığı 335 a. Ortak Mal 335 b. Kişisel Mal 336 3. Mal Rejiminin Sona Ermesi ve Eşin Yasal Miras Payının Belirlenmesi 341 a. Ortak Malların Tespiti Aşaması 341 b. Payların Belirlenmesi Aşaması 344 c. Paylaştırmanın Yapılması Aşaması 349 4. Mirasın Reddi veya Kabulü 350 UYGULAMA ÖRNEKLERİ 353 MAL REJİMİ VE AİLE KONUTUNA İLİŞKİN MEVZUAT VE ÖNEMLİ BİLGİLER EKİ 365 4721 SAYILI TÜRK MEDENİ KANUNU 365 TÜRK MEDENÎ KANUNUNUN YÜRÜRLÜĞÜ VE UYGULAMA ŞEKLİ HAKKINDA KANUN 401 AİLENİN KORUNMASINA DAİR KANUN 404 NOTERLİK KANUNU 405 AİLE MAHKEMELERİNİN KURULUŞ, GÖREV VE YARGILAMA USULLERİNE DAİR KANUN 406 5718 SAYILI MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN 407 TAPU SİCİLİ TÜZÜĞÜ 408 EVLENDİRME YÖNETMELİĞİ 409 TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN 1559 NO VE 2002/7 TARİHLİ GENELGE YAZISI 410 TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN AİLE KONUTU ŞERHİ HAKKINDA 16.08.2011 TARİHLİ YAZISI 412 Yararlanılan Kaynaklar 413 Kavramlar Dizini 419 |